6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Madde 730 — VIII - Başvurma hakkının düşmesi / 1. Genel olarak

(1) Hamil;

  • a) Görüldüğünde veya görüldükten belirli bir süre sonra ödenmesi şart olan poliçeyi ibraz,
  • b) Kabul etmeme veya ödememe protestosunu düzenleme,
  • c) “Gidersiz iade olunacaktır” kaydının bulunması hâlinde, poliçeyi ödeme amacıyla ibraz, için belirli süreleri geçirirse, kabul eden kişi hariç olmak üzere, cirantalara, düzenleyene ve diğer borçlulara karşı sahip olduğu hakları kaybeder.

(2) Hamil, kabul amacıyla ibraz edilmesi için düzenleyenin verdiği süreye uymazsa, kabul etmeme ve ödememe sebebiyle başvuru haklarını kaybeder; meğerki, düzenleyicinin yalnız kabule ait sorumluluğu istisna etmek istediği kayıttan anlaşılsın.

(3) Ciroda ibraz için bir süre şart kılınmışsa ancak ciranta bu süreyi ileri sürebilir.

Madde gerekçesi

Dikkat: Bu gerekçe kanun tasarısına yazılmıştır. Maddenin yürürlükteki metni o günden bu yana değişmiştir (i̇çeri̇k deği̇şi̇kli̇ği̇). Gerekçe, güncel metnin değil tasarı metninin açıklamasıdır.

Bu madde, 6762 sayılı Kanunun 642 nci maddesinden aynen alınmıştır.

Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu

Eski TTK (6762) karşılığı — tam metin

m.642 VIII - Müracaat hakkının düşmesi: 1. Umumi olarak: kismen

Hamil; muayyen müddetleri içinde: 1. Görüldüğünde veya görüldükten muayyen bir müddet sonra ödenmesi şart olan poliçeyi ibraz; 2. Kabul etmeme veya ödememe protestosunu keşide; 3. "Masrafsız iade olunacaktır." Şerhinin bulunması halinde poliçeyi ödeme maksadiyle ibraz etmezse, kabul eden kimse hariç olmak üzere cirantalara, keşideciye ve diğer borçlulara karşı haiz olduğu hakları kaybeder. Kabul maksadiyle ibraz edilmesi için keşidecinin tayin ettiği müddete hamil riayet etmezse, kabul ve ödemeden imtina sebebiyle müracaatta bulunmak haklarını kaybeder; meğer ki, keşidecinin yalnız kabule ait mesuliyeti müstesna tutmak istediği şerhten anlaşılsın; Ciroda ibraz için bir müddet şart kılınmışsa ancak ciranta bu müddeti ileri sürebilir.

Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.

Bu maddeye ilişkin kararlarda ele alınan başlıca hususlar

Kıymetli evrak zayii

İhtiyati haciz

Cirantaya müracaatta protestonun aranmaması hak düşürücü sürenin gözden kaçırılmasıdır

Ödeme kısmen yapılırsa menfi tespit davası kısmen istirdat davasına dönüşür

Bonoda ödememe protestosu çekilmemesi hamilin cirantaya müracaat hakkını kaybettirir

Bonoya dayalı ihtiyati haciz talebinde yetki ve teselsül sorumluluğu

Müteselsil sorumlu borçlu için yetki şartının geçerliliği

Ödememe protestosunun müracaat hakkı için önemi

Yayın arşivindeki kararlardan derlenen uyuşmazlık başlıkları — aşağıda ilgili kararlar listelenir.

İlişkili kararlar

Bu maddeyi anan içtihatlar (arşiv)

Yayın arşivinden derlendi (kararın atıf yaptığı mevzuattan otomatik); anonimleştirilmiş, editör onayından ayrıdır.

Güncel gelişmeler

Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.

Kendinizi test edin

Kural · Sürelerin geçirilmesiyle hakların kaybı

Hamil, görüldüğünde ödenen poliçeyi ibraz, protesto düzenleme veya 'gidersiz iade' kaydında ödeme için ibraz sürelerini geçirirse sonuç ne olur?

  1. Hamil, kabul eden dâhil tüm borçlulara karşı haklarını kaybeder
  2. Hamil, kabul eden kişi hariç olmak üzere cirantalara, düzenleyene ve diğer borçlulara karşı haklarını kaybeder
  3. Hamil hiçbir hakkını kaybetmez; süreler yalnızca düzenleme kolaylığıdır
  4. Hamil yalnızca düzenleyene karşı hakkını kaybeder
  5. Hamil yalnızca kabul edene karşı hakkını kaybeder
Cevabı ve açıklamayı göster

Doğru cevap: B

TTK m.730/1 uyarınca hamil belirli süreleri geçirirse, kabul eden kişi hariç olmak üzere cirantalara, düzenleyene ve diğer borçlulara karşı sahip olduğu hakları kaybeder. A kabul edeni de kapsar (oysa hariç); C hak kaybını reddeder; D yalnız düzenleyene; E yalnız kabul edene (tam ters) hasreder.

Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-730 — erişim: 18.08.2026

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.