Çek
TTK 780-823 · 5941 sK (kavram: çek) · 702 karar (agac.json bildirimi: 687)
Bu başlıkta usul:
Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 128İhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz) 72Görev ve yetki 53Hak düşürücü süre 33İhtiyati tedbir usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz) 29Zamanaşımı 8
-
Zayi olan çekte hamilin keşideci bilgisini yanlış bildirmesi iptali engellemez
2021/154 E. 2021/120 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Çek zayii nedeniyle iptal davasında, hasımsız yargılama sonucunda yasal ilanlar yapılmış ve çek üzerinde hak iddia eden bulunmamışsa; hamilin dava sürecinde keşideci veya hesap bilgilerine ilişkin beyanlarını banka cevabına göre düzeltmiş olması, tek başına davanın reddi için yeterli değildir. Çeki ciro yoluyla elinde bulundurmayan hamilin, senedi elinde bulundurmadığı için keşideci bilgisini her zaman kusursuz bildiremeyeceği dikkate alınmalı; iptal kararı üçüncü kişiler yönünden kesin hüküm oluşturmadığından ve meşru hamilin haklarını sona…
çek iptalizayihasımsız davayetkili hamiliptal kararının hukuki etkisiTTK 757
-
Sahte çek iddiasına dayalı ihtiyati haciz talebinde yaklaşık ispat yetersizliği
2021/172 E. 2021/137 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
İhtiyati haciz talebinde alacaklı, İİK 257/1 kapsamında bir para borcunun alacaklısı olduğunu, borcun rehinle temin edilmediğini ve vadesinin geldiğini İİK 258/1 uyarınca mahkemeye kanaat getirecek derecede yaklaşık ispat etmek zorundadır. Ceza soruşturmasına konu suçüstü tutanağı gibi delillerin varlığı, alacağın ve haksız fiil sorumlusunun kim olduğunun belirsiz kaldığı hallerde bu ispat düzeyini tek başına karşılamaz; alacağın varlığı ve muacceliyeti henüz tespite muhtaç ve ihtilaflı ise ihtiyati haciz koşulları oluşmaz.
ihtiyati hacizyaklaşık ispathaciz sebeplerihaksız fiil sorumluluğusahte çek
-
Çekin davalıya teslim edildiğinin kabulü ile menfi tespit davasının kabulü
2020/1527 E. 2021/17 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Menfi tespit davasında, davacının çeki davalıya teslim ettiğine dair somut olgular (ihtarname, çek fotokopisi, keşide günü gelmeden suç duyurusunda bulunulması ve ihtiyati tedbirle ödemenin engellenmesi) birlikte değerlendirildiğinde çekin davalıya teslim edildiği kabul edilir. Ayrıca, davacı aleyhine icra takibi başlatılmamış veya açık bir ödeme talebinde bulunulmamış olması, menfi tespit davası açmakta hukuki yarar bulunmadığı sonucunu doğurmaz; zamanaşımı süresi içinde davacıya karşı talepte bulunulabileceği ihtimali ve borç altında kalma riski, dava…
menfi tespit davasıhukuki yararçekin teslimiihtiyati tedbirkovuşturmaya yer olmadığı kararı
-
Çekte imza sahteliği mutlak defidir; ciro yoluyla devralanın kötüniyeti ayrıca kanıtlanmalı
2021/33 E. 2021/18 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Çekte imzanın sahte olduğuna ilişkin defi, senedin hükümsüzlüğüne yönelik mutlak bir defi olup her hamile (iyiniyetli olsa dahi) karşı ileri sürülebilir; bu husus bilirkişi incelemesiyle kanıtlandığında menfi tespit talebinin kabulü gerekir. Ancak çeki ciro yoluyla devralan hamilin, kendisinden önceki cirantanın imzasının sahte olup olmadığını bilecek bir konumda bulunmaması ve önceki ciranta hakkında takip yapılmamış olmasının tek başına kötüniyeti göstermemesi nedeniyle, bu hamil aleyhine kötüniyet/icra inkar tazminatına hükmedilemez.
menfi tespitkambiyo senedimutlak definispi (kişisel) defiimza inkarıciro
-
Zayi nedeniyle çek iptali davasında hukuki yarar ve ispat ölçüsü
2020/1512 E. 2020/1411 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Hasımsız açılan zayi nedeniyle çek iptali davalarında, davacının çekin lehdarından kendisine verildiğine ilişkin beyanının aksine somut bir delil bulunmadığı hallerde davacının hamil sıfatı kabul edilerek dava açma hukuki yararının bulunduğu sonucuna varılır. Bu tür davalarda verilecek kararın kesin hüküm niteliği taşımadığı da gözetilerek, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat oluşturacak kadar delil sunması yeterlidir; tam ispat aranması, zayi nedeniyle çek iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirir.
zayi nedeniyle çek iptalihasımsız davahamil sıfatıhukuki yararkuvvetle muhtemel ispatistirdat davası
-
Zamanaşımına uğrayan çekte keşideciye sebepsiz zenginleşme davası
2020/1543 E. 2020/1395 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Zamanaşımına uğrayan çekin hamili, kambiyo hukukundan doğan haklarını yitirmiş olsa bile TTK 732. madde uyarınca keşideciden sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre alacağını talep edebilir; bu davada taraflar arasında temel (esas) ilişki bulunması şartı aranmaz. Bu tür davada ispat külfeti davalı keşidecidedir; keşideci, hamilin zararına sebepsiz zenginleşmediğini yazılı delillerle kanıtlamakla yükümlüdür, aksi ispatlanamazsa keşideci sebepsiz zenginleşmiş sayılır. Faiz talebi açısından ise kambiyo hakları yitirildiğinden ibraz tarihinden faiz istenemez;…
sebepsiz zenginleşmezamanaşımı (çek)TTK 732ispat yükükambiyo hukukureeskont faizi
-
Menfi tespit davasındaki ihtiyati tedbir, alacaklı hakkında sonuç doğurmaz
2020/1467 E. 2020/1372 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir çeke ilişkin menfi tespit davasında verilen ve yalnızca çekin ibrazında ödenmemesine yönelik ihtiyati tedbir kararı, icra takipleri veya ihtiyati haciz kararının uygulanması hakkında bir hüküm içermiyorsa ve ihtiyati haciz talep eden alacaklı bu davada taraf değilse, söz konusu tedbir kararı alacaklı hakkında sonuç doğurmaz ve bu tedbire dayanılarak ihtiyati haczin kaldırılması istenemez.
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazihtiyati tedbirmenfi tespit davasıçekkötü niyet
-
İnternet bankacılığında yetkisiz EFT'de bankanın kusursuz sorumluluğu
2018/2484 E. 2020/1347 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
İnternet bankacılığı hizmeti sunan banka, mudinin kastı, kötüniyeti veya suç sayılır eylemini ispat edemediği sürece, kendisine emanet edilen paradan güven kuruluşu vasfı nedeniyle sorumludur; bu sorumluluk olağan sebep sorumluluğu niteliğindedir ve zararın oluşmasında müşteri kusuru bulunduğunu ispat yükü bankaya aittir. Banka, aynı hesaba kısa zaman aralığında farklı ülkelerden erişime izin verecek şekilde IP kontrolü yapan bir yazılım kullanmamışsa, tüm özeni göstermiş olsa da zararın gerçekleşeceğini ispat edemediğinden zarardan tam sorumlu tutulur;…
internet bankacılığıgüven kuruluşu sorumluluğuolağan sebep sorumluluğuispat yükümüterafik kusurhaksız fiil
-
Çek istirdadı davasında yetki: TTK 792 özel hüküm, haksız fiil yetkisi uygulanmaz
2020/1438 E. 2020/1343 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Rızası dışında elinden çıkan çekin istirdadı davasında (TTK 792), TTK'da yetkiye ilişkin özel bir düzenleme bulunmadığından, davanın haksız fiile dayandığı ileri sürülse de genel hükümlerdeki haksız fiil yetki kuralı uygulanmaz; TTK 792 özel hüküm olduğundan HMK 6. madde gereğince genel yetkili mahkeme, yani davalının yerleşim yeri mahkemesi yetkilidir.
çek istirdadıyetki itirazıgenel yetkili mahkemeözel hüküm-genel hüküm ilişkisihaksız fiil yetki kuralı
-
Çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı yoktur
2020/1416 E. 2020/1297 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle çek iptali davasını açma hakkı, TTK 651/2 ve TTK 757-764 hükümleri uyarınca yalnızca senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir; çek keşidecisinin, çeki kaybettiğini veya çaldırıldığını ileri sürerek zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı ve dava açmakta hukuki menfaati bulunmamaktadır. Keşideci, ancak çek bedelinin kendisinden istenmesi halinde borçlu olmadığının tespiti (menfi tespit) davası açabilir; bu nedenle keşideci sıfatıyla açılan iptal davası aktif husumet yokluğundan reddedilir.
çek iptalizayiaktif husumetdava açmakta hukuki yararmenfi tespitkıymetli evrak
-
Çekin üçüncü şahsa değil bankaya ibrazında zayi iptali kabulü
2020/1383 E. 2020/1308 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Çek iptali davasında, çekin bir üçüncü şahıs tarafından değil doğrudan muhatap bankaya ibraz edilip imza uyuşmazlığı nedeniyle ödenmediği durumlarda, ortada karşı dava açılabilecek bir hamil bulunmadığından, davacıya istirdat davası açması için süre verilmesi hukuka aykırıdır; bu hâlde çekin davacının iradesi dışında elinden çıktığı kabul edilmeli ve yasal ilan süresi içinde hak iddia eden çıkmamışsa zayi koşullarının oluştuğu gözetilerek çek iptaline karar verilmelidir.
çek iptalizayihasımsız davaistirdat davasıibraz şerhiyasal ilan
-
Çalınan çekte sahte imza: imza inkarı mutlak defi, iyiniyetli hamile karşı da ileri sürülür
2020/1427 E. 2020/1293 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir çekte keşideci imzasının sahte olduğu tespit edildiğinde, imza inkarı senedin hükümsüzlüğünü gerektiren mutlak bir defi niteliğindedir; bu nedenle senedi ciro ve teslim yoluyla devralan hamil iyiniyetli olsa da, sahte imza defisi ona karşı da ileri sürülebilir. Sahteliği nedeniyle geçersiz bir imza, sahibini bağlamaz; menfi tespit davasında bu husus davanın kabulünü gerektirir.
menfi tespitkambiyo senediimza inkarımutlak definispi (kişisel) defiiyiniyetli hamil
-
İcra takibinden önceki menfi tespit davasında yetki
2020/1407 E. 2020/1295 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
İcra takibinden önce açılan çeke dayalı menfi tespit davalarında İİK 72/son maddesindeki özel yetki kuralı uygulanmaz; bu davalar genel yetki kurallarına tabidir. Davalının yerleşim yeri mahkemesi genel yetkili mahkeme olmakla birlikte, çekin keşide edildiği yer ve muhatap bankanın bulunduğu yer mahkemeleri de yetkilidir; bu yerlerin de dava açılan mahkemenin yargı çevresinde bulunmaması halinde davalının yerleşim yeri mahkemesi yetkili olur.
menfi tespit davasıyetki itirazıgenel yetki kuralıİİK 72/sonçek keşide yerimuhatap banka
-
Çekişmesiz yargıda kesin karara karşı temyiz talebinin reddi
2020/1434 E. 2020/1285 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayidiğer
Çekişmesiz yargı işlerinde Bölge Adliye Mahkemesince HMK 362(1)-ç maddesi uyarınca kesin olarak verilen istinaf kararlarına karşı temyiz yoluna başvurulamaz; bu nitelikte bir karara yönelik temyiz talebi incelenmeksizin reddedilir.
-
Çek iptali davasında çek hamilinin istinaf hakkının bulunmaması
2020/1405 E. 2020/1256 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun usulden reddi
Zayi nedeniyle açılan çek iptali davaları hasımsız davalardandır; yargılama sırasında çek hamili ortaya çıkarsa davacıya istirdat davası açması için süre verilir, istirdat davası açılırsa çek iptali davası konusuz kalır, açılmazsa reddedilir. Bu usul çerçevesinde çek hamili üçüncü kişilerin hasımsız çek iptali davasına asli veya fer'i müdahale imkanı yoktur; dolayısıyla bu davada verilen karara karşı çek hamilinin taraf sıfatı bulunmadığından istinaf başvurusunda bulunma hakkı da yoktur ve başvurusu usulden reddedilir.
çek iptalihasımsız davataraf sıfatıistirdat davasıfer'i müdahaleasli müdahale
-
Avans çeki iddiasının yazılı delille kanıtlanamaması
2018/2515 E. 2020/1241 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Menfi tespit davasında, çekin bir borcun ödenmesi amacıyla verildiği ve satışın peşin olduğu karine olarak kabul edildiğinden, çekin avans/teminat amacıyla verildiğini ve karşı edimin (mal teslimi) ifa edilmediğini iddia eden taraf, bu iddiasını yazılı delille kanıtlamak zorundadır; kanıtlayamaması halinde davanın reddine karar verilir.
menfi tespitavans çekipeşin satış karinesiispat yüküyazılı delilçekin ödeme vasıtası olma karinesi
-
Haklı fesih sonrası ayıp iddiasına dayalı tazminat talebinin reddi
2018/2039 E. 2020/1246 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Sözleşmede stoktaki ürünlerin geri alınması satıcının takdirine bağlanmışsa ve alıcı, ödeme yükümlülüklerini ihlal ederek akdi ilişkiyi satıcı için çekilmez hale getirmişse, satıcının bu takdir yetkisini iade almama biçiminde kullanması ve akdi ilişkiyi haklı sebeple feshetmesi durumunda, alıcı feshe bağlı zararlarının tazminini talep edemez. Ayrıca satılan malın kalitesi sözleşmede açıkça belirlenmemişse, satıcı yalnızca orta kalitede mal tedarik etmekle yükümlüdür ve bilirkişi incelemesiyle malın orta kalitenin altında olmadığı tespit edilirse ayıp…
yetkili satıcılık sözleşmesihaklı fesihayıplı malorta kalite ifa yükümlülüğükesin delil anlaşmasıtakdir yetkisi
-
Faktoring şirketine temlik edilen bedelsiz çeklerde def'ilerin ileri sürülmesi ve iflas masasına kayıt
2019/2194 E. 2020/1222 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Faktoring şirketleri, ilgili yönetmelik hükmü uyarınca fatura veya benzeri belgelerle tevsik edilmeyen, mal veya hizmet satışından doğmayan alacakları (kambiyo senedine dayalı olsa da) temlik alamaz; bu nedenle keşidecinin asıl alacaklıya (temlik edene) karşı ileri sürebileceği şahsi def'ileri (örn. çekin bedelsiz kalması), alacağı temlik alan faktoring şirketine karşı da ileri sürmesi mümkündür. Ayrıca, dava sırasında davalılardan biri hakkında iflas kararı verilmişse İİK 194 uyarınca alacağın iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmesi gerekir;…
faktoring sözleşmesitemlikşahsi def'ibedelsiz çekiflasİİK 194
-
Hamiline yazılı çekte istirdat davasının koşulları
2020/1311 E. 2020/1168 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Hamiline yazılı bir çekte, çekin rızası hilafına elinden çıktığını ileri süren kişi, TTK 792 uyarınca istirdat davası açabilmek için kendisinin yetkili hamil olduğunu yazılı delille ve yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu ispatlamak zorundadır. Çeki elinde bulunduran hamilin çeki edinme nedenini açıklama mecburiyeti yoktur; bu, çekin mücerretlik vasfının bir sonucudur. Yetkili hamillik iddiası tanıkla ispatlanamaz; tanık delili ancak yeni hamilin kötüniyeti veya ağır kusurunun ispatı için dinlenebilir.
istirdat davasıhamiline yazılı çekyetkili hamilmücerretlikiktisapta ağır kusurkötüniyetli iktisap
-
Menfi tespit hükmü kesinleşen bono/çekler cari hesap davasında delil olamaz
2018/2357 E. 2020/1149 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Aynı taraflar arasında farklı hukuki ilişkilere (kıymetli evrak ile temel ilişki/cari hesap) dayanan icra takipleri veya davalar bulunması halinde, dava sebebi farklı olduğundan derdestlik ve kesin hüküm itirazları kabul edilmez; alacaklının kıymetli evraka dayalı takip hakkı sona ermiş olsa da temel ilişkiye dayanarak tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla takip yapması mümkündür. Bono veya çeklere ilişkin olarak borçlu olunmadığı yönünde kesinleşen menfi tespit hükmü, bu kıymetli evrakın cari hesap bakiyesi hesabında alacaklı/borçlu tarafından dikkate…
itirazın iptalicari hesapderdestlikkesin hükümmenfi tespitbono
-
Çekte keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı yoktur
2020/1307 E. 2020/1129 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrak (çek) iptali davasını açma hakkı, TTK 651/2 uyarınca senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir; çekin keşidecisi, çek üzerinde hak sahibi hamil olmadığından ve muhatap bankayı ödemeden men yetkisi bulunmadığından, zayi olan çeke ilişkin iptal davasını açma hakkına ve husumetine sahip değildir; keşidecinin bu konudaki korunma yolu, ibraz halinde hamile karşı İİK 72 uyarınca olumsuz tespit davası açmaktır.
zayi nedeniyle çek iptaliaktif husumethukuki yararhamilkeşideciolumsuz tespit davası
-
Kredi kefilinin çek depo bedelinden sorumluluğu ve fazla tahsilatın istirdadı
2018/2086 E. 2020/1078 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Çek Kanunu uyarınca çek karşılığı depo talebi, risk gerçekleşmeden önce banka lehine istenebilir hale gelmiş bir alacak oluşturmaz; kefaletin geçerliliği için kefil olunan borcun belirli veya belirlenebilir olması gerektiğinden, kredi sözleşmesinde müteselsil kefilin gayrinakdi (çek depo) alacağından sorumlu olacağına dair açık bir hüküm yoksa kefil bu alacaktan sorumlu tutulamaz; risk gerçekleştikten (çek bedeli fiilen ödendikten) sonra alacak nakde dönüştüğünde ise banka kefile müracaat edebilir.
menfi tespitistirdatkefalet sözleşmesimüteselsil kefilgayrinakdi krediçek depo bedeli
-
Çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı yoktur
2020/1256 E. 2020/1067 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrak (çek) iptali davasını açma hakkı, TTK 651/2 uyarınca senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir; çekin keşidecisi, çek üzerinde imza ve kaşesi bulunsa da bu davayı açma hukuki yararına ve husumet/takip yetkisine sahip değildir. Keşidecinin muhatap bankayı ödemeden men etme yetkisi yoktur; hamile karşı hak iddiası halinde İİK 72 uyarınca olumsuz tespit davası açma yolu mevcuttur.
zayi nedeniyle çek iptalihamilkeşidecihusumethukuki yarardava şartı
-
Kefilin karşılıksız çek yasal sorumluluk tutarından sorumluluğu
2018/2006 E. 2020/1023 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Kefalet sözleşmesinde kefilin gayri nakdi kredilerden doğan borçlardan sorumlu olacağına dair açık hüküm varsa, kefil, bankanın karşılıksız çıkan çekler nedeniyle 5941 sayılı Çek Kanunu'nun 3. maddesi uyarınca ödediği yasal sorumluluk tutarlarından da sorumludur; kredi sözleşmesinde bu yönde açık hüküm bulunmaması halinde ise kefilin depo talebinden sorumluluğu doğmaz. Ayrıca, kefalet sözleşmesinin dayandığı asıl kredi sözleşmesi TBK'nın yürürlüğe girmesinden önce akdedilmişse, TBK'nın genel işlem koşullarına ilişkin hükümleri o kefalet sözleşmesine…
itirazın iptalikefalet sözleşmesigenel kredi sözleşmesiçek yasal sorumluluk tutarı (depo bedeli)genel işlem koşullarıbelirlilik ilkesi
-
Bonoya dayalı borcun çeklerle yenilenmesi ve menfi tespit talebi
2018/2020 E. 2020/1024 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Kambiyo senedinin teminat senedi olarak verildiğini iddia eden taraf bunu yazılı belge ile ispatlamak zorundadır; ispatlayamazsa senet mücerret borç ilişkisi olarak geçerliliğini korur. Ancak taraflar arasında mevcut bir bono borcunun tutarında mutabık kalınıp bu borç karşılığında yeni tarihli çekler verildiğine ve bu husus yazılı bir protokolle sabit olduğuna dair kanıt varsa, TBK 133 uyarınca borcun yenilendiğinin kabulü gerekir; bu durumda eski senet (bono) yönünden borçlu olunmadığının tespiti talep edilebilir, ancak yeni verilen senetler (çekler)…
menfi tespitbonomücerret borç ilişkisibedel kaydıispat yüküteminat senedi
-
Ödeme savunmasına ilişkin araştırma eksikliği nedeniyle kararın kaldırılması
2018/1968 E. 2020/1022 K. ·
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Davalının duruşmada yaptığı çekle ödeme beyanı, iddia ve savunmanın genişletilmesi yasağı kapsamında değerlendirilemeyecek bir ödeme (borcu sona erdiren sebep) savunmasıdır ve yargılamanın her aşamasında ileri sürülebilir. Bu türden bir ödeme savunması ileri sürülmüşse, mahkemenin bu iddiayı araştırmadan, ilgili banka kayıtlarını ve çek tahsil durumunu incelemeden karar vermesi, hükme esas alınacak önemli delillerin toplanmaması niteliğinde eksiklik oluşturur ve bu eksiklik istinaf incelemesinde kararın kaldırılıp dosyanın yeniden görülmek üzere ilk…
itirazın iptaliicra inkar tazminatıticari defter incelemesisevk irsaliyesiiddia ve savunmanın genişletilmesi yasağıborcu sona erdiren sebepler
-
Kefalet sözleşmesinde eski BK uygulanması ve gayrinakdi alacak talebi
2018/1931 E. 2020/1003 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
818 sayılı BK'nın yürürlüğünde kurulmuş kefalet sözleşmelerinde, sözleşmenin geçerlilik koşulları TBKYUK m.1/c1 uyarınca kuruluş tarihindeki (818 sayılı) BK hükümlerine göre değerlendirilir; sonradan yürürlüğe giren TBK hükümleri geçmişe etkili uygulanmaz. Ayrıca, genel kredi sözleşmesinde bankanın çeklere ilişkin kanuni karşılık (depo) tutarını müteselsil kefilden isteyebileceğine ilişkin açık bir hüküm bulunmuyorsa, kefil bu depo borcundan sorumlu tutulamaz; kefilin böyle bir borçtan sorumlu tutulabilmesi için sözleşmede açık düzenleme bulunması…
kefalet sözleşmesimüteselsil kefilitirazın iptaligenel nakdi ve gayrinakdi kredi sözleşmesitemlikgayrinakdi alacak
-
Teminat çeki iddiasının HMK 200 uyarınca yazılı delille ispatı gerekliliği
2018/1932 E. 2020/944 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bir kambiyo senedinin (çekin) teminat amacıyla verildiğinin ileri sürülmesi halinde, bu iddia HMK 200. madde uyarınca senetle aynı nitelikte yazılı delillerle ispatlanmalıdır. Senet üzerinde teminat ibaresi bulunmuyor ve teminat amacını gösteren bir sözleşme yoksa, ayrıca senedin taraflarca tutulan ticari defterlerde kayıtlı olmaması ve karşı tarafın defter kayıtlarına göre alacaklı görünmesi halinde, teminat çeki iddiası ispatlanamamış sayılır ve bu iddiaya dayanan istirdat/menfi tespit talebi reddedilir.
teminat senedimenfi tespitistirdatyazılı delil ile ispatticari defter kayıtlarıciro
-
Çek istirdatı davası arabuluculuk dava şartına tabi değildir
2020/1087 E. 2020/937 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
TTK 792 uyarınca açılan çek istirdatı davası, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak veya tazminat talebi niteliğinde olmadığından TTK 5/A maddesi kapsamında arabuluculuk dava şartına tabi değildir. Dava devam ederken terditli olarak ileri sürülen çek bedelinin istirdatına ilişkin talebin, asıl istirdat talebinin kabulüne bağlı olması da bu sonucu değiştirmez.
çek istirdatıarabuluculuk dava şartıticari davaterditli talepusulden ret
-
Boş çek yaprağının zayii nedeniyle iptalinde hukuki yarar yokluğu
2020/1099 E. 2020/930 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrak (çek) iptali davası açma hakkı, senet üzerinde hak sahibi olan yetkili hamile aittir; çek keşidecisi/hesap sahibi olmak bu hakkı vermez. Dava konusu belgeler henüz keşide edilmemiş, kambiyo vasfını haiz olmayan boş çek yaprakları ise, hesap sahibinin bunların iptalini istemekte hukuki yararı ve aktif husumet ehliyeti bulunmaz; bu durumda dava, HMK 114/h ve 115/2 uyarınca dava şartı yokluğundan usulden reddedilir.
zayi nedeniyle kıymetli evrak iptalihukuki yarardava şartıaktif husumet ehliyetiyetkili hamilboş çek yaprağı