Ticari işletme (sicil / unvan / defter / cari hesap / acente)
TTK 11-123 · TBK 202-203 · TBK 547-554 · 2183 karar (agac.json bildirimi: 1111)
Alt başlıklar:
Ticari defterler ve zayi belgesi 152Ticaret sicili 30Tacir sıfatı ve hükümleri 157Ticaret unvanı ve işletme adı 14Cari hesap 30Acentelik, bayilik ve tek satıcılık 101İşletmenin devri; ticari temsilci ve vekiller 28
Usul yaprakları:
Görev ve yetki 85Hak düşürücü süre 119Zamanaşımı 20Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 133
-
Taşınma sırasında kaybolan karar defteri için zayi belgesi talebi reddedildi
2025/249 E. 2025/255 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
TTK 82/7 uyarınca zayi belgesi verilebilmesi için defterlerin yangın, su baskını, yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle zıyaa uğraması ve zıyaın tacirin iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmesi gerekir; ayrıca tacirin defterlerin korunması için gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş olması şarttır. Taşınma sırasında defterin kaybolması mücbir sebep sayılmaz ve tacirin gerekli özeni göstermediği anlamına gelir; bu durumda zayi belgesi verilmesi koşulları oluşmaz.
zayi belgesiticari deftermücbir sebeptacirin özen yükümlülüğüTTK 82/7
-
Gerçeğe aykırı fatura ile haksız iskonto tahsili dağıtım sözleşmesinin haklı feshini oluşturur
2022/274 E. 2025/219 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Dağıtım sözleşmesinde, dağıtıcının gerçekte yapmadığı satışları sisteme yapmış gibi işleyerek karşı taraftan haksız olarak iskonto/hakediş tahsil ettiğinin bağımsız denetim raporu ve buna paralel bilirkişi tespitleriyle sabit olması halinde, bu eylem sözleşmeyi haklı sebeple feshetme hakkı doğurur. Sözleşmede ihtilaflarda karşı tarafın ticari defter ve kayıtlarının esas alınacağı kabul edilmişse ve bu kayıtların aksini ispatlayan delil sunulmamışsa, karşı tarafa ait bilgisayar/kayıt sistemi verileri delil olarak esas alınabilir. Fesih hakkını kullanan…
dağıtım sözleşmesihaklı fesihdenkleştirme tazminatıiskonto bedeliticari saha harcaması (TTS)bağımsız denetim raporu
-
Fatura konusu malın teslimi ispatlanamayınca itirazın iptali reddedilir
2022/1302 E. 2025/218 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Fatura alacağının tahsili için açılan itirazın iptali davasında, mal veya hizmetin teslim edildiğinin ispat külfeti davacı satıcıya aittir. Fatura ile davacının ticari defter kayıtları, davalının defter ve beyanlarında karşılık bulmadıkça ve teslim iddiası başka yazılı delillerle desteklenmedikçe tek başına teslimi kanıtlamaz. İrsaliyeli faturada teslim alan olarak imzası bulunan kişinin davalının çalışanı olmadığının tespit edilmesi ve bu imzayı doğrulayan başka delil bulunmaması halinde, teslim ispatlanamamış sayılır ve dava reddedilir.
itirazın iptaliispat külfetiticari defter ve kayıtlarirsaliyeli faturaBA formufatura alacağının ispatı
-
Ticari defter kaydı ve imzalı sevk irsaliyesiyle mal teslimi ispatı
2022/1315 E. 2025/165 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
İtirazın iptali davasında, alacaklının ticari defterlerinde usulüne uygun kayıtlı faturalara dayalı olarak sunduğu sevk irsaliyelerinin teslim alan kısmının imzalı olması ve borçlunun bu imzalara ya da ödemeye ilişkin bir itirazının bulunmaması halinde, irsaliyelerin bir bölümünde teslim alan kişi bilgisinin borçlunun adı yerine üçüncü bir kişi olarak yazılmış olması, mal tesliminin ve alacağın ispatını etkilemez.
itirazın iptaliticari deftersevk irsaliyesiispat yüküicra inkar tazminatı
-
Fatura bedeline ilişkin menfi tespit davasında ispat yükü ve ticari ilişkinin varlığı
2022/328 E. 2025/183 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Fatura alacağına dayalı icra takibi nedeniyle açılan menfi tespit davasında, fatura konusu mal veya hizmetin teslim edildiğinin ispat külfeti satıcı-davalıya aittir; bu husus yazılı delille kanıtlanmalıdır. Ancak davacının kendi ticari defter kayıtlarında dava konusu faturaların yer alması ve davacı tarafça imzalanan vergi karşıt tespit tutanağında taraflar arasındaki ticari ilişkinin ve mal tesliminin ikrar edilmesi halinde, davacının borçlu olmadığının tespiti istemi reddedilir.
menfi tespitispat yüküticari defter kaydıkarşıt tespit tutanağıkötüniyet tazminatısevk irsaliyesi
-
Vekaletten azledilen vekilin elinde defter ve araç bulunduğuna dair delil bulunmaması
2023/2348 E. 2025/170 K. ·
Tespitistinaf başvurusunun esastan reddi
Vekaletten azledilen bir vekilin, şirkete ait ticari defter, belge veya malın kendi elinde bulunduğunun iddia edilmesi halinde, bu iddianın ispat yükü davacı üzerindedir; söz konusu varlıkların fiilen davalının uhdesinde bulunduğuna dair somut delil (tanık beyanı, resmi kayıt, yazışma vb.) sunulamaması halinde iade talebi reddedilir. Aracın el değiştirmesi söz konusu olduğunda, devir işleminin tarafı olmayan davalı aleyhine, üçüncü kişiler arasındaki devir sözleşmesine dayanılarak vekalet görevinin kötüye kullanıldığı sonucuna varılamaz.
vekaletten azilvekalet görevinin kötüye kullanılmasıticari defter ve belge iadesiispat yüküyemin delilitespit davası
-
Yangında ticari defterlerin zayii - hak düşürücü sürenin başlangıcı
2025/84 E. 2025/140 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
TTK 82/7 uyarınca zayi belgesi talebinde 30 günlük hak düşürücü sürenin başlangıcı, ziyaın öğrenildiği tarihtir; tüm işyerini etkileyecek büyüklükte bir yangın çıktığının sabit olması halinde, ticari defter ve belgelerin de bu yangında zayi olduğunun anlaşılması için itfaiye yangın raporunun davacıya resmen tebliğ edilmesi gerekmez; en geç yangın raporunun düzenlendiği tarih öğrenme tarihi olarak kabul edilir ve bu tarihten 30 günü aşan sürede açılan dava hak düşürücü süre nedeniyle reddedilir.
zayi belgesihak düşürücü süreticari defterlerin zıyaıöğrenme tarihiTTK 82/7
-
Zayi belgesi davasında ceza dosyasının yetersiz incelenmesi nedeniyle kaldırma
2025/108 E. 2025/143 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Zayi belgesi davalarında mahkeme, incelemesini davacının iddia ve delilleriyle sınırlı tutamaz; belgelerin saklama yükümlülüğüne tabi olup olmadığı, kusursuz bir afetle zayi olup olmadığı, tasdik durumu, soruşturma varlığı ve olay yerinin uygunluğu gibi hususları re'sen araştırarak olayın şüpheden uzak biçimde gerçekleştiğini tespit etmelidir. Ceza dosyasında defterlerin çalınmasına ilişkin açık bir tespit/mahkumiyet bulunmasa da, müştekinin ifadesinde bu yönde beyanı varsa ve dosyada incelenmemiş kamera görüntüsü/olay yeri tutanağı gibi deliller…
zayi belgesiresen araştırma ilkesiticari defterTTK 68afet kavramı
-
Ceza faturalarının dayanaksızlığı ve tebliğ/itiraz süresi ispatı
2022/626 E. 2025/77 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Taraflar arasında ayrıca akdedilmiş bir cari hesap sözleşmesi bulunmadığı hallerde, her borç doğduğu anda muaccel hale gelir (TBK m.90); cari hesabın kat edilmesi beklenmez. Bir tarafın karşı taraf aleyhine düzenlediği ceza/ceza bedeli niteliğindeki faturaların alacaktan düşülebilmesi için, bu faturaların haklı bir sebebe (sözleşmesel dayanak belgeye) istinaden düzenlendiğinin ispatlanması gerekir; dayanak belge sunulmazsa fatura alacaktan mahsup edilemez. Ayrıca karşı tarafça tebliğ alınıp yasal süresinde itiraz edilerek iade edilen faturalar da…
itirazın iptaliicra inkar tazminatıcari hesap sözleşmesimuacceliyetceza faturasıticari defter delili
-
Fatura konusu malın teslimi ispatlanamadığından itirazın iptali reddi
2022/280 E. 2025/66 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari satım sözleşmesine dayalı alacak davalarında, fatura konusu mal veya hizmetin karşı tarafa teslim edildiğini ispat külfeti davacı satıcıya aittir. Fatura düzenlenmiş olması ve bu faturaların davacının ticari defterlerine (BS kaydı dahil) işlenmiş olması, tek başına teslimi ve alacağın varlığını ispatlamaz; sevk irsaliyelerinde teslim alana ait ad/imza bulunmaması, karşı tarafın defterlerinde ilgili kayda ve BA kaydına rastlanmaması, sunulan kargo/teslim belgelerinin unvan, alıcı ve tarih itibariyle faturalarla örtüşmemesi ve davalının teslim…
itirazın iptaliispat külfetisevk irsaliyesiticari defter kaydıBS-BA kaydıyemin
-
Ticari defterlerin taşınma esnasında kaybolması zayi belgesi koşulunu sağlamaz
2025/3 E. 2025/29 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
TTK 82/7 uyarınca zayi belgesi verilebilmesi için defter ve belgelerin kaybının yangın, su baskını, yer sarsıntısı gibi bir afet ya da hırsızlık gibi tacirin iradesi dışında gerçekleşen bir nedenle meydana gelmiş olması ve tacirin bu belgeleri korumak için gereken özeni göstermiş olması gerekir. Defterlerin salt taşınma sırasında, olağan koşullarda ve kanunda sayılan sebeplerden birine dayanmadan kaybolduğunun ileri sürülmesi, tek başına zayi belgesi talebini haklı kılmaz; basiretli tacir yükümlülüğü altında bulunan tacirin özenle saklamadığı…
zayi belgesiticari defterbasiretli tacirTTK 82/7hasımsız dava
-
Haksız fesih sonrası mahrum kalınan prim geliri talebi
2025/18 E. 2025/30 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir bayilik sözleşmesinin haksız feshedildiğine ilişkin kesinleşmiş mahkeme kararı bulunması halinde, bu husus taraflar arasındaki sonraki davada kesin delil teşkil eder ve yeniden incelenemez. Haksız fesih sonucunda bayiin uğradığı zarar doğrudan bir kar kaybı şeklinde ortaya çıkmasa da, sözleşme kapsamında elde ettiği prim gelirlerinden mahrum kalması nedeniyle bu prim kaybı, makul bir süre esas alınarak hesaplanabilir; bu hesaplamada davalı tarafın kendi kayıtlarına dayanılması halinde davacının ticari defterlerinin usulüne uygunluğu sonuca etkili…
bayilik sözleşmesihaksız fesihkesin delilmahrum kalınan karprim alacağızamanaşımıbayilik (acente-kıyas)
-
Kesin süre içinde bilirkişi ücreti yatırılmayınca delilden vazgeçilmiş sayılması
2022/399 E. 2025/11 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Ön inceleme duruşmasında hazır bulunan tarafa, karşı tarafın mukim olduğu yerdeki mahkemeye istinabe yoluyla yaptırılacak bilirkişi incelemesi için gerekli ücretin yatırılması amacıyla, aksi halde o delilden vazgeçilmiş sayılacağı ihtarıyla birlikte kesin süre verilmesi usule uygundur; bu süreye uyulmaması halinde verilen kesin sürenin karşı taraf açısından usuli kazanılmış hak teşkil ettiği gözetilerek ek süre talebinin reddi ve delilden vazgeçilmiş sayılma sonucu doğar. Ayrıca, taraflardan birinin ticari defterlerine dava dilekçesinde açıkça delil…
kesin süreusuli kazanılmış hakdelilden vazgeçilmiş sayılmabilirkişi incelemesiticari defter incelemesi (HMK 222)istinabe
-
Acentelik sözleşmesinin haksız feshi nedeniyle tazminat ve ipoteğin kaldırılması talebi
2020/272 E. 2024/1976 K. ·
Alacakdiğer
Sözleşmede öngörülen ihtar/uyarı/para cezası aşamaları uygulanmadan ve süregelen bir uygulamaya (örneğin tahsilatın hak edişten mahsubuna) rıza gösterilerek karşı tarafta haklı bir güven oluşturulduktan sonra, bu uygulamaya dayalı bir eylem tek başına gerekçe gösterilerek yapılan fesih haksız fesih olarak değerlendirilir. Ayrıca, ipotek tesis edilen taşınmazın maliki olmayan kişinin (üçüncü kişi lehine ipotek tesisinde borçlu sıfatıyla hareket eden tarafın), TMK 883 uyarınca ipoteğin terkinini isteme hakkı bulunmadığından, bu kişinin açtığı ipoteğin…
acentelik sözleşmesiticari vekillik sözleşmesihaksız fesihkar mahrumiyeti (kar kaybı)cari hesap alacağıipoteğin kaldırılması (terkini)
-
BA formu ile bildirilen faturada ispat yükünün davalıya geçmesi
2021/1391 E. 2024/2012 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Taraflar arasında yazılı sözleşme bulunmayan ticari ilişkilerde, faturanın karşı tarafça BA formu ile vergi dairesine bildirilmiş olması, faturaya konu hizmetin verildiğine ve faturanın tebliğ edildiğine karine oluşturur; bu karinenin aksini ispat yükü bildirimi yapan tarafa (borçluya) aittir. İcra takibi başladıktan sonra yapılan BA formu düzeltmesi ve faturanın iadesi, borçtan kurtulma amacına yönelik kabul edilir ve söz konusu karineyi ortadan kaldırmaz; ticari defterlerin usulüne uygun tutulmuş olması da bu karinenin aksini ispata yetmez.
BA formu bildirimiispat yüküticari defter karinesihizmet sözleşmesifatura bedeli alacağı
-
Gemi acentesine karşı açılan alacak davasında pasif husumet yokluğu
2023/1851 E. 2024/1985 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir gemi acentesi, TTK 105 uyarınca taşıyıcı adına hareket ettiği taşımalardan doğan alacaklar için doğrudan (asaleten) davaya taraf gösterilemez; acenteye ancak izafeten dava açılabilir. Acentenin taşıma işini bizzat üstlendiğine veya alacağa konu faturaları kendi adına düzenlediğine ilişkin delil bulunmadıkça, acente ile yapılan yazışmaların taşımaya ilişkin olması, acentenin pasif husumet ehliyetini doğurmaz ve bu durumda dava usulden reddedilir.
pasif husumet ehliyetiacenteizafeten davaitirazın iptalicari hesap alacağıgemi acentesi
-
Zayi belgesi davasında re'sen araştırma ilkesi eksik incelenmiş
2024/2025 E. 2024/2001 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Zayi belgesi davaları, sonuçları itibariyle davada taraf olmayan üçüncü kişileri de etkilediğinden re'sen araştırma ilkesine tabidir; mahkeme, davacının iddia ve delilleriyle bağlı kalmaksızın, zayi olduğu ileri sürülen belgelerin niteliğini, tacirin bu belgeleri muhafazada gereken özeni gösterip göstermediğini, ziyanın davacının iradesi dışında meydana gelip gelmediğini, tasdik durumunu, ticaret sicil kayıtlarını, vergi/SGK borcu ve incelemesi bulunup bulunmadığını ve olay yerinin davacının faaliyet gösterdiği yer olup olmadığını gerektiğinde keşif ve…
zayi belgesire'sen araştırma ilkesiticari defterlerin muhafazasıafet kavramı (TTK 68)ticari defter tasdiki
-
Ticari defter delili ve el yazısız müteselsil kefalet ibaresinin geçerliliği
2022/495 E. 2024/1948 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari davalarda taraflara ihtarat yapılmasına rağmen ticari defterlerini ibraz etmeyen tarafın, karşı tarafın usulüne uygun tutulmuş ticari defter kayıtları kendisi aleyhine delil olarak kabul edilir. Ticari bir borca ilişkin kefalet sözleşmesinde müteselsil kefil olunduğuna dair ibarenin matbu olarak yer alması ve kefilin el yazısıyla bunu ayrıca belirtmemiş olması, TTK 7 uyarınca ticari işlerde borçlular ile kefiller arasında sözleşmede aksi öngörülmedikçe teselsülün karine olarak kabul edilmesi nedeniyle kefaletin müteselsil niteliğini ortadan…
ticari defter delilimüteselsil kefaletTTK 7 teselsül karinesikefalet sözleşmesinin şekil şartıarabuluculuk dava şartıcari hesap alacağı
-
Fatura konusu malın teslimi ispatlanamadığından itirazın iptali reddi
2022/137 E. 2024/1974 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Ticari satım sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali davasında, fatura konusu malın tesliminin ispat külfeti satıcı-davalıya aittir; ancak alıcı, kendisine sunulan faturaya itiraz etmeyip bu faturayı defterlerine işlemişse, teslimin gerçekleşmediği iddiasını ispatlayamamış sayılır ve davanın reddi gerekir. Ayrıca, arabuluculuğun ilk toplantısına mazeretsiz katılmayan tarafın yargılama gideri ve vekalet ücreti sorumluluğu, kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan (usul hükmü niteliğindeki, derhal uygulanan) değişik kanun hükmüne göre…
ispat külfetiitirazın iptaliticari defter kayıtlarıfaturaarabuluculukkötüniyet tazminatı
-
Faturaya itiraz etmeyen ve defterini ibraz etmeyen davalı aleyhine itirazın iptali
2022/840 E. 2024/1956 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Fatura konusu mal veya hizmetin teslimini ispat külfeti davacı satıcıya aittir; ancak alıcının BA bildirimlerinin davacının BS bildirimlerini doğrulaması, faturalara süresinde itiraz edilmemiş olması ve alıcının usulünce yapılan tebligata rağmen ticari defterlerini ibraz etmemesi hâlinde, bu faturalara dayalı alacak bakımından itirazın iptaline karar verilmesi hukuka uygundur. Bir miktar para alacağına ilişkin davalarda TBK 89/1 ve HMK 10 uyarınca alacaklının muamele merkezinin bulunduğu yer icra daireleri de yetkilidir.
itirazın iptaliticari defterBA-BS formuispat külfetie-faturaistinabe
-
Fatura vadesinin dolmasıyla borç muaccel olur, temerrüt ihtarı şart değildir
2022/1000 E. 2024/1947 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Taraflar arasında yazılı sözleşme bulunmasa da, satış faturalarında belirtilen ödeme süresinin dolmasıyla alacak muaccel hale gelir; muacceliyet ile temerrüt farklı olgulardır ve muacceliyetin oluşması için alacaklının borçluyu ayrıca temerrüde düşürmesi (ihtar göndermesi) gerekmez. Faturaya dayalı ve muaccel hale gelmiş alacak likit nitelikte olduğundan, bu alacağa ilişkin başlatılan takibe yapılan itirazın haksız bulunması halinde icra inkar tazminatına hükmedilebilir.
muacceliyettemerrütitirazın iptalilikit alacakicra inkar tazminatıcari hesap alacağı
-
Ticari defter delili ve mal tesliminin ispatı ile itirazın iptali
2022/917 E. 2024/1959 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari defterlerini usulüne uygun tutan ve tasdik yükümlülüklerini yerine getiren tarafın defter kayıtları, karşı taraf kendi defterlerini ibraz etmediğinde ve kayıtların aksini kesin delille ispatlamadığında, o taraf lehine delil olarak kabul edilir. Bu durumda fatura, ticari defter kayıtları ve mal teslimini gösteren kargo/teslim belgeleri birlikte değerlendirilerek taraflar arasındaki ticari ilişkinin ve alacağın varlığı ispatlanmış sayılır.
ticari defter deliliitirazın iptaliispat yüküicra inkar tazminatı
-
Konişmentodaki yetki şartı ve acente ile ilişkisi (TTK 105/2)
2024/1140 E. 2024/1944 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Yabancılık unsuru taşıyan taşıma sözleşmelerinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda, MÖHUK 47 koşulları (yabancılık unsuru, münhasır yetkinin bulunmaması, özel borç ilişkisi) sağlanıyorsa konişmentoda yer alan yabancı mahkeme yetki şartı geçerlidir. TTK 105/2'deki düzenleme, acentenin müvekkili aleyhine açılan davalarda temsil yetkisi bulunmadığına ilişkin şartlarla sınırlı olup, acentenin üçüncü kişilerle acente sıfatıyla yaptığı sözleşmelere konulan yetki şartının geçerliliğini etkilemez; bu nedenle acente aracılığıyla kurulan bir taşıma sözleşmesindeki…
milletlerarası yetkiMÖHUK 47yetki şartıkonişmentoacentelikTTK 105/2
-
Bayilik sözleşmesinin yenilenmesi ve haksız fesihte kâr mahrumiyeti hesabı
2022/476 E. 2024/1931 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bir bayilik sözleşmesinin süresi henüz dolmadan taraflarca yeni bir sözleşme akdedilmesi, tarafları rekabet hukuku çerçevesindeki muafiyet süresinin ötesine geçmeye zorlayan bir engel bulunmadıkça ve tacir olan tarafın basiretli davranması gerektiği gözetildiğinde geçerlidir; bu takdirde önceki sözleşmenin süresi dolmamış olması, yeni sözleşmenin geçersizliğini gerektirmez. Bu şekilde geçerli olarak yenilenen sözleşmenin bir tarafça süresinden önce ihtarla feshedilmesi haksız fesih niteliğindedir ve karşı tarafın kâr mahrumiyeti zararının tazminini…
menfi tespitbayilik sözleşmesihaksız fesihkâr mahrumiyetimakul süreRekabet Kurulu muafiyetibayilik (acente-kıyas)
-
Cari hesap alacağında ticari defter kayıtlarına itibar ve ispat yükü
2022/716 E. 2024/1930 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari defter kayıtlarına dayalı cari hesap alacağı davalarında, bir tarafın düzenlediği faturanın karşı tarafın defterlerine ihtirazi kayıtsız ve süresinde itiraz edilmeden kaydedilmiş olması halinde, o faturanın içeriğine ve gerçekliğine sonradan itiraz edilemez; faturayı ispatlanamaz kılmak isteyen taraf bunu haklı gösterecek somut delil sunmak zorundadır. Usulsüzlük iddiasına dayanılarak fatura bedelinin ödenmemesi gerektiği ileri sürülüyorsa, bu iddianın ilgili faturalarla doğrudan ve somut bir bağlantısının kurulması, iddia edilen zararın…
cari hesapitirazın iptaliticari defter kaydıihtirazi kayıtispat yüküicra inkar tazminatı
-
Fatura konusu malın teslimi ispat yükü ve defter ibraz etmemenin sonucu
2022/401 E. 2024/1915 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari satım sözleşmesine dayalı fatura bedelinin tahsili istemlerinde, malın teslim edildiğini ispat külfeti davacı satıcıya aittir; irsaliyeli faturada teslim alan kişinin isim ve imzasının bulunması ve bu kişinin olağan işler kapsamında teslim almaya yetkili sayılması (TBK 551'e göre özel yetki gerekmemesi) halinde teslim ispatlanmış sayılır. Davalı, ticari defterlerini bilirkişi incelemesine sunmaz ve bu konuda bir mazeret ya da sonradan ibraz talebi de bildirmezse, HMK 222/3 uyarınca kanuna uygun tutulan davacı defter kayıtları delil teşkil eder ve…
ticari defterlerin ibrazıispat külfetiirsaliyeli faturaicra inkar tazminatılikit alacakitirazın iptali
-
Ticari defter ibrazından kaçınmanın delil değerine etkisi
2022/496 E. 2024/1921 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari davalarda mahkemece ticari defterlerin ibrazına karar verilmesine rağmen taraflardan biri usulüne uygun ihtara rağmen defterlerini ibraz etmezse, kanuna uygun tutulmuş karşı tarafın defter kayıtları sahibi lehine delil olarak kabul edilir ve bu kayıtlar, ibrazdan kaçınan taraf aleyhine olacak şekilde değerlendirilerek hüküm kurulabilir. Basit yargılama usulüne tabi davalarda HMK 321/1 hükmü gereği tahkikatın tamamlanmasından sonra taraflara sözlü yargılama için ayrıca süre verilmesi gerekmez.
ticari defter ibrazıdelil vasfıitirazın iptaliicra inkar tazminatıbasit yargılama usulücari hesap
-
Bayilik sözleşmesinin haksız feshi ile kar kaybı ve tüp bedeli hesabındaki eksiklikler nedeniyle kaldırma
2021/434 E. 2024/1903 K. ·
Alacakkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Bayilik sözleşmesinin süresinden önce feshedildiği ve fesih sebebiyle doğan cezai şart, kar kaybı ve iade edilmeyen tüp bedeli alacaklarının tahsili istemli davalarda; feshin haksızlığı ile cezai şartın uygulanabilirliği sözleşme hükümlerine ve delillere göre tespit edilir. Ancak kar mahrumiyeti (müspet zarar) hesaplanırken, fesih tarihinden sonraki dönem için sözleşmenin kalan tüm süresi değil, davacının aynı bölgede yeni bir bayilik ilişkisi kurabileceği makul süre esas alınmalıdır. Ayrıca cari hesap ve kar kaybı hesabına etki eden prim alacaklarının…
bayilik sözleşmesinin haksız feshikar mahrumiyeti (kar kaybı)makul süre ilkesicezai şartcari hesap alacağıprim alacağı mahsububayilik (acente-kıyas)
-
Bayilik sözleşmesi feshi, cezai şart ve iade edilmeyen tüplerin bedeli alacağı
2024/591 E. 2024/1901 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bayilik sözleşmesinde bayiin temel borcu aldığı malların bedelini zamanında ödemek olup, bu borcun ifasında temerrüde düşülmesi halinde sözleşmenin şirket tarafından haklı sebeple feshedilebileceği ve buna bağlı cezai şart talep edilebileceği kabul edilir. İade edilmeyen tüplerin bedeli talebinde, sektördeki yerleşik teamül (dolu tüp karşılığı boş tüp teslimi) tek başlı başına talebin reddi için yeterli değildir; fesih tarihi itibariyle bayinin elinde iadesi gereken tüp bulunup bulunmadığının tespiti ve bulunduğu takdirde bu tüpleri iade ettiğini ispat…
bayilik sözleşmesihaklı fesihcezai şartkar mahrumiyetiispat yüküipotekbayilik (acente-kıyas)
-
Akaryakıt bayilik sözleşmesinde cezai şart, çekince ve mahsup uyuşmazlığı
2024/1490 E. 2024/1902 K. ·
Tazminatdirenme
Akaryakıt bayilik sözleşmelerinde yıllık asgari alım taahhüdüne uymama halinde öngörülen cezai şart, TBK 179/II'deki ifaya eklenen ceza koşulu niteliğindedir; tedarikçinin her dönem için hem ifayı hem cezayı talep edebilmesi, o dönemi takip eden yıl mal vermeden önce çekince/ihtar bildirmiş olmasına bağlıdır. Çekince konulmadan çekincesiz ifaya devam edilen dönemler için sonradan cezai şart talep edilemez; yalnızca usulünce çekince konulan/ihtar çekilen dönemler için talep hakkı doğar. Kısmi davada tenkis değerlendirmesi yapılırken, henüz dava konusu…
ifaya eklenen cezai şartçekince (ihtirazi kayıt)kısmi davamahsuptakastenkis (fahiş cezai şart indirimi)bayilik (acente-kıyas)