Bono
TTK 776-779 (kavram: bono) · 279 karar (agac.json bildirimi: 274)
Bu başlıkta usul:
İhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz) 119Görev ve yetki 57Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 23Hak düşürücü süre 20Zamanaşımı 9
-
Bononun sebepten mücerret olması nedeniyle yazılı delil zorunluluğu
2021/1732 E. 2021/1855 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bono niteliğindeki kambiyo senedi, temel borç ilişkisinden mücerrettir; senede karşı ileri sürülen (alacaklı hanesinin anlaşmaya aykırı doldurulduğu, teminat/başka bir sözleşmeye bağlı olarak verildiği gibi) iddialar HMK'nın 200. maddesi kapsamında yazılı delille ispatlanmalıdır. Davalının senedin belirli bir sözleşme ilişkisi nedeniyle verildiğini kabul etmemesi, bağlantılı ikrar sayılmaz ve ispat yükünü davacı üzerinden kaldırmaz; bu durumda yazılı delil sunulamaması ve yemin deliline dayanılmaması halinde menfi tespit talebi reddedilir.
menfi tespitbonosebepten mücerretlikyazılı delilikrarispat yükü
-
Aval verenin teminat senedi iddiasını ileri süremeyeceği
2021/1894 E. 2021/1654 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir bonoda aval veren kişi, kambiyo senetlerine hakim soyutluk (mücerretlik) prensibi nedeniyle, temel ilişkiden kaynaklanan itirazları (senedin teminat amacıyla verildiği, anlaşmaya aykırı doldurulduğu gibi) ileri süremez; TTK 702/2 uyarınca aval verenin taahhüdü, teminat altına alınan borç şekle ait olmayan bir sebepten batıl olsa da geçerlidir ve aval veren yalnızca şekle ilişkin noksanlıkları itiraz konusu yapabilir. Şekle ilişkin bir noksanlık ileri sürülmemişse, aval veren müteselsilen keşideci gibi sorumlu olur ve menfi tespit talebi reddedilir.
avalbonomücerretlik (soyutluk) ilkesimenfi tespitteminat senedikeşideci
-
Bonoda soyutluk ilkesi ve anlaşmaya aykırı doldurma iddiasının ispatı
2019/1204 E. 2021/1595 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Kambiyo senedi niteliğindeki bono, temel ilişkiden bağımsız soyut bir borç ilişkisi ifade eder; senetle borç altına giren kişi borçlu olmadığını veya senedin anlaşmaya aykırı doldurulduğunu iddia ediyorsa bu iddiasını yazılı delille kanıtlamak zorundadır, aksi halde menfi tespit talebi reddedilir. Ayrıca bononun zorunlu unsurları arasında şirket kaşesi bulunmadığından, kaşe olmaksızın yalnızca yetkili kişinin imzasının bulunması senedi geçersiz kılmaz; imza sayısı ve konumuna göre kişinin hangi sıfatla (temsilci/avalist) sorumlu olduğu belirlenir.
kambiyo senedibonosoyutluk (mücerretlik) ilkesimenfi tespitavalaçığa bono
-
Bonoda protesto keşide edilmezse cirantaya ihtiyati haciz istenemez
2021/1796 E. 2021/1536 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Bonoda hamilin, düzenleyen (keşideci) dışındaki müracaat borçlularına (lehdar/ciranta gibi) karşı ihtiyati haciz talep edebilmesi için, senedin vadesinin gelmiş olması yeterli değildir; senedin ayrıca protesto edilmiş olması ve bu protesto evrakının ihtiyati haciz talebine eklenmiş olması gerekir. Protesto evrakı sunulmadan yapılan ihtiyati haciz talebi, düzenleyen dışındaki borçlu yönünden reddedilir.
-
Bono niteliğindeki senede dayalı ihtiyati hacze itirazın İİK 265 sınırları içinde incelenmesi
2021/1761 E. 2021/1500 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
İhtiyati hacze itiraz, İİK 265. maddede tahdidi olarak sayılan sebeplerle (dayandığı nedenler, yetki, teminat) sınırlıdır; borcun bulunmadığı, senedin sonradan doldurulduğu gibi itirazlar menfi tespit veya alacak davasına konu edilebilecek nitelikte olup ihtiyati hacze itiraz yoluyla ileri sürülemez ve incelenemez. Vadesi gösterilmeyen bono, TTK 704 uyarınca görüldüğünde ödenecek bono sayılır ve bu husus senedin bono vasfını etkilemez; vade süresinin geçirilmesi cirantalara müracaat hakkını düşürse de zamanaşımı süresi dolmadıkça keşidecinin sorumluluğu…
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazbonoaçığa imzavadesiz senetzamanaşımı
-
Kambiyo senedine dayalı ihtiyati haciz kararına itirazın İİK 265 kapsamında sınırlı incelenmesi
2021/1429 E. 2021/1230 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Kambiyo senedine dayalı ihtiyati haciz kararına yapılan itiraz, İİK 265. maddede sayılan sebeplerle (haczin dayandığı nedenler, yetki ve teminat) sınırlı olarak incelenir; sözleşme ilişkisine, edimlerin ifasına veya borçlu olmadığına dayalı iddialar gibi menfi tespit, istihkak veya itirazın iptali davasında ileri sürülebilecek hususlar ihtiyati haciz itirazında ileri sürülemez ve borca açıkça karşı çıkılmadığı hallerde itirazın reddi hukuka uygundur.
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazbonokambiyo senediborç ikrarımenfi tespit davası
-
İhtiyati tedbirde yaklaşık ispat ve teminatsız tedbir koşulları
2021/1294 E. 2021/1163 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Taraflar arasındaki sözleşme ilişkisi ve karşı tarafın ihtarnamesindeki beyanları destekleyen delillerin (banka dekontu, cevabi ihtarname) bulunması halinde, ihtiyati tedbir talebi için gereken yaklaşık ispat koşulu gerçekleşmiş sayılır; ayrıca tedbir talebinin resmi belgeye veya kesin bir delile dayanması ya da durum ve koşulların gerektirmesi halinde, gerekçesi açıkça belirtilmek şartıyla teminat alınmaksızın tedbir kararı verilebilir.
ihtiyati tedbiryaklaşık ispatteminatsız tedbirmenfi tespitkıymetli evrak (bono/senet)
-
Zamanaşımına uğrayan bonoda faiz başlangıcının belirlenmesi
2019/1039 E. 2021/1118 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Zamanaşımına uğramış bir bono kambiyo senedi vasfını kaybettiğinden, bonodaki vade tarihi hükümsüz hale gelir ve bu tarihten itibaren faiz talep edilemeyeceği gibi, alacağın kaynağı olan asıl sözleşme (hisse devri) tarihinden itibaren de faiz talep edilemez; borçlu önceden temerrüde düşürülmediyse faiz başlangıcı, alacaklının icra takibine geçtiği tarih olarak kabul edilmelidir. Ayrıca, aynı taraflar arasında aynı zamanaşımı meselesi hakkında dairenin daha önce verdiği kesinleşmiş kaldırma kararı, sonraki istinaf incelemesinde bu hususun yeniden…
zamanaşımıbonokambiyo senedi vasfının kaybıtemerrütmahsup def'iavans faizi
-
Zayi nedeniyle bono iptalinde imzasız suretin delil olarak yeterliliği
2021/1166 E. 2021/1044 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Hasımsız açılan ve kesin hüküm niteliği taşımayan zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali davalarında, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil (örn. imza dışındaki tüm unsurları gösteren senet sureti) sunması yeterli sayılmalı, daha fazlasını ispata zorlanmamalıdır; bu durumda dava açılmasında yasal bir engel bulunmadığı kabul edilmelidir. Ancak yapılan ilanlarda senedin keşideci ve lehdar bilgilerinin de yer alması gerekir; bu bilgileri içermeyen ilanlarla hüküm kurulamaz ve ilanların yenilenmesi zorunludur.
zayi nedeniyle kıymetli evrak iptalibonohasımsız davaispat yüküsenet suretiilan
-
Aval veren bononun teminat senedi olduğunu ispat edemez
2019/649 E. 2021/994 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Kambiyo senedi soyutluk (mücerretlik) prensibi gereği, bir bonoyla aval veren kimse, TTK 702/2 uyarınca şekle ilişkin noksanlıklar dışında itirazda bulunamaz ve borcun bulunmadığını ya da senedin teminat amacıyla verildiğini iddia ediyorsa bunu ispat etmekle yükümlüdür. Sonradan yürürlüğe giren TBK'nın genel işlem koşulları hükümleri, bu Kanun'un yürürlüğünden önce imzalanan sözleşmelere uygulanamaz. Borcun yenilenmesi (tecdit), yeni bir alacak ile eski alacağın birlikte varlığını ve tarafların açık yenileme iradesini gerektirir; mevcut bir borç için…
bonoavalkambiyo senedinde soyutluk (mücerretlik) prensibiTTK 702/2genel işlem koşullarıborcun yenilenmesi (tecdit)
-
Bononun bedelsizliği iddiasında sözleşme ilişkisinin ispat yükü
2019/946 E. 2021/979 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Soyut borç ikrarı niteliğindeki bir kambiyo senedinin (bono/çek) bedelsizliğini lehtara karşı ileri süren taraf, önce senedin belli bir sebebe dayandığını, sonra bu sebebin gerçekleşmediğini yasal ve yazılı delillerle kanıtlamak zorundadır; sözleşme ilişkisi ticari defter incelemesiyle tespit edilse bile, senedin bu ilişki kapsamında verildiği defterlerle ortaya konulamıyorsa, defter incelemesi sonuca etkili görülmez.
menfi tespitbononun bedelsizliğisoyut borç ikrarıispat yüküticari defter incelemesikötüniyetli iktisap
-
Kambiyo senedine dayalı ihtiyati hacizde itiraz sebepleri sınırlıdır
2021/928 E. 2021/829 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Kambiyo senedine dayalı ihtiyati haciz taleplerinde, alacağın muaccel ve rehinle temin edilmemiş olması yeterlidir; bono hamilinin tanzim eden ve lehine aval verene karşı ihtiyati haciz isteyebilmesi için vadenin gelmesi yeterli olup ayrıca protesto çekilmesi gerekmez. İhtiyati hacze itirazda ise İİK 265 uyarınca itiraz sebepleri sınırlı olarak sayılmıştır; borçlu ancak haczin sebebine, teminata ve yetkiye itiraz edebilir. Ödemenin yapıldığı, borcun bulunmadığı gibi esasa ilişkin itirazlar ihtiyati haciz itirazında değil, açılacak menfi tespit veya…
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazbonoprotestomuacceliyetmenfi tespit davası
-
Aval verenin ödediği bono bedelini rücuen istemesi ve görev itirazı
2019/756 E. 2021/776 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir bononun avalisti, alacaklıya bono bedelini ödediğinde TTK 778/3 yollamasıyla uygulanan TTK 702/3 uyarınca poliçeden doğan hakları iktisap eder ve bu ödeme ölçüsünde asıl borçluya (keşideciye) rücu hakkına sahip olur; asıl borçlunun ayrıca temerrüde düşürülmesine gerek olmaksızın ödeme tarihinden itibaren kıymetli evraka özgü avans faizi işletilebilir. Avale ilişkin uyuşmazlıklar TTK kapsamında düzenlendiğinden mutlak ticari dava niteliğindedir ve asliye ticaret mahkemesi görevlidir. İtirazın iptali davasında borçlunun itirazının haksızlığı ve…
avalbonorücu hakkımutlak ticari davaavans faiziicra inkar tazminatı
-
Teminat senedi iddiasında bedelsizlik ispat yükü davacıdadır
2021/538 E. 2021/771 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bono gibi soyut (mücerret) borç ikrarı niteliğindeki kambiyo senetlerinde, senedin teminat amacıyla verildiği ve alacaklının bonodaki boşlukları anlaşmaya aykırı biçimde kendi lehine doldurduğu iddiası, alacaklının davacıda kasten yanlış kanaat uyandırması niteliğinde değilse aldatma (hile) kapsamında değerlendirilemez ve bu iddia tanıkla ispatlanamaz; ancak yazılı delille ispatlanabilir (HMK m.201). Senedin nakden kaydını içermesi karşısında bedelsizlik iddiasına dayalı menfi tespit davasında ispat yükü davacı borçludadır; senedin tahrif edildiği…
menfi tespit davasıkambiyo senedi (bono)soyutluk (mücerretlik) ilkesiteminat senedisenede karşı senetle ispat kuralıaldatma (hile) iddiası
-
Tanzim tarihi olmayan senet adi senet sayılır, ihtiyati hacze engel değildir
2021/846 E. 2021/793 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Tanzim (düzenleme) tarihi bulunmayan bir senet, TTK'nın zorunlu unsurlarını taşımadığından bono/kambiyo senedi vasfında değil adi senet niteliğindedir; adi senede dayalı olarak ilamsız icra takibi yapılmış olması, alacağın varlığına yeterli kanaat verici delil sayılmasına ve İİK 257/1 koşulları oluştuğunda ihtiyati haciz kararı verilmesine engel değildir. İhtiyati hacze itiraz, İİK 265. maddede sayılan sınırlı sebeplerle (haczin dayandığı sebepler, mahkemenin yetkisi, teminat) sınırlı olduğundan, senedin niteliğine ilişkin bu sebeplerin dışında kalan…
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazadi senetbono/kambiyo senedi vasfıtanzim tarihiadi ortaklık
-
Senedin korkutma ile alındığı iddiasında ispat yükü ve delil yokluğu
2019/653 E. 2021/718 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
TBK 37 uyarınca korkutma nedeniyle sözleşme ile bağlı olunmadığının ileri sürülebilmesi için, tehdidin kişilik haklarına veya mal varlığına yönelik, ağır ve derhal gerçekleşebilir nitelikte, hukuka aykırı olması ve sözleşmenin bu korku sonucu yapılmış olması (illiyet bağı) gerekir; bu unsurları ispatlayan delil bulunmadığı takdirde korkutma iddiası kabul edilmez. Ayrıca, bir suçun işlendiğine dair somut emareler bulunması durumunda şikayet hakkının ve yasal yolların kullanılacağının karşı tarafa belirtilmesi, tek başına korkutma (tehdit) olarak…
korkutmairade sakatlığıTBK 37menfi tespitbono/senet iptaliispat yükü
-
Tacirler arası bonoda yetki sözleşmesinin avalisti de bağlaması
2021/789 E. 2021/712 K. ·
İhtiyati hacizdiğer
Tacirler arasında düzenlenen bir kambiyo senedinde (bono) yer alan yetki sözleşmesi, HMK 17. madde kapsamında geçerlidir ve kambiyo senetlerinin niteliği gözetildiğinde bu yetki şartı, senette keşideciden sonra yer alan avalisti de bağlar; bu durumda yetki şartında belirlenen mahkeme dışındaki mahkemece verilen ihtiyati haciz kararına yapılan yetkisizlik itirazının kabulü isabetlidir. Ayrıca ihtiyati hacze itirazın kabulüne karar verilmesi halinde itiraz eden lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerekir; bu hususun gözden kaçırılması ek kararın…
ihtiyati hacizyetkiye itirazyetki sözleşmesiavalkambiyo seneditacir
-
Bonoya dayalı ihtiyati hacizde yetkili mahkeme ve tacir şartı
2021/803 E. 2021/713 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Bonoya dayalı ihtiyati haciz talebinde, bono üzerinde gösterilen yetki şartının geçerli olması için bono düzenleyenlerin (keşidecinin) tacir sıfatını haiz olması gerekir; keşidecinin tacir olduğu ispatlanamıyorsa yetki şartı geçersiz olup yetkili mahkeme, bonodaki düzenleme yeri veya borçlunun yerleşim yeri esas alınarak belirlenir. Ayrıca kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan bu alacaklara TBK 89/1 hükmü uygulanmaz; taraflar arasında ayrıca bir kredi sözleşmesi bulunsa da ihtiyati haciz talebi bu sözleşmeye…
ihtiyati hacizyetki itirazıbonokambiyo seneditacir sıfatıyetki sözleşmesi
-
Düzenleme yeri bulunmayan bono kambiyo senedi vasfını taşımaz
2021/668 E. 2021/601 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bir bonoda düzenleme yeri gösterilmemiş ve düzenleyenin adı yanında da bir idari birim (kent, ilçe, bucak, köy) belirtilmemişse, senet kambiyo senedi vasfını taşımaz. Aval sorumluluğunun ön koşulu geçerli bir kambiyo senedinin varlığı olduğundan, senedin kambiyo senedi niteliğinde olmaması halinde bu senedi aval olarak imzalayan kişinin hukuki sorumluluğu doğmaz. Senedin geçerlilik koşulları, taraflarca ileri sürülmese dahi hakim tarafından re'sen incelenir.
bonoavalkambiyo senedi vasfıdüzenleme yerimenfi tespitkötüniyet tazminatı
-
Bono imzasının eli ürünü olması ve haksız tedbir tazminatı koşulları
2019/574 E. 2021/531 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Menfi tespit davasında, imza incelemesine ilişkin bilirkişi raporu ayrıntılı, gerekçeli ve hüküm kurmaya elverişli ise, senetteki imzanın davacının eli ürünü olduğu kabul edilerek davanın reddi doğrudur. Ancak teminat şartına bağlanan ihtiyati tedbir kararında teminat yatırılmamışsa ve bu nedenle tedbir hiç uygulanmamışsa, alacaklının alacağını geç alması söz konusu olmadığından İİK 72/4 kapsamında kötüniyet tazminatı koşulları oluşmaz; teminatsız kalan tedbir kararı uygulanmadığı için alacaklı zarar görmüş sayılamaz.
menfi tespitkambiyo senedibonoimza incelemesibilirkişi raporuihtiyati tedbir
-
Teminat senedinde bedel ödemesinin senede karşı senetle ispatı
2019/389 E. 2021/485 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Taşınmaz satış bedelinin bakiyesi için teminat olarak verilen bono, temel ilişkiden bağımsız mücerret bir borç ilişkisi meydana getirir. Borçlu, bu bedeli ödediğini ileri sürüyorsa senede karşı senetle ispat kuralı gereği yazılı delille ispatlamak zorundadır; alacağın miktarı tanıkla ispat sınırını aştığında ve delil başlangıcı bulunmadığında tanık beyanına, ayrıca yemin deliline dayanılmadığında ödeme iddiası kanıtlanmamış sayılır ve senedin teminat fonksiyonu devam eder.
bonomücerret borç ilişkisisenede karşı senetle ispatteminat senedidelil başlangıcımenfi tespit
-
Bono alacaklısının yerleşim yeri mahkemesinde ihtiyati haciz yetkisi
2021/382 E. 2021/366 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Bonoya dayalı ihtiyati haciz taleplerinde, senette yer alan yetki şartının geçerli olabilmesi için HMK 17. madde uyarınca senedi düzenleyenlerin tacir olması gerekir; şirket ortağı olmak tek başına tacir sıfatı kazandırmaz, aksi yönde belge sunulmadıkça yetki şartı geçersiz kabul edilir ve İİK 50. madde gereği alacaklı borçlunun yerleşim yeri mahkemesinde ihtiyati haciz talep edebilir. Ayrıca ihtiyati hacze itiraz İİK 265. madde gereği tahdidi olarak sayılmış olup, borçlu ancak haczin sebebine, teminata ve yetkiye itiraz edebilir; senedin ödendiğine…
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazyetki şartıtacir sıfatımenfi tespit davasıbono
-
Kambiyo senedine dayalı ihtiyati hacizde aval imzasının borçlu imzasıyla aynı olması re'sen incelenemez
2021/378 E. 2021/343 K. ·
İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Kambiyo senedine (bonoya) dayalı ihtiyati haciz talebinde, senedin unsurlarının tamam olması ve alacağın muaccel, rehinle temin edilmemiş bir para alacağı olması hâlinde yaklaşık ispat koşulu sağlanmış olur; senet üzerindeki aval imzasının borçluya ait imzayla aynı olup olmadığının ve aval verenin temsil yetkisinin bulunup bulunmadığının araştırılması, ihtiyati haciz aşamasında mahkemece re'sen incelenecek bir husus değildir.
ihtiyati hacizyaklaşık ispatkambiyo senedibonoavalmuacceliyet
-
İkrah iddiası ile sözleşme geçersizliği, bono iptali ve hakediş alacağı davası
2018/1620 E. 2021/294 K. ·
Diğer / sınıflanamadıkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Haricen yapılan limited şirket hisse devrine ilişkin adi yazılı protokol, geçerlilik koşulu olan noter onaylı devir sözleşmesinin dışında olsa da, taraflar arasındaki edim ve bedel şartlarını düzenlediği ölçüde bağlayıcıdır. İkrah iddiasının kabulü için tehdidin hukuka aykırı, ağır ve illiyet bağı taşıması gerekir; alacaklının yasal icra hakkını kullanması ikrah sayılmaz ve iddia korkunun kalkmasından itibaren bir yıllık hak düşürücü süre içinde ileri sürülmelidir. Sonradan şirkete ortak olan kişinin, ortak olmadan önce akdedilen sözleşmelerde şirketi…
ikrah (korkutma)hak düşürücü sürepasif husumet ehliyeticezai şarthisse devir sözleşmesi geçerlilik koşulutemlik
-
Bonoda yetki şartının geçerliliği için alacaklının tacir olması şartı
2021/321 E. 2021/297 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Bonoda yazılı yetki şartının taraflar için bağlayıcı olabilmesi için HMK 17. madde uyarınca bono düzenleyenlerin tacir olması gerekir; alacaklının tacir olduğunu ispatlayamaması hâlinde yetki şartı geçersiz kalır ve yetkili mahkeme İİK 50. madde ile atıf yapılan HMK genel hükümlerine göre (borçlunun yerleşim yeri, keşide yeri veya ödeme yeri) belirlenir. İhtiyati hacze itirazda, itiraza dayanak belgeleri sunma yükümlülüğü İİK 265/son uyarınca itiraz edene ait olup mahkemenin bu hususta re'sen araştırma yapma yükümlülüğü bulunmamaktadır.
ihtiyati hacizyetki itirazıyetki sözleşmesitacir sıfatıbonoispat yükü
-
Senet metninde sonradan yapılan tahrifatın mutlak def'i olması
2019/174 E. 2021/247 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Senet metninde bulunan rakam veya yazı ibaresinin bilirkişi incelemesiyle sonradan eklendiğinin tespit edilmesi ve bu eklemenin borçlu tarafından ayrıca imzalanmamış olması halinde, bu husus HMK 207 gereği senedin o kısmına ilişkin hükümsüzlük sonucu doğurur; senet metninde tahrifat iddiası, keşideci imzası ikrar edilmiş olsa da, her hamile karşı ileri sürülebilen mutlak bir def'idir ve mahkemece bu iddia değerlendirilerek karar oluşturulması hukuka uygundur. Menfi tespit talebinin tümüyle kabul edildiği bir davada, reddedilen bir kısım bulunmadığından…
menfi tespitbono/senetmutlak def'isenette tahrifatkötü niyet tazminatıİİK 72/5
-
Bonoda ispat yükü: senet ihdas nedeni talil edilince alacaklıya geçer
2019/306 E. 2021/251 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Kambiyo senedine dayalı takip nedeniyle açılan menfi tespit davasında, senet metninde belirtilen borç sebebi (örn. "nakten") alacaklı tarafından farklı bir hukuki ilişkiye (kira, hasar, ceza vb.) dayandırılarak talil edilmişse, senedin bu miktar borç için verildiğini ispat külfeti alacaklıya geçer; alacaklı bu ilişkiyi ispatlayamazsa menfi tespit davası kabul edilir. Uyuşmazlığın kıymetli evrak (bono) hükümlerine göre çözümü gerektiği durumlarda, taraflar arasındaki ilişkinin niteliği (kira mı satış mı) ihtilaflı olsa da davaya asliye ticaret…
menfi tespit davasıkambiyo senedibonoispat yüküsenet ihdas nedeninin taliligörev
-
Teminat bonosunda ispat yükü ve eksik delil nedeniyle kaldırma
2019/96 E. 2021/222 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Kambiyo senedi niteliğindeki bono, temel ilişkiden bağımsız mücerret bir borç ilişkisini ifade eder ve menfi tespit davasında kural olarak hukuki ilişkinin varlığını ispat yükü alacaklıya aittir; ancak borçlu bir hukuki ilişkinin varlığını kabul edip senette görünenden farklı bir ilişkiye (örneğin teminat amacına) dayandığını ileri sürüyorsa, bu farklı ilişkinin varlığını ispat yükü davacı borçluya geçer ve bu iddia alacağın miktarına göre yazılı belge ile ispatlanmalıdır. Davalının bono bedeline karşılık gösterdiği zarar kalemlerine ilişkin sunduğu…
menfi tespit davasımücerret borç ilişkisiteminat bonosuispat yükükambiyo senedidavaların birleştirilmesi
-
Bonoda menfi tespit davasında ispat yükü ve teminat iddiası
2019/1633 E. 2021/229 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bononun teminat senedi olduğu veya bedelsiz kaldığı iddiasıyla açılan menfi tespit davasında ispat yükü davacı borçludadır; davacı önce iddiasını yazılı delille, ardından hamilin bonoyu iktisabında kötü niyetli veya ağır kusurlu olduğunu ispatlamalıdır. İİK 72/4 uyarınca hükmedilen kötü niyet tazminatı yabancı para üzerinden değil, takip tarihindeki kur karşılığı TL üzerinden hesaplanır. Menfi tespit davasının reddi halinde, İİK 72/4'ün özel hükmü HMK 397/2'nin genel hükmüne göre öncelikli uygulanır ve ihtiyati tedbir, kararın kesinleşmesi şartı…
menfi tespit davasıbonokambiyo senedimücerret (soyut) borç ilişkisiispat yüküteminat senedi
-
Teminat senedi iddiası ihtiyati hacze itirazda incelenemez
2021/150 E. 2021/126 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Bonoya dayalı olarak verilen ihtiyati haciz kararına yapılan itirazda, senedin aslında teminat senedi olduğu ve gerçek borcu yansıtmadığı iddiası, senet metninde bu yönde bir kayıt bulunmadıkça İİK 265'teki sınırlı itiraz sebeplerinden sayılmaz; bu iddia, borçlunun alacaklıya karşı İİK 72 kapsamında açabileceği bir menfi tespit davasında incelenebilecek nitelikte olup ihtiyati hacze itiraz incelemesinde yargılamayı gerektiren bir husus olarak değerlendirilir ve itiraz bu gerekçeyle reddedilir.
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazteminat senedibonomenfi tespit davasıİİK 265