Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)
133 karar
🌱 Mesele-tohumu: bu başlık mesele granülaritesine yakındır; Etap 2 mesele madenciliği buradan başlayabilir.
-
Aktif husumet ehliyeti yokluğu nedeniyle davanın reddi
2022/2149 E. 2026/273 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bir davada haksız fiil veya sigorta poliçesine dayalı tazminat talep edebilmek için, davacının dava konusu şey (örneğin hayvan) üzerinde gerçek hak/menfaat sahibi olduğunu ispat etmesi gerekir. Kamu kurumu kayıtlarındaki (örn. Tarım Müdürlüğü küpe kaydı) tek taraflı beyana dayalı tescil, mülkiyet hakkı sahipliğini gösteren bir sicil niteliğinde olmadığından, davacının kendi beyanıyla çelişen bu kayıt tek başına mülkiyetin ispatı için yeterli değildir. Taraf sıfatı (husumet ehliyeti) dava şartı olmayıp itiraz niteliğinde olduğu için davanın her…
aktif husumet ehliyetitaraf sıfatıhaksız fiilsigorta poliçesinden doğan menfaatmülkiyet ispatıküpe kaydı/tescili
-
Aktif husumet ile aktif dava ehliyeti kavramlarının karıştırılması
2025/1846 E. 2025/2192 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Sigortalının maruz kaldığı öne sürülen zarara ilişkin risk, taşıma konusu emtianın CMR taşıması kapsamında alıcıyı temsilen gümrük müşavirine teslim edilmesiyle gerçekleşmemiş sayılır ve bu durumda sigortacının sigortalının haklarına halef olarak taşıyıcıdan tazminat talep etme hakkı doğmaz. Ayrıca, davacının dava açma ehliyetinde (medeni hakları kullanma ehliyetinde) eksiklik bulunmayıp, davalıya karşı somut olayda tazminat talep hakkını (aktif husumeti/sıfatı) kazanamadığı hallerde, davanın 'aktif dava ehliyeti yokluğu' değil 'aktif husumet (sıfat)…
aktif husumet (sıfat) yokluğuaktif dava ehliyetihalefiyetCMR Konvansiyonurücuen tazminatsigorta rizikosurücu (taşıma temelli)
-
Rücu Alacağında Akdi Halefiyet ve Güvenlik Şirketinin Sorumluluğu
2023/228 E. 2025/2102 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Sigortacının halefiyet hakkı, tazminatı ödediği sigortalının zarar sorumlusuna karşı dava hakkına halef olmasına dayanır; ibranamede sigorta şirketinin ibra edilip hasardan mesul olanlara karşı rücu haklarının kayıtsız şartsız sigorta şirketine devredildiğinin belirtilmesi, alacak ve alacağa bağlı takip/dava haklarının devrine yönelik bir irade beyanı olup akdi halefiyetin kazanılması sonucunu doğurur. Zincirleme (alt yüklenici) sözleşme ilişkilerinde, sigortalı ile fiilen güvenlik hizmetini yerine getiren şirket arasında doğrudan sözleşme bulunmasa da,…
akdi halefiyetkanuni halefiyetTTK 1472ibranamerücu hakkının devrimüterafik kusur
-
Sigorta prim alacağına itirazın iptali; hak düşürücü süre ve zamanaşımı def'i
2022/2297 E. 2025/1735 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari defter kayıtları taraflar arasında alacak miktarı bakımından uyuşuyorsa, alacağın varlığı ve miktarı bu kayıtlarla sabit kabul edilir; borçlunun bunun aksine ileri sürdüğü sözlü mutabakat iddiası HMK 200 uyarınca yazılı delille ispatlanmadıkça dikkate alınmaz. Alacaklı şirketin tasfiyeye girmesi ve yargılama sırasında sicilden terkin edilmesi, tüzel kişiliğin tasfiye tamamlanıp terkine kadar devam etmesi ve sonradan ihya edilerek yeni vekaletname sunulması halinde aktif dava ehliyetini ortadan kaldırmaz. Likit ve belirlenebilir nitelikteki ticari…
itirazın iptalihak düşürücü sürezamanaşımıticari defteryazılı delille ispataktif dava ehliyeti
-
Belirsiz alacak davasında hukuki yarar ve harç tamamlama usulü
2025/1510 E. 2025/1714 K. ·
Alacakkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Alacak miktarının dava açıldığı anda tam olarak belirlenebilmesi mümkün olsa da belirsiz alacak davası şeklinde açılan davalar, hukuki yarar yokluğu nedeniyle doğrudan usulden reddedilemez; mahkeme, alacak miktarının belirsiz alacak davası koşullarını taşımadığını tespit ederse davacıya HMK 119/2 uyarınca dava değerini netleştirip eksik harcı tamamlaması için bir haftalık kesin süre vermeli, bu süre sonunda eksiklik giderilirse davaya tam eda davası olarak devam edilmeli, aksi halde dava usulden reddedilmelidir. Sigorta tazminatına ilişkin davalarda…
belirsiz alacak davasıhukuki yararkısmi davaharç tamamlamazamanaşımı def'isigorta tazminatı
-
Kredi ipoteğine bağlı DASK poliçesinin yenilenmemesi nedeniyle tazminat davasında görevli mahkeme
2025/1338 E. 2025/1432 K. ·
Tazminatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Kredi borcu nedeniyle ipotek verilen taşınmaza ilişkin zorunlu deprem sigortası poliçesinin, bankanın bildirim yükümlülüğünü ihlali nedeniyle yenilenmemesinden kaynaklanan zararın tazmini istemi, taşınmazın kat mülkiyetine tabi olsa da, TTK 4/1-f uyarınca bankacılık düzenlemelerinden doğan mutlak ticari dava niteliğindedir; taşınmazın kat mülkiyetine tabi olması davanın hukuki niteliğini ve görevli mahkemeyi değiştirmez, görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir.
mutlak ticari davagörevsizlik kararıdava şartıkat mülkiyetibildirim yükümlülüğüözen yükümlülüğü
-
CMR taşımasında hasardan taşıyıcı sorumluluğu ve vekalet ücreti hesabı
2022/1720 E. 2025/1004 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Kara aracıyla başlayıp yükün boşaltılmadan deniz yoluyla devam ettiği kombine taşımalarda, CMR m.2 gereği taşımanın tümüne CMR hükümleri uygulanır. Emtia taşıyıcı tarafından çekincesiz teslim alındığında ve yükleme/teslim sırasında hasar tespit edildiğinde, hasarın taşıyıcının sorumlu olmadığı bir sebepten kaynaklandığını ispat yükü taşıyıcıya aittir (CMR m.17-18); sözleşmede taşıma aracının seçimi taşıyıcıya bırakılmışsa, emtianın hasar görmemesi için gerekli ambalajlama ve önlem alma yükümlülüğü de taşıyıcıya aittir. Sigortacı, sigortalısına geçerli…
CMRkombine taşımahalefiyetaktif husumetpasif husumetihbar şartırücu (taşıma temelli)
-
Halefiyet nedeniyle aktif husumette eksik araştırma gerekçesiyle kaldırma
2025/675 E. 2025/974 K. ·
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Sigortacının TTK 1472 uyarınca halef sıfatıyla aktif husumet ehliyetini kazanabilmesi için geçerli bir sigorta sözleşmesi, rizikonun gerçekleşmesi ve tazminatın gerçek hak sahibine ödenmiş olması şartlarının tam olarak araştırılması gerekir; satımın mal mukabili yapılması durumunda hasar/yarar riski alıcıya geçse de satıcının mal üzerindeki menfaati bedel tahsil edilene kadar devam eder, bu nedenle sigortalıya yazılan müzekkerenin sadece bedel tahsiline ilişkin olup hasarlı emtia yerine yeniden mal gönderilip gönderilmediğini sormaması ve ödeme…
halefiyetaktif husumet ehliyetiTTK 1472CIF teslim şartımal mukabili ödemesigortalanabilir menfaat
-
Rehin hakkı sahibinin muvafakati olmadan aktif husumet ehliyeti değerlendirmesi
2024/423 E. 2025/952 K. ·
Tazminatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Reasürans sözleşmesinin tarafı olmayıp brokerlik/aracılık faaliyeti yürüten kişilere, sözleşmeden doğan edimin ifasına ilişkin davada husumet yöneltilemez. Rehin hakkı (dain-i mürtehin) ile takyit edilmiş bir menfaatin sigortalanması halinde, sigorta tazminatı üzerinde rehin hakkı sahibinin hakkı devam eder ve sigortacı bu hak sahibinin muvafakati olmadan tazminatı sigortalıya ödeyemez; davacının aktif husumet ehliyeti kural olarak rehin hakkı sahibinin davaya muvafakatine bağlıdır. Ancak sigortacı tarafından rehin hakkı sahibine zaten ödeme yapılmış ve…
husumet ehliyetireasürans sözleşmesireasürans brokeridain-i mürtehinrehin hakkı sahibinin muvafakatisomutlaştırma yükü
-
Adi ortaklığa açılan davada tüm ortakların taraf gösterilmesi zorunluluğu
2022/1178 E. 2025/824 K. ·
Tazminatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Adi ortaklık aleyhine açılan davalarda, adi ortaklığın tüzel kişiliği bulunmadığından ve mecburi dava arkadaşlığı doğurduğundan, ortaklığı oluşturan tüm ortakların taraf gösterilmesi zorunludur; bu husus dava şartı niteliğinde olup mahkemece re'sen gözetilir. Ortaklardan biri yerine yanlış şirketin davalı gösterilmesi hâlinde temsilcide hata kabul edilerek gerçek ortağa tebligat yapılmak suretiyle taraf teşkili tamamlanmadan esasa hüküm kurulamaz. Ayrıca, yargılama sırasında tüzel kişiliği sona eren davalı şirket hakkında davaya devam edilebilmesi için…
Adi ortaklıkMecburi dava arkadaşlığıTaraf teşkiliTemsilcide hataDava şartıTüzel kişiliğin sona ermesi ve ihya
-
CMR taşımasında hasar, sigortacı halefiyeti ve müterafik kusur
2025/692 E. 2025/790 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
CMR Konvansiyonuna tabi uluslararası eşya taşımasında, satıcı sigortalı mal teslim edilinceye kadar yük üzerinde menfaat sahibi olduğundan sigortacının halefiyet yoluyla aktif husumet ehliyeti bulunur. CMR belgesine düşülen hasar şerhi ile ispat külfeti taşıyıcı aleyhine yer değiştirir. Yükleme ve istif gönderen tarafından yapılmış olsa da taşıyıcının basiretli tacir olarak nezaret borcu vardır; taşıyıcının görünüşe göre fark edebileceği bir istif hatasından kaynaklanan hasarda taşıyıcıya müterafik kusur atfedilir, ancak yükleme/istif hatasının…
CMR Konvansiyonuhalefiyetrücuaktif husumetsigortalanabilir menfaatmüterafik kusurrücu (taşıma temelli)
-
CMR taşımasında hasardan taşıyıcının nezaret sorumluluğu ve rücu
2022/765 E. 2025/701 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
CMR Konvansiyonu'na tabi karayolu taşımalarında, emtianın tahliyesi sırasında taşıyan adamının imzasıyla tutulan hasar tutanağı ve CMR belgesine düşülen şerh, hasarın taşıma sırasında meydana geldiği yönünde taşıyan aleyhine karine oluşturur. Ambalajsızlık, hatalı ambalajlama veya yükleme/istifleme/sabitlemeye bağlı tertipleme hatalarından kaynaklanan hasarlarda CMR'nin 17/2. maddesi taşıyıcıyı sorumluluktan kurtarsa da, bu işler gönderici veya alıcıya ait olsa bile taşıyıcının basiretli bir tacir gibi nezaret görevi ve buna bağlı sorumluluğu devam…
CMR Konvansiyonuitirazın iptalirücuhalefiyetaktif husumetmüteselsil sorumlulukrücu (taşıma temelli)
-
CMR taşımasında sigortacının halefiyeti ve taşıyıcının ağır kusuru
2022/507 E. 2025/578 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Koasürans (müşterek sigorta) ilişkisinde sigortacı, kendi payına düşen ödemeyi yapmış ve diğer müşterek sigortacılardan rücu haklarının temlikini almışsa, TTK m.1472 uyarınca ödenen tüm bedel bakımından sigortalının haklarına halef olur ve akdi taşıyıcıya karşı husumet ehliyeti kazanır. CMR taşımalarında zarar görenin yazılı istemi (ihtarname), taşıyıcı bunu açıkça reddedip belgeleri iade edinceye kadar CMR m.32 zamanaşımı süresini durdurur; talebin açıkça reddedilmediği hallerde süre yeniden işlemeye başlamaz. Taşıma sırasında sürücülerin aracı güvenli…
koasürans (müşterek sigorta)halefiyettemlikrücuaktif husumet ehliyetiCMR Konvansiyonurücu (taşıma temelli)
-
Kesin hükümle belirlenen zarardan fazla ödemede rücu hakkı yokluğu
2022/2199 E. 2025/526 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir zarardan kaynaklanan rücu alacağının miktarı, taraflar arasında görülüp kesinleşen bir davada kesin hükümle belirlenmiş ise; alacaklı taraf, sigortalısı/zarar görenle sonradan yaptığı sulh anlaşması gereğince kesin hükümdeki miktarı aşan bir ödeme yapsa da, bu aşan kısım için sorumluya (davalıya) rücu hakkına sahip olamaz. Kesin hükümle belirlenen gerçek zarar miktarının üzerindeki ödemeler, ödeyenin kendi risk alanında kalır ve aktif husumet yokluğu nedeniyle rücu talebi reddedilir.
-
Alt taşıyanın demuraj/ardiye talebinde fiili taşıyana ödeme koşulu
2022/1835 E. 2025/502 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Taşıma organizasyonunu yürüten alt taşıyan (organizatör), demuraj ve ardiye ücretini taşıtandan talep/rücu edebilmek için öncelikle konteyneri tedarik eden veya fiilen taşıyan firmaya bu bedeli ödemiş olduğunu ispat etmek zorundadır; fiili taşıyana ödeme yapılmadan taşıtana yöneltilen talep aktif husumet yokluğu nedeniyle reddedilir. İstinaf aşamasında bu ödemeyi göstermek amacıyla ilk kez sunulan belgeler, borcu söndüren ve her aşamada dikkate alınması gereken belgelerden sayılmadıkça, HMK 357/1 uyarınca yeni delil olarak değerlendirmeye alınmaz.
aktif husumetitirazın iptalidemurajardiye ücretiakdi taşıyanfiili taşıyan
-
CFR teslim şeklinde satıcı sigortalının aktif husumeti yokluğu
2022/2203 E. 2025/501 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
CFR teslim şekliyle yapılan satışlarda, malların gemi küpeştesini aştığı andan itibaren yarar ve hasar alıcıya geçtiğinden, bu aşamadan sonra satıcının mal üzerinde sigortalanabilir bir menfaati kalmaz; satıcının kendi hesabına yaptırdığı sigorta CFR satışı gereği yapılmış bir sigorta sayılmaz ve satıcının sözleşmenin gereği gibi ifa edilmemesinden kaynaklanan bir sorumluluğu bulunmaz. Ayrıca mal bedelinin satıcı-sigortalıya tam olarak tahsil edildiğinin tespit edilmesi hâlinde, sigortacının TTK 1472 uyarınca halefiyet hakkı doğmaz; çünkü halefiyet,…
halefiyetaktif husumetCFR teslim şeklisigortalanabilir menfaatrücuitirazın iptali
-
Antrepo yangınında rücuen tazminat: idareye husumette görevli yargı yolu
2022/229 E. 2025/270 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bir taşınmazda kiracı olarak antrepo işleten kişinin, antreposuna aldığı emtia sebebiyle meydana gelen yangından bina sahibinin ve arsa sahibinin sorumluluğu, kiracının uhdesindeki eşyaları kontrol etme noktasına kadar erişmez; bina ve arsa sahibinin kusuru bulunmadıkça bu kişiler sorumlu tutulamaz. Diğer yandan, kamu idaresine hizmet kusuru nedeniyle husumet yöneltilen bir davada, uyuşmazlığı çözmekle görevli yargı yerinin idari yargı olması hâlinde, bu husus kamu düzenine ilişkin yargı yolu dava şartı olduğundan istinaf mahkemesince re'sen gözetilir…
rücuen tazminathizmet kusuruyargı yolu dava şartıİdari Yargılama Usulü Kanunu 2/1-baleyhe kaldırma yasağıbina/arsa sahibinin sorumluluğu
-
Özel halk otobüsünün bağlı olduğu teşebbüs sahibinin işleten sıfatıyla sorumluluğu
2022/514 E. 2025/222 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Özel halk otobüslerinin çalışma ruhsatını veren ve bunların denetim/kontrolünü elinde tutan, bilet kesiminden sorumlu olan teşebbüs sahibi, aracın maliki olmasa da 2918 sayılı Kanun'un 85/1. maddesi kapsamında işleten sıfatıyla, otobüs sürücüsünün kusurundan araç maliki işletenle birlikte müteselsilen sorumludur. Ayrıca, dava açıldıktan sonra üçüncü bir kişi (örn. zorunlu mali sorumluluk sigortacısı) tarafından borç konusunda yapılan ödeme, TBK 100 uyarınca hükümde miktar olarak dikkate alınamaz; ancak icra takip dosyasına bildirilmiş ve kararda…
işleten sıfatıteşebbüs sahibinin sorumluluğumüteselsil sorumlulukpasif husumetitirazın iptalirücuen tazminat
-
Hava taşımasında hasarın taşıma aşamasında meydana geldiği ispatlanamadı
2022/982 E. 2025/168 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Uluslararası hava yolu taşımasında Montreal Konvansiyonu 18/1. madde uyarınca taşıyıcının sorumluluğu, zararı doğuran olayın hava taşıması esnasında gerçekleştiğinin ispatına bağlıdır; bu ispat yükü zarar görenin/rücu eden sigortacının üzerindedir. Hava taşımasına alınmadan önce kargonun ağırlığında belirgin bir azalma tespit edilmesi ve emtia üzerinde fiziki darbe/zedelenme izi bulunmaması, hasarın hava taşımasından önce başlamış olabileceğine işaret eder ve bu durumda hasarın hava taşıması sırasında meydana geldiği ispatlanamadığından hava…
Montreal Konvansiyonuhava yolu ile eşya taşımasıtaşıyıcı sorumluluğuispat yüküsigorta halefiyetirücurücu (taşıma temelli)
-
Sigortacının halef olarak açtığı rücu davasında davalının kusuru ispatlanamadı
2022/1018 E. 2025/121 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Sigortacının, sigortalısına ödediği tazminat nedeniyle TTK 1472 uyarınca halefiyet hakkına dayanarak açtığı rücu davasında, davalının zarardan sorumlu tutulabilmesi için zararın davalının kusurundan (örneğin dağıtım şebekesi hattı kalitesizliğinden) kaynaklandığının somut verilerle ispatlanması gerekir; arızanın davalının kusuru dışında bir nedenden (periyodik bakımsızlık, üretim kaynaklı gizli ayıp, yük kaynaklı zorlanma vb.) de kaynaklanabileceği ve davalıya yüklenebilecek somut bir kusur bulunmadığı bilirkişi raporuyla denetime elverişli şekilde…
halefiyetaktif husumetsigortacının rücu hakkıkusur ispatıelektrik dağıtım şebekesi sorumluluğu
-
Emniyeti suistimal sigortasında tazminatın muacceliyeti
2024/1284 E. 2025/72 K. ·
Tazminatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Sigorta poliçesinde yer alan ve sigortalının çalışanı gibi sigortalı/sigorta ettiren dışındaki kişilerin işlediği suçun 'açılacak dava neticesinde saptanmasını' şart koşan özel hüküm, TTK'nın 1452/3. maddesi uyarınca sigortalı, sigorta ettiren ve lehtar aleyhine değiştirilemeyeceğinden, sigorta tazminatının muacceliyetini ceza mahkemesi kararının kesinleşmesine bağlayan bir koşul olarak yorumlanamaz; tazminatın muacceliyeti TTK'nın 1427/2. maddesindeki genel kurallara göre belirlenir ve sigortalı ile sigorta ettiren dışındaki kişiler hakkındaki…
emniyeti suistimal sigortasımuacceliyethukuki yararsigorta tazminatıpoliçe özel şartlarıemredici hüküm
-
CIF satışta sigortacının halefiyet hakkı için mal bedelinin tahsil edilmemiş olması şartı
2022/1840 E. 2024/1994 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
CIF satışlarda sigortacının TTK 1472 uyarınca sigortalısının haklarına halef olabilmesi, sigortalının (satıcının) mal bedelini alıcıdan tahsil edememiş olmasına bağlıdır; çünkü CIF satışta hasar riski gemiye yüklemeyle alıcıya geçtiğinden sigortalanabilir menfaat de mal bedelinin tahsil edilememiş olması durumunda sigortalıda (satıcıda) bulunur. Ticari defter ve cari hesap kayıtlarından mal bedelinin fiilen tahsil edildiği anlaşılıyorsa, satıcının sigortalanabilir menfaati kalmadığından sigortacının halefiyet hakkı doğmaz ve sigortacının rücu davasında…
halefiyetaktif husumet ehliyetiCIF satışsigortalanabilir menfaatrücuen tahsilitirazın iptali
-
Belirsiz alacak davasında koşul yokluğu ve zamanaşımı def'i değerlendirmesi
2020/694 E. 2024/1957 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Alacak miktarının dava açıldığı anda belirli olmasına rağmen belirsiz alacak davası olarak açılması, davayı hukuki yarar yokluğu nedeniyle usulden reddettirmez; mahkeme davanın belirsiz alacak davası koşullarını taşımadığını tespit ederse, HMK 119/2 uyarınca davacıya dava değerini netleştirmesi ve eksik harcı tamamlaması için kesin süre vermeli, bu yapılmadan doğrudan kısmi dava kabul edilip talep artırımı kısmı zamanaşımı nedeniyle reddedilmemelidir. Sigorta tazminatı davalarında hasar onarımla giderilmiş olsa da sigortalının kendi ihtiyarıyla yaptığı…
belirsiz alacak davasıkısmi davahukuki yarardava şartızamanaşımı def'imakine kırılması sigortası
-
Konişmentodaki yabancı mahkeme yetki şartının geçerliliği
2024/1830 E. 2024/1937 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Yabancılık unsuru taşıyan ve Türk mahkemelerinin münhasır yetkisine girmeyen, borç ilişkisinden doğan deniz taşımasına ilişkin uyuşmazlıklarda konişmentoda yer alan yabancı mahkeme yetki şartı geçerlidir ve sigortalının halefi sıfatıyla dava açan davacıyı da bağlar; ayrıca konişmentoda varma limanı acentesi olarak gösterilen taraf, bizzat taşımayı üstlendiği ispatlanmadıkça asaleten husumete tabi tutulamaz.
milletlerarası yetki şartıMÖHUK 47konişmentomünhasır yetkipasif husumetacenterücu (taşıma temelli)
-
CMR kapsamı taşımada ağır kusur nedeniyle sınırlı sorumluluktan yararlanılamaz
2022/481 E. 2024/1759 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
CMR Konvansiyonu kapsamındaki uluslararası eşya taşımalarında, taşıyıcının hava koşullarına elverişli olmayan araç kullanması nedeniyle meydana gelen hasar, taşıyıcının ağır kusuru sayılır; bu durumda CMR 29. madde gereğince taşıyıcı sınırlı sorumluluk hükümlerinden yararlanamaz ve CMR 32. madde gereğince üç yıllık zamanaşımı süresi uygulanır. Taşıma sırasında hasarın teslim anında veya yedi gün içinde usulünce ihbar edilmesi ve buna dair belge düzenlenmesi halinde, hasarın taşıma sırasında meydana geldiği yönünde taşıtan lehine karine oluşur ve ispat…
CMR KonvansiyonuhalefiyetrücuCFR teslim şartıağır kusursınırlı sorumlulukrücu (taşıma temelli)
-
Vinç halatının kopması sonucu hasarda sorumluluğun tespiti
2022/230 E. 2024/1720 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Yükleme işini üstlenen vinç firması, işin niteliğine uygun kapasitede halat/aparat seçilmesinden ve emtianın emniyetli/dengeli şekilde kaldırılmasından sorumludur; iş sahibi ile aralarında vinç ve operatörlerin sevk ve idaresinin iş sahibine ait olduğuna dair yazılı sözleşme bulunmadıkça, uygun olmayan ekipman kullanımından kaynaklanan hasarda iş sahibine kusur atfedilemez. Zararın hangi para biriminde ortaya çıktığı ve tazmin edildiği tespit edilirse, tazminatın da o para birimi üzerinden hesaplanması gerekir.
aktif husumethalefiyetibraname-temlikname3. şahıs mali sorumluluk sigortasırücu davasısovtaj
-
Sigorta Acenteliğinde Denkleştirme Tazminatı Koşullarının Oluşmaması
2022/235 E. 2024/1685 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Sigorta acenteliği sözleşmesinin feshinden sonra denkleştirme (portföy) tazminatı talep edilebilmesi için, acentenin kazandırdığı müşterilerin sözleşme sona erdikten sonra da sigorta şirketi nezdinde poliçelerini yenilediklerinin ve bu sayede sigorta şirketinin önemli menfaat elde ettiğinin ispatı gerekir; bu ispat yükü davacı acenteye aittir ve acentenin fesih sonrasında başka sigorta şirketleriyle acentelik ilişkisini sürdürmesi hakkaniyet unsurunun oluşmadığını gösterir. Aynı şekilde, haksız fesih nedeniyle kazanç kaybı talebinde de acentenin fesih…
denkleştirme (portföy) tazminatıacentelik sözleşmesiönemli menfaathakkaniyet unsurukazanç kaybıtemerrüt
-
Sigortacının halefiyet davasında sorumlunun kusursuzluğu nedeniyle ret
2022/231 E. 2024/1566 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Sigortacının, sigortalısına ödediği tazminat nedeniyle TTK 1472 uyarınca üçüncü kişiye halefiyet yoluyla rücu edebilmesi için, sigortalının o üçüncü kişiye karşı dava hakkının bulunması, yani üçüncü kişinin zarardan kusurlu/sorumlu olması gerekir; denetime elverişli bilirkişi raporuyla üçüncü kişinin kusurunun bulunmadığı, hasarın başka bir nedenden (somut olayda enerji kesilmeden yapılan işlem sonucu oluşan kısa devre) kaynaklandığı tespit edildiğinde, sigortacının bu kişiye karşı halefiyet hakkı doğmaz ve tazminat talebi reddedilir.
halefiyetTTK 1472ticari risk sigortasıkar kaybıkusuraktif husumet
-
Yetkisizlik nedeniyle usulden reddin kaldırılması: taşıma sözleşmesinde seçimlik yetki
2024/1440 E. 2024/1364 K. ·
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Sigortacının halefiyete dayalı rücu davasında, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda TTK 890. madde uyarınca malın teslim alındığı veya teslim edildiği yer icra daireleri ile üst taşıyıcının yerleşim yeri icra daireleri; TBK 89 ve HMK 10 uyarınca alacaklının yerleşim yeri icra daireleri de yetkilidir. Davalı birden fazla ise HMK 7. madde gereği bunlardan birinin yerleşim yerinde icra takibi başlatılabilir; icra takibine itiraz etmeyen diğer borçluların yerleşim yeri de bu kapsamda yetki tespitinde dikkate alınır.
halefiyetrücu davasıseçimlik yetkiitirazın iptaliişleten sıfatıfiili taşıyıcırücu (taşıma temelli)
-
Kesinleşmiş önceki dava ile teminat kapsamının bağlayıcılığı
2023/1604 E. 2024/1264 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Aynı taraflar arasında aynı hukuki ilişkiye (taşıma/poliçe teminat kapsamı) ilişkin olarak açılmış ve kesinleşmiş bir davadaki tespitler, dava konusu farklı olsa da HMK 303 uyarınca sonraki davada kesin delil teşkil eder ve tarafları bağlar; bu hususların yeniden tartışılması mümkün değildir. Poliçe prim borcunun ödendiği ispatlanamadıkça ve aynı şartlarla yeni poliçe düzenlendiği kabul edildikçe, önceki poliçenin zeyilname ile iptalinin usulsüz olduğu ileri sürülemez.
kesin delilkesin hükümnakliyat abonman sigorta poliçesizeyilnameteminat kapsamıtransit taşıma