Kambiyo senedine dayalı ihtiyati hacizde itiraz sebepleri sınırlıdır
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2021/928 E. 2021/829 K. · · İlk derece: İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ Emsalİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)
Gerekçe özeti
Kambiyo senedine dayalı ihtiyati haciz taleplerinde, alacağın muaccel ve rehinle temin edilmemiş olması yeterlidir; bono hamilinin tanzim eden ve lehine aval verene karşı ihtiyati haciz isteyebilmesi için vadenin gelmesi yeterli olup ayrıca protesto çekilmesi gerekmez. İhtiyati hacze itirazda ise İİK 265 uyarınca itiraz sebepleri sınırlı olarak sayılmıştır; borçlu ancak haczin sebebine, teminata ve yetkiye itiraz edebilir. Ödemenin yapıldığı, borcun bulunmadığı gibi esasa ilişkin itirazlar ihtiyati haciz itirazında değil, açılacak menfi tespit veya itirazın iptali davasında; haciz işlemlerine yönelik itirazlar ise icra hukuk mahkemesinde şikayet yoluyla ileri sürülebilir.
Ele alınan sorunlar
Bononun vade ve protesto koşulu aranmadan ihtiyati haciz istenebilmesi → ret
İddia: İstinaf edenler, kambiyo senetlerine mahsus takipte alacaklının ancak ödeme emrinin tebliğinden itibaren işleyen 10 günlük süre geçtikten sonra haciz isteyebileceğini, ancak alacaklının bu süreden önce taşınır/taşınmaz mallara ve banka hesaplarına haciz koydurduğunu ve taşkın haciz yaptığını ileri sürmüştür.
Gerekçe: İİK 257/1 uyarınca ihtiyati haciz isteyebilmek için alacağın muaccel olması ve rehinle temin edilmemiş olması yeterlidir. Hamilin, bonoyu tanzim edene ve onun lehine aval verene karşı ihtiyati haciz isteyebilmesi için bononun vadesinin gelmesi gerekli ve yeterli olup, ayrıca ödememe protestosu çekilmesi ve bu protestonun ihtiyati haciz talebine eklenmesi gerekmez; çünkü yetkili hamil bu kişilere karşı doğrudan doğruya talep hakkına sahiptir. TTK 779/1 uyarınca bonoyu tanzim eden kimse poliçeyi kabul eden gibi sorumludur.
Gerekçe kaynağı: özgün
İhtiyati hacze itiraz sebeplerinin İİK 265 kapsamında sınırlı olması → ret
İddia: İtiraz eden borçlular, karşı tarafa ödeme yapıldığını, bedelsiz senetlerin iade edilmeyip sonradan doldurularak takibe konu edildiğini ve borç bulunmadığını ileri sürerek ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
Gerekçe: İİK 265 gereğince borçlu, kendisinin yokluğunda verilen ihtiyati haczin dayandığı nedenlere, yetkiye ve teminata itirazda bulunabilir; itiraz sebepleri sınırlı şekilde sayılmış olup bunlar dışında başka bir sebebe dayanılarak itiraz edilmesi mümkün değildir. Mahkeme gösterilen sebeplere hasren inceleme yaparak itirazı kabul veya reddeder. Dekontların incelenmesinde kira ödemelerine ilişkin açıklamalar bulunduğu, vadesi geçmiş unsurları tamam kambiyo senetlerinde lehdarın alacaklı olduğu, itiraz edenlerin ancak ihtiyati haczin sebebine, teminata ve yetkiye itiraz edebileceği, menfi tespit, istihkak veya itirazın iptali davasında ileri sürülebilecek hususların ihtiyati haciz kararına itiraz olarak ileri sürülemeyeceği, ödeme itirazının ancak açılacak menfi tespit davasında ileri sürülebileceği, haciz işlemlerine yönelik itirazların ise ancak icra hukuk mahkemesinde şikayete konu edilebileceği belirlenmiştir. İhtiyati haciz kararı borç ikrarı mahiyetindeki senetlere dayalı olarak verilmiş olup itirazın reddine yönelik ek kararda hukuka aykırılık bulunmamıştır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Kararda, bono hamilinin ihtiyati haciz isteyebilmesi için vadenin gelmesinin yeterli olduğu ve protesto şartı aranmayacağı ile İİK 265 kapsamında ihtiyati hacze itiraz sebeplerinin sınırlı sayıda olduğu ve ödeme/borç yokluğu iddialarının bu itirazda değil ayrı davalarda ileri sürülebileceği tespit edilmiştir; bu iki husus benzer uyuşmazlıklar için ikna edici emsal niteliği taşımaktadır.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz↗ ihtiyati hacze itiraz↗ bono↗ protesto↗ muacceliyet↗ menfi tespit davası↗ itirazın iptali davası↗ icra hukuk mahkemesi şikayeti↗ borç ikrarı↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2021/928
KARAR NO 2021/829
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 30/03/2021 (Ek Karar)
NUMARASI 2021/92 D. İş-2021/88 Karar
TALEP İhtiyati Hacze İtiraz
İSTİNAF KARAR TARİHİ 01/06/2021
İhtiyati hacze itirazın reddine dair 30/03/2021 tarihli ek kararın ihtiyati hacze itiraz edenler vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.
TALEP
İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili; borçlu şirket yetkilisi tarafından 15/08/2020 tarih, 50.000-TL bedelli senet, 15/09/2020 tarih 50.000-TL bedelli senet ve 15/10/2020 tarih 50.000-TL bedelli senedin müvekkiline ödeme aracı olarak tevdi edildiğini, süresinde ödeme yapılmadığını, alacağın tahsili için İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, borçlulara tebligat yapılmadığını, borçlunun mal kaçırma kastı ile hareket ettiği konusunda ciddi istihbaratlar alındığını belirterek, borçlulara ait taşınır ve taşınmaz mallar ile 3. şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, ihtiyati haciz talebinin 150.000-TL bedel üzerinden %15 teminat ile kabulüne, borçlular ve 3. şahısların muhtemel zararına karşı alınacak olan ve yukarıda belirtilen teminat vezneye yatırıldığında veya bu miktar teminat mektubu ibraz edildiğinde kararın yerine getirilmesi için İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına tevdiine karar verilmiştir.
İTİRAZ
İtiraz eden borçlular vekili; alacaklı olduğunu iddia eden ... tarafından gerek kambiyo senetlerine mahsus başlatılan icra takibine gerekse de ihtiyati haciz talebine dayanak yapılan senetlerin zaruri unsurlardan olan vade, lehtar, düzenleme tarihi ve yeri unsurlarını içermediklerinden kambiyo senedi niteliğinde olmadığını, ... Limited Şirketi ile alacaklı olduğunu iddia eden ... ve takip dışı ...'ın aralarında kira ilişkisi olduğunu, ödemelere ilişkin sunulan banka dekontlarından da görüleceği üzere itiraz eden müvekkillerinin alacaklı olduğunu iddia eden ...'e herhangi bir borçları bulunmadığını,ihtiyati haczin verilme koşulları bulunmadığını, haksız kazanç elde etmek adına ...'in senetler üzerinde değişiklik yaptığını, müvekkillerinin haklı itirazlarını bertaraf etmek adına müvekkillerine öncelikle herhangi bir protesto keşide etmediğini ve ihtiyati haciz talebini takipten önce yapmadığını belirterek 11/02/2021 tarihli ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
EK KARAR
Mahkemece; İ.İ.K.'nın 265. ve devamı maddelerinde ihtiyati hacze itiraz nedenleri sınırlı olarak sayıldığı, itiraz eden borçlular vekilinin itirazlarının esasa ilişkin yargılamayı gerektirdiği gerekçesiyle ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
İhtiyati hacze itiraz edenler vekili; müvekkilleri tarafından karşı tarafa 250.000-TL ödeme yapıldığını,ödemelerin dikkate alınmadığını, bedelsiz senetlerin iade edilmek yerine sonradan doldurularak takibe konu edildiğini,kambiyo senetlerine mahsus takipte, alacaklının ancak ödeme emrinin borçluya tebliğinden itibaren işlemeye başlayan 10 günlük ödeme süresi geçtikten sonra borçlunun mallarının haczedilmesini isteyebileceğini, ancak alacaklının 08/03/2021 tarihinden önce borçlulara ait araç, taşınmaz, banka hesaplarına ve hatta 05/03/2021 tarihinde davacıların evlerine giderek taşınır mallarına taşkın olmak üzere haciz koyduğunu ve taşınır malların muhafaza altına alınmasını temin ettiğini belirterekihtiyati hacze itirazın reddine dair 30/03/2021 tarihli ek kararın ve 11/02/2021 tarihli ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Talep, İİK 265 vd. maddeleri kapsamında ihtiyati hacze itiraza ilişkindir.İhtiyati haciz isteyebilmek için İİK’nun 257/1. maddesine göre, alacağın muaccel olması ve rehinle temin edilmemiş olması yeterlidir. Hamilin, bonoyu tanzim edene yani keşideciye ve onun lehine aval verene karşı ihtiyati haciz isteyebilmesi için, bononun vadesinin gelmesi gerekli ve yeterli olup, ayrıca ödememe protestosu çekmesi ve bu protestoyu bono ile birlikte ihtiyati haciz talebine eklemesi gerekmemektedir. Çünkü, yetkili hamil bu kişilere karşı doğrudan doğruya talep hakkına sahiptir. TTK’nun 779/1.maddesine göre, bir bonoyu tanzim eden kimse; tıpkı bir poliçeyi kabul eden gibi sorumludur.Dolayısıyla bu yöndeki istinaf nedeni de yerinde görülmemiştir.
İİK 265. madde gereğince "borçlu kendisinin yokluğunda verilmiş olan ihtiyati haczin dayandığı nedenlere, yetkiye ve teminata " itirazda bulunabilir.İİK'nın 265. maddesinde ihtiyati haciz kararına karşı itiraz sebepleri sınırlı şekilde sayılmış olup, bu sayılanlar dışında başka bir sebebe dayanılarak itiraz edilmesi mümkün değildir. Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder. İhtiyati hacze itiraz eden vekili; ödeme belgeleri ile borç bulunmadığını bildirerek ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiş ,dekontların incelenmesinde ... ltd.şti.ne yapılmış kira ödemeleri olduğu açıklamaları içeren ödemeler olduğu anlaşılmaktadır. Vadesi geçmiş unsurları tamam kambiyo senetlerinde,lehdar ...
olup , itiraz eden borçluların ancak ihtiyati haczin sebebi ile teminata ve yetkiye itiraz edebileceği, bunun dışında menfi tespit , istihkak veya itirazın iptali davasında ileri sürülebilecek hususların, ihtiyati haciz kararına itiraz olarak ileri sürülemeyeceği,ödeme itirazının ancak açılacak menfi tespit davasında ileri sürülebileceği açıktır.Haciz işlemlerine yönelik itirazlar ise ancak icra hukuk mahkemesinde şikayete konu edilebilir.İhtiyati haciz kararı borç ikrarı mahiyetindeki senetlere dayalı olarak verilmiş olup;itirazın reddine yönelik ek kararda hukuka aykırılık olmadığından, itiraz eden borçlular vekilinin başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati hacze itiraz edenler vekilinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.'nın 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi. 01/06/2021
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/139112 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi