Geçici hukuki koruma + usuli sonuçlananlar
HMK 389-399 · İİK 257-268 · İİK 67/69/72 · usul ekseni (kesen) · 2769 karar
🌱 Mesele-tohumu: bu başlık mesele granülaritesine yakındır; Etap 2 mesele madenciliği buradan başlayabilir.
Usul yaprakları:
Görev ve yetki 180Hak düşürücü süre 189Zamanaşımı 29Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 454
-
Karşı davada arabuluculuk dava şartının ön inceleme öncesi giderilmesi
2025/379 E. 2025/598 K. ·
Alacakkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Aynı hukuki ilişkiden kaynaklanan asıl dava ve tefrik edilen karşı dava yönünden, tarafların karşılıklı taleplerinin daha önce yapılan bir arabuluculuk müzakeresi kapsamında ele alınmış olması ve ayrıca karşı dava için de arabuluculuğa başvurulup anlaşmama tutanağının ön inceleme duruşmasından önce dosyaya sunulmuş olması halinde, zorunlu arabuluculuk dava şartı noksanlığı ön inceleme aşamasından önce giderilmiş sayılır ve bu gerekçeyle verilen usulden ret kararı yerinde olmaz.
zorunlu arabuluculukdava şartıtefrikkarşı davason tutanakön inceleme duruşması
-
Taşınmaz ve araçların 3. kişiye devri riski nedeniyle tedbir itirazının reddi
2025/533 E. 2025/562 K. ·
İhtiyati tedbiristinaf başvurusunun esastan reddi
Dava konusu taşınmaz ve araçların yargılama sürecinde üçüncü kişilere devri halinde hakkın elde edilmesinin güçleşeceği durumlarda ve yeterli teminat alınmışsa, değişen koşullara göre yeniden değerlendirilebilir olması da dikkate alınarak HMK 389 koşulları oluştuğundan ihtiyati tedbir kararına yapılan itirazın reddi yerindedir.
ihtiyati tedbiritirazyaklaşık ispatteminathükümsüzlük tespiti
-
Tebliğ edilmeyen tedbir kararına yapılan itirazın süre yönünden reddi hatalıdır
2025/528 E. 2025/567 K. ·
İhtiyati tedbirkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
İhtiyati tedbir kararına karşı itiraz süresinin başlaması için kararın ilgili tarafa usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiş olması gerekir. Tedbir kararı tarafa (veya vekiline) tebliğ edilmeden yapılan itiraz, süre yönünden reddedilemez; böyle bir ret kararı hukuka aykırıdır ve kaldırılması gerekir.
-
Müteselsil kefilin sorumluluğunda asıl borçtan mahsup sırası
2025/529 E. 2025/569 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Genel kredi sözleşmesinde yetkili mahkeme kararlaştırılmışsa, teselsül karinesi nedeniyle bu yetki şartı müteselsil kefili de bağlar. Ticari nitelikteki genel kredi sözleşmelerinde TTK 8/1 uyarınca faiz oranı serbestçe belirlenebileceğinden, TBK 120'deki temerrüt faizinin akdi faizi aşamayacağı yönündeki sınırlama uygulanmaz. Kefil, asıl borçlu şirketin yetkilisi ise TBK 584 uyarınca kefalette eş rızası şartı aranmaz. Asıl borçludan tahsil edilen kısmi ödemeler, müteselsil kefilin sorumlu olduğu sınırlı tutara değil, öncelikle asıl borçlunun bu tutarı…
müteselsil kefaletitirazın iptaliicra inkar tazminatıteselsül karinesiyetki sözleşmesitemerrüt faizi
-
Yaklaşık ispat sağlanamadığından ihtiyati haciz talebinin reddi
2025/512 E. 2025/556 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
İhtiyati haciz talebinde, alacaklının iddiasını destekleyen ıslak imzalı/mutabakat niteliğinde somut bir belge bulunmuyor ve alacağın varlığı ile muacceliyeti yargılamayı gerektiren bir nitelikteyse, tek taraflı iddia yaklaşık ispat şartını karşılamadığından ihtiyati haciz talebi reddedilir.
-
İstinaf harcı yatırılmadan yapılan başvuruda dosyanın geri çevrilmesi
2025/524 E. 2025/559 K. ·
İhtiyati tedbirön inceleme aşamasında geri çevirme (HMK 352)
İstinaf başvurusunda gerekli maktu harç ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının yatırılmamış olması halinde, BAM esasa girmeden, eksik harcın tamamlanması için muhtıra tebliği amacıyla dosyayı ilk derece mahkemesine geri çevirir.
-
Çekişmeli alacak davasında ihtiyati haciz ve tedbir talebinin reddi
2025/511 E. 2025/557 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Konkordato projesine dahil edilmeyen bakiye alacak için açılan çekişmeli alacak davasında, bu dava da bir para alacağı davası olduğundan ihtiyati haciz kararı ancak koşulları varsa verilebilir; koşullar oluşmamışsa talep reddedilir. Ayrıca, dava konusunu oluşturmayan taşınmazlara ilişkin ihtiyati tedbir kararı verilemez.
ihtiyati hacizihtiyati tedbirçekişmeli alacak davasıkonkordatomühlet
-
İstinaf incelemesi sırasında feragat nedeniyle davanın reddi
2023/1539 E. 2025/550 K. ·
Ticari şirket (genel)feragat nedeniyle ret
Hükmün kesinleşmesine kadar davadan feragat mümkün olup, istinaf incelemesi sırasında davacının feragat ettiğinin anlaşılması halinde ilk derece kararı kaldırılarak davanın feragat nedeniyle reddine karar verilir ve feragat nedeniyle davalının istinaf başvurusunun incelenmesine yer olmadığına hükmedilir.
feragatdavanın sona ermesiistinaf incelemesinin konusuz kalması
-
İstinaf incelemesi sırasında feragat üzerine kararın kaldırılıp davanın feragat nedeniyle reddi
2024/176 E. 2025/551 K. ·
Ticari şirket (genel)feragat nedeniyle ret
İlk derece kararına karşı istinaf yoluna başvurulmuş olsa da, dosya istinaf incelemesindeyken davacının davadan feragat etmesi halinde, feragatin hükmün kesinleşmesine kadar mümkün olması ve davalının kabulüne bağlı olmaması nedeniyle, BAM ilk derece kararını kaldırarak davanın feragat nedeniyle reddine karar verir; bu durumda diğer tarafın istinaf başvurusunun incelenmesine yer olmadığına hükmedilir.
davadan feragatistinaf incelemesi sırasında feragatvaki feragat nedeniyle retistinaf başvurusunun incelenmesine yer olmadığına
-
Davacının iflası nedeniyle kararın re'sen kaldırılıp gönderilmesi
2025/85 E. 2025/552 K. ·
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
İstinaf incelemesi sırasında davacının iflasına karar verilmesi halinde, müflisin masa malları üzerindeki tasarruf yetkisinin kısıtlanması nedeniyle dava takip yetkisi ve taraf sıfatının iflas idaresine geçtiği hususu re'sen gözetilir; bu durumda istinaf sebepleri incelenmeksizin karar kaldırılarak İİK 194 uyarınca gerekli işlemlerin yapılması için dosya ilk derece mahkemesine gönderilir.
iflasın açılmasıtaraf ehliyetidava takip yetkisiiflas idaresimasa malları üzerindeki tasarruf yetkisinin kısıtlanmasıdavanın durması
-
Katılma yoluyla istinafta harç ikmali için geri çevirme
2025/492 E. 2025/548 K. ·
Menfi tespit / İstirdatön inceleme aşamasında geri çevirme (HMK 352)
İstinafa cevap dilekçesinin katılma yoluyla istinaf dilekçesi niteliğinde olduğu hallerde, bu dilekçeye ilişkin istinaf harçlarının yatırılmamış ve dilekçenin karşı tarafa tebliğ edilmemiş olması durumunda, HMK 344/1 uyarınca harcın ikmali ve tebliğ işleminin yapılması için dosya ilk derece mahkemesine geri çevrilir; ancak asıl istinaf başvurusunun incelenmesi bu eksiklikten bağımsız olarak her koşulda yapılacağından, o yönden dosya bölge adliye mahkemesine gönderilir.
katılma yoluyla istinafistinaf harcıgeri çevirmeHMK 344ön inceleme
-
İstinaftan feragat nedeniyle istinaf başvurusunun reddi
2025/495 E. 2025/544 K. ·
Alacakferagat nedeniyle ret
İstinaf başvurusunda bulunan tarafın vekili, dosya Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmiş ve henüz karara bağlanmamış iken istinaf kanun yolundan feragat ederse; vekilin vekaletnamesinde davadan ve kanun yollarından feragate yetkili olduğu tespit edildiği takdirde, HMK 349/2 uyarınca istinaf başvurusunun feragat nedeniyle reddine karar verilir.
istinaftan feragatvekaletnamede feragate özel yetkiHMK 349/2
-
Lojistik/depo sözleşmesinin erken feshinde makul kiralama süresinin tespiti
2022/674 E. 2025/531 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Sözleşmenin fesih hükümlerini güncelleyen bir ek sözleşme, ana sözleşmedeki tek taraflı ve daha kısa süreli fesih bildirim hakkıyla çelişen yeni bir bildirim süresi öngörüyorsa, bu çelişen eski hüküm ek sözleşme ile zımnen kaldırılmış sayılır ve fesih, ek sözleşmedeki bildirim süresine göre değerlendirilir. Sürekli edim ilişkisinin (saklama/lojistik hizmet sözleşmesi gibi) haksız/erken feshi nedeniyle tazminat talep edilen hallerde, yeniden kiralama/sözleşme için gerekli makul sürenin belirlenmesinde, tarafların sözleşmede kararlaştırdığı fesih bildirim…
erken fesihbelirsiz alacak davasımakul sürezarar azaltma yükümlülüğü (TBK 52)kıyasen uygulamalojistik/depo sözleşmesi
-
Konkordatoda çekişmeli alacağın nisaba kabulü ve geçici mühlet tarihinden itibaren faizin durması
2022/1700 E. 2025/519 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
İİK 308/b'ye dayalı çekişmeli alacak davasında, konkordatoya tabi borçlarda kesin mühletin faize ilişkin sonuçları geçici mühleti de kapsar; bu nedenle rehinle temin edilmemiş alacaklara geçici mühlet tarihinden itibaren faiz işlemesi durur ve mühlet tarihinden sonra işleyecek faiz ayrıca bir alacak davasına konu edilemez. Çekişmeli alacak tutarı, geçici mühlet tarihi itibariyle tespit edilen toplam alacaktan borçlu tarafça konkordato sürecinde kabul edilen kısmın düşülmesiyle bulunur; kabul edilen kısmın hükümde ayrıca gösterilmesi gerekmez.
konkordatogeçici mühletkesin mühletçekişmeli alacak davasıİİK 308/bkonkordato nisabı
-
Aydınlatma ödevi gözetilmeden ispatlanamayan davanın reddi hatalıdır
2022/1117 E. 2025/510 K. ·
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Davacının iddia ettiği alacağın dayandığı ticari ilişkinin varlığı, üçüncü kişi/kurumlardan (vergi dairesi, gümrük idaresi) resmi kayıtlarla tespiti mümkün olduğu hallerde, mahkeme davayı aydınlatma ödevi (HMK m.31) kapsamında bu kayıtların celbini sağlamadan, salt ispat yükü davacıda olduğu gerekçesiyle davayı reddedemez; bu şekilde hükme tesir edecek derecede deliller toplanmadan verilen ret kararı kaldırılır.
itirazın iptalikomisyon sözleşmesiispat yüküdavayı aydınlatma ödevibilirkişi raporuBA-BS formu
-
Davalı iflası nedeniyle taraf ehliyeti yokluğu, kararın kaldırılıp gönderilmesi
2022/1092 E. 2025/478 K. ·
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
İstinaf incelemesi sırasında davalının iflasının açıldığının anlaşılması halinde, taraf ehliyeti re'sen incelenmesi gereken bir husus olduğundan, istinaf sebepleri incelenmeksizin ilk derece kararı kaldırılır ve dosya, İİK 194 uyarınca gerekli işlemler yapılmak üzere (davanın durması, iflas idaresinin davayı takip etme yetkisinin belirlenmesi gibi) kararı veren mahkemeye gönderilir; zira müflisin masa malına ilişkin davalardaki taraf sıfatı ve dava takip yetkisi iflas idaresine geçer.
taraf ehliyetiiflasın açılmasıiflas idaresimasaya ait mallar üzerinde tasarruf yetkisinin kısıtlanmasıdava takip yetkisidavanın durması
-
Kesinlik sınırı altındaki alacak davasında istinaf başvurusunun usulden reddi
2025/464 E. 2025/471 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun usulden reddi
Malvarlığı davalarında, ilk derece mahkemesi kararının konusu HMK Ek 1. madde kapsamındaki kesinlik sınırının altında kalıyorsa, bu karar kesindir ve karşı istinaf başvurusu, esasına girilmeden usulden reddedilir.
-
Dava açılış aşamasında ihtiyati haciz için yaklaşık ispat sağlanamadı
2025/440 E. 2025/465 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
İhtiyati haciz talebi dava dilekçesiyle birlikte ve davanın açıldığı aşamada ileri sürülmüşse, bu aşamada muaccel alacağın varlığına ilişkin yaklaşık ispatın sağlandığı kabul edilemez; söz konusu ispat, yargılamanın ilerleyen aşamalarında gelişen delil durumuna göre ayrıca talep edilebilir.
-
Kısmi menfi tespit davası açılamaması ve harç eksikliğinde işlemden kaldırma
2025/446 E. 2025/463 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
İcra takibinin tamamına yönelik borçsuzluk iddiasıyla açılan menfi tespit davası kısmi dava olarak açılamaz; dava değeri gerçek icra takip tutarı üzerinden belirlenmeli ve Harçlar Kanunu'nun 30. maddesi uyarınca eksik harcın tamamlanması için gelecek celseye kadar kesin süre verilmelidir. Bu süreye uyulmaması halinde dava işlemden kaldırılır ve yasal süresi içinde yenilenmezse HMK'nın 150(5) maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına karar verilir.
menfi tespit davasıkısmi davakesin süreharç tamamlamaişlemden kaldırmadavanın açılmamış sayılması
-
Menfi tespit davasında icra takibinin tedbiren durdurulamaması
2025/437 E. 2025/462 K. ·
İhtiyati tedbiristinaf başvurusunun esastan reddi
İİK 72/3 uyarınca icra takibi başlatıldıktan sonra açılan menfi tespit davasında, icra takibinin teminatlı veya teminatsız ihtiyati tedbir yoluyla durdurulması talep edilemez; bu yönde verilen ihtiyati tedbir talebi reddi kararı yerindedir.
ihtiyati tedbirmenfi tespit davasıicra takibinin durdurulması
-
İstinaf harcı yatırılmadığında dosyanın ilk derece mahkemesine geri çevrilmesi
2025/442 E. 2025/457 K. ·
İhtiyati tedbirön inceleme aşamasında geri çevirme (HMK 352)
İstinaf kanun yoluna başvurma harcı ve istinaf karar harcı muhtıraya rağmen süresinde yatırılmadan dosya Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmişse, harcın ikmal edilmemesi nedeniyle istinaf başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verme görev ve yetkisi İlk Derece Mahkemesine ait olduğundan, Bölge Adliye Mahkemesi bu değerlendirmeyi yapmaksızın dosyayı ilk derece mahkemesine geri çevirir; ilk derece mahkemesince verilecek karara karşı istinaf yoluna başvurulması halinde dosya yeniden Bölge Adliye Mahkemesine gönderilir.
istinaf kanun yoluna başvurma harcıistinaf karar harcımuhtırakesin süreistinaftan vazgeçmiş sayılmageri çevirme
-
İddia yükünün yerine getirilmemesi nedeniyle davanın açılmamış sayılması
2025/435 E. 2025/468 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Dava dilekçesinde hiçbir maddi vakıa ve delil gösterilmemesi, davacının talebini haklı kılacak somut olguları mahkeme önüne getirmemesi anlamına gelir ve bu, iddia yükünün yerine getirilmemesi niteliğindedir; bu durum, vakıaların gösterilip yeterince somutlaştırılmamasından (somutlaştırma yükü) farklı bir hukuki sonuç doğurur. İddia yükünün hiç yerine getirilmediği hallerde, taraflarca getirilme ilkesi gereği hakimin re'sen vakıa araştırması ya da hatırlatması mümkün olmadığından, davayı aydınlatma yükümlülüğü de işletilemez; kesin süreye rağmen…
iddia yüküsomutlaştırma yükütaraflarca getirilme ilkesidavayı aydınlatma yükümlülüğüaçılmamış sayılmakesin süre
-
Alacağın çekişmeli olması halinde ihtiyati haciz talebinin reddi
2025/444 E. 2025/461 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Alacaklı ile borçlu arasındaki hukuki ilişkiye dair ceza soruşturması sürüyor ve muaccel alacağın varlığı çekişmeli ise; taraflar arasındaki BA/BS bildirimlerinin uyumlu olması tek başına yaklaşık ispatı sağlamaz, ticari defter ve kayıtların incelenmesi tamamlanmadan ve ceza soruşturmasının sonucu belli olmadan ihtiyati haciz talebi reddedilir.
ihtiyati hacizyaklaşık ispatmuaccel alacakitirazın iptaliBA-BS formu
-
Muaccel alacağın ispatlanamadığı hâlde ihtiyati haciz talebinin reddi
2025/430 E. 2025/469 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Alacağın muaccel olup olmadığı ve tutarının belirlenmesi, dilekçe teatisinin tamamlanmadığı ve delillerin henüz toplanmadığı bir aşamada anlaşılamıyorsa; salt icra takibinin varlığı, ihtiyati haciz talebinin kabulü için yeterli kanaat oluşturmaz ve talep yargılamayı gerektirdiğinden reddedilir.
ihtiyati hacizmuaccel alacakitirazın iptalitemliktahkikat aşaması
-
Rödovans öncesi sözleşmeye aykırı saha çalışması yapan tarafın masraf talebi
2022/687 E. 2025/456 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Maden sahasında cevher araştırılması ve çıkarılmasına ilişkin işbirliği sözleşmesinde, tarafın saha çalışmasına başlayabilmesi için önce diğer tarafla ayrı bir ara sözleşme (rödovans niteliğinde) akdedilmesi sözleşmeyle şart kılınmışsa ve 3213 sayılı Maden Kanunu Ek 7. madde bu tür sözleşmelerin ilgili kurumun iznine tabi olmasını emredici biçimde düzenliyorsa, bu sözleşme akdedilmeden ve izin alınmadan saha çalışmasına başlayan taraf, hem sözleşmeye hem Kanuna aykırı davranmış olur; bu aykırı davranış nedeniyle yaptığı masrafları diğer taraftan…
Rödovans sözleşmesiCulpa in contrahendo (karşılaştırma amaçlı, ilk derece gerekçesinde geçen ancak BAM'ca kaldırılan kavram)Sözleşmeye aykırılıkMenfi zararEmredici hükümMaden işletme ruhsatı
-
Konkordatoda çekişmeli alacakta geçici mühlet tarihinden itibaren faiz durur
2022/955 E. 2025/447 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Konkordatoda çekişmeli hale gelen alacak davalarında, İİK 288/1 ve 294/3 hükümleri uyarınca kesin mühletin faize ilişkin düzenlemesi geçici mühleti de kapsar; bu nedenle rehinle temin edilmemiş alacaklara geçici mühlet tarihinden itibaren faiz işlemesi durur. Konkordatonun tasdik edilip bağlayıcı hale gelmesi karşısında, konkordato devam ettiği sürece mühlet tarihinden sonra işleyecek faiz ayrıca bir alacak davasına konu edilemez.
konkordatogeçici mühletkesin mühletçekişmeli alacakkonkordato nisabıfaizin durması
-
Dava şartı arabuluculukta anlaşamama tutanağının aslı için süre verilmeden ret
2025/416 E. 2025/420 K. ·
Diğer / sınıflanamadıkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Dava şartı olan arabuluculuğa başvurulduğuna dair anlaşamama tutanağının istinaf aşamasında ibraz edilmesi halinde, ilk derece mahkemesinin tutanağın aslının ibrazı için süre vermeden davayı usulden reddetmesi hatalıdır; bu durumda karar kaldırılarak dava yeniden görülmek üzere mahkemesine gönderilir.
-
Munzam zarar alacağında ihtiyati hacizde yaklaşık ispat şartı
2025/280 E. 2025/419 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Munzam zarar alacağına dayalı ihtiyati haciz talebinde, alacağın kaynağı olan asıl borcun varlığı tartışmasız olsa da, faizin gecikme zararını karşılamadığı ve munzam zararın oluştuğu ile miktarı hususunda yaklaşık ispat sağlanmadıkça ihtiyati haciz talebinin reddi gerekir.
ihtiyati hacizyaklaşık ispatmunzam zarardenkleştirici adaletbelirsiz alacak davası
-
İcra takibine itirazdan feragat nedeniyle itirazın iptali davasının konusuz kalması
2023/1467 E. 2025/415 K. ·
İtirazın iptalikonusuz kalma nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına
İtirazın iptali davası, dayandığı icra takibine sıkı sıkıya bağlı olduğundan, borçlunun icra takibindeki itirazından feragat etmesi halinde itirazın iptali davasının konusu kalmaz; bu durumda ilk derece kararı kaldırılarak konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilir.
itirazın iptalikonusuz kalmaferagaticra takibikarar verilmesine yer olmadığına
-
Kesinlik sınırı altındaki hükme karşı istinaf başvurusunun usulden reddi
2025/411 E. 2025/407 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun usulden reddi
Malvarlığına ilişkin davalarda istinafa konu edilen hükmün parasal değeri, HMK 341/2 ve HMK Ek 1. madde uyarınca belirlenen kesinlik sınırının altında kalıyorsa, bu kısma ilişkin istinaf başvurusu incelenmeksizin usulden reddedilir.
kesinlik sınırıistinaf yoluna başvurmamalvarlığı davasıusulden ret