Geçici hukuki koruma + usuli sonuçlananlar
HMK 389-399 · İİK 257-268 · İİK 67/69/72 · usul ekseni (kesen) · 2769 karar
🌱 Mesele-tohumu: bu başlık mesele granülaritesine yakındır; Etap 2 mesele madenciliği buradan başlayabilir.
Usul yaprakları:
Görev ve yetki 180Hak düşürücü süre 189Zamanaşımı 29Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 454
-
Tüzel kişilik perdesinin aralanmasında ispata yakın delil şartı
2018/51 E. 2018/214 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Tüzel kişilik perdesinin aralanması ve buna dayalı ihtiyati tedbir/ihtiyati haciz talep edilebilmesi için, davalı şirketler ile borçlu arasında organik bağ, iktisadi bağımlılık ve birlikte hareket olgusunun yanı sıra karşı tarafı hataya düşürecek kasıtlı davranışların ispata yakın delille ortaya konulması gerekir; bu ispat sağlanamadığında talep reddedilir. Ayrıca konusu para alacağı olan davalarda ihtiyati tedbir kararı verilemez, bu hallerde ancak İİK hükümleri çerçevesinde ihtiyati haciz talep edilebilir; bunun için de vadesi gelmiş para borcu…
tüzel kişilik perdesinin aralanmasıorganik bağçapraz perdeyi kaldırmaihtiyati tedbirihtiyati hacizispata yakın delil
-
Yargılamayı gerektiren alacak iddiasında ihtiyati haciz/tedbir talebinin reddi
2018/113 E. 2018/205 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Davalının taraf olmadığı bir sözleşme ilişkisinden kaynaklanan alacak nedeniyle üçüncü kişilerin sorumluluğunun ancak yargılama sonunda (davalıların borçlularla ilişkileri, yararına işlem yapıp yapmadıkları incelenerek) belirlenebileceği hâllerde, HMK 390/3'teki yaklaşık ispat ölçüsü sağlanmış sayılmaz; ayrıca asıl borçlulardan alacağın tahsil olanağının tükenip tükenmediği de belirsizse ve İİK 257 uyarınca muaccel bir alacağın varlığı konusunda duraksamasız bir kanaat oluşmuyorsa, ihtiyati haciz/tedbir talebinin reddi hukuka uygundur.
ihtiyati hacizihtiyati tedbiryaklaşık ispatmuaccel alacaktüzel kişilik perdesinin aralanmasımüteselsil sorumluluk
-
İstinafa konu miktarın kanuni sınırın altında kalması nedeniyle usulden ret
2018/30 E. 2018/217 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun usulden reddi
Kısmi kabul ile sonuçlanan malvarlığına ilişkin davalarda istinafa konu edilen miktar, talep edilen miktar ile kabul edilen miktar arasındaki farktan ibarettir; bu fark HMK 341/2'de belirtilen kesinlik sınırının altında kalıyorsa, karşı tarafın istinaf başvurusu bakımından hüküm kesinleşmiş olsa da, istinaf eden tarafın başvurusu usulden reddedilir.
kesinlik sınırıistinaf edilebilirlikusulden retmalvarlığına ilişkin davaeksik harç ihtaratı
-
Bagaj kaybında maddi tazminatın kesinlik sınırı nedeniyle usulden ret
2018/212 E. 2018/226 K. ·
Tazminatdiğer
Taşıma sözleşmesinden kaynaklanan bagaj kaybı olaylarında, salt eşyanın kaybolmuş olması manevi tazminatı haklı kılmaz; manevi tazminat için akde aykırılığın davacının kişilik haklarını ihlal eder nitelikte olduğunun ispatlanması gerekir. Ayrıca istinafa konu malvarlığı davalarında, reddedilen kısmın miktarı kanunda öngörülen kesinlik sınırının altında kalıyorsa bu kısma yönelik istinaf başvurusu usulden reddedilir.
manevi tazminatkişilik hakkı ihlalisınırlı sorumlulukkesinlik sınırıistinaf başvurusunun usulden reddiistinaf başvurusunun esastan reddi
-
İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında ihtiyati tedbir yasağı
2018/143 E. 2018/202 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında, İİK 72/3 maddesi uyarınca ihtiyati tedbir yoluyla icra takibinin (bu kapsamda takip konusu malın satışının) durdurulmasına karar verilemez; takip işleminin dava tarihinden önce kesinleşmiş olması bu yasağın uygulanması için yeterlidir.
menfi tespit davasıihtiyati tedbiricra takibinin durdurulmasıİİK 72/3itiraz üzerine tedbirin kaldırılması
-
İtirazın iptali davasının 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açılmaması
2017/614 E. 2018/198 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
İtirazın iptali davası, İİK 67/1 uyarınca itirazın alacaklıya tebliğinden (öğrenilmesinden) itibaren 1 yıl içinde açılmalıdır; bu süre HMK 114/2 kapsamında hak düşürücü nitelikte bir dava şartıdır ve HMK 115 ile HMK 355/1-2. cümle uyarınca mahkemece ve istinaf merciince resen gözetilir. Alacaklının itirazın kaldırılması davası açmış olması, itirazı en geç o davanın açıldığı tarihte öğrenmiş sayılmasını gerektirir ve bu dava, itirazın iptali davası için işleyen süreyi kesmez; süre geçtikten sonra açılan itirazın iptali davası dava şartı yokluğundan…
itirazın iptalihak düşürücü süredava şartıresen gözetmeitirazın kaldırılmasıkamu düzeni
-
Açılmamış sayılma kararında vekalet ücreti maktu ücreti aşamaz
2017/604 E. 2018/196 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi halinde hükmedilecek vekalet ücreti, AAÜT'nin 7/1 maddesi uyarınca tarifenin 2. kısmının 2. bölümünde yazılı maktu ücreti aşamaz; davada birden fazla talep (maddi-manevi tazminat gibi) bulunması, her talep için ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesini gerektirmez.
-
Hissedarlığı ispatlanmayan kişinin denetim kayyımı talebinde aktif husumet ehliyeti
2018/175 E. 2018/189 K. ·
Diğer / sınıflanamadıistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir şirkette hissedarlığı ispatlanmamış, hissedarlık iddiasının başka bir mahkemede devam eden dava ile tespiti beklenen kişilerin, o şirkete denetim kayyımı atanmasını talep etme konusunda aktif husumet ehliyeti bulunmaz; ayrıca böyle bir talep, organ yokluğu veya yönetim kayyımı atanmasından farklı olarak HMK 394 vd. maddeleri kapsamında ihtiyati tedbir niteliğinde geçici bir hukuki koruma talebidir ve devam eden asıl davada bu davaya bakan mahkeme tarafından değerlendirilmesi gerekir; usul hatasıyla dava esas defterine kaydedilerek incelenmiş olması,…
denetim kayyımıaktif husumet ehliyetihissedarlık tespiti davasıihtiyati tedbirgeçici hukuki korumabekletici mesele
-
Tellallık sözleşmesinde ücret ile cezai şartın ayrımı ve tenkis
2017/841 E. 2018/171 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Tellallık (simsarlık) sözleşmesinde, sözleşme süresi içinde gayrimenkul sahibinin simsarı devre dışı bırakarak satışı gerçekleştirmesi halinde, TBK 520 ve 521. maddeleri uyarınca simsar, aracılık faaliyeti sonucunda sözleşme kurulduğundan ücrete hak kazanır. Sözleşmede toplam bir oran üzerinden hem hizmet bedeli hem de sözleşme ihlaline bağlı cezai şart kararlaştırılmışsa, talep edilen tutarın hangi kısmının hizmet bedeli, hangi kısmının cezai şart olduğu sözleşme hükümlerine göre ayrıştırılmalı; TBK 182/son (182/3) uyarınca tenkis yalnızca cezai şart…
simsarlık sözleşmesitellallıkcezai şarttenkisicra inkar tazminatıitirazın iptali
-
İtirazı kabul edilen 3. şahsa vekalet ücreti ve gider hükmedilmemesi
2018/122 E. 2018/177 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun kabulü ve ilk derece kararının kaldırılması
İhtiyati hacze itirazın kabul edilmesine karar verilmesi halinde, itiraz eden taraf vekille temsil ediliyorsa ve itiraza ilişkin karar duruşmalı olarak verilmişse, o taraf yararına duruşmalı işler için öngörülen maktu vekalet ücreti ile yaptığı masrafların hükmedilmemesi HMK 326/1'e aykırıdır; haksız çıkan taraftan alınarak itiraz eden tarafa ödenmesine karar verilmesi gerekir.
ihtiyati hacze itiraz3. şahısvekalet ücretiyargılama giderimaktu vekalet ücretihaksız çıkan taraf
-
Muris muvazaasına dayalı hisse devri iptalinde görevli mahkeme
2017/542 E. 2018/164 K. ·
Diğer / sınıflanamadıistinaf başvurusunun esastan reddi
Muris muvazaasına dayalı hisse devrinin iptali ve tereke adına tescil davasında, uyuşmazlığın konusunu oluşturan malvarlığı unsurunun (ticari şirket hissesi) TTK'da düzenlenmiş olması ya da hisse değerinin belirlenmesi için ticari defter ve kayıtların incelenmesi gerekmesi, davayı ticari dava haline getirmez. Görevli mahkemenin belirlenmesinde ölçüt, muvazaaya konu malvarlığının niteliği değil, murisin mirasçılarının hukukunu zedeleyen muvazaalı bir işlemin bulunup bulunmadığıdır; bu tür davalar TMK 576 kapsamında değerlendirilir ve TTK 4-5'te sayılan…
muris muvazaasıgörevmutlak ticari davanispi ticari davadava şartıtereke
-
Trene binerken düşme sonucu yaralanmada zamanaşımı ve tazminat
2017/799 E. 2018/165 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Taşıma sözleşmesinden doğan tazminat istemlerinde, kaza tarihinde yürürlükte olan eBK 60. maddesindeki 1 yıllık zamanaşımı süresi esas alınır; dava veya ıslah bu süre içinde yapılmışsa zamanaşımı def'i reddedilir. Yolcunun hareket halindeki trene binmeye çalışırken ağır kusurlu davranışı bulunsa da, işletmenin tren-peron arası boşluğu tehlike oluşturacak ölçüde geniş bırakması işletme kusuru sayılır ve kusur oranına göre maddi tazminata hükmedilir. Manevi tazminat miktarı belirlenirken tarafların kusur durumu, olayın oluş şekli, sosyo-ekonomik durum ve…
zamanaşımıbelirsiz alacak davasıişletme kusurudestekten yoksun kalma tazminatımanevi tazminatkusur oranı
-
Dava konusu olmayan taşınmaza ihtiyati tedbir talebi
2018/109 E. 2018/148 K. ·
İhtiyati tedbiristinaf başvurusunun esastan reddi
İtirazın iptali davasında uyuşmazlık konusu, alacağın varlığı ve itirazın iptali koşullarının oluşup oluşmadığı ile sınırlıysa; alacağın dayanağı olarak gösterilen ancak dava konusu olmayan bir taşınmaz veya davalının diğer malvarlığı değerleri üzerine, HMK 389 uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilemez; tedbir talebinin ön inceleme tutanağıyla belirlenen uyuşmazlık konusuyla sınırlı olması gerekir.
ihtiyati tedbiruyuşmazlık konusuitirazın iptaliön inceleme tutanağıtahkikat
-
Alacağın yaklaşık ispatı yapılmadan ihtiyati haciz kararı verilemez
2018/114 E. 2018/143 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Alacaklı olduğunu ileri süren tarafın alacağının varlığının yargılamayı gerektirdiği, dolayısıyla yaklaşık olarak ispatlanamadığı durumlarda, ihtiyati haciz kararının diğer koşullarının (örneğin borçlunun kaçma ihtimali) değerlendirilmesine geçilemez ve salt talep ile ihtiyati haciz kararı verilemez.
-
Kesin hükümle belirlenen alacakta işlemiş faize faiz yürütülemez
2017/580 E. 2018/137 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Önceki bir mahkeme kararıyla kesinleşmiş bir alacağın varlığı ve miktarı, sonraki itirazın iptali davasında kesin hüküm nedeniyle yeniden tartışılamaz; o kararı veren üst derece mahkemesinin hatalı karar verdiği yönündeki iddialar hukuken dinlenemez. Kesinleşmiş kararda alacağın faiz eklenerek hesaplanan bir tutar olduğu anlaşılıyorsa, bu tutarın asıl zararı aşan kısmı işlemiş faiz niteliğindedir ve TBK, TTK ile 3095 sayılı Kanun uyarınca -taraflar arasında ticari cari hesap veya karşılıklı tacirlik gibi istisnai bir ilişki bulunmadıkça- işlemiş faize…
kesin hükümitirazın iptaliıslah yasağı (ikinci ıslah)işlemiş faize faiz yürütülmesi yasağı (mürekkep faiz)icra inkar tazminatılikit alacak
-
Kesinlik sınırı altında kalan hükme karşı istinaf başvurusunun usulden reddi
2018/119 E. 2018/131 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun usulden reddi
Kabul veya ret edilen kısmı kanunda belirlenen kesinlik sınırının altında kalan ilk derece mahkemesi kararları kesin nitelikte olup, bu kararlara karşı yapılan istinaf başvuruları esasa girilmeden usulden reddedilir.
-
Delil tespiti talebinin reddi kararına karşı istinaf yolu kapalıdır
2018/120 E. 2018/136 K. ·
Tespitistinaf başvurusunun usulden reddi
Delil tespiti talebinin tamamen reddine ilişkin ilk derece mahkemesi kararlarına karşı istinaf kanun yoluna başvurulamaz; çünkü HMK 341'de istinafa tabi kararlar arasında delil tespiti kararları sayılmamış, HMK 400-406 arasındaki hükümlerde de bu kararlara karşı bir kanun yolu öngörülmemiştir ve kanunun açıkça düzenlemediği konuda yorumla kanun yolu ihdas edilemez.
-
Kesinlik sınırı içindeki görevsizlik kararına karşı istinafın usulden reddi
2018/126 E. 2018/134 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun usulden reddi
Malvarlığına ilişkin bir davada, dava değeri kanunda belirlenen kesinlik sınırının altında kalıyorsa, ilk derece mahkemesinin verdiği karar (görevsizlik kararı dahil) kesin olup bu karara karşı istinaf yoluna başvurulamaz; başvurulmuşsa usulden reddedilir.
kesinlik sınırıgörevsizlik kararımalvarlığı davasıistinafın usulden reddi
-
Dava değeri kesinlik sınırı altında kalan görevsizlik hükmüne istinaf usulden reddedildi
2018/118 E. 2018/135 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun usulden reddi
Miktar veya değeri, HMK Ek 1. madde uyarınca belirlenen kesinlik sınırını (somut olayda 3.110 TL) geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin ilk derece mahkemesi kararları kesindir; bu kararlara karşı yapılan istinaf başvurusu, HMK 341/2 ve 346/1 uyarınca usulden reddedilir.
kesinlik sınırımalvarlığı davasıgörevsizlik kararıistinafın usulden reddi
-
Bozmaya uyularak verilen karar temyize tabi olduğundan mahalline iade
2017/613 E. 2018/102 K. ·
Alacaktemyiz için mahalline iade
Yargıtay'ın bozma ilamı üzerine ilk derece mahkemesince bozmaya uyularak yeniden hüküm kurulmuşsa, HMK 373/4 ve HMK geçici 3. madde gereği bu karar istinaf kanun yoluna değil temyiz kanun yoluna tabidir; böyle bir durumda dosya BAM'ca esasa girilmeden, temyiz işlemlerinin ikmali için ilk derece mahkemesine iade edilir.
bozmaya uymatemyiz kanun yoluHMK geçici 3. maddemahalline iade
-
Para alacağına ilişkin davada malvarlığına ihtiyati tedbir talebinin reddi
2018/7 E. 2018/97 K. ·
İhtiyati tedbiristinaf başvurusunun esastan reddi
Davanın konusu bir para alacağı (itirazın iptali) olup, malvarlığının kendisi uyuşmazlık konusu değilse, ihtiyati tedbir kararı 'uyuşmazlık konusu hakkında' verilebileceğinden davalının taşınır/taşınmaz mallarına ihtiyati tedbir konulamaz; para alacaklarının güvence altına alınması ancak koşulları varsa İİK hükümlerine göre ihtiyati haciz yoluyla mümkündür.
ihtiyati tedbirihtiyati hacizitirazın iptalipara alacağıuyuşmazlık konusu
-
İstinafa konu ara karar veya nihai karar bulunmaması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığı
2018/35 E. 2018/100 K. ·
Menfi tespit / İstirdatdiğer
Bir dosyada birden fazla dava birleştirilip sonradan tefrik edilmişse ve tefrik edilen dosyadaki ara veya nihai karara ilişkin istinaf incelemesi başka bir bölge adliye mahkemesi dairesinde yürütülüyorsa, önündeki dosyada istinafa konu edilebilecek fiilen bir ara karar veya nihai karar bulunmayan ve esas dava henüz derdest olan Bölge Adliye Mahkemesi Dairesi, istinaf başvurusu hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verir.
tefrikbirleştirmeyetkisizlik kararıistinaf incelemesinin kapsamıderdestlik
-
Aralarında irtibat bulunan davaların birleştirilmesi kararına istinaf
2017/752 E. 2018/93 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Ayrı yargı çevrelerindeki aynı düzey ve sıfattaki mahkemelerde açılan davalar, aynı hisselerin devrinden kaynaklanan uyuşmazlıklara ilişkinse ve bir davada verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte olması söz konusuysa (HMK 166/4), aralarında fiili ve hukuki bağlantı bulunduğu kabul edilir ve HMK 166 uyarınca birleştirilmelerinde zorunluluk vardır.
davaların birleştirilmesibağlantıhisse devrihukuki ve fiili irtibat
-
Kesinlik sınırı altında kalan hükme karşı istinaf başvurusunun reddi
2018/104 E. 2018/87 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun usulden reddi
Bir hükümde kabul edilen kısım ile reddedilen kısmın her biri, HMK Ek 1. madde ile belirlenen kesinlik sınırını (dava tarihindeki güncel tutarı) tek başına aşmıyorsa, hüküm kesinlik sınırı içinde kalır ve bu hükme karşı yapılan istinaf başvurusu HMK 341/2 ve 352. maddeleri uyarınca incelenmeksizin reddedilir.
-
Yediemin sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali davasında görev
2018/74 E. 2018/86 K. ·
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Saklama (vedia) sözleşmesinden kaynaklanan davalar, TTK 4/1-c uyarınca taraflardan birinin tacir olup olmadığına bakılmaksızın mutlak ticari dava niteliğindedir; bu davalarda görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir.
saklama (vedia) sözleşmesimutlak ticari davagörevitirazın iptaliyediemin
-
Talep sonucunu daraltan imzalı beyan, feragat sayılmasa da hakimi bağlar
2017/664 E. 2018/83 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Yargılama sırasında bilirkişi raporuna itiraz edilmeksizin, raporda hesaplanan miktar üzerinden davanın kabulüne karar verilmesi yönünde yapılan imzalı beyan, davadan feragat niteliğinde olmasa da HMK 26. madde kapsamında talep sonucunun daraltılması anlamına gelir; hakim bu daraltılmış talebin dışına çıkarak dava dilekçesindeki ilk miktara hükmedemez.
itirazın iptalitalep sonucuyla bağlılıkferagattalebin daraltılmasıiçtihadı birleştirme kararının uygulama alanıipoteğin paraya çevrilmesi
-
Yabancı mahkemeye yetki veren sözleşme şartında belirlilik ilkesi
2017/756 E. 2018/82 K. ·
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Yabancı bir devlet mahkemesini yetkili kılan sözleşme şartının MÖHUK 47 uyarınca geçerli sayılabilmesi için, HMK 17-18'deki belirlilik ilkesine paralel biçimde yetkilendirilen mahkemenin ismen belirli olması gerekir; sözleşmede bir ülkenin mahkemelerinin bütünüyle (ismen belirtilmeksizin) yetkili kılınması belirlilik ilkesine aykırı olup, bu şart geçersizdir ve Türk mahkemesinin milletlerarası yetkisizliğine dayanılamaz.
MÖHUK 47yetki anlaşmasımünhasır yetkibelirlilik ilkesimilletlerarası yetkiitirazın iptali
-
İhbar olunanın tek başına istinaf hakkının bulunmaması
2018/57 E. 2018/57 K. ·
Ticari şirket (genel)istinaf başvurusunun usulden reddi
İhbar olunan, davada taraf veya bir tarafın temsilcisi olmayıp sadece iltihak ettiği tarafla birlikte hareket etme yetkisine sahip olduğundan, lehine katıldığı taraf hükmü kanun yoluna götürmediği takdirde tek başına istinaf başvurusunda bulunamaz; ayrıca hükümden sonra dava konusu hak üzerinde temlik alan üçüncü kişi, istinaf aşamasında davaya taraf olarak müdahale edemez.
ihbar olunanferi müdahaletaraf değişikliğitemlikistinaf hakkıbutlan
-
Kesinlik sınırının altında kalan hüküm nedeniyle istinafın usulden reddi
2017/537 E. 2018/36 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun usulden reddi
Hükmedilen alacak veya reddedilen kısmın miktarı, HMK 341/2 ve Ek 1. maddesinde belirtilen kesinlik sınırının altında kaldığında, ilgili taraf için hüküm kesindir ve bu tarafın istinaf başvurusu usulden reddedilir.
-
HMK geçici 3. madde gereği temyize tabi dosyanın mahalline iadesi
2017/658 E. 2018/41 K. ·
Diğer / sınıflanamadıtemyiz için mahalline iade
Bir dava dosyasında, Bölge Adliye Mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce verilmiş bir kararın temyiz edilmiş ve Yargıtayca onanmış olması halinde, bu karar sonrası yapılan yargılama sonucunda verilen yeni karara karşı da HMK geçici 3. maddesi uyarınca temyiz yolu açıktır; böyle bir dosya istinaf incelemesine tabi olmadığından, Bölge Adliye Mahkemesi esasa girmeden dosyayı temyiz incelemesi için ilgili Yargıtay dairesine gönderilmek üzere mahkemesine iade eder.
HMK geçici 3. maddetemyiz kanun yolugörevsizlik kararımahalline iade