Kıymetli evrak (kambiyo)
TTK 645-849 · 5941 sK · 2488 karar (agac.json bildirimi: 1136)
Alt başlıklar:
Çek 687Bono 274Kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali ve genel hükümler 129Nama, emre ve hamiline yazılı senetler 13Kambiyo senedinde sebepsiz zenginleşme 23
Usul yaprakları:
Görev ve yetki 127Hak düşürücü süre 75Zamanaşımı 19Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 182
-
Avans olarak verilen çek bedelinin mal teslim edilmemesi nedeniyle iadesi
2023/1581 E. 2026/1178 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Avans olarak verilen çek bedelleri karşılığında mal teslim edildiğinin ispat yükü, avansı alan ve teslim iddiasında bulunan taraftadır; teslim hukuki bir işlem olduğundan yazılı delille kanıtlanması gerekir ve ihracat/ithalat/gümrük evrakı gibi doğrudan kanıtlayıcı belge sunulmaksızın üçüncü kişilere (otel, gümrük idaresi) müzekkere yazılması talebi, bu belgeler mevcut değilse yargılamayı uzatmaya matuf bir talep olarak değerlendirilebilir. Ayrıca, bir distribütörlük sözleşmesi kapsamında imzalanan münferit satış sözleşmelerinde ayrıca yetki şartı…
avansispat yüküdistribütörlük sözleşmesiyetki şartıticari defterteslimbayilik (acente-kıyas)
-
Adi ortaklıktan ayrılan ortağın çek borcundan sorumluluğu ihtiyati hacizde tartışılamaz
2026/601 E. 2026/777 K. ·
İhtiyati hacizdiğer
İhtiyati haciz talebine dayanak kambiyo senedi (çek) alacağı, ibraz edilip ödenmemesi halinde götürülecek borca dönüşür; bu içtihadi kabul, alacaklının yerleşim yerinde ihtiyati haciz talep edilebilmesine yetki bakımından dayanak oluşturur. Buna karşılık, ihtiyati hacze itiraz eden bir borçlunun geçmişte adi ortaklıktan noter fesihnamesi ile ayrılmış olduğunu ve bu ayrılığın resmi belgelerle (tadil sözleşmesi, ilişik kesme ihtarnamesi) kayıt altına alındığını, sicile işlenememesinin ise kendi kusuruna dayanmadığını gösteren belgeler sunması halinde,…
ihtiyati hacizkambiyo senedigötürülecek borçaranacak borçyetki itirazıadi ortaklık
-
Adi yazılı sözleşmede taşınmaz ve çek bilgisi yoksa yaklaşık ispat sağlanmaz
2026/589 E. 2026/771 K. ·
İhtiyati tedbiristinaf başvurusunun esastan reddi
Dayanak gösterilen adi yazılı sözleşmede dava konusu taşınmaza ve çeklere ilişkin somut bilgi/ibare bulunmuyor ve sözleşme metninden çeklerin taşınmaz satışına karşılık avans olarak verildiği sonucu çıkarılamıyorsa, sözleşme ile dava konusu çekler arasında bağ kurulamadığından ihtiyati tedbir talebi için gerekli yaklaşık ispat koşulu sağlanmış sayılmaz ve talep reddedilir.
-
İmza inkarında ispat yükü ve konusuz kalma kararının istinaf edilmemesi
2026/576 E. 2026/778 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
İmza inkarına dayalı menfi tespit davasında, imzanın borçluya (davacıya) ait olduğunu ispat yükü takibe başlayan ve imzanın borçluya ait olduğunu iddia eden alacaklıya (davalıya) aittir. İmza sahteliği senedin hükümsüzlüğüne yönelik mutlak bir defi olduğundan, hamilin çeki iyiniyetle iktisap etmiş olması bu sonucu değiştirmez. Öte yandan, ilk derece mahkemesinin maddi hukuka aykırı bir gerekçeyle (konusuz kalma) hüküm kurması veya taleplerden biri hakkında karar vermemesi, bu eksiklikler davacı tarafça istinaf edilmediği sürece BAM tarafından re'sen…
menfi tespit davasıçek istirdadıimza inkarımutlak defiispat yükükonusuz kalma
-
Ciro imzası sahte ise menfi tespit davasında imza inkarı mutlak defidir
2023/2484 E. 2026/736 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Kambiyo senedine ilişkin menfi tespit davasında, çek üzerindeki ciro imzasının davacı şirket yetkililerine ait olmadığı bilirkişi incelemesiyle tespit edildiğinde, imza inkarı mutlak defi niteliğinde olduğundan herkese (iyiniyetli üçüncü kişi hamil dahil) karşı ileri sürülebilir ve iyiniyet iddiası dinlenemez. Bu tür davalarda uyuşmazlığın çözümü için ticari defterlerin incelenmesine gerek yoktur; mukayeseye esas imza asılları mevcutsa fotokopi üzerinden inceleme yapıldığı iddiası da yerinde bulunmaz.
menfi tespitkambiyo senediciroimza inkarımutlak defiiyiniyetli üçüncü kişi
-
Kambiyo senedinde teminat iddiası ve bedelsizliğe dayalı menfi tespit davasında ispat yükü
2026/467 E. 2026/588 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir kambiyo senedinin teminat senedi olarak verildiğini iddia eden taraf, bu hususu senet ile aynı nitelikte yazılı delillerle ispatlamak zorundadır; nakden yazılı bir senedin nakit yatırım karşılığı verildiği anlaşılırsa, teminat senedinden değil senedin teminat fonksiyonundan söz edilebilir. Bedelsizliğe dayalı menfi tespit davasında ispat yükü davacı (borçlu) üzerindedir; borç ikrarı niteliğindeki delillerin varlığı halinde davacı, senedin aksini yine yazılı delille ispatlayamazsa dava reddedilir.
menfi tespit davasıbedelsizliğe dayalı menfi tespitteminat senedihatır senedikambiyo senedinin mücerretliği (soyutluk ilkesi)şahsi def'i
-
Çalıntı çekte sahte ciro ile hamile geçiş ve keşidecinin sorumluluğu
2024/1198 E. 2026/569 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Çalıntı bir çekte ciro zincirindeki imza sahteliği, imzaların istiklali ilkesi gereği kural olarak keşidecinin çekten sorumluluğunu ortadan kaldırmaz; ancak hamilin çeki iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket ettiği (organize/toplu çalıntı çek trafiğine dahil olma gibi somut olgularla) ortaya konulursa, keşideci de dahil tüm borçlular bu def'iyi hamile karşı ileri sürebilir ve menfi tespit talebi kabul edilir. Menfi tespit davasında ıslah yoluyla istirdat talebi eklenemez; bu farklı bir dava konusu olup ayrı dava açılması gerekir.
imzaların istiklali ilkesiciro zincirikesintisiz ciro karinesimenfi tespit davasışahsi def'ibile bile borçlu zararına hareket (kötüniyetli iktisap)
-
Karşılıksız çeke dayalı ihtiyati hacizde itiraz sebeplerinin İİK 265 kapsamı dışında olması
2026/436 E. 2026/545 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Süresinde ibraz edilerek karşılıksız işlemi yapılan bir çeke dayalı ihtiyati haciz talebine yönelik itirazlar, İİK 265'te sayılan sebeplerden değilse reddedilir; ayrıca alacaklının iyiniyetli olup olmadığı hususu ihtiyati haciz yargılamasında tahkikat konusu yapılamayacağından itiraz sebebi olarak değerlendirilemez.
-
Zayi Nedeniyle Çek İptali Kararının İptali Davasında İspat Yükü
2022/2340 E. 2026/543 K. ·
Diğer / sınıflanamadıistinaf başvurusunun esastan reddi
Hasımsız açılan zayi nedeniyle çek iptali kararı maddi hukuk bakımından kesin hüküm sonucu doğurmadığından, çekin meşru hamili olduğunu ileri süren kişi hukuki menfaati bulunmak kaydıyla bu kararın iptalini dava yoluyla isteyebilir. Bu davada, TTK 792 uyarınca ispat yükü, çekin asıl (eski) hamilinde olup, asıl hamil kendi yetkili hamilliğini kanıtladığı takdirde yeni hamilin çeki kötüniyetle iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu ispat etmesi gerekir. Çekin, birden fazla farklı kargo hırsızlığı olayına konu çeklerin tekrar tekrar aynı…
çek iptalizayi nedeniyle iptalhasımsız davakesin hükümteşhis fonksiyonuhukuki menfaat
-
Konkordato sürecindeki bayi dağıtıcı hakkında teminat mektuplarına ihtiyati tedbir
2026/346 E. 2026/503 K. ·
İhtiyati tedbirkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bir bayilik/dağıtım sözleşmesinde, sözleşme süresinin sona ermesine yakın bir tarihte karşı tarafın konkordato sürecinde olması ve buna bağlı olarak mal tedarikinde güçlük yaşandığı iddiası, sektörde teminat alınmasının yerleşik uygulama olması ve tarafların yarar-zarar dengesi ile birlikte değerlendirildiğinde, teminat mektuplarının/çekin paraya çevrilmemesi veya icraya konu edilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesi için yaklaşık ispat koşulunun sağlandığının kabulü gerekir; aksi halde tedbir talep edenin telafisi imkansız zarara uğrayacağı…
ihtiyati tedbiryaklaşık ispatkonkordatoteminat mektububayilik sözleşmesiİİK 72/2bayilik (acente-kıyas)
-
Vade sonrası havale ödemesinde ispat yükü alacaklıya geçer
2026/402 E. 2026/495 K. ·
İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Senede dayalı alacakta, borçlunun senedin vadesinden sonraki tarihli banka havaleleriyle ödeme yaptığını gösteren dekontlar ibraz etmesi ve alacaklının bu dekontlara karşı herhangi bir açıklama yapmaması halinde, ödemelerin senet dışı başka bir ilişkiye ait olduğunu ispat yükü alacaklıya geçer; alacaklı bu yükü karşılamazsa, ödeme dekontlarının göz ardı edilerek ihtiyati haciz kararına itirazın reddedilmesi adil yargılanma hakkının ihlali sayılır ve itirazın kabulü gerekir.
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazispat yükübonoadil yargılanma hakkı
-
Sahte ciro imzası ciro zincirini koparmaz; kötüniyet ispatı davacıya aittir
2026/61 E. 2026/462 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Ciro zincirinde yer alan bir imzanın sahte olması ciro zincirini koparmaz; çekin istirdadı talebinde hamilin çeki kötüniyetle veya ağır kusurla iktisap ettiğini ispat yükü davacıdadır ve hamilin çeki edinme nedenini açıklama mecburiyeti yoktur. Zayi nedeniyle çek iptali davasında verilen ödeme yasağı kararı, hamilin haklarını etkilemez; bu kararın hamil tarafından bilinmesi de tek başına kötüniyetli takip yapıldığını göstermez.
ciro zinciriyetkili hamilmenfi tespitçekin istirdadıkötüniyet/ağır kusurmücerretlik
-
Gayrinakit alacağın deposu için ihtiyati haciz kararı verilemeyeceği
2026/354 E. 2026/437 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
İhtiyati haciz, İİK 257 uyarınca yalnızca para alacakları için öngörülen özel bir geçici hukuki koruma müessesesidir; icra işlemi niteliğinde değildir. Bir alacağın gayrinakit nitelikte olup depo edilmesinin istenmesi (teminat alacağı niteliği taşıması) halinde, bu alacak için ihtiyati haciz kararı verilemez; bu tür alacaklar için ancak İİK 42 uyarınca genel haciz yoluyla ilamsız takip yapılabilir.
ihtiyati hacizpara alacağıgayrinakit alacakteminat alacağıçek kanuni karşılığıiçtihadı birleştirme kararı
-
Çalınan çekte faktoring şirketinin ağır kusurlu iktisabı ile istirdat
2023/1034 E. 2026/419 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Çek istirdadı davasında dava, çekin son hamiline karşı açılabilir; hamil vasfı taşımayan cirantalar aleyhine açılan dava pasif husumet yokluğundan reddedilir. Davacı, çekin yetkili hamili olduğunu ve çekin rızası dışında elinden çıktığını ispatladığında, çeki iktisap eden faktoring şirketinin kötüniyetli ya da ağır kusurlu olduğu incelenir. Faktoring şirketi, 6361 sayılı Kanun'un 9/2. maddesi uyarınca alacağı temlik alırken faturanın gerçek bir mal/hizmet satışına dayandığını, taraflarının ve faturanın güvenilirliğini araştırmak ve teyit işlemleri…
çek istirdadıpasif husumetyetkili hamilciro silsilesifaktoring işlemiağır kusur
-
Kargoda çalınan çekte ciro zincirindeki tahrifat ve ağır kusurlu iktisap
2022/2094 E. 2026/403 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Çek istirdatı davasında, çekin rızası dışında elden çıktığı ve ciro zincirinde tahrifat (bir cironun daksille silinip üzerine başka bir cirantanın kaşesinin basılması) bulunduğu tespit edilmiş; ayrıca aynı ciranta/davalı profilinin çok sayıda benzer kargoda çalınan/kaybolan çek ve bono olayında tekrar tekrar yer aldığı belirlenmişse, davalının çeki yeterli araştırma yapmadan iktisap etmesi TTK 792 anlamında ağır kusurlu iktisap sayılır ve çekin davacıya iadesine karar verilir; bu durumda davalının kendisinden önceki cirantayla ticari ilişkisine dayalı…
çekin istirdatıyetkili hamilağır kusurlu iktisapkötüniyetli iktisapciro zincirimücerretlik
-
Çek istirdadı davasında zorunlu arabuluculuk dava şartı aranamayacağı
2026/326 E. 2026/402 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
TTK 792. maddesine dayalı çek istirdadı davalarında, TTK 5/A(1) maddesinde 7445 sayılı Kanun ile yapılan ve istirdat davalarını da kapsam içine alan değişikliğin yürürlük tarihinden önce açılan davalarda, zorunlu arabuluculuk dava şartı aranamaz; bu davalar yasal değişiklikten önce para alacağı davaları kapsamında değerlendirilmediğinden, dava tarihi itibarıyla arabuluculuğa başvurulmamış olması dava şartı yokluğu sayılamaz.
çek istirdadı davasızorunlu arabuluculukdava şartıTTK 5/ATTK 792İİK 72
-
Konkordato mühletinde ihtiyati haciz kararı verilebilir, uygulanamaz
2026/92 E. 2026/116 K. ·
İhtiyati hacizdiğer
Kambiyo senedinde yer alan yetki şartı, senedi aval veren kişileri de bağlar ve ihtiyati haciz kararını veren mahkemenin yetkisine bu nedenle yapılan itiraz reddedilir. Konkordato mühleti içinde borçlu hakkında ihtiyati haciz kararı verilmesi mümkündür; kanunen yasaklanan, verilen kararın uygulamaya konulmasıdır, verilmesi değildir. İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için İİK 257 uyarınca alacağın rehinle temin edilmemiş olması şartı arananır; alacaklının elinde borçluya ait taşınır/gayrimenkul rehni bulunduğu dosyaya sunulan belgelerle sabitse, bu…
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazbonoavalyetki şartıkonkordato
-
Çekin rızası dışında elinden çıkması ve kötüniyetli/ağır kusurlu iktisap ile istirdat
2023/127 E. 2026/98 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Çek istirdadı davasında (TTK m.792) davacı; çekte yetkili hamil olduğunu, çekin rızası dışında elinden çıktığını ve davalının çeki kötüniyetle veya iktisapta ağır kusurlu olarak edindiğini ispatlamak zorundadır. Davalının çeki edinme nedenini açıklama yükümlülüğü yoktur; bu, çekin mücerretlik vasfının bir sonucudur. Ancak ceza yargılamasında kesinleşen maddi olgular (sahte ciro, keşide tarihinde tahrifat, çekin şüpheli/soruşturması bulunan kişiler eliyle dolaşımı) ve ilgili kişilerin ifadeleri birlikte değerlendirildiğinde, çeki bu şekilde edinen…
çek istirdadıTTK 792TTK 790yetkili hamilkötüniyetli iktisapağır kusurlu iktisap
-
Teminat bonosunda temerrüt faizi bankanın fiilen uyguladığı orana göre hesaplanır
2022/2233 E. 2026/38 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Genel kredi sözleşmesine teminat olarak verilen bir bonoya dayalı takipte, sözleşmede belirlenen tavan temerrüt faizi oranı (fiilen uygulanan akdi faize belirli bir oranda ilave yapılarak hesaplanan oran), bankanın fiilen uyguladığı akdi faiz oranına dayanılarak hesaplanır; banka daha yüksek bir cari faiz oranı uyguladığını belgelemedikçe, talep ettiği daha yüksek orandaki temerrüt faizi kabul edilemez.
menfi tespitkambiyo senediteminat bonosugenel kredi sözleşmesitemerrüt faiziakdi faiz
-
Aval verenin sorumluluğu ve menfi tespitte ispat yükünün dağılımı
2022/1329 E. 2026/4 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Menfi tespit davasında davacı, borcun hiç doğmadığını değil ödeme yoluyla sona erdiğini ileri sürüyorsa, bu iddiayı ispat yükü davacıya aittir; kambiyo senedindeki soyutluk prensibi gereği senetle borç altına giren kişi borçlu olmadığını ispatla yükümlüdür. Aval veren, teminat altına aldığı borç geçersiz olsa dahi bağımsız olarak sorumludur ve şahsi def'ileri ileri süremez. Menfi tespit isteminin reddi, alacaklının ihtiyati haciz ve icra takibindeki haciz işlemlerinde haklı olduğu sonucunu doğurur; bu durumda haksız haciz veya haksız ihtiyati haciz…
menfi tespitispat yüküavalkambiyo senedinde soyutluk prensibiihtiyati hacizhaksız haciz
-
Çek bedelinin ödenmemesi için ihtiyati tedbir talebinin reddi
2025/1904 E. 2026/1 K. ·
İhtiyati tedbiristinaf başvurusunun esastan reddi
Çek, kayıtsız şartsız bir ödeme yükümlülüğü içeren kıymetli evraktan sayılan bir ödeme aracı olduğundan, çekin bedelsiz kaldığı (örneğin avans olarak verildiği veya karşılığındaki malın teslim edilmediği) iddiasıyla ihtiyati tedbir talep edilmesi halinde bu iddiayı destekleyen yazılı delil sunulmadıkça peşin satış karinesi gereği çeki teslim edenin malları da teslim aldığı kabul edilir ve yaklaşık ispat şartı sağlanmamış olur; bu durumda ihtiyati tedbir talebi reddedilir.
ihtiyati tedbiryaklaşık ispatpeşin satış karinesiçekkıymetli evrakkambiyo senedi
-
Genel kredi sözleşmesinden istirdat davasında GİK ve mahsup itirazlarının reddi
2022/2418 E. 2025/2186 K. ·
Alacakdüzelterek yeniden esas hakkında hüküm
Genel kredi sözleşmesindeki hükümlerin genel işlem koşulu niteliğinde olduğu ileri sürülse de, bankanın sözleşme öncesinde imzalı bir belge ile müşteriyi sözleşme içeriği hakkında bilgilendirdiğini ve sözleşme örneğini teslim ettiğini ispatlaması halinde, bu hükümlerin geçersizliği iddiası kabul edilmez. Banka ile müşteri arasındaki kredi sözleşmesinde bankaya tahsilatları dilediği alacak kalemine mahsup etme yetkisi tanınmışsa, bu yetkinin kullanılması sözleşmeye uygun kabul edilir. Davanın reddine karar verilen hallerde davalı yararına hükmedilecek…
genel işlem koşuluispat yükümahsup/takasistirdathak düşürücü süremüteselsil kefalet
-
Fatura bedelinin ispatında ticari defter kayıtları ve teslim ispatı
2022/2061 E. 2025/2182 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari satım sözleşmesine dayalı fatura bedelinin tahsili istemlerinde, mal veya hizmetin teslimini ispat külfeti davacı satıcıya aittir; ancak davacının usulüne uygun tutulmuş ticari defter kayıtları, davalının aynı şartları taşıyan defterlerini ibraz etmemesi veya bu kayıtların aksinin kesin delille ispatlanamaması halinde davacı lehine delil teşkil eder. Davalının kısmi ödeme savunması, bu ödemenin gerçekleştiğini gösterecek somut ve tutarlı delillerle desteklenmediği sürece kabul edilmez.
ticari defter delil değeriibrazdan kaçınmaispat külfetiticari satım sözleşmesifaturaçekle ödeme savunması
-
Çeki ağır kusurla iktisap eden faktoring şirketinin çek bedelini iade yükümlülüğü
2022/2451 E. 2025/2191 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Faktoring şirketinin, 6361 sayılı Kanun'un 9/2. maddesi çerçevesinde, temlik aldığı alacağın dayanağı olan fatura ve buna konu mal/hizmet satışının gerçekliğini araştırma, teyit etme ve ilgililerin güvenilirliğini/mali durumunu inceleme yükümlülüğü vardır. Bu araştırma ve teyit yükümlülükleri yerine getirilmeden yapılan faktoring işlemi sonucunda çalıntı/zayi bir çekin iktisap edilmesi halinde, faktoring şirketi çeki ağır kusurla iktisap etmiş sayılır ve TTK 792 uyarınca çeki yetkili hamile geri vermek/bedelini iade etmekle yükümlüdür. Çekin zarar gören…
çek istirdadıyetkili hamilciro silsilesiağır kusurla iktisapkötüniyetli iktisapfaktoring sözleşmesi
-
Çekin avans olarak verildiğinin ispat yükü davacıdadır
2025/1795 E. 2025/2166 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Çek kural olarak bir ödeme aracıdır ve mevcut, doğmuş bir borcun tasfiyesi amacıyla verildiği kabul edilir (peşin satış karinesi). Çekin bu amacın dışında, örneğin avans olarak verildiği iddia ediliyorsa bunun ispatı, bu iddiayı ileri süren tarafa (davacıya) aittir; alacaklı taraf asıl hukuki ilişkinin (borcun) varlığını ayrıca ispatlamak zorunda değildir, zira davalı zaten bir hukuki ilişkinin varlığını kabul etmiş, sadece niteliğini farklı göstermektedir.
itirazın iptaliispat yüküpeşin satış karinesimenfi tespit (istirdat) davasıticari defter
-
Alıcıya tanınan haklar netleşmeden ihtiyati hacze itirazın kabulü
2025/1880 E. 2025/2150 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir bononun tahsil edilip edilemeyeceği, alıcıya tanınan haklar (ayıp iddiası vb.) kapsamında henüz belirsiz ve yargılama sonucuna bağlı ise, bu belirsizlik ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın kabul edilerek haczin kaldırılmasını haklı kılar.
ihtiyati hacizitirazkambiyo senedibonoayıp iddiasıdelil tespiti
-
Süresinde ibraz edilmeyen çekte menfi tespit ile istirdat talebinin ayrılması
2022/1545 E. 2025/2144 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Çekte taraf olmayan (keşideci veya lehdar/hamil sıfatı bulunmayan) kişinin çeke dayalı menfi tespit veya istirdat davası açma hakkı (aktif husumeti) bulunmaz. Süresinde bankaya ibraz edilmeyen çek kambiyo vasfını kaybeder; bu durumda menfi tespit talebinin kabul gerekçesi alacak-borç ilişkisine değil, çekin kambiyo vasfını kaybetmiş olmasına dayandırılmalıdır. Çekteki imzasını inkâr etmeyen keşideci, çekin rızası dışında ele geçirildiğine dair delil sunmadıkça, menfi tespit davasıyla birlikte çekin kendisine iadesini isteyemez. Bedelsiz senedi…
menfi tespit davasıçekin istirdadıaktif husumetkambiyo vasfının kaybıibraz süresibedelsiz senet
-
Bedelsiz kalma iddiasında ispat yükü ve sözleşmeye dayalı borç hesabı
2022/2035 E. 2025/2141 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Kira ile satın alma seçeneğinin birlikte düzenlendiği sözleşmelerde, alıcı satın alma hakkını kullanmamış ve malı kiralayana iade etmişse (veya mal başka bir icra takibinde haczedilerek kiralama ilişkisi sona ermişse), borçlunun sorumluluğu malın kullanıldığı süreye ilişkin kullanım bedeli ile sınırlıdır; sözleşme hükümlerinin satış sözleşmesi gibi uygulanarak borçlunun tüm senet bedellerinden sorumlu tutulması hatalıdır. Bununla birlikte, hesaplanan kullanım bedeli ile borçlunun diğer borçları toplamı takip konusu senet bedellerini aşıyorsa, gerekçe…
menfi tespitbonoihdas nedenibedelsiz kalmaispat yükükira/satım karma sözleşme
-
Müteselsil kefilin temerrüt faizinden sorumluluğu ve ihbar şartı
2022/2378 E. 2025/2146 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacakta, TTK 7/1 uyarınca asıl borçlunun temerrüdü kefile ihbar edilmedikçe kefilden bu temerrüt nedeniyle temerrüt faizi istenemez; kefil ancak kendi temerrüdünün sonuçlarından (kendi temerrüdünden doğan temerrüt faizinden) sorumludur, taksitli kredide asıl borçlu için geçerli olan vade esaslı temerrüt tarihi kefil için uygulanamaz. Sözleşmede kefilin gayri nakit alacaktan (çek yaprağı sorumluluk bedelinden) sorumlu olacağı açıkça düzenlenmişse, bu sorumluluk sözleşme hükmü gereği kabul edilmelidir. Gayri nakit…
müteselsil kefalettemerrüt faiziihbar şartıgenel kredi sözleşmesiitirazın iptaliicra inkar tazminatı
-
Araç satışı ve rehin borcuna ilişkin senetlerde mahsup uyuşmazlığı
2022/2251 E. 2025/2135 K. ·
Tespitistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir kişinin keşide ettiği senetler ile aynı taraflar arasında akdedilen rehin sözleşmesinin aynı asıl borca ilişkin olduğunun tespitinde, borçlunun ödeme dekontlarındaki açıklamaların alacaklı tarafından ihtirazi kayıt konulmaksızın defterlere kaydedilmiş olması, senetlerin başka bir kişinin borcu için düzenlendiği iddiasını çürütür ve borcun bu senetler ile rehin arasında ortak olduğunun kabulünü haklı kılar. Ayrıca, rehinli malın satışından elde edilen tahsilat ile senet borçları aynı asıl alacağa ilişkinse, TBK 102 uyarınca birden çok muaccel borç…
menfi tespitrehnin paraya çevrilmesi yoluyla takipmahsupTBK 102kambiyo senediavalist