Çek
TTK 780-823 · 5941 sK (kavram: çek) · 702 karar (agac.json bildirimi: 687)
Bu başlıkta usul:
Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 128İhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz) 72Görev ve yetki 53Hak düşürücü süre 33İhtiyati tedbir usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz) 29Zamanaşımı 8
-
Cari hesap alacağında bilirkişi hesaplamasının denetime elverişliliği
2022/656 E. 2025/646 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Karşılıklı ticari ilişki içindeki cari hesap uyuşmazlıklarında alacağın, taraflardan birinin verdiği toplam çek/havale tutarından mahsup yapılarak hesaplanması denetime elverişli değildir; alacak, tarafların ticari defterlerinin karşılıklı incelenmesi ve her kalemin (fatura, havale, çek, ödeme) ayrı ayrı tespiti suretiyle belirlenmelidir. Bir tarafın düzenlediği faturanın diğer tarafça BA formu ile bildirilmiş olması, faturaya konu malın teslim edildiğine ve faturanın tebliğ edildiğine karine teşkil eder; bu karinenin aksini ispat yükü faturayı bildiren…
cari hesapitirazın iptalikarşı davaticari defterbilirkişi raporuBA formu karinesi
-
Çek istirdadı davasında rıza dışı elden çıkma ispatlanamadı
2022/1456 E. 2025/631 K. ·
Diğer / sınıflanamadıistinaf başvurusunun esastan reddi
Çek istirdadı davasında davacı, çekin yetkili hamili olduğunu, çekin rızası dışında elinden çıktığını ve davalının çeki kötüniyetle veya ağır kusurla iktisap ettiğini ispatlamak zorundadır; çeki elinde bulunduran davalının çeki edinme nedenini açıklama mecburiyeti bulunmadığından, aksi kabul çekin mücerretlik vasfını ortadan kaldırır. Bu ispat yükü yerine getirilemediğinde, taraflar arasındaki dolaylı ticari ilişkinin ve ciro silsilesinin varlığı da dikkate alınarak istirdat talebi reddedilir; ticari defter incelemesine dayanan bilirkişi görüşü ise…
çek istirdadıyetkili hamilkötüniyetli iktisapağır kusurmücerretlikciro
-
Bedelsizlik def'i ispatlanamayan çekte menfi tespit talebinin reddi
2022/1415 E. 2025/629 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Çek bedelsizliği iddiasına dayalı menfi tespit davasında, davalı tarafça düzenlenen faturaların davacının ticari defterlerine kayıtlı olması ve borcun ödendiğine ilişkin belge bulunmaması halinde, peşin satış karinesi gereği malın teslim edildiği ve çekin bu teslim karşılığında verildiği kabul edilir; bu karinenin aksini ispat yükü davacıya aittir. Çekin bankaya ciro edilmiş olması halinde, bedelsizlik def'inin bankaya karşı ileri sürülebilmesi için hamilin çeki bile bile borçlunun zararına iktisap ettiğinin ispatı gerekir; bu ispat sağlanamazsa def'i…
menfi tespitbedelsizlik def'ikişisel def'imücerretlik (soyutluk) ilkesisebepsiz zenginleşmepeşin satış karinesi
-
Zayi çekte iptal kararına dayalı itirazın iptali ve keşidecinin ispat yükü
2022/1359 E. 2025/634 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi olan bir kambiyo senedi hakkında alınan iptal kararı, senetle hak arasındaki bağlantıya istisna oluşturur ve hak sahibinin alacağını senetsiz ileri sürmesine imkân tanır; iptal kararı maddi hukuk bakımından hak sahipliğini ispatlamaz ve senet borçlusunun defi haklarını ortadan kaldırmaz. Buna karşılık senet borçlusu, iptal isteminde bulunanın alacaklılık sıfatına veya borcun sona erdiğine (örn. çek bedelinin ödendiğine) ilişkin itirazlarını kendisi ispatlamak zorundadır; bu ispatı yapamayan borçlunun itirazı haksız kabul edilir ve itirazın iptaline…
zayikıymetli evrakın iptaliitirazın iptaliicra inkar tazminatıkişisel defilerhamil
-
Çeklerin iadesi taahhüdüne aykırılıkta ihtiyati haciz itirazının reddi
2025/539 E. 2025/613 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Taraflar arasında imzalanan bir protokol/taahhütname ile borçlunun belirli çekleri iade edeceği veya bedellerini ödeyeceği kabul edilmiş ancak bu taahhüde uyulmamışsa, taahhüt edilen çeklerin iade edilmediği ihtilafsız olduğundan ve belge içeriğinden alacağın doğduğu, muaccel olduğu ve rehinle temin edilmediği anlaşıldığından, borçlunun bu taahhüdün dayandığı hukuki ilişkiye (örn. bir sözleşmenin kurulamaması nedeniyle doğan zarar-ziyan iddiası) ilişkin itirazları, belge ile sabit muaccel alacağı ortadan kaldırmadıkça, İİK 265 koşullarını taşımaz ve…
ihtiyati hacizitirazmuaccel alacakrehinle temin edilmemeçekprotokol/taahhüt
-
Euro bedelli faturaya TL çekle ödeme yapılması halinde kur farkı istenemez
2022/1280 E. 2025/596 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Taraflar arasında kur farkı ödenmesine ilişkin açık bir sözleşme hükmü bulunmadığı ve alacaklı, yabancı para cinsinden düzenlenen faturaların bedeli için Türk Lirası üzerinden düzenlenen çekleri kur farkı çekincesi koymadan kabul etmişse, bu ödemenin kabulünden sonra ayrıca kur farkı talep edilemez; çekle ödeme halinde kur farkının fiyatlandırılarak çekin miktar hanesine yazıldığı kabul edilir.
kur farkıyabancı para borcuTBK 99çek ile ödemeödeme aracı olarak çekdövize endeksli ticari ilişki
-
Garantili çekte imza uyuşmazlığı ve banka husumeti
2022/1441 E. 2025/600 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Garantili çeklerde muhatap banka, çek yaprağı üzerine yazdığı miktarla sınırlı olmak üzere, hesapta karşılık bulunmasa bile çeki ödemeyi garanti eder; çek üzerindeki imzanın keşideciye ait olduğunun keşideci tarafından teyit edilmesi ve dosyaya sunulan yazıyla desteklenmesi halinde, imza uyuşmazlığı gerekçesiyle ödemeden kaçınan bankanın garanti ettiği tutar yönünden husumeti üzerinde kalır ve itirazın iptaline karar verilir.
garantili çekitirazın iptalitemlikhusumetarabuluculuk dava şartıicra inkar tazminatı
-
Cari hesap uyuşmazlığında çek kayıtlarının tek tek analizi ile menfi tespit
2022/41 E. 2025/516 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Kaldırma kararı sonrasında alınan bilirkişi raporunun, kaldırma ilamında belirtilen inceleme ve araştırma gerekliliklerini yerine getirmemesi halinde, mahkemenin bu rapora dayanarak karar vermesi hukuka uygun değildir; BAM bu durumda kararı kaldırıp dosyadaki mevcut bilgi ve belgeler (banka kayıtları, ilgili dava dosyası tespitleri, taraf defterleri) üzerinden bizzat inceleme yaparak esas hakkında hüküm kurabilir. Cari hesap ilişkisinden kaynaklanan menfi tespit davalarında, tarafların kayıtları arasındaki farkın kaynağı olan çeklerin her birinin banka…
menfi tespitkambiyo senedine dayalı icra takibikaldırma kararına uyma yükümlülüğüticari defter ve kayıtların delil niteliğicari hesapçek cirosu
-
Çek istirdadı davasında son hamil olmayan davalıya karşı husumet yokluğu
2022/1431 E. 2025/529 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Çek istirdadı davası (TTK 792), çeki elinde bulunduran hamile karşı açılabilir; davanın açıldığı tarihte çek davalının elinde değilse, davanın esastan değil pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmelidir. Davacının, elindeki bilgilerle son hamil olarak göstereni davalı göstermesi ve bu kişinin kendisine karşı dava açılmasına sebebiyet vermiş olması halinde, HMK 327/2 uyarınca sıfat yokluğu nedeniyle ret kararında davalı yararına yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmez.
çek istirdadıpasif husumetciro silsilesiyetkili hamilsıfat yokluğuyargılama giderleri
-
Hırsızlık sonucu elden çıkan çekte ağır kusurlu iktisap ve istirdat
2022/920 E. 2025/517 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Çek herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmışsa (TTK 792), yeni hamil çeki ancak kötüniyetle veya ağır kusurla iktisap etmişse geri vermekle yükümlüdür; davacı önce yetkili hamil olduğunu ve çekin rızası hilafına elinden çıktığını, ardından davalının kötüniyet veya ağır kusurunu ispatlamalıdır. Bir davalının, farklı hırsızlık/kaybolma olaylarına konu çok sayıda çeki benzer ciro silsileleriyle ve yeterli araştırma yapmadan iktisap ettiğinin, ticari hayatın olağan akışına uymayan biçimde tekrarlandığının tespit edilmesi halinde, basiretli tacir…
menfi tespitçekin istirdadıyetkili hamilağır kusurkötüniyetmücerretlik ilkesi
-
Çek istirdatı davasında yeni hamilin kötüniyet/ağır kusurunun ispatı
2022/1343 E. 2025/506 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
TTK 792 ve 790 maddeleri uyarınca çek istirdatı davasında davacı; çekin yetkili hamili olduğunu, çekin rızası dışında elinden çıktığını ve çeki elinde bulunduran davalının çeki kötüniyetle iktisap etmiş veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu ispat etmek zorundadır. Çeki elinde bulunduran kişinin çeki edinme nedenini açıklama zorunluluğu yoktur; bu, çekin mücerretlik vasfının bir sonucudur. Ayrıca istirdat davasında ciro silsilesindeki bir imzanın sahte olduğu iddiası, ciro zincirinin şeklen incelenmesi gerekliliği ve imzaların istiklali ilkesi karşısında…
çek istirdatıyetkili hamilkötüniyetağır kusurciro silsilesiimzaların istiklali ilkesi
-
Taleple bağlılık ilkesi ihlali ve gayri nakit alacakta kefil sorumluluğu
2022/452 E. 2025/481 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
İtirazın iptali davalarında, davacının icra takip talebi ve dava dilekçesinde belirttiği tutarı aşan bir alacağa hükmedilmesi taleple bağlılık ilkesinin ihlalidir; bu ilke kamu düzenine ilişkin olduğundan ve usuli kazanılmış hakkın istisnası niteliğinde bulunduğundan, karar aleyhine istinaf yoluna başvurulmamış olsa bile mahkemece yargılamanın her aşamasında resen gözetilmelidir. Genel kredi sözleşmesinde müteselsil kefillerin mevzuattan kaynaklanan çek garanti/sorumluluk tutarlarından da kefalet limitleri dahilinde sorumlu olacaklarına dair açık hüküm…
itirazın iptalitaleple bağlılık ilkesikamu düzeniusuli kazanılmış hakmüteselsil kefaletgenel kredi sözleşmesi
-
Kargodan çalınan çekte ağır kusurla iktisap edenden istirdat
2022/251 E. 2025/479 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Çek istirdadı davasında davacı, çekin yetkili hamili olduğunu ve çekin rızası dışında elinden çıktığını kanıtladıktan sonra, davalının çeki kötüniyetle veya ağır kusurla iktisap ettiğini de kanıtlamak zorundadır. Çeki elinde bulunduran hamilin çeki edinme nedenini açıklama mecburiyeti yoktur; ancak çekten önceki cirantaların, aynı ciro silsilesiyle hırsızlık iddialarına konu çok sayıda çeki devraldıklarının kamu düzenine ilişkin re'sen yapılan araştırmada (UYAP kayıtları) tespit edilmesi, davalının çeki yeterli araştırma yapmadan iktisap ettiğinin ve bu…
çek istirdadıyetkili hamilkötüniyetli iktisapağır kusurla iktisapciro silsilesiimzaların istiklali ilkesi
-
Çekin bedelsiz kaldığını ispat yükü davacıdadır, ispatlanamadı
2022/1004 E. 2025/476 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Kayıtsız şartsız borç ikrarı içeren illetten mücerret bir çekin bedelsiz kaldığını (temel ilişki nedeniyle borcun sona erdiğini veya karşı edimin ifa edilmediğini) ileri süren taraf, bu iddiasını kesin delillerle ispat etmek zorundadır; davalının çekin ödeme amacıyla verildiğini savunması hâlinde ispat yükü davalıya geçmez ve davacının defterlerindeki tek taraflı kayıtlar bu ispatı sağlamaya yeterli değildir.
İtirazın iptaliÇekin illetten mücerretliğiKayıtsız şartsız borç ikrarıİspat yüküTemel ilişkiBedelsiz kalma iddiası
-
Çekin kargoda çalınmasında bankanın ifa yardımcısı sorumluluğu
2022/844 E. 2025/480 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bir çekin bankaya tevdi edildikten sonra, bankanın çeki taşıması için verdiği kargo şirketinin uhdesindeyken çalınması hâlinde, çekin güvenli şekilde lehdara iadesinden banka sorumludur; kargo şirketi bankanın ifa yardımcısı olduğundan onun kusurundan banka kendi kusuru gibi sorumlu olur. Çekin bu şekilde yeniden tedavüle çıkmasına sebep olunması nedeniyle mağdur olan kişinin ödediği bedeller bankadan tahsil edilebilir; ancak bu sorumluluk kusura dayalı olup likit olmadığından icra inkar tazminatına konu edilemez.
çekcirotevdi bordrosuifa yardımcısı sorumluluğukambiyo senetlerine mahsus hacizitirazın iptali
-
Çek bedelinin hamile ödenmesinde keşideci ve yetkilisinin sorumluluğu
2022/1180 E. 2025/428 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir çek, keşideciye veya keşideci tarafından iptal/sistem çıkışı amacıyla bankaya iade edilmiş ve buna ilişkin ibraname ile teslim belgesi düzenlenmişse, bu iade tarihinden itibaren önceki hamilin çek üzerindeki hamil sıfatı sona erer. Bankanın bu tarihten sonra söz konusu çek bedelini eski hamile ödemesi halinde, keşideci veya onun yetkilisi bu ödemeden sorumlu tutulamaz ve ödeme nedeniyle sebepsiz zenginleşen taraf, ödemeyi alan eski hamil olur; keşideci/yetkilisi aleyhine sebepsiz zenginleşmeden kaynaklanan bir alacak doğmaz.
sebepsiz zenginleşmeitirazın iptaliçekin mücerretliğihamil sıfatıibranameçek iptali
-
Çekte teminat amaçlı temlik cirosuyla devralan bankanın meşru hamilliği
2022/889 E. 2025/439 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir kambiyo senedinin bankacılık uygulamasında kredi borcuna teminat olarak devredilmesi hâlinde, aksi ispatlanmadıkça bu devrin gizli (örtülü) rehin cirosu değil teminat amaçlı inançlı temlik cirosu niteliğinde olduğu kabul edilir; bu iddiayı ileri süren borçlu, devrin gerçekte rehin cirosu olduğunu ispatla yükümlüdür. Çeki elinde bulunduran hamilin çeki edinme nedenini açıklama mecburiyeti bulunmadığından (mücerretlik ilkesi), ciro silsilesinde kopukluk yoksa ve hamilin ödeme yasağını bilerek devraldığına dair delil bulunmuyorsa, hamil meşru hamil…
menfi tespitçekin istirdadımeşru hamilgizli (örtülü) rehin cirosuteminat amaçlı inançlı temlik cirosumücerretlik
-
Çek istirdadında ispat yükü davacıda; kötüniyet/ağır kusur kanıtlanamadı
2022/939 E. 2025/435 K. ·
Diğer / sınıflanamadıistinaf başvurusunun esastan reddi
Çek istirdadı davasında davacı; çekin yetkili hamili olduğunu, çekin rızası dışında elinden çıktığını ve elinde bulunduran davalının çeki kötüniyetle iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu ispatlamak zorundadır. Çeki elinde bulunduran hamilin çeki edinme nedenini açıklama mecburiyeti bulunmadığından, davalının makul bir edinme gerekçesi sunması ve buna dair delil ibraz etmesi halinde, davacı kötüniyet veya ağır kusuru başka delillerle ispatlayamadıkça istirdat talebi reddedilir. Davalının taraf olmadığı ceza soruşturması dosyaları, hukuk…
çek istirdadıyetkili hamilkötüniyetağır kusurciro zincirimücerretlik
-
Çeki kötüniyetle iktisap ispatlanamazsa menfi tespit ve çek istirdadı reddedilir
2022/651 E. 2025/450 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Çek istirdatı ve buna bağlı menfi tespit davalarında davacı; çekin yetkili hamili olduğunu, çekin rızası dışında elinden çıktığını ve davalının çeki kötüniyetle veya ağır kusurla iktisap ettiğini ispatlamak zorundadır. Ciro silsilesinde kopukluk bulunmayan ve senedi elinde bulunduran davalı, çeki edinme nedenini açıklamak zorunda değildir; aksi yaklaşım çekin mücerretlik vasfını ortadan kaldırır. Bu ispat yükü karşılanmadan çek borcundan kurtulma veya çekin istirdadı talep edilemez.
menfi tespitçek istirdadıkambiyo senediciro silsilesiyetkili hamilkötüniyet
-
Çek keşidecisinin mirasçısının zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı yoktur
2025/410 E. 2025/413 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Çek keşidecisinin (veya onun mirasçısının), zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkı bulunmamaktadır; bu hak TTK 651/2 uyarınca yalnızca senet üzerinde hak sahibi olan hamile tanınmıştır. Keşideci sıfatıyla açılan böyle bir davada hem aktif husumet ehliyeti hem de HMK 114/h uyarınca dava şartı olan hukuki yarar bulunmadığından, dava dava şartı yokluğundan usulden reddedilir; bu husus mahkemece re'sen gözetilmek zorundadır. Ayrıca henüz keşide edilmemiş, kambiyo vasfını haiz olmayan boş çek yaprakları da bu kapsamda iptal davasına konu edilemez.
zayi nedeniyle çek iptaliaktif husumet ehliyetihukuki yarardava şartıhamilkeşideci
-
Kredi kartı alacağına akdi/temerrüt faiz oranının hatalı uygulanması
2022/751 E. 2025/373 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Genel kredi ilişkisinden kaynaklanan menfi tespit davalarında, sözleşmenin akdedildiği tarih TBK'nın yürürlüğünden önce ise TBK'nın genel işlem koşullarına ilişkin hükümleri uygulanmaz. Kredi ve kredi kartı alacaklarına uygulanacak temerrüt faizi, sözleşme hükmü gereği bankaca bildirilen en yüksek faiz oranının belirlenen oranda artırılmasıyla bulunur; ancak bu oran her alacak türü için aynı şekilde uygulanmaz, kredi kartı alacağı için TCMB tarafından ilan edilen ve o alacak türüne özgü azami temerrüt faizi oranı esas alınmalıdır. Ayrıca, 5941 sayılı…
menfi tespit davasıgenel kredi sözleşmesikat ihtarıtemerrüt faizigenel işlem koşullarıaleyhe kaldırma yasağı
-
Kur farkı talebi için sözleşme şartı ve ödemede çekince şartı
2022/814 E. 2025/370 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Kur farkı alacağı talep edilebilmesi için taraflar arasındaki sözleşmede buna ilişkin bir hüküm bulunması veya akdi ilişkinin yabancı para cinsinden olması gerekir; faturaların yabancı para üzerinden düzenlenmesi bu yönde bir ticari ilişkinin ispatı için yeterlidir ve kur farkı faturası düzenlenmesi şart değildir. Ancak sözleşmede aksine hüküm yoksa bedelin çekle ödenmesi halinde kur farkının çek bedeline dahil edildiği kabul edilir; satıcı ödemeyi TL üzerinden çekle, kur farkı talep edeceği yönünde bir çekince koymadan kabul etmişse, bu aşamadan sonra…
kur farkı alacağıitirazın iptalidövize endeksli ticari ilişkiçekle ödemehakkın saklı tutulması (çekince)
-
Çek istirdatında ispat yükü ve kötüniyet/ağır kusur koşulu
2022/1352 E. 2025/365 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Çekin istirdatı davasında davacı, çekin yetkili hamili olduğunu ve çekin rızası dışında elinden çıktığını ispatlasa bile, ciro silsilesinde kopukluk bulunmaması ve imzaya itiraz edilmemesi halinde, çeki elinde bulunduran davalının çeki kötüniyetle iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu da ayrıca ispat etmek zorundadır; bu ispat yükü yerine getirilmediğinde istirdat talebi reddedilir ve davacının müracaat borçlusu sıfatıyla sorumluluğu devam eder.
çek istirdatıkambiyo senetlerinin mücerretlik/soyutluk ilkesiyetkili hamilkötüniyetağır kusurciro silsilesi
-
Faktoring şirketinin çeki ağır kusurla iktisap etmesi nedeniyle istirdat davası
2025/351 E. 2025/345 K. ·
Diğer / sınıflanamadıistinaf başvurusunun esastan reddi
Faktoring şirketleri, TTK 792 kapsamında çeki kötüniyetle veya ağır kusurla iktisap ettikleri takdirde çeki, rızası hilafına elinden çıkan asıl hamile geri vermekle yükümlüdür. 6361 sayılı Kanun'un 9/2. maddesi çerçevesinde faktoring şirketinin, fatura borçlusu ve fatura alacaklısı hakkında gerekli istihbarat ve teyit araştırmasını yapmadan, özellikle temlik tarihinde ilgililerin vergi kayıtlarının terkin edilmiş olması gibi kolayca tespit edilebilecek riskleri gözden kaçırarak çeki iktisap etmesi, iktisapta ağır kusur olarak kabul edilir ve bu durumda…
çek istirdadıTTK 792kötüniyetle iktisapağır kusurla iktisaptahsil cirosufaktoring sözleşmesi
-
Çalıntı çekte kötüniyetli hamil iddiasıyla menfi tespit davası
2025/335 E. 2025/341 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Kargodan çalınan ve lehtar cirosu sahte olan çeklerde, imzaların istiklali ilkesi gereği ciro zincirinin dış görünüm itibarıyla kesintisiz olması hamil sıfatını korur; ancak hamilin çeki iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket ettiğinin (organize bir çalıntı çek ağının parçası olduğunun) somut olgularla (çok sayıda benzer çalıntı çekin aynı ciro silsilesiyle aynı hamile ulaşması, cirantalara ulaşılamaması) ortaya konulması halinde, şahsi def'iler hamile karşı da ileri sürülebilir ve keşidecinin borçlu olmadığının tespitine karar…
imzaların istiklali ilkesimenfi tespit davasıkambiyo senediciro zinciriiyiniyetli hamildef'ilerin ileri sürülmesi
-
Vadeli çekle ödemede kur farkı ve cezai şart/temerrüt faizi talebi
2022/330 E. 2025/259 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Alacaklının borçludan TL bedelli vadeli çekle ödeme aldığı ve bu ödemeyi ihtirazi kayıt koymadan kabul edip defterlerine kaydettiği hallerde, taraflar arasında kur farkı talep edilebileceğine ilişkin bir sözleşme hükmü veya teamül bulunmadıkça, alacaklı kur farkı talep edemez; çek bedeli, çekin teslim tarihindeki kur üzerinden USD'ye çevrilerek alacaktan mahsup edilir. Alacağın belgeye bağlanıp kararlaştırılan vadelerde ödeme yapılmış olması halinde, sözleşmedeki gecikme cezası (cezai şart) hükmünün uygulanma koşulları oluşmaz. Ayrıca alacak için…
itirazın iptalikur farkıcezai şarttemerrütişlemiş faizicra inkar tazminatı
-
İmza inkarına dayalı çekte ispat yükü ve konusuz kalan davada karar
2022/749 E. 2025/228 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
İmza inkarına dayalı kambiyo senedine ilişkin menfi tespit davasında, senetteki imzanın borçluya ait olduğunu ispat yükü, takibe başlayarak imzanın borçluya ait olduğunu iddia eden alacaklı-davalıya aittir. Bir çekin aslı davalı tarafından sunulup grafolog incelemesiyle imzanın keşideciye ait olmadığı tespit edilirse menfi tespit isteminin kabulü doğru olur. Buna karşılık, dava konusu çek aslının davalı tarafından mahkemeye sunulamaması, davacıya iade edildiğinin de ispatlanamaması ve çek nedeniyle bir alacak iddiasının bulunmaması halinde, menfi tespit…
menfi tespit davasıimza inkarıispat yükükambiyo senedihamiline çekciro silsilesi
-
Hırsızlık yoluyla elden çıkan çekte ağır kusurla iktisap ve pasif husumet
2022/798 E. 2025/223 K. ·
Menfi tespit / İstirdatdiğer
Çek istirdadı davasında davacının yetkili hamil olduğunu, çekin rızası dışında elinden çıktığını ve davalının çeki kötü niyetle veya ağır kusurla iktisap ettiğini ispatlaması gerekir. Aynı kişinin farklı hırsızlık olaylarına konu, keşidecileri ve lehdar-cirantaları birbirinden farklı çok sayıda çeki benzer ciro zincirleri üzerinden art arda devralıp son hamil olarak icra takibine koyması, yeterli araştırma yapılmadan iktisap edildiğinin ve ağır kusurun göstergesi sayılır. Çek istirdadı davası ancak son hamile karşı açılabilir; ciro zincirindeki önceki…
çek istirdadıyetkili hamilciro silsilesiağır kusurla iktisapkötü niyetli iktisappasif husumet ehliyeti
-
Avans/teminat olarak verilen çekte bedelsizlik iddiasının ispat yükü
2022/683 E. 2025/214 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir çekin avans veya teminat olarak verildiği ve bedelsiz olduğu iddia edildiğinde, çekin ödeme aracı niteliği ve bağımsız borç ikrarını içeren senet olması nedeniyle bu iddianın ispat yükü, iddiayı ileri süren senet borçlusuna aittir ve bu husus ancak yazılı/kesin delille ispatlanabilir. Taraflar arasındaki sözleşme veya protokolde çekin avans/teminat olarak verildiğine dair açık bir hüküm yoksa ve ticari defter kayıtları ile çek bedelinin, borçlunun üstlendiği masraflarla örtüştüğü tespit edilmişse, çekin bedelsiz olduğu iddiası ispatlanamamış sayılır…
menfi tespit davasıistirdat davasıispat yüküçekin bağımsız borç ikrarı niteliğipeşin satış karinesisulh protokolü
-
Keşidecinin çek zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı yoktur
2025/233 E. 2025/239 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrakın (çekin) iptalini isteme hakkı, senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir; keşideci/hesap sahibi sıfatı, hamil sıfatını taşımadığından bu davayı açma ehliyetine sahip değildir.