Acentelik, bayilik ve tek satıcılık
TTK 102-123 · 101 karar
Bu başlıkta usul:
Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 31Hak düşürücü süre 15Görev ve yetki 9Zamanaşımı 1
-
İzafeten davalı gösterilen şirketin acente sayılamaması nedeniyle ret
2023/1935 E. 2026/1153 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Taşıma sözleşmesine dayalı bir uyuşmazlıkta, bir şirketin izafeten davalı/borçlu olarak gösterilebilmesi için TTK 105 anlamında acente sayılması, yani taşıma sözleşmesine aracılık etmiş veya bu sözleşmeyi akdetmiş olması gerekir; yalnızca tahliye limanında yüke ilişkin gümrük/liman işlemlerinin yürütülmesi (özet beyan verilmesi, liman hizmetleri faturalandırılması gibi) bu şirketin taşıyan adına sözleşmeye aracılık ettiğini veya sözleşmeyi akdettiğini göstermez; bu husus ispat edilemediğinde, söz konusu şirkete izafeten yapılan icra takibi ve açılan…
acenteTTK 105konişmentonavlun sözleşmesihalefiyetizafeten husumetrücu (taşıma temelli)
-
Sigorta acentesinin denkleştirme tazminatı talebinde önemli menfaat şartı
2026/67 E. 2026/76 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Sigorta acentelik sözleşmesinin sigorta şirketi tarafından haklı nedene dayanmaksızın feshedilmesi, acenteye kural olarak denkleştirme tazminatı talep hakkı verir; ancak bu tazminatın hükme bağlanabilmesi için 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu 23/16 ve TTK 122 uyarınca sigorta şirketinin, fesih sonrasında acentenin yarattığı müşteri çevresi/portföy sayesinde önemli menfaat elde etmiş olması ve tazminatın hakkaniyete uygun olması şartlarının birlikte (kümülatif) gerçekleşmesi gerekir. Bu şartların varlığını ispat yükü acentededir; sigorta şirketi ise…
denkleştirme tazminatıportföy tazminatıacentelik sözleşmesihaklı fesihönemli menfaatispat yükü
-
Bayilik sözleşmesinin haksız feshinde kar kaybı, kira ve denkleştirme tazminatı talepleri
2022/1883 E. 2026/41 K. ·
Tazminatdiğer
Bayilik/dağıtım sözleşmelerinde fesih hakkının kullanılabilmesi için sözleşme ekindeki ceza/performans sistematiğinde öngörülen sayısal eşiklerin (örn. iptal/neverpaid oranı için belirlenen kat sınırının) somut olayda gerçekleşmiş olması gerekir; eşik karşılanmadan yapılan fesih haksızdır ve haksız fesih hâlinde bayi, TBK 126 uyarınca sözleşmenin kalan süresine isabet eden kar kaybını talep edebilir. Buna karşılık, sözleşmede bayiye ait kılınan kira, dekorasyon, bilgisayar sistemi ve güvenlik aparatı gibi işletme giderleri, feshin haksız olup olmasından…
bayilik sözleşmesihaksız fesihkar kaybıdenkleştirme (portföy) tazminatıacenteliktekel hakkıbayilik (acente-kıyas)
-
Sigorta acenteliğinde denkleştirme talebinde 1 yıllık hak düşürücü süre
2022/1947 E. 2025/1956 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Sigorta acentesinin TTK 122 uyarınca denkleştirme (portföy) tazminatı istemi, kurucu yenilik doğuran bir hak niteliğinde olduğundan TTK 122/4'teki 1 yıllık süre hak düşürücü süredir; sözleşmenin feshinin tebliğinden itibaren 1 yıl içinde ileri sürülmeyen denkleştirme istemi, feshin haklı olup olmadığı veya tarafların şifahi görüşmeleri araştırılmaksızın hak düşürücü süre nedeniyle reddedilir.
denkleştirme (portföy) tazminatıacentelik sözleşmesihak düşürücü sürekurucu yenilik doğuran hakTTK 122/4sigorta acenteliği
-
Bayilik sözleşmesinin haksız feshinde müspet-menfi zarar seçimlik hakkı
2022/1674 E. 2025/1503 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Yazılı bir sözleşme bulunmasa da tarafların fiili ilişkisi, yetki belgesi ve süreklilik gösteren ticari işlemler bayilik sözleşmesinin unsurlarını taşıyorsa, bu ilişki bayilik sözleşmesi olarak kabul edilir. Bayilik veren tarafça karşı tarafa doğrudan bildirim yapılmadan üçüncü kişiye (örn. ihale idaresine) fesih bildiriminde bulunulması ve bu bildirime dayanılarak üçüncü kişinin sözleşmeyi feshetmesi halinde, ileri sürülen fesih sebebi ispatlanamadıkça fesih haksız kabul edilir. Sözleşmenin haksız feshi halinde alacaklı, TBK 125 uyarınca müspet zarar…
acentelik sözleşmesitek satıcılık sözleşmesibayilik sözleşmesimüspet zararmenfi zararkar kaybıbayilik (acente-kıyas)
-
Acentelik ilişkisi ispatlanamadan donatana izafeten yapılan tebliğ geçersizdir
2025/408 E. 2025/1416 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir şirketin taşıyıcı/donatanın acentesi olduğu, taşımaya ilişkin belgelerde (konşimento) bu ilişkiyi gösteren bir kayıt bulunmadan ve aracılık ilişkisi başka bir delille ispat edilmeden kabul edilemez; taşımadan sonra düzenlenmiş bir teminat mektubunda o şirketin yerel temsilci olarak gösterilmesi de acentelik ilişkisini ispata yetmez. Acentelik ilişkisi ispatlanamadığı hallerde, donatana izafeten o şirkete yapılan ödeme emri tebliği geçersiz sayılır. İİK m.67 uyarınca itirazın iptali davasının açılabilmesi, borçluya usulüne uygun ödeme emri tebliği…
acentelik ilişkisiitirazın iptalidava şartıödeme emri tebliğiizafeten husumetrücuen tazminat
-
Acentenin donatan adına aldığı hizmette taraf sıfatı yokluğu
2023/599 E. 2025/1140 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Sözleşme ilişkisi acente tarafından donatan adına kurulmuş ve ödemeler donatan adına yapılmışsa, fazladan tahsil edildiği ileri sürülen bedelin iadesini (alacaklı sıfatını) acente kendi adına talep edemez; aynı şekilde acenteye karşı iade talebiyle gönderilen ihtarnameye dayalı menfi tespit davasında da acentenin pasif husumeti bulunmaz, çünkü hizmetin gerçek borçlusu ve alacaklısı donatanlardır. Taraf sıfatı bir dava şartı olmasa da hakim tarafından dosyadan anlaşıldığı ölçüde re'sen gözetilir ve yargılamanın her aşamasında değerlendirilebilir.
taraf sıfatı (husumet)acentedonatansebepsiz zenginleşmemenfi tespititirazın iptali
-
Konşimentodaki yabancı mahkeme yetki şartının geçersizliği
2022/263 E. 2025/1120 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Yabancı taşıyanın Türkiye'de taşımak üzere teslim aldığı yükü Türk acentesi aracılığıyla taşıdığı ve taşıtanların bu acente aracılığıyla taşıyanın işlettiği hatta ulaştığı hallerde, taşıma sözleşmesinin Türk acente aracılığıyla kurulduğu kabul edilir; bu durumda konşimentoda yer alan ve uyuşmazlığın yabancı bir mahkemede görülmesini öngören yetki şartı, TTK 105/2'nin yabancı tacirlere karşı Türkiye'de dava açılabilmesini sağlama amacını dolanmaya yönelik kabul edilerek geçersiz sayılır ve Türk mahkemelerinin yetkisi kabul edilir.
milletlerarası yetki itirazıMÖHUK 47TTK 105/2gemi acenteliğikonşimentoyetki şartı (yetki klozu)
-
Karar başlığındaki maddi hata nedeniyle dosyanın tetkiksiz mahalline iadesi
2025/868 E. 2025/992 K. ·
Menfi tespit / İstirdatdiğer
Gerekçeli karar başlığında taraf unvanının yazılışına ilişkin açık maddi hatalar (HMK 304(1) kapsamındaki yazı/hesap hatası niteliğindeki hususlar), istinaf kanun yoluyla değil, ilgili mahkemece resen veya taraf talebiyle mahallinde düzeltilir; bu nitelikteki bir hususun tek başına istinaf konusu yapılması, başvuru hakkının kötüye kullanılması sayılır ve buna sebebiyet veren vekil hakkında HMK 329/2 uyarınca disiplin para cezasına hükmedilebilir.
maddi hata (yazı hatası)karar düzeltme/tashihacente-izafeten temsilistinaf başvuru hakkının kötüye kullanılmasıdisiplin para cezasıtetkiksiz iade
-
Konişmentodaki yabancı mahkeme yetki şartının bağlayıcılığı
2025/477 E. 2025/973 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Yabancılık unsuru taşıyan taşıma sözleşmelerinde, münhasır yetki veya kamu düzenine ilişkin bir husus bulunmadığı hallerde MÖHUK 47 ve HMK 17-18/2 uyarınca konişmentoda yer alan yabancı mahkeme yetki şartı, konişmentoyu ciro ile devralıp emtiayı teslim alan gönderilen için bağlayıcıdır; taşıma senedinin kabulüyle ön/arka sayfadaki tüm hüküm ve koşulların kabul edilmiş sayılacağına dair kayıt, ticari hayatta yaygın kullanımı nedeniyle haksız şart oluşturmaz. Ayrıca, yabancı taşıyan adına düzenlenen konişmentoda Türkiye'deki bir şirketin sadece gümrük…
milletlerarası yetki itirazıMÖHUK m.47yetki sözleşmesikonişmentoTTK 1237TTK 105/2
-
Denkleştirme tazminatında müvekkilin fesih sonrası önemli menfaat elde etmesi koşulu
2022/1132 E. 2025/782 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Acentelik sözleşmesinin feshi nedeniyle denkleştirme (portföy) tazminatı istenebilmesi için; fesih acentenin kusuruna dayanmamalı, müvekkil sözleşme sona erdikten sonra da acentenin kazandırdığı müşteriler sayesinde önemli menfaatler elde etmeli ve denkleştirmenin hakkaniyete uygun olması gerekir; bu şartların ispatı davacı acenteye aittir. Müvekkilin fesih sonrası elde ettiği prim/komisyon geliri fesih öncesi döneme kıyasla büyük oranda (örn. yaklaşık %18'ine) düşmüşse, önemli menfaat elde edildiği kabul edilemez ve denkleştirme tazminatı koşulları…
denkleştirme (portföy) tazminatıacentelik sözleşmesihaklı fesihihbar süresiönemli menfaatispat yükü
-
Sigorta acentesinin denkleştirme tazminatı talebinde önemli menfaat şartı
2022/2099 E. 2025/726 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Sigorta acentelik sözleşmesinin olağan (haklı sebep gösterilmeksizin ihbar süresine uyularak) feshi halinde acentenin denkleştirme (portföy) tazminatı talep edebilmesi için 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m.23/16'da sayılan koşulların kümülatif olarak gerçekleşmesi gerekir; bu koşullardan sigorta şirketinin acente portföyü sayesinde önemli menfaat elde etmesi şartının ispat yükü acentededir. Sözleşme süresince elde edilen komisyon geliri düşük düzeyde kalmışsa, portföyün fesihten sonra tamamının sigorta şirketinde kalması dahi bu şartın gerçekleştiğini…
denkleştirme tazminatıportföy tazminatısigorta acenteliği sözleşmesiolağan fesihönemli menfaat şartıispat yükü
-
Sigorta acentesinin denkleştirme tazminatı talebinde önemli menfaat ispat yükü
2022/1619 E. 2025/632 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Sigorta acentelik sözleşmesinin feshi nedeniyle denkleştirme tazminatı talep edilebilmesi için, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 23/16. maddesi özel kanun olarak öncelikle uygulanır ve TTK 122'deki 'ücret kaybı' koşulu aranmaksızın, sözleşme sona erdikten sonra sigorta şirketinin acentenin portföyü sayesinde önemli menfaat elde etmesi ile denkleştirmenin hakkaniyete uygun olması şartlarının kümülatif olarak gerçekleşmesi gerekir. Yeni müşteri çevresi yaratıldığının ve sigorta şirketinin bu sayede önemli menfaat elde ettiğinin ispat yükü acenteye…
denkleştirme (portföy) tazminatısigorta acenteliği sözleşmesihaksız fesihönemli menfaathakkaniyetispat yükü
-
Acentelik sözleşmesinde denkleştirme tazminatının kümülatif şartları
2025/450 E. 2025/570 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Acentelik sözleşmesinin sigorta acenteleri arasında akdedilmiş olması halinde denkleştirme tazminatı bakımından özel kanun niteliğindeki 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 23/16. maddesi öncelikle uygulanır. Feshin haksız olması tek başına denkleştirme tazminatına hak kazandırmaz; acentenin, sözleşme ilişkisinin sona ermesinden sonra da acentelik verenin acentenin kazandırdığı müşteriler sayesinde önemli menfaat elde ettiğini ve talebin hakkaniyete uygun olduğunu ispatlaması gerekir; bu ispat yükü acente üzerindedir. Acentelik veren tarafın portföyden…
denkleştirme tazminatıacentelik sözleşmesihaksız fesihönemli menfaathakkaniyetispat yükü
-
Acentelik sözleşmesinin süreli feshinde denkleştirme tazminatı koşulları
2025/485 E. 2025/545 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Acentelik sözleşmesinin, sözleşmede tanınan süreli (ihbarlı) fesih hakkına dayalı olarak ve fesih nedeni gösterilmeksizin sona erdirilmesi hâlinde, denkleştirme tazminatı talep edilebilmesi için müvekkilin acentenin portföyü sayesinde sözleşme sonrasında da önemli menfaat elde ettiğinin ve hakkaniyetin bunu gerektirdiğinin ispatı gerekir; bu ispat yükü davacı acenteye aittir ve kanıtlanamazsa talep reddedilir. Aynı şekilde, sözleşmenin taraflara tanınan fesih hakkının usulüne uygun kullanılması suretiyle sona erdirilmesi, kar kaybı (yoksun kalınan…
denkleştirme (portföy) tazminatıacentelik sözleşmesiönemli menfaatispat yükühakkaniyetkar kaybı (yoksun kalınan kazanç)
-
Taşıma acentesine karşı doğrudan husumet ve konteyner içeriği eksikliği
2022/1149 E. 2025/527 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Taşıma sözleşmesinden kaynaklanan zararlar nedeniyle, taşıyanın acentesine TTK 105/2 uyarınca ancak taşıyana izafeten dava açılabilir; acenteye doğrudan husumet yöneltilebilmesi için acentenin kişisel/şahsi kusurunun ileri sürülüp kanıtlanması gerekir. Mühürlü konteynerler ile yapılan taşımada, konteyner içeriğinin 'shipper's stow, load, weight and count' klozu uyarınca gönderici beyanına göre düzenlenmesi halinde, konteyner içeriğindeki eksiklik veya fazlalıktan doğan zarar taşıyıcının müdahale alanı dışında kaldığından acentenin şahsi kusurunu…
pasif husumetacenteizafeten davaTTK 105konişmentoshipper's stow, load, weight and count klozu
-
Acenteye karşı doğrudan dava açılamaması nedeniyle husumet yokluğu
2022/1852 E. 2025/503 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir acente, aracılık ettiği veya taraf olduğu sözleşmeden kaynaklanan uyuşmazlıklarda, doğrudan kendi sıfatından dolayı davalı gösterilemez; TTK 105/2-3 uyarınca acenteye karşı dava, ancak müvekkili (taşıyan/asıl borçlu) adına izafeten açılabilir. Acenteye yönelik kişisel bir kusur iddiası ileri sürülüp kanıtlanmadığı ve talebin doğrudan taşıyana veya ona izafeten acenteye yöneltilmediği hallerde, acente aleyhine açılan dava pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddedilir.
acentepasif husumetizafeten davaTTK 105deniz yük senediitirazın iptali
-
Sigorta acentesinin denkleştirme tazminatı talebinin reddi
2022/1040 E. 2025/441 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Acentelik sözleşmesinde acentenin verimsiz çalışması halinde şirkete derhal fesih yetkisi tanınmış olup, acente kendisine bildirilen üretim hedeflerine ulaşamadığını ve bunu haklı kılan bir nedeni ispat edemezse, şirketin yaptığı fesih haklı nedene dayanır ve bu durumda denkleştirme (portföy) tazminatı talep koşulları oluşmaz. Ayrıca denkleştirme tazminatı istenebilmesi için sigorta şirketinin, acentenin portföyü sayesinde fesih sonrasında önemli menfaat elde ettiğinin, bu husustaki ispat yükü acente üzerinde olmak üzere kanıtlanması gerekir; bu yönde…
denkleştirme (portföy) tazminatısigorta acentelik sözleşmesihaklı fesihönemli menfaatispat yükübasiretli tacir
-
Denkleştirme tazminatında önemli menfaat şartının ispatlanamaması
2022/908 E. 2025/438 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Acentelik sözleşmesinin haklı fesih dışında bir nedenle sona ermesi durumunda denkleştirme tazminatı talep edilebilmesi için, sözleşme ilişkisinin sona ermesinden sonra sigorta şirketinin acentenin kazandırdığı müşteri portföyü sayesinde önemli menfaat elde etmesi şarttır; bu husus ispat yükü acentede olmak üzere kanıtlanmalıdır. Acentenin fesihten önceki dönemde elde ettiği ortalama komisyon gelirinin miktarı itibariyle önemli menfaat düzeyinde kabul edilemeyecek ölçüde olması ve sigorta şirketinin fesih sonrası elde ettiği menfaate ilişkin somut bir…
denkleştirme tazminatıportföy tazminatıacentelik sözleşmesiönemli menfaatispat yükühaklı fesih
-
Bayilik sonlandırma protokolü ve ibraname geçerliliği ile denkleştirme tazminatından feragat
2022/1020 E. 2025/393 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Basiretli davranmakla yükümlü tacir konumundaki tarafın, sözleşmenin sona erdirilmesi aşamasında imzaladığı sonlandırma protokolü ve ibranamedeki irade fesadı/müzayaka iddiası, ancak ciddi ve somut delillerle ispatlanabilir; salt iddia yeterli görülmez. TTK 122/4 uyarınca denkleştirme isteminden önceden vazgeçme yasağı, acentelik sözleşmesinin devamı sırasındaki feragati kapsar; ancak sözleşmenin sona erdirilmesi aşamasında veya sonrasında, tehdit/zorlama gibi bir geçersizlik hali bulunmadıkça yapılan feragat geçerlidir ve tacir olan tarafı bağlar.
denkleştirme tazminatıibranamesonlandırma protokolüirade fesadımüzayakaacentelik ilişkisibayilik (acente-kıyas)
-
Denkleştirme tazminatında ikale ile fesih ve ispat yükü
2022/1559 E. 2025/362 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Distribütörlük/acentelik sözleşmesinin ikale (karşılıklı anlaşmayla bozma) yoluyla sona ermesi, TTK 122/3'te sayılan denkleştirme istemini ortadan kaldıran istisnalar (acentenin haksız feshi veya müvekkilin haklı sebeple feshi) arasında yer almadığından, tek başına denkleştirme tazminatı hakkını ortadan kaldırmaz. Ancak denkleştirme tazminatının doğması için, müvekkilin acentenin yarattığı yeni müşteri çevresi sayesinde sözleşme sonrasında da önemli menfaat elde ettiğinin ispatlanması gerekir ve bu ispat yükü acenteye/distribütöre aittir; bu husus…
denkleştirme (portföy) tazminatıikale sözleşmesiacentelik sözleşmesidistribütörlük sözleşmesiispat yüküTTK 122/3 istisnasıbayilik (acente-kıyas)
-
Acentelik sözleşmesinin usule uygun feshinde denkleştirme tazminatı koşulları
2022/880 E. 2025/262 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Süresiz acentelik sözleşmesinde, sözleşmede taraflara tanınan ve TTK 121/1'e uygun şekilde üç ay önceden ihbar suretiyle kullanılan fesih hakkı hakkın kötüye kullanılması niteliğinde değildir ve kâr kaybı talebini haklı kılmaz. Denkleştirme (portföy) tazminatı istenebilmesi için müvekkilin acentenin bulduğu müşteriler sayesinde sözleşme sonrasında da önemli menfaat elde ettiğinin, acentenin bu nedenle ücret talep hakkını kaybettiğinin ve talebin hakkaniyete uygun olduğunun ispatlanması gerekir; bu ispat yükü davacı acenteye aittir. Fesih sonrası dönemde…
denkleştirme (portföy) tazminatıacentelik sözleşmesikâr kaybıihbarlı fesihhakkaniyet unsuruispat yükü
-
Gemi acentesine karşı açılan alacak davasında pasif husumet yokluğu
2023/1851 E. 2024/1985 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir gemi acentesi, TTK 105 uyarınca taşıyıcı adına hareket ettiği taşımalardan doğan alacaklar için doğrudan (asaleten) davaya taraf gösterilemez; acenteye ancak izafeten dava açılabilir. Acentenin taşıma işini bizzat üstlendiğine veya alacağa konu faturaları kendi adına düzenlediğine ilişkin delil bulunmadıkça, acente ile yapılan yazışmaların taşımaya ilişkin olması, acentenin pasif husumet ehliyetini doğurmaz ve bu durumda dava usulden reddedilir.
pasif husumet ehliyetiacenteizafeten davaitirazın iptalicari hesap alacağıgemi acentesi
-
Konişmentodaki yetki şartı ve acente ile ilişkisi (TTK 105/2)
2024/1140 E. 2024/1944 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Yabancılık unsuru taşıyan taşıma sözleşmelerinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda, MÖHUK 47 koşulları (yabancılık unsuru, münhasır yetkinin bulunmaması, özel borç ilişkisi) sağlanıyorsa konişmentoda yer alan yabancı mahkeme yetki şartı geçerlidir. TTK 105/2'deki düzenleme, acentenin müvekkili aleyhine açılan davalarda temsil yetkisi bulunmadığına ilişkin şartlarla sınırlı olup, acentenin üçüncü kişilerle acente sıfatıyla yaptığı sözleşmelere konulan yetki şartının geçerliliğini etkilemez; bu nedenle acente aracılığıyla kurulan bir taşıma sözleşmesindeki…
milletlerarası yetkiMÖHUK 47yetki şartıkonişmentoacentelikTTK 105/2
-
Tek satıcılık ilişkisinde denkleştirme tazminatı ve kâr mahrumiyeti talebi
2022/37 E. 2024/1693 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Tek satıcılık gibi tekel hakkı veren sürekli sözleşme ilişkilerinde denkleştirme tazminatı talep edilebilmesi için TTK 122 uyarınca sözleşmenin sona ermesi, yeni müşteriler sayesinde sözleşme sona erdikten sonra da üreticinin önemli menfaatler elde etmesi, distribütörün ücret kaybına uğraması ve denkleştirmenin hakkaniyete uygun olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi gerekir; yeni müşteri çevresi oluşturulduğunun ve bu çevreden üreticinin yararlanmaya devam ettiğinin ispatı davacı distribütöre aittir, bu ispatlanamazsa denkleştirme tazminatı talebi…
denkleştirme tazminatıtek satıcılık sözleşmesiTTK 122önemli menfaatkâr mahrumiyetihaklı fesihbayilik (acente-kıyas)
-
Yetkili servis sözleşmesinin olağan feshinde hakkın kötüye kullanılmadığı
2022/88 E. 2024/1554 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Belirsiz süreli, yazılı olmayan bir sürekli borç ilişkisinde taraflardan birine sözleşmede ve ilgili mevzuatta öngörülen makul bir önel tanınarak kullanılan olağan fesih hakkı, dürüstlük kuralına aykırı biçimde başkasına zarar verme veya yasa dışı yarar sağlama amacı taşımadıkça hakkın kötüye kullanılması sayılmaz. Fesih ihtarında ileri sürülen yeniden yapılandırma gerekçesinin objektif ve tüm ilgili taraflara eşit uygulanmış olması, feshin haksız olmadığını gösterir. Sözleşme imzalanacağına dair icaba davet niteliğindeki beyanlar, sonradan açıkça geri…
olağan fesih hakkıhakkın kötüye kullanılmasısürekli borç ilişkisiculpa in contrahendodenkleştirme (portföy) tazminatızorunlu arabuluculuk
-
Acentelik sözleşmesinde portföy tazminatı 1 yıllık hak düşürücü süreye tabidir
2022/64 E. 2024/1526 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Acentelik sözleşmesinden kaynaklanan denkleştirme (portföy) tazminatı istemi, TTK 122/4 uyarınca sözleşme ilişkisinin sona ermesinden itibaren 1 yıllık hak düşürücü süreye tabidir; bu süre geçtikten sonra açılan dava süre yönünden reddedilir. Sözleşmede personele ödenecek ücret ve sair giderlerden acentenin sorumlu olduğu düzenlenmişse, işveren sıfatıyla acente tarafından ödenen fazla mesai ücretlerinden ilke sahibi (davalı) sorumlu tutulamaz. Sözleşmede cari hesap ekstresine belirli süre içinde itiraz edilmemesi halinde ekstrenin kesinleşeceği…
acentelik sözleşmesidenkleştirme istemi (portföy tazminatı)hak düşürücü süreyenilik doğuran hakcari hesap mutabakatıihtirazi kayıt
-
Kargo şubesi çalışanıyla yapılan acentelik sözleşmesinde bağımsızlık unsuru yokluğu
2024/1451 E. 2024/1368 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Kargo şirketlerinin kendi şube çalışanları ile yaptıkları acentelik sözleşmelerinde, acentenin müşterilerini kendisinin belirleyememesi, kendi adına antetli kağıt kullanamaması, hizmetin kapsam ve koşullarının şirket tarafından belirlenmesi gibi hususlar nedeniyle bağımsızlık unsuru bulunmuyorsa, sözleşme TTK 102/1 anlamında acentelik sözleşmesi olarak kabul edilemez; ilişki işçi-işveren ilişkisi olarak değerlendirilir ve bu durumda uyuşmazlık ticari dava niteliğinde olmayıp görevli mahkeme İş Mahkemesidir.
acentelik sözleşmesibağımsızlık unsurumuvazaaişçi-işveren ilişkisigöreve ilişkin dava şartımutlak ticari dava
-
Acentelik sözleşmesinin haksız feshinde denkleştirme ve ücret talebi
2020/1191 E. 2024/988 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Acentelik sözleşmesini fesheden acente, feshin sözleşmedeki haklı fesih koşullarına (ihtar, 30 günlük süre, yükümlülük ihlali vb.) dayandığını ve karşı tarafın kusurunu somut delillerle ispatlayamazsa, TTK 121/4 uyarınca ücret tazminatı ve TTK 122/3 uyarınca denkleştirme (portföy) tazminatı talep edemez. Tamamlanmış işlere ilişkin hakediş alacağı talebi de, tarafların karşılıklı hesap durumunun kesinleşmiş bir mahkeme kararıyla (menfi tespit davası) belirlenmiş olması halinde, bu kararla çelişecek şekilde ayrı bir dava ile talep edilemez. Cari hesap…
acentelik sözleşmesidenkleştirme (portföy) tazminatıolağan fesihhaklı fesihcari hesap protokolümenfi tespit davası
-
Denkleştirme tazminatında önemli menfaat şartının ispatlanamaması
2021/1783 E. 2024/977 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Acentelik sözleşmesinin haksız feshi kesinleşmiş olsa da, TTK 122 uyarınca denkleştirme (portföy) tazminatı talep edilebilmesi için feshin haksızlığı yeterli değildir; acentenin yeni müşteri çevresi yarattığını veya mevcut müşterilerle ilişkiyi geliştirip genişlettiğini ve bu sayede müvekkilin sözleşme sonrasında önemli menfaat elde ettiğini/edeceğini somut delillerle ispat etmesi gerekir. Bu şartlar kümülatif olup, sözleşme süresince müvekkilin acenteden elde ettiği ticari hacim önemli bir menfaat oluşturmuyorsa denkleştirme tazminatı talebi reddedilir.
denkleştirme (portföy) tazminatıacentelik sözleşmesiTTK 122önemli menfaat şartıispat yükükümülatif şartlar