Banka / kredi / finans

5411 sK · 6362 sK · 6750 sK · TBK 515-519 · TMK 962-969 · 1507 karar (agac.json bildirimi: 751)

• Teminat mektubu bedelinin kısmen iadesinde alacak hesabı ve mükerrer faiz

  2021/2413 E. 2022/6594 K.

  Düzelterek onandı

  Tazmin edilen teminat mektubu bedelinin bir kısmı icra takibinden sonra dava öncesinde iade edilmişse banka alacağı iade (kısmi ödeme) tarihi itibariyle belirlenmeli ve bu tarihten faiz işletilmelidir; iade düşülüp kalan miktara ayrıca takip tarihinden faiz işletmek mükerrerlik oluşturur. İstinaf başvurusunun kabulüyle ilk derece hükmü kaldırılıp yeniden hüküm kurulduğunda vekalet ücreti, BAM'ın karar tarihinde yürürlükteki AAÜT'ye göre nispi olarak yeniden takdir edilmelidir; yeniden yargılamayı gerektirmeyen bu tür yanlışlık HMK 370/2 uyarınca…

  teminat mektubu tazminimüteselsil kefaletmükerrer faizfaiz başlangıç tarihinispi vekalet ücretidüzelterek onama

• Genel kredi kefaletinde şekil şartı ve ispat yükü (818 sayılı BK)

  2021/1573 E. 2022/6277 K.

  Onandı

  818 sayılı Borçlar Kanunu döneminde düzenlenen kefalette kefilin el yazısı, kefalet limiti ve eş muvafakati şekil şartları aranmaz; müteselsil kefil sözleşme limiti kapsamında temerrüdün sonuçlarıyla bağlıdır. Borçlu olunmadığını veya borcun ödendiğini ispat yükü davalıdadır; alacaklının usulüne uygun tutulan ticari defterleri lehine delildir. Likit alacakta haksız itiraz, İİK 67/2 uyarınca alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatını gerektirir.

  müteselsil kefaletkefalet limitikefalette şekil şartıispat yüküticari defterlerin delil değerilikit alacak

• Şirket yetkilisinin şahsi kefaletinin geçerliliği ve kefilin temerrüdü

  2021/1961 E. 2022/6290 K.

  Onandı

  Şirket adına çekilen krediye şahsen kefil olan şirket yetkilisinin kefaleti, şekil şartlarını taşıyorsa ve yazıların el ürünü olduğu tespit edilmişse geçerlidir; eş rızası gerekmese de alınmışsa geçerliliği güçlenir ve kefalet limitinin asıl borç sorumluluğunu aşması geçerliliği etkilemez. Asıl borçluyla birlikte kefile de kat ihtarı tebliği kefili temerrüde düşürür; sözleşmede muacceliyet kaydı varsa banka spot krediyi vadesinden önce geri çağırabilir ve sorumluluk, fiilen uygulanan faiz oranı ile kat ihtarındaki tutarla bağlı olmaksızın tespit edilen…

  müteselsil kefaleteş rızasımuacceliyet / kat ihtarıtemerrütspot krediicra inkar tazminatı

• Temyizde vekaletname eksikliği nedeniyle dosyanın mahalline geri çevrilmesi

  2022/4716 E. 2022/6665 K.

  Diğer usuli işlem

  Hükmü temyiz eden vekilin vekaletnamesi bulunmuyor ve tamamlanamıyorsa, avukatla temsil edilemeyen tarafa temyiz dilekçesi bizzat tebliğ edilip temyiz süresi beklenmek üzere dosya, esasa girilmeden mahalline geri çevrilir.

  vekaletname eksikliğiasile tebligatdosyanın mahalline geri çevrilmesi

• Mirası reddeden kefil mirasçısı yönünden taraf teşkili

  2021/1469 E. 2022/6008 K.

  Bozuldu

  Mirasını kayıtsız koşulsuz reddeden yasal mirasçı, mirasın reddinin geriye etkili olması nedeniyle mirasçı sıfatını taşımaz; bu kişinin muris yerine davalı olarak gösterildiği hallerde taraf teşkili gözetilmeli, doğru taraf oluşturulmadan hüküm kurulmamalıdır.

  mirasın reddigeriye etkili sonuçtaraf teşkilimüteselsil kefalet

• Iflas tasfiyesi

  2021/3566 E. 2022/5543 K.

  Kısmen onandı, kısmen bozuldu

  iflas tasfiyesiiflas idaresii̇i̇k 194tahsilde tekerrür olmamasıhaksız fiil sorumluluğutahsilde tekerrür

• Sözleşmede erken kapama opsiyonu/oranı düzenlenmese de fahiş olmayan erken kapama ücretinin talep edilebilmesi

  2020/6728 E. 2022/5295 K.

  Onandı

  Kredi sözleşmesinde erken kapama opsiyonu ve komisyon oranı düzenlenmemiş olsa dahi, faizlerin düştüğü dönemde uzun vadeli kredinin erken kapatılması bankanın fonlama maliyetini artırarak zararına yol açtığından, hakkını saklı tutan banka emsal uygulamalara uygun ve fahiş olmayan erken kapama ücretini (kefiller yönünden kefalet limitini aşmamak kaydıyla) talep edebilir.

  erken kapama komisyonu/cezasımüşterek borçlu müteselsil kefilkefalet limitifahiş oranbankacılık uygulaması

• Teminat mektubunun iadesiyle konusuz kalan davada gidere davacı katlanır

  2021/469 E. 2022/4672 K.

  Onandı

  Dava açıldıktan sonra tespite konu teminat mektubu davacı tarafından iade edilirse dava konusuz kalır ve esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedilir; davanın açılmasına davalı sebebiyet vermediği ve davacının tespit istemekte hukuki yararı da bulunmadığından yargılama gideri ve vekalet ücreti davalı lehine yüklenir.

  konusuz kalmakarar verilmesine yer olmadığınateminat mektubu komisyonuyargılama giderine katlanmadavanın açılmasına sebebiyet

• Teminat mektubunun tazmininde riskin gerçekleştiği yazılı talepte belirtilmezse bankanın ödeme yükümlülüğü doğmaz

  2020/8514 E. 2022/3818 K.

  Onandı

  Teminat mektubunun tazminini isteyen lehtarın yazılı talebinde, lehtarın garanti edilen yükümlülüğünü yerine getirmediğinin (borcun vadesinde ödenmediğinin) belirtilmesi zorunludur; yalnızca teminat mektubunun nakde çevrilmesini isteyen, riskin gerçekleştiğini ortaya koymayan bir talep bankanın ödeme yükümlülüğünü doğurmaz.

  teminat mektubutazmin talebiriskin gerçekleşmesibankanın ödeme yükümlülüğü

• Akreditif amirinin ödeme koşulu belgeyi kendi kusuruyla düzenlememesi hakkın kötüye kullanılmasıdır

  2020/6160 E. 2022/3230 K.

  Kısmen onandı, kısmen bozuldu

  Akreditifte, ödemenin koşulu olan belgeyi (örn. C sertifikası) düzenlemesi gereken akreditif amiri, edimini tam olarak ifa eden lehdara karşı, kendi kusurundan (projeyi durdurma) doğan durumu ileri sürerek belgeyi düzenlemekten kaçınırsa TMK 2 anlamında hakkını kötüye kullanmış olur ve borçlu sayılır; sözleşmede düzenlenmeyen hal boşluğu genel hukuk kuralları ile doldurulur. İstinaf başvurusunda itiraz edilmeyen hüküm kısmı Bölge Adliye Mahkemesince re'sen değiştirilip hükümden çıkarılamaz.

  akreditifakreditif amiri / lehdarödeme koşulu belgesi (C sertifikası)sözleşme boşluğunun doldurulmasıhakkın kötüye kullanılması (TMK 2)istinaf incelemesinin sebeplerle sınırlılığı

• Harçtan muaf olmayan davacı bankadan harç alınmamasının kamu düzenine aykırılığı

  2020/7817 E. 2022/3121 K.

  Bozuldu

  Harçtan muaf olmayan davacıdan (banka) istinaf başvurusuna ilişkin harcın alınmaması kamu düzenine ilişkin olup, temyiz incelemesinde re'sen bozma sebebidir.

  harç muafiyetikamu düzenire'sen bozma

• Reddedilen meblağın temyiz kesinlik sınırı altında kalması nedeniyle temyiz isteminin reddi

  2022/2757 E. 2022/3631 K.

  Temyiz istemi usulden reddedildi

  Bölge Adliye Mahkemesince reddedilen meblağ, karar tarihindeki temyiz kesinlik sınırının altında kalıyorsa karar HMK 362/1-a uyarınca kesindir; kesin karara yönelik temyiz istemi hakkında Yargıtay da (HMK 366 delaletiyle 346/2 uyarınca) ret kararı verebilir.

  temyiz kesinlik sınırıkesin kararmiktar yönünden temyiz reddi

• 6100 sayılı HMK'da karar düzeltme yolunun bulunmaması nedeniyle talebin reddi

  2021/6214 E. 2022/3074 K.

  Karar düzeltme istemi reddedildi

  6100 sayılı HMK'da karar düzeltme yolu bulunmadığından ve HMK Geçici 3/2 yoluyla HUMK 440'ın uygulanmasını gerektiren bir hal olmadığından karar düzeltme talebi reddedilir.

  karar düzeltme

• HMK'da karar düzeltme yolunun bulunmaması ve onama ilamındaki vekalet ücreti hatasının HMK 305 ile düzeltilmesi

  2022/2233 E. 2022/2748 K.

  Karar düzeltme istemi reddedildi

  6100 sayılı HMK'da karar düzeltme yolu bulunmadığından ve HMK Geçici 3/2 yoluyla HUMK 440'ın uygulanmasını gerektiren bir hal olmadığından karar düzeltme talebi reddedilir. Öte yandan onama ilamında vekalet ücretinin yükletildiği tarafa ilişkin maddi hata, temyiz incelemesinin sonucuna göre HMK 305 uyarınca düzeltilebilir.

  karar düzeltmetavzihmaddi hata düzeltimiduruşma vekalet ücreti

• Kefalet ile dayanağı kredi sözleşmesi arasındaki irtibatın eksik incelenmesi nedeniyle bozma

  2020/5616 E. 2022/2832 K.

  Bozuldu

  Kefil aleyhine açılan menfi tespit davasında, imzalanan limit artırım sözleşmesi ile onun dayanağını oluşturan genel kredi sözleşmesi arasındaki irtibat, sözleşme asılları ve banka kayıtları üzerinde uzman bilirkişi incelemesiyle araştırılmadan, eksik incelemeye dayanılarak hüküm kurulamaz.

  menfi tespitmüteselsil kefaletlimit artırım sözleşmesikefalet limitieksik inceleme

• Sözleşmede oran belirtilmeyen erken kapama komisyonunda hakkaniyet denetimi

  2020/1510 E. 2022/1743 K.

  Bozuldu

  Genel kredi sözleşmesinde erken kapama komisyon oranı belirlenmemişse, bankanın ücret talep hakkı bulunsa da oran sözleşmeden tespit edilemez; müşteri tacir olsa dahi komisyonun hakkaniyete uygun olması gerektiğinden, diğer bankaların erken ödeme hâlinde uyguladıkları oranlar sorulup emsal uygulamalar araştırılarak tahsil edilen ücretin hakkaniyete uygunluğu denetlenmelidir.

  erken kapama komisyonugenel işlem koşuluhakkaniyet denetimibasiretli taciremsal banka uygulaması

• Müşteri çalışanının ağır kusuru, bankanın özen sorumluluğu ile illiyet bağını keserse banka sorumlu tutulamaz

  2020/5339 E. 2022/2236 K.

  Onandı

  Bankacılık hizmetleri sözleşmesi vekalet niteliğinde olup banka TBK 506/2 uyarınca sadakat ve özenle hareket etmek, kusursuzluğunu ispatla sorumluluktan kurtulmakla yükümlüdür. Talimatların yetkilinin imzasını taşıdığı, sahtelik tespit edilemediği ve müşterinin uzun süre itirazsız kalarak zımnen icazet verdiği hâllerde; müşteri çalışanının ceza ile sabit ağır kusuru, zararın oluşumunda bankanın özen sorumluluğuyla illiyet bağını kesecek ağırlıktaysa banka sorumlu tutulamaz.

  bankanın özen yükümlülüğüvekalet sözleşmesiilliyet bağının kesilmesizımni icazetağır kusursahte talimat

• Banka, müşteriye bildirim ve icazet olmadan komisyon oranını tek taraflı ve fahiş biçimde artıramaz

  2020/5246 E. 2022/1704 K.

  Onandı

  Banka, teamül ve taraf mutabakatına uygun komisyon oranını, müşteriye bildirim yaparak ve onun icazetini alarak uygulayabilir; müşteriye bildirilmeden tek taraflı ve fahiş komisyon artırımı sözleşmeden doğan yetkinin kötüye kullanılması ve dürüstlük kuralına aykırılık oluşturur. Bu hâlde fiilen uygulanan oran esas alınır.

  teminat mektubu komisyonutek taraflı oran artırımıdürüstlük kuralıkefil sorumluluğuitirazın iptali

• Temyiz kesinlik sınırının altında kalan hükmün temyiz edilemezliği

  2021/9109 E. 2022/880 K.

  Temyiz istemi usulden reddedildi

  Bölge Adliye Mahkemesi karar tarihindeki temyiz kesinlik sınırının altında kalan hükümler HMK 362/1-a uyarınca kesindir; kesin nitelikteki kararların temyiz istemi, HMK 366 delaletiyle 346/2 uyarınca Yargıtayca da miktar yönünden reddedilebilir.

  temyiz kesinlik sınırıkesin hükümtemyiz isteminin reddi

• Alacak | Tahsil

  2013/3742 E. 2013/17189 K.

  Kısmen onandı, kısmen bozuldu

  ihbar olunanfer'i müdahilihbarhavale

• Riskleri hakkında bilgilendirilen ve icazet veren müşterinin türev işlem zararlarına katlanması

  2020/1265 E. 2022/410 K.

  Onandı

  Çerçeve sözleşme ve risk bildirim formuyla riskleri konusunda bilgilendirilen, daha önce benzer işlemler yapmış ve piyasa bilgisine sahip müşteri bakımından banka aydınlatma ve özen yükümünü ihlal etmiş sayılmaz; kâr edilen işlemlere itiraz etmeyip zarar edilince geçersizlik ileri sürmek korunamaz ve üstlenilen riskten doğan zarara müşteri katlanır. Davacının işlemlere icazet vermesi de tazminat talebini engeller.

  türev/opsiyon işlemleriaydınlatma yükümüözen yükümürisk bildirim formuicazetyüksek riskli işlem

• Bankanın mevduatı mahkemece belirlenen tevdi mahalline depo ederek borçtan kurtulması

  2020/6349 E. 2022/219 K.

  Onandı

  Ödemenin hangi hak sahibine yapılacağı konusunda haklı belirsizlik bulunduğunda banka, mevduatı mahkemece belirlenen tevdi mahalline depo ederek TBK 111 uyarınca borcundan kurtulur ve sorumluluğu sona erer; bu durumda zarar unsuru gerçekleşmez, hak sahibi ancak sahiplik belirlenmesine yönelik ayrı bir davadan sonra tevdi mahalinden alacağını alabilir.

  tevdi mahalli / depoifa (TBK 111)atanmış mirasçıvasiyetnamebanka mevduatı

• Menfi tespit | İtirazın iptali

  2020/4536 E. 2021/7305 K.

  Bozuldu

  mükerrer takipödeme emri tebliğigenel zamanaşımıödeme emriborçlu olunmadığının tespitimükerrerlik

• Tahsil

  2013/968 E. 2013/19497 K.

  Kısmen onandı, kısmen bozuldu

  güven kuruluşubanka sorumluluğupeşin harçhisse devir sözleşmesitmsfuyuşmazlık konusu

• Havale alıcısının talimatıyla İBAN'a ödeme yapılmışsa ve zarar kanıtlanamamışsa banka sorumlu tutulamaz

  2020/3150 E. 2021/5692 K.

  Onandı

  Banka aracılığıyla yapılan havale/EFT işleminde, havale alıcısının talimatıyla belirtilen İBAN numarasına ödeme yapılmışsa ve gönderen (davacı) havale alıcısıyla ilişkisini açıklamayıp bankanın hatalı işlemi nedeniyle zarara uğradığını kanıtlayamamışsa, bankaya karşı açılan itirazın iptali davası reddedilir.

  banka havale/EFT sorumluluğuitirazın iptalizararın ispatıhavale alıcısının talimatı

• Kısa karar ile gerekçeli karar arasındaki çelişki re'sen bozma sebebidir

  2019/5194 E. 2021/5309 K.

  Bozuldu

  Kısa karar ile gerekçeli kararın hüküm fıkraları arasında (kaldırılan hükmün mahkemesi ya da esas-karar numaraları bakımından) çelişki bulunması, HMK 298/2 ve yargılamanın açıklığı ilkesi karşısında hükmün hukuki denetimini olanaksız kıldığından, işin esasına girilmeksizin tek başına re'sen bozma sebebidir.

  kısa karar - gerekçeli karar çelişkisiyargılamanın açıklığı ilkesigerekçeli kararın kısa karara uygunluğure'sen bozma

• Teminat mektubunun iptal amacıyla iadesi ve bankanın garanti sorumluluğunun sona ermesi

  2020/3219 E. 2021/5287 K.

  Onandı

  Kesin teminat mektubunu iptal talebiyle bankaya iade eden lehtar, iadenin ünvan değişikliği düzeltilmesi koşuluyla yapıldığını aynı nitelikte delille ispatlayamazsa bankanın garanti sorumluluğu sona erer; basiretli tacir, mektubun güvencesindeki risk kalkmadan mektubu iade etmemeli, düzeltme talebini iade sırasında açıkça belirtmelidir.

  banka teminat mektubugaranti sorumluluğuteminat mektubunun iadesibasiretli tacirispat yüküitirazın iptali

• Kefaletin 10 yıllık hak düşürücü sürenin dolmasıyla kendiliğinden sona ermesi

  2020/3217 E. 2021/5286 K.

  Onandı

  Kefil, uzatılmış veya yeni kefalet verilmedikçe ancak 10 yıllık süre doluncaya kadar takip edilebilir (TBK 598); TBK yürürlüğünden önce dolan bu hak düşürücü süre için 6101 s.K. 5/2 uyarınca 1 yıllık ek süre tanınır. Süreler dolduktan sonra yapılan takip geçersiz olup kefalet kendiliğinden sona erer; alacağın fon alacağı olarak 20 yıllık zamanaşımına tabi olması bu hak düşürücü süreye etki etmez.

  müteselsil kefaletkefalette hak düşürücü süreTBK'nın zaman bakımından uygulanmasıfon alacağızamanaşımı - hak düşürücü süre ayrımı

• Müteselsil kefilin sorumlu olduğu alacak kalemlerinin denetime elverişli raporla belirlenmesi

  2020/3196 E. 2021/5275 K.

  Onandı

  İtirazın iptali davasında kefilin sorumlu olduğu alacak kalemleri denetime elverişli bilirkişi raporuyla belirlenmeli; ilk derecede alınan rapor denetime açık değilse yeniden rapor alınarak hüküm kurulmalı ve faturaya/hesaba dayalı likit alacakta icra inkar tazminatına hükmedilmelidir.

  müteselsil kefaletgenel kredi sözleşmesiitirazın iptalidenetime elverişli bilirkişi raporulikit alacakicra inkar tazminatı

• Hesap sahibinin sessiz kalarak zımni icazet vermesi ve bankanın sorumsuzluğu

  2020/5120 E. 2021/5165 K.

  Onandı

  Hesap sahibi, imzalı talimatlarla yapılan bir kısım işleme itiraz edip aynı yöntemle yapılan diğer ödemelere itiraz etmeyerek sessiz kaldığında bunlara zımni icazet vermiş ve bankada haklı güven uyandırmış sayılır; talimata dayalı ödemelerde gerekli özeni gösteren, kusuru bulunmayan bankaya bu ödemelerden dolayı hafif kusur dahi izafe edilemez ve sorumlu tutulamaz.

  zımni icazethaklı güvenbasiretli tacirbanka sorumluluğualacağın temlikiitirazın iptali