Görev ve yetki
85 karar
🌱 Mesele-tohumu: bu başlık mesele granülaritesine yakındır; Etap 2 mesele madenciliği buradan başlayabilir.
-
Ticari defter ibrazından kaçınma halinde karşı taraf defterinin delil değeri
2026/430 E. 2026/499 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari davada, mahkemece usulüne uygun ihtar şerhli davetiye tebliğ edildiği halde taraflardan biri ticari defterlerini incelemeye ibraz etmezse, HMK 222/3 gereği bu taraf defter ibrazından kaçınmış sayılır ve karşı tarafın kanuna uygun tutulan ticari defterleri kendisi lehine delil olarak kabul edilir. Fatura konusu mal/hizmetin tesliminin ispatı kural olarak davacıya ait olmakla birlikte, faturanın tebliğ edilip itiraz edilmemesi ve borçlunun bu faturayı Vergi Dairesine BA bildirimine konu etmesi, teslimin gerçekleştiğinin kabulü için yeterli…
itirazın iptaliticari defterlerin delil niteliği (HMK 222)defter ibrazından kaçınmae-fatura/GİB sistemi üzerinden tebliğTTK 21/2 fatura itirazıicra inkar tazminatı
-
Ticari defterlere dayalı alacak iddiasında itirazın iptali davası
2023/1354 E. 2026/248 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Para alacağına ilişkin icra takiplerinde TBK 89 uyarınca alacaklının yerleşim yeri icra dairesi yetkilidir. Ön inceleme aşamasında dava dilekçesinde yazılı belge niteliğindeki delillerin (dayanılan faturaların) ibrazı için HMK 140/5 uyarınca kesin süre verilmesi ve HMK 222 uyarınca ticari defterlerin resen incelenmesine karar verilmesi usule aykırılık oluşturmaz. Karşı tarafın ticari defterlerini ibrazdan kaçınması halinde, kanuna uygun tutulan tarafın ticari defter kayıtları diğer taraf aleyhine delil teşkil eder ve alacağın ispatı için yeterli kabul…
itirazın iptaliicra dairesi yetkisiticari defterlerin delil niteliğiiddianın genişletilmesi yasağıisticvapkesin süre
-
Görev itirazı: Nispi ticari dava için davalının tacir sıfatının belirlenmesi
2025/1466 E. 2026/147 K. ·
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Nispi ticari dava niteliğinin belirlenmesinde davalının ticaret sicilinde tacir kaydının bulunmaması veya işletme hesabına göre defter tutması, tek başına esnaf sayılmasını gerektirmez; tacir-esnaf ayrımında VUK 177'de öngörülen parasal sınırlar ile TTK 11(1)'deki ticari işletme tanımı esas alınmalı, davaya konu işlemin (alım-satım tutarının) bu sınırları aşıp aşmadığı incelenmelidir. Dava değeri veya senede konu tutar esnaf sınırını aştığında, taraflardan birinin ticaret siciline kayıtlı olmaması, görev yönünden davanın usulden reddi için yeterli…
tacir sıfatıesnaf işletmesinispi ticari davagörevdava şartıticari işletme
-
Fatura konusu malın BA formuyla vergi dairesine bildirilmesi teslimi ispatlar
2023/22 E. 2025/2174 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Fatura konusu mal veya hizmetin tesliminin ispat külfeti davacı satıcıya aittir; ancak takibe dayanak faturanın davalı tarafça BA formuyla vergi dairesine bildirilmiş olması, teslimi kanıtlayan bir delil olarak kabul edilir ve bu durumda davalının ticari defterlerinin ayrıca incelenmemesi sonuca etkili değildir. Para borçlarında, aksine anlaşma yoksa yetkili mahkeme ve icra dairesi alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yeri mahkemesi ve icra dairesidir. Yabancı para cinsinden başlatılan icra takiplerinde icra inkar tazminatı, takip tarihindeki kur…
itirazın iptaliispat yüküBA formuticari defteryetkili mahkemeicra inkar tazminatı
-
Tacir sıfatının tespitinde ticaret sicili kaydı yerine gerçek ticari hacmin esas alınması
2025/1886 E. 2025/2165 K. ·
Tazminatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Bir kişinin tacir mi esnaf mı olduğunun belirlenmesinde ticaret siciline kayıtlı olup olmadığı veya esnaf odasına kayıtlı bulunması tek başına belirleyici değildir; VUK 177. maddedeki alım-satım ve hasılat tutarlarına göre esnaf sınırının aşılıp aşılmadığı esas alınır. Bu sınırın fazlasıyla aşılması halinde kişi tacir sayılır ve tarafların her ikisinin de tacir olduğu ticari uyuşmazlıklarda görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir.
tacir sıfatıesnaf-tacir ayrımıbilanço esasına göre defter tutmaticari davanispi ticari davagörev (dava şartı)
-
Fatura teslimi ispat yükü ve icra takibinde yetki itirazının değerlendirilmesi
2022/2324 E. 2025/2131 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
İtirazın iptali davasında, cari hesaba dayalı alacaklarda davacının yerleşim yeri itibariyle takibin başlatıldığı icra dairesi ve davanın açıldığı mahkeme yetkilidir. Fatura konusu mal veya hizmetin teslimini ispat külfeti davacı satıcıya aittir; ancak fatura davalı tarafça ticari defterlerine kaydedilip BA formuyla vergi dairesine bildirilmiş ve süresinde itiraz edilmemişse, bu durum faturanın benimsendiğini gösterir ve teslim itirazına itibar edilmez. Buna karşılık davalı tarafça düzenlenen iade faturasında teslim alan imzası bulunmuyor ve fatura…
itirazın iptaliispat yüküticari defter kayıtlarıBA formuicra inkar tazminatıkötü niyet tazminatı
-
Bayilik sözleşmesinin haksız feshinde kar mahrumiyeti ve cezai şart birlikte istenebilir
2022/1510 E. 2025/1426 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bayilik sözleşmesinde, dağıtıcının sözleşmeyi bayinin borca aykırı davranışı nedeniyle feshetmesi halinde, sözleşmede ayrı ayrı düzenlenmiş olması koşuluyla kar mahrumiyeti ile cezai şart birlikte talep edilebilir. Kar mahrumiyeti süresi, sözleşme sonuna kadar değil, davacının aynı bölgede yeni bayilik kurması için gerekli makul süre esas alınarak hesaplanmalıdır. Tacirin cezai şarttan indirim talep hakkı kural olarak bulunmasa da, cezai şartın tacirin ekonomik yıkımına neden olacak derecede fahiş olması halinde tenkis mümkündür; ancak kısmi davada,…
bayilik sözleşmesicezai şartkar mahrumiyetigenel işlem koşulucezai şartın tenkisikısmi davabayilik (acente-kıyas)
-
Açık hesap ilişkisinde ticari defterlerin birbirini doğrulaması ve yetki sözleşmesi
2023/224 E. 2025/1281 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Taraflar arasında yazılı cari hesap sözleşmesi bulunmayıp ticari ilişki açık hesap şeklinde işlemişse, bu ilişkiye TTK'nın cari hesaba ilişkin hükümleri uygulanmaz; sözleşmede yetkili mahkemeye ilişkin şart varsa HMK 17 uyarınca münhasır yetki geçerlidir. Ticari defterler arasında küçük tutar farkı, bilirkişi hesap hatasından kaynaklanıyorsa defterlerin birbirini doğrulamadığı sonucunu doğurmaz; taraf defterleri esasen mutabık ise davacının alacağı ispatlanmış sayılır ve alacağın likit olması halinde İİK 67 uyarınca icra inkar tazminatına hükmedilebilir.
açık hesap ilişkisicari hesap sözleşmesiticari defil delilimünhasır yetkiitirazın iptaliicra inkar tazminatı
-
Yabancı para alacaklı takipte icra inkar tazminatının TL karşılığı üzerinden hesaplanması gerekliliği
2025/1016 E. 2025/1190 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Yabancı para alacağına dayalı icra takibine karşı açılan itirazın iptali davasında, kabul edilen alacak miktarı üzerinden hesaplanacak icra inkar tazminatının yabancı para birimi üzerinden değil, takip tarihindeki kur karşılığı Türk Lirası üzerinden hesaplanması gerekir; bu husus kamu düzenine ilişkin olup istinaf sebebi olarak ileri sürülmese de BAM tarafından re'sen gözetilir ve gerekirse ilk derece kararı bu nedenle kaldırılıp yeniden hüküm kurulur. Ayrıca, dava şartı niteliğindeki yetki itirazının ilk derece mahkemesince karara bağlanmamış olması,…
itirazın iptaliicra inkar tazminatıyabancı para alacağıyetkiye itirazayıp ihbarıticari defter delili
-
Konşimentodaki yabancı mahkeme yetki şartının geçersizliği
2022/263 E. 2025/1120 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Yabancı taşıyanın Türkiye'de taşımak üzere teslim aldığı yükü Türk acentesi aracılığıyla taşıdığı ve taşıtanların bu acente aracılığıyla taşıyanın işlettiği hatta ulaştığı hallerde, taşıma sözleşmesinin Türk acente aracılığıyla kurulduğu kabul edilir; bu durumda konşimentoda yer alan ve uyuşmazlığın yabancı bir mahkemede görülmesini öngören yetki şartı, TTK 105/2'nin yabancı tacirlere karşı Türkiye'de dava açılabilmesini sağlama amacını dolanmaya yönelik kabul edilerek geçersiz sayılır ve Türk mahkemelerinin yetkisi kabul edilir.
milletlerarası yetki itirazıMÖHUK 47TTK 105/2gemi acenteliğikonşimentoyetki şartı (yetki klozu)
-
Açık nokta satış sözleşmesinde ruhsat iptaliyle feshin haklılığı ve katkı payı iadesi
2022/1007 E. 2025/1058 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Açık nokta satış sözleşmesinde bayiin, işyeri ruhsatının kendi kusurlu eylemi (resmi belgede tahrifat) nedeniyle iptal edilerek işyerinin kapanmasına sebep olması, bu sonucun bayiin rızası hilafına gerçekleşmiş olsa da bayi lehine sonuç doğurmaz ve sözleşmedeki 'ilgili mevzuata aykırılık nedeniyle faaliyete son verilmesi' fesih sebebine karşılık gelir; bu durumda karşı tarafın feshi haklıdır. Katkı payının nakit yerine ayni (ürün) olarak ödenmiş olması, iade yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Sözleşmede taahhüt edilen alım miktarının bir kısmı…
itirazın iptalibayilik/açık satış noktası sözleşmesikatkı payıcezai şartkıstelyevm usulüdenkleştirici adalet prensibibayilik (acente-kıyas)
-
Ayıp iddiası cevap süresinde ileri sürülmese de inkar sayılır
2024/1610 E. 2025/998 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Yetki ilk itirazı cevap süresinde ileri sürülmemişse ve icra dairesinin yetkisine itiraz edilirken yetkili icra dairesi gösterilmemişse, bu itiraz geçersiz sayılır. Ayıp iddiası cevap süresinde ileri sürülmemiş olsa da, bu durum davacının dava dilekçesindeki vakıalarının inkarına yönelik beyanda bulunmayı engellemez; ayrıca uyuşmazlık konusu faturanın önceden düzenlenip davalı tarafından iade edildiği ve sonradan yeniden düzenlenerek davacı kayıtlarına girdiği anlaşılıyorsa, davalının ticari defterlerini ibraz etmemesi tek başına davacı defterlerine…
itirazın iptaliyetki itirazıayıp iddiasıticari defterispat yükügaranti kapsamı
-
Konişmentodaki yabancı mahkeme yetki şartının bağlayıcılığı
2025/477 E. 2025/973 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Yabancılık unsuru taşıyan taşıma sözleşmelerinde, münhasır yetki veya kamu düzenine ilişkin bir husus bulunmadığı hallerde MÖHUK 47 ve HMK 17-18/2 uyarınca konişmentoda yer alan yabancı mahkeme yetki şartı, konişmentoyu ciro ile devralıp emtiayı teslim alan gönderilen için bağlayıcıdır; taşıma senedinin kabulüyle ön/arka sayfadaki tüm hüküm ve koşulların kabul edilmiş sayılacağına dair kayıt, ticari hayatta yaygın kullanımı nedeniyle haksız şart oluşturmaz. Ayrıca, yabancı taşıyan adına düzenlenen konişmentoda Türkiye'deki bir şirketin sadece gümrük…
milletlerarası yetki itirazıMÖHUK m.47yetki sözleşmesikonişmentoTTK 1237TTK 105/2
-
Açık hesap alacağında ticari defter kaydı delil değeri ve takas itirazı
2022/805 E. 2025/697 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Taraflar arasında yazılı cari hesap sözleşmesi bulunmayıp ticari ilişki açık hesap şeklinde işliyorsa, bu ilişkiye TTK'nın cari hesap hükümleri uygulanmaz; satım ilişkisinden kaynaklanan alacaklara 10 yıllık genel zamanaşımı süresi uygulanır. Tarafların ticari defter kayıtları arasında mutabakatsızlık varsa, HMK 222/3 uyarınca usulüne uygun tutulan defter kaydı, karşı tarafın kaydı buna aykırı değilse veya kayıt kesin delille çürütülmemişse delil olarak kabul edilir; belgeyle desteklenmeyen kayıt/iddialar dikkate alınmaz. Karşı tarafın defterinde…
açık hesap ilişkisicari hesap sözleşmesiticari defter delilitakas mahsupicra inkar tazminatıitirazın iptali
-
Cari hesap alacağında ticari defter ve BA/BS formu ile ispat
2025/362 E. 2025/349 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Yazılı cari hesap sözleşmesi bulunmayan açık hesap ilişkisinde, tarafların kanuna uygun tutulmuş ve birbirini doğrulayan ticari defterleri ile BA/BS formlarında bildirilen alım-satım miktarları, faturaları teslim alıp itiraz etmeyen tarafın borçlu olduğunu ispata yeterlidir. Ayrıca, alacaklının seçimlik hakkını kendi yerleşim yeri icra dairesi/mahkemesi yönünden kullandığı ve TBK 89/1 uyarınca bu yerin yetkili olduğu hallerde, ilk derece mahkemesinin yetki itirazını karara bağlamamış olması, sonucu değiştirmeyeceğinden usuli hata kaldırma sebebi…
cari hesapaçık hesapticari defter delil vasfıBA/BS formuitirazın iptaliicra inkar tazminatı
-
Faturaya itiraz etmeyen ve defterini ibraz etmeyen davalı aleyhine itirazın iptali
2022/840 E. 2024/1956 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Fatura konusu mal veya hizmetin teslimini ispat külfeti davacı satıcıya aittir; ancak alıcının BA bildirimlerinin davacının BS bildirimlerini doğrulaması, faturalara süresinde itiraz edilmemiş olması ve alıcının usulünce yapılan tebligata rağmen ticari defterlerini ibraz etmemesi hâlinde, bu faturalara dayalı alacak bakımından itirazın iptaline karar verilmesi hukuka uygundur. Bir miktar para alacağına ilişkin davalarda TBK 89/1 ve HMK 10 uyarınca alacaklının muamele merkezinin bulunduğu yer icra daireleri de yetkilidir.
itirazın iptaliticari defterBA-BS formuispat külfetie-faturaistinabe
-
Konişmentodaki yetki şartı ve acente ile ilişkisi (TTK 105/2)
2024/1140 E. 2024/1944 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Yabancılık unsuru taşıyan taşıma sözleşmelerinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda, MÖHUK 47 koşulları (yabancılık unsuru, münhasır yetkinin bulunmaması, özel borç ilişkisi) sağlanıyorsa konişmentoda yer alan yabancı mahkeme yetki şartı geçerlidir. TTK 105/2'deki düzenleme, acentenin müvekkili aleyhine açılan davalarda temsil yetkisi bulunmadığına ilişkin şartlarla sınırlı olup, acentenin üçüncü kişilerle acente sıfatıyla yaptığı sözleşmelere konulan yetki şartının geçerliliğini etkilemez; bu nedenle acente aracılığıyla kurulan bir taşıma sözleşmesindeki…
milletlerarası yetkiMÖHUK 47yetki şartıkonişmentoacentelikTTK 105/2
-
Fatura konusu malın teslimi ispatı ve icra dairesi yetkisi
2022/1066 E. 2024/1880 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
İtirazın iptali davasında, takibin yetkili icra dairesinde başlatılıp başlatılmadığı dinlenilme koşulu olarak incelenir; fatura alacağında borcun ifa yeri olarak alacaklının (satıcının) yerleşim yeri icra dairesi de yetkilidir. Fatura konusu malın teslimi ispat külfeti davacı satıcıya ait olmakla birlikte, sevk irsaliyesinde teslim alan olarak görünen kişinin davalı şirketin sigortalı çalışanı olmaması tek başına teslimin gerçekleşmediğini göstermez; borçlunun ilgili faturalar sonrasında borcunu büyük ölçüde ödemiş olması ve eksik teslim iddiasına…
itirazın iptaliicra dairesinin yetkisine itirazispat yüküticari defter kayıtlarısevk irsaliyesiiade faturası
-
Tacir sıfatının tespitinde ticaret sicil kaydı tek ölçüt değildir
2024/1507 E. 2024/1413 K. ·
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Ticaret sicilinde tacir kaydı bulunmaması, bir kişinin tacir sıfatını haiz olmadığı sonucunu tek başına doğurmaz; Vergi Usul Kanunu 177. madde kapsamında alım-satım hacminin öngörülen sınırları aşması ve bilanço esasına göre defter tutulması halinde kişi birinci sınıf tacir sayılır ve bu kişinin taraf olduğu dava, ticari işletmesiyle ilgili nispi ticari dava niteliği taşır; mahkemenin bu durumda görevsizlik kararı vermesi hukuka aykırıdır.
tacir sıfatıbirinci sınıf tacirbilanço esasına göre defter tutmanispi ticari davagörev (dava şartı)itirazın iptali
-
Kargo şubesi çalışanıyla yapılan acentelik sözleşmesinde bağımsızlık unsuru yokluğu
2024/1451 E. 2024/1368 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Kargo şirketlerinin kendi şube çalışanları ile yaptıkları acentelik sözleşmelerinde, acentenin müşterilerini kendisinin belirleyememesi, kendi adına antetli kağıt kullanamaması, hizmetin kapsam ve koşullarının şirket tarafından belirlenmesi gibi hususlar nedeniyle bağımsızlık unsuru bulunmuyorsa, sözleşme TTK 102/1 anlamında acentelik sözleşmesi olarak kabul edilemez; ilişki işçi-işveren ilişkisi olarak değerlendirilir ve bu durumda uyuşmazlık ticari dava niteliğinde olmayıp görevli mahkeme İş Mahkemesidir.
acentelik sözleşmesibağımsızlık unsurumuvazaaişçi-işveren ilişkisigöreve ilişkin dava şartımutlak ticari dava
-
İşletme devir bedeli olarak yapılan ödemenin sebepsiz zenginleşme yoluyla iadesi
2023/1544 E. 2024/1200 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
İşletme devri amacıyla yapılan ödemelerde, banka dekontlarında yer alan 'devir bedeli' açıklaması, ödemenin işletme devir bedeli olarak yapıldığı hususunda karine oluşturur; bu karinenin aksini ispat yükü ödemeyi alan tarafa aittir. Tacir sıfatını haiz olan ve işletmesini devir ilanına çıkaran taraf, sonradan devrin hukuken mümkün olmadığını öğrendiğini ileri sürerse bu savunma çelişkili kabul edilir. Geçerli bir yazılı devir sözleşmesi bulunmaksızın işletme devri amacıyla alınan bedel, devir gerçekleşmediğinde sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iade…
ticari işletmenin devrisebepsiz zenginleşmeitirazın iptaliicra inkar tazminatıkarine ve karinenin aksinin ispatımesul müdürlük
-
İcra dairesinin yetkisine itiraz mahkeme yetkisizlik kararından bağımsız incelenir
2021/1060 E. 2024/1029 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
İtirazın iptali davasında hem icra dairesinin hem mahkemenin yetkisine itiraz edilmişse önce icra dairesinin yetkisine itiraz incelenir; mahkemenin yetkisizlik kararının temyiz edilmeksizin kesinleşmesi icra dairesinin yetkisini kabul anlamına gelmez ve icra dairesi yetkisi bu kesinleşmiş karardan bağımsız değerlendirilir. Sözleşmede fiyat güncellemesinin mutabakatla yapılacağı kararlaştırılmış ve mutabakat şekli belirlenmemişse, taraflar arasında faturalara itiraz edilmeksizin sürdürülen ticari ilişki sözlü mutabakatın oluştuğunu gösterir; basiretli…
itirazın iptalicari hesapicra dairesinin yetkisiyetkisizlik kararının kesinleşmesimutabakatbasiretli tacir
-
Eksik inceleme nedeniyle kaldırma: ihale dosyası ve hakedişler getirtilmeden hüküm kurulamaz
2021/2301 E. 2024/678 K. ·
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Bir miktar para alacağına ilişkin icra takibine itirazın iptali davasında yetkili icra dairesi, TBK 89 gereği alacaklının ikametgahındaki icra dairesidir. Cari hesap alacağına dayalı itirazın iptali davasında, taraflar arasındaki ticari ilişkinin niteliği (örneğin bir ihale/alt yüklenicilik ilişkisi kapsamında edim ifası) ve buna bağlı fatura alacaklarının doğruluğu tartışmalıysa; ilgili tüm faturalar, sözleşme, ihale dosyası ve hakedişler gibi delillerin getirtilip incelenmeden, sadece taraf defterlerindeki kayıt farklılığına bakılarak hüküm kurulması…
itirazın iptalicari hesap alacağıyetkili icra dairesiticari defter ve kayıtların delil niteliğieksik incelemebilirkişi incelemesi
-
Yabancı mahkeme yetki şartının belirlilik şartı taşımaması
2022/2200 E. 2024/629 K. ·
Tazminatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Yabancı devlet mahkemesini yetkili kılan bir yetki sözleşmesinin MÖHUK 47 kapsamında geçerli olabilmesi için, yetkili kılınan mahkemenin ismen belirtilmiş olması, yani 'belirli' olması gerekir. Sözleşmede sadece bir ülkenin mahkemelerinin (örn. 'İngiliz mahkemeleri') yetkili kılınması, yetkili mahkemenin somut olarak belirlenmesine imkan vermediğinden geçerli bir yetki şartı oluşturmaz; bu durumda yetki itirazı reddedilerek davanın esasının incelenmesi gerekir.
yetki sözleşmesimünhasır yetkiMÖHUK 47yabancı mahkeme yetkisibelirlilik şartıdenkleştirme tazminatı
-
Bayilik sözleşmesi kapsamında tesis edilen intifa hakkının Rekabet Kurulu kararıyla süresinden önce sona ermesi
2021/1936 E. 2024/538 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bayilik sözleşmesi kapsamında tesis edilen intifa hakkının, Rekabet Kurulu düzenlemeleri gereğince öngörülen süreden önce sona ermesi halinde, bayiin sözleşme süresinin sonuna kadar devam edeceği inancıyla peşin ödediği intifa bedelinin, intifadan yararlanılamayan süreye karşılık gelen kısmı, alıcının iyiniyetli olması ve sözleşme devam ettiği sürece intifadan yararlanmış olması nedeniyle kıstelyevm usulüyle (güncellenmeksizin) hesaplanarak sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iade edilir. Aynı şekilde, sözleşme kapsamında yapılan ve halen alıcı…
sebepsiz zenginleşmeintifa hakkıkıstelyevmrekabet hukukudikey anlaşmayetki sözleşmesibayilik (acente-kıyas)
-
Ticari defter kayıtlarının karşılıklı teyidiyle alacağın likit olması
2021/1491 E. 2024/155 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Sözleşmeden doğan alacak davalarında, aksine anlaşma bulunmadıkça para borçları alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edileceğinden, davacının yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir. Tarafların ticari defter kayıtları arasında farklılıklar bulunsa da, her iki tarafın defterlerinde ortak biçimde teyit edilen bir bakiye tutar varsa, bu tutar üzerinden alacağın varlığı ve likiditesi kabul edilir; alacak tarafların defterlerinde kayıtlı ve belirlenebilir nitelikte olduğundan icra inkar tazminatı koşulları oluşur.
itirazın iptaliticari defter kaydıBA/BS beyannamesiicra inkar tazminatılikit alacakyetkili mahkeme
-
Maden ruhsatı devir sözleşmesinde cezai şartın likit olmadığı ve icra inkar tazminatı talep edilemeyeceği
2021/1090 E. 2024/162 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Tacirler arasında akdedilen ve kanunen yetkili mahkemelerin yetkisinin saklı tutulmadığı yetki sözleşmesi münhasır niteliktedir ve bu şart geçerlidir. Sözleşmede öngörülen cezai şart, iştigal konusu ilgili tacir tarafından bilinebilecek nitelikte olup sahanın verimsizliği veya saikte yanılma iddiaları, tacirin basiretli davranma yükümlülüğü karşısında ceza koşullarının oluşmasına engel değildir. Cezai şart alacağının geçerliliği, fahiş olup olmadığı ve miktarı yargılamayı gerektiren hususlar olduğundan, bu tür alacaklar likit nitelikte sayılmaz; bu…
cezai şartmünhasır yetki sözleşmesiicra inkar tazminatılikit alacaktemerrütitirazın iptali
-
Zayi belgesi davasında yetkili mahkeme tacirin işletme adresine göre belirlenir
2023/1427 E. 2023/1085 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
TTK 82/7 uyarınca açılan zayi belgesi davalarında yetkili mahkeme, tacirin ticari işletmesinin bulunduğu yer mahkemesidir; bu belirleme yapılırken şirket yetkilisinin kişisel adresi değil, ticaret sicil gazetesi ve ilgili belgelerde yer alan şirketin ticari işletme adresi esas alınmalıdır.
zayi belgesikesin yetkiticari işletmenin bulunduğu yeryetkisizlik kararı
-
Gerçek kişi tacirin aldığı motosiklette görevli mahkeme sorunu
2023/1313 E. 2023/1000 K. ·
Tazminatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Gerçek kişi tacirin, ticari işletmesinin unvanı ve iş adresi kullanılarak yapılan bir alışverişte, işlemin ticari işletmesiyle ilgisi olmadığına dair açık bir beyanda bulunulmadıysa, TTK 19/1'deki karine gereği işlem ticari iş sayılır; taraflardan biri tacir olduğundan dava nispi ticari dava niteliğindedir ve görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesidir; bu durumda taraflardan birinin tüketici sıfatı bulunmadığından uyuşmazlık Tüketici Mahkemelerinde görülemez.
nispi ticari davaTTK 19 karinesitacir sıfatıgörevli mahkemetüketici işlemi
-
Yetki itirazı, konkordato mühleti ve ticari defter kayıtlarıyla ispat
2021/48 E. 2023/863 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Para alacağına dayalı takip ve davalarda, aksine anlaşma bulunmadıkça ifa yeri alacaklının yerleşim yeri olup, yetki itirazı bu esasa göre değerlendirilir. Konkordato mühleti alan şirket borçlu değil alacaklı konumundaysa, kendi alacağının tahsili için açtığı davada komiser onayı alması gerekmez; onay zorunluluğu borçlandırıcı işlemler için geçerlidir. Tarafların ticari defter kayıtlarının birbirini doğrulaması halinde bu kayıtlar alacağın ispatında esas alınır ve üçüncü kişilerle olan ayrı bir uyuşmazlığın taraflar arasındaki ilişkiyi etkilemediği…
itirazın iptaliyetki itirazıifa yerikonkordatokesin mühletkomiser onayı