Ticari işletme (sicil / unvan / defter / cari hesap / acente)

TTK 11-123 · TBK 202-203 · TBK 547-554 · 2182 karar (agac.json bildirimi: 1111)

Alt başlıklar:

Ticari defterler ve zayi belgesi 152 Ticaret sicili 30 Tacir sıfatı ve hükümleri 157 Ticaret unvanı ve işletme adı 14 Cari hesap 30 Acentelik, bayilik ve tek satıcılık 101 İşletmenin devri; ticari temsilci ve vekiller 28

Usul yaprakları:

Görev ve yetki 85 Hak düşürücü süre 119 Zamanaşımı 20 Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 133

Eş rızası/muvafakatnamesi

2021/3240 E. 2022/7221 K.
Kısmen onandı, kısmen bozuldu

eş rızası/muvafakatnamesi ttk 122 denkleştirme (portföy) tazminatı portföy tazminatı tek satıcılık acente
Menfi tespit

2021/8097 E. 2022/9015 K.
Bozuldu

imza incelemesi sahtecilik şikayet tbk 99 kefil kredi sözleşmesi
Kredi tahsis ücreti

2021/8386 E. 2022/9290 K.
Bozuldu

kredi tahsis ücreti 2006/1 sayılı tebliğ genel işlem koşulu ticari kredi ticari işletme tbk 99
Filo satış indirimi taahhüdüne aykırılıkta indirimin iadesi ve istinaf usul itirazları

2021/4169 E. 2022/8169 K.
Onandı

İmzası inkâr edilmeyen taahhütnameyle filo satış indirimi karşılığında araçların belirli süre/kilometre koşuluyla satılmayacağını taahhüt eden alıcı, koşullara uymadan araçları satarsa yararlandığı indirimi iade etmekle yükümlüdür. Bilinen adrese tebliğ edilemeyen davalıya, ticaret sicilindeki adres tespit edilerek TK 35 uyarınca yapılan tebligat usulüne uygundur. İlk derecede ileri sürülmeyen iddia ve savunma, HMK 357 gereğince istinaf aşamasında ileri sürülemez.

filo satış indirimi taahhüdü taahhütnameye aykırılık TK 35 tebligat HMK 357 iddia ve savunmanın genişletilmesi yasağı istinafta yeni delil/savunma
Menfi tespit | Şube tesciline karar

2021/4732 E. 2022/8447 K.
Bozuldu

resen inceleme hmk 222 acentelik sözleşmesi tanıma bloke ticari işletme
Ticari defter kaydının ve tebliğ edilmeyen fiyat farkı faturalarının cari hesap alacağını ispata yetmemesi

2021/4765 E. 2022/9328 K.
Onandı

Yazılı sözleşme ve fiyat farkı teamülü bulunmayan ilişkide, ticari defter kaydı tek başına alacağı ispata yetmez; fiyat farkı ve iade faturaları karşı tarafa tebliğ edilmemiş, dayanağı ve teslim kaydı gösterilememişse cari hesap alacağı ispatlanamaz.

cari hesap ispat yükü ticari defter fiyat farkı faturası faturanın tebliği
Sözleşme

2021/1953 E. 2022/7866 K.
Bozuldu

ürün alım taahhütnamesi asgari alım taahhüdü alım taahhüdü kesin hükümsüzlük tenkis kar mahrumiyeti
Acenteye izafeten açılan davada TTK 105/2 münhasır yetkisi ve yabancı mahkeme yetki şartının geçersizliği

2021/3359 E. 2022/7726 K.
Bozuldu

Yabancı tacirin Türkiye'deki acentesi aracılığıyla yapılan sözleşmelerden doğan uyuşmazlıklarda, dava izafeten acenteye karşı açılsa dahi TTK 105/2 gereği Türk mahkemeleri münhasıran yetkilidir; bu münhasır yetkiyi bertaraf eden yabancı mahkeme yetki şartı geçersizdir. Yetkisizlik kararı verilmeden önce davalının asıl taşıyıcının Türkiye acentesi olup olmadığı tespit edilmelidir.

milletlerarası münhasır yetki acente izafeten dava yabancı mahkeme yetki şartı konişmento
Ticari teamül

2021/2734 E. 2022/7987 K.
Bozuldu

ticari teamül faturaya itiraz yapılandırma protokolü çekince (ihtirazi kayıt)ihtirazi kayıt teamül
Bayilik sözleşmesinin fiili imkânsızlıkla sona ermesinde kâr mahrumiyeti sorumluluğu

2021/3713 E. 2022/7764 K.
Bozuldu

Sürekli edimli bayilik sözleşmesi, borçlunun kendi isteğiyle tesisi devretmesi sonucu lisansın iptaliyle sona ermişse, borç TBK 136/1 uyarınca sona erse de sona ermede kusurlu olan borçlu TBK 112 uyarınca doğan zarardan sorumludur. Asgari alım taahhüdüne dayalı kâr mahrumiyeti, taahhütnamenin bu alacağın hangi hallerde talep edilebileceğini düzenleyen hükümleri uyarınca değerlendirilir; alacak, geçerli bir fesih ihtarı şartına bağlanarak veya uzun süre çekince konulmadığı gerekçesiyle reddedilemez.

kâr mahrumiyeti asgari alım taahhüdü ifa imkânsızlığı (TBK 136)borçlunun kusuru ve sorumluluğu (TBK 112)sözleşmenin fiili imkânsızlıkla sona ermesi cezai şart
Tazminat | Denkleştirme bedeli

2021/5374 E. 2022/7179 K.
Bozuldu

önemli menfaat bedel indirimi denkleştirme (portföy) tazminatı haklı nedenle fesih sigorta acenteliği portföy tazminatı
Gemi sicili

2021/3520 E. 2022/7190 K.
Bozuldu

gemi sicili müdahale talebi asli müdahale finansal kiralama sicilden terkin dava şartı yokluğu
Fesihnamede haklar saklı tutulmuşsa cezai şart talebinde suskun kalmadan söz edilemez

2021/2062 E. 2022/6270 K.
Bozuldu

Bayilik sözleşmesinin karşılıklı feshinde düzenlenen fesihname ile kayıtlara geçmiş hak ve borçlar ile fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı tutulmuşsa, alacaklının asgari alım taahhüdüne dayalı cezai şart talebinde fesihnamede ayrıca ihtirazi kayıt aranmaz; üstelik alacaklı fesihten kısa süre sonra fatura düzenleyip icra takibi başlatmışsa suskun kaldığından söz edilemez.

cezai şart asgari alım taahhüdü hakların saklı tutulması suskun kalma ihtirazi kayıt
Bozucu yenilik doğuran hak

2021/2123 E. 2022/6066 K.
Bozuldu

bozucu yenilik doğuran hak yenilik doğuran hak parasal sınır ticaret sicili tescil ve ilan çekişmesiz yargı yönetim kurulu üyeliği
Menfi tespit | Menfi tespit | Kötü niyet tazminatı

2021/4616 E. 2022/6078 K.
Bozuldu

kambiyo taahhüdü ticari vekil ticari temsilci kanuni temsilci hesap mutabakatı cari hesap ekstresi
Süresinden önce feshedilen bayilikte peşin destek primi ve inkişaf bedeli

2021/1467 E. 2022/5856 K.
Onandı

Bayinin edimini yerine getirmemesi nedeniyle haklı feshedilen bayilik sözleşmesinde, sözleşmenin uygulanmayan süresine tekabül eden peşin satış destek primi (tazmin edilen teminatlar mahsup edilerek) bayiden geri istenebilir; buna karşılık, feshten sonra istasyonu tahliye eden kiracı bayiye yapılmış inkişaf yatırımı sağlayıcının uhdesinde kaldığından bayinin sebepsiz zenginleşmesi yoktur ve bu bedel iadeye tabi değildir.

akaryakıt bayilik sözleşmesi peşin satış destek primi inkişaf yatırım bedeli haklı fesih sebepsiz zenginleşme
Hmk 349/2

2021/2105 E. 2022/6100 K.
Bozuldu

hmk 349/2 istinaf başvurusundan feragat istinaf süresi tehiri icra usulsüz tebligat istinaf başvurusunun usulden reddi
Yabancı mahkemeyi münhasır yetkili kılan yetki sözleşmesinin geçerliliği

2021/2046 E. 2022/6893 K.
Onandı

Yabancılık unsuru taşıyan borç ilişkisinde, uyuşmazlık Türk mahkemelerinin münhasır yetkisine girmiyorsa, MÖHUK 47 koşullarını sağlayan ve yabancı bir mahkemeyi münhasır yetkili kılan yetki sözleşmesi geçerlidir ve TBK 27'ye aykırı sayılamaz; bu halde Türk mahkemesi yetkisiz olup dava yetkisizlikten reddedilir.

milletlerarası yetki sözleşmesi yabancılık unsuru münhasır yetki MÖHUK 47
Ayıplı mal

2021/3577 E. 2022/5473 K.
Bozuldu

ayıplı mal çerçeve sözleşme iade faturası ticari defter kayıtları basiretli tacir cezai şart
Ürün alım taahhütnamesi

2021/1838 E. 2022/6141 K.
Bozuldu

ürün alım taahhütnamesi ceza koşulu alım taahhüdü kabul beyanı mücbir sebep çekince (ihtirazi kayıt)
Bakiye intifa bedeli talebinde tapudan terkin ön koşulu ve pasif dava ehliyeti

2021/1287 E. 2022/5551 K.
Düzelterek onandı

İntifa hakkının bakiye bedelinin istenebilmesi için önce hakkın tapudan terkin edilmiş olması gerekir; dava açıldığında intifa hakkı henüz terkin edilmemişse bakiye bedel talebi esastan reddedilir. Sözleşmede taraf sıfatı bulunmayan davalı hakkında pasif dava ehliyeti yokluğu bir dava şartı eksikliği olup dava bu davalı yönünden usulden reddedilir.

intifa hakkı bakiye intifa bedeli tapudan terkin ön koşulu sebepsiz zenginleşme pasif dava ehliyeti (husumet)düzelterek onama
Sıhhati derdest davalara bağlı genel kurulların sonucunun bekletici mesele yapılması

2021/1608 E. 2022/5896 K.
Bozuldu

Genel kurul kararlarının tescili/ilanı ve şirkete kayyım atanması istemli davaların çözümü hangi genel kurulun sahih olduğuna bağlıysa ve bu husus başka mahkemelerde açılmış derdest davalarda tartışılıyorsa, mahkeme bu davaların sonucunu bekletici mesele yapmadan karar veremez; ayrıca tescil istemi önce sicil müdürlüğüne yapılıp kararına karşı asliye ticaret mahkemesine itiraz yoluyla ileri sürülmelidir (TTK 28 vd.).

bekletici mesele genel kurul kararının yokluğu/iptali ticaret siciline tescil (TTK 28)organ boşluğu ve kayyım derdestlik
Önceki tescilli unvanla ayniyet taşıyan sonraki unvanın terkini

2021/1607 E. 2022/5665 K.
Onandı

Önceki tarihli tescilli ticaret unvanıyla ayniyet derecesinde benzeşen ve ayırt edilmesi güç bir ibarenin sonradan başka bir unvanda tescili, taraflar farklı sektörlerde faaliyet gösterse dahi, üçüncü kişilerde yanılgı doğurması ve ticari dürüstlüğe aykırılığı (TTK 52) nedeniyle ticaret unvanına tecavüz oluşturur ve terkini gerektirir.

ticaret unvanına tecavüz iltibas ticari dürüstlük (TTK 52)unvan terkini tescilde öncelik
TTK uyarınca yalnızca şirketlerin ihyasının mümkün olması, şubenin ihyasının talep edilememesi

2022/4073 E. 2022/5609 K.
Onandı

TTK uyarınca yalnızca şirketlerin ihyası mümkündür; tüzel kişiliği bulunmayan şubenin ihyası talep edilemez ve bu talep reddedilir.

ihya şube tüzel kişilik ticaret sicilinden terkin
Sözleşmede öngörülen ihtar süresi verilmeden yapılan feshin haklı fesih sayılamaması

2021/1058 E. 2022/4920 K.
Bozuldu

Sözleşmede, yükümlülük ihlalinin giderilmesi için önce yazılı ihtarla belirli bir süre (7 gün) verilmesi öngörülmüşse, bu süre verilmeden ve üstelik ihtardaki eksiklikler giderilmişken yapılan fesih haklı fesih sayılamaz; derhal fesih ancak o hakkı tanıyan sözleşme hükmüne ve orada sayılan fesih nedenlerine dayanılarak kullanılabilir.

acentelik sözleşmesi haklı nedenle fesih derhal fesih ihtar/süre verme yükümlülüğü denkleştirme (portföy) tazminatı
Kötüniyet tazminatı

2022/3196 E. 2022/4717 K.
Bozuldu

resen inceleme münhasır delil avans çeki hmk 222 ticari defter ibrazı meşru hamil
Genel kurulu toplantıya çağırma

2022/3078 E. 2022/5186 K.
Kısmen onandı, kısmen bozuldu

genel kurulu toplantıya çağırma genel kurula çağrı yönetim kurulu kararının iptali hmk 150 esas sözleşme pasif husumet ehliyeti
6325 sayılı kanun 18/a-15

2021/1101 E. 2022/4798 K.
Kısmen onandı, kısmen bozuldu

6325 sayılı kanun 18/a-15 dava şartı arabuluculuk zorunlu arabuluculuk kar payı alacağı fiil ehliyeti mutlak butlan
Menfi tespit | İstirdat | Ortaklık ilişkisinin kurulmadığının tespiti | Alacak

2021/7144 E. 2022/5039 K.
Kısmen onandı, kısmen bozuldu

arabuluculuk son tutanağı son tutanak arabuluculuk kesin süre kaldırma ve yeniden hüküm karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi
Temyiz kesinlik sınırı altında kalan hükümde temyiz isteminin miktar yönünden reddi

2022/3409 E. 2022/4461 K.
Temyiz istemi usulden reddedildi

Karar tarihindeki temyiz kesinlik sınırının altında kalan alacak hükmü HMK 362/1-a uyarınca kesindir ve temyiz edilemez; kesin kararların temyiz istemleri hakkında HMK 366 delaletiyle 346/2 gereğince Yargıtay da ret kararı verebilir.

temyiz kesinlik sınırı hükmün kesinliği denkleştirme tazminatı