6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Bonoda lehdar/cirantaya karşı ihtiyati haciz için protesto şartı

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2020/1422 E. 2020/1305 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ Emsalİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)

Mahkemenin nitelemesi: Kıymetli evrak (kambiyo)Bono

Davacının nitelemesi: İhtiyati Hacze İtiraz mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

Bonoya dayalı ihtiyati haciz talebinde, hamilin düzenleyene karşı talepte bulunabilmesi için bononun süresinde ibraz edilmiş ve vadesinin gelmiş olması yeterlidir; ancak düzenleyen dışındaki müracaat borçlularına (lehdar, ciranta ve bunlar lehine aval verenler) karşı ihtiyati haciz istenebilmesi için ayrıca TTK 714/3 uyarınca süresinde ödememe protestosu çekilmiş olması ve bunun ihtiyati haciz talebine eklenmesi şarttır. Protesto çekilmemişse, hamil TTK 730/c gereği düzenleyen dışındaki borçlulara karşı müracaat hakkını kaybeder ve bu borçlular hakkında ihtiyati haciz şartları oluşmaz.

Ele alınan sorunlar

Lehdar/ciranta hakkında ihtiyati haciz için ödememe protestosu şartının aranması → ret

İddia: Alacaklı vekili, ödememe protestosunun düzenlenmemiş olmasının borçluyu ve cirantayı bonodaki borçtan kurtarmayacağını, bononun TTK 776 gereği tüm zorunlu unsurları taşıdığını ve kayıtsız şartsız ödeme vaadinin bulunduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.

Gerekçe: Hamilin bonoyu düzenleyene karşı ihtiyati haciz talep edebilmesi için bononun süresinde ibraz edilmiş ve vadesinin gelmiş olması yeterlidir. Ancak düzenleyen dışındaki müracaat borçlularına (lehdar/ciranta) başvurabilmek için senedin vadesinin gelmiş olması yeterli olmayıp, ayrıca TTK 714/3. maddedeki sürede protesto edilmesi gerekir. Alacaklı hamil, senedi düzenleyene protesto keşide etmediği takdirde TTK 730/c maddesi uyarınca düzenleyen dışındaki diğer borçlulara karşı müracaat hakkını kaybeder. Ödememe protestosu, bonoya bağlı alacağın muaccel hale gelmesi veya borçluların temerrüdü için öngörülen bir ihtar değildir; hamilin müracaat hakkını kullanabilmesi için öngörülen bir koşuldur. İtiraz eden lehdar/ciranta hakkında ihtiyati haciz talebinden önce çekilmiş bir ödeme protestosu bulunmadığından, itiraz eden hakkında ihtiyati haciz şartları oluşmamıştır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Bonoda düzenleyen dışındaki müracaat borçlularına (lehdar/ciranta) karşı ihtiyati haciz istenebilmesi için ödememe protestosunun şart olduğuna dair değerlendirme, bölgesel ve ikna edici nitelikte emsal değer taşımaktadır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz ihtiyati hacze itiraz bono lehdar ciranta ödememe protestosu müracaat hakkı muacceliyet

Atıf yapılan mevzuat: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) — İİK 257/1İİK 265 · 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) — TTK 714/3TTK 730/cTTK 776

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2020/1422

KARAR NO 2020/1305

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 03/07/2020 (Ek Karar)

NUMARASI 2020/92 D. İş-2020/93 Karar

TALEP İhtiyati Haciz

İSTİNAF KARAR TARİHİ 08/12/2020

İhtiyati hacze itirazın kabulüne yönelik 03/07/2020 tarihli ek kararın ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

İhtiyati haciz talep eden vekili; borçlu ... tarafından 21/10/2019 düzenlenme tarihli, 85.000-TL bedelli, 02/12/2019 vade tarihli senet keşide edildiğini, bu senedin borçlu ... tarafından ciro edilerek müvekkiline verildiğini, vade tarihi geldiğinde senet bedelinin müvekkiline ödenmediğini, müvekkilinin elinde borçluya ait 1 adet sened daha bulunduğunu, müvekkilinin alacağının ödenmediğini,alacağın rehinle temin edilmediği gibi hiçbir şekilde de teminat altına alınmadığını, borçlu aleyhine icra takibine başlanacağından ve borçlunun hal ve davranışlarından mallarının kaçırma ve gizleme yoluna gideceği endişesini taşıdığından dolayı alacağın temini için borçlunun menkul ve gayrimenkul malları ile 3.

kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, ihtiyati haciz talebinde bulunan alacaklı vekili tarafından verilen dilekçeye göre alacaklının, borçlulardan ibraz edilen senet sebebiyle alacaklı olduğu, vadesi gelmesine rağmen ödenmediği, borçluların mal kaçırma hazırlığı içinde olduğu, alacağın rehinle temin edilmediği gerekçesiyle; İİK.nun 257/1. maddesi gereğince, talebin borçlular yönünden kabulüne, borçluların taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına, borçlarına yetecek miktardan fazla olmamak üzere, kanuni kısıtlamalar da nazara alınmak kaydı ile alacak miktarı kadar ihtiyati haciz konulmasına karar verilmiştir.

İTİRAZ

İhtiyati hacze itiraz eden ... vekili; alacaklı-hamil konumundaki ...'un senedi düzenleyen borçluya TTK'nın 730. maddesi gereğince usulle uygun noter kanalıyla ödememe protestosu göndermediğini, bonoda senedi düzenleyene ödememe protestosu gönderilmemesi durumunda lehdar ve cirantalara başvuru hakkının düşeceğini, şikayete konu takipte müvekkili ...'nun lehdar ve ciranta konumunda olduğundan takip alacaklısı ...'un müvekkiline müracaat hakkı bulunmadığını, dolayısıyla İİK.nın 257/f.1 maddesinde belirtilen vadesi gelmiş bir para borcundan söz edilemeyeceğini, müvekkilinin alacaklı olduğu belirtilen ...'a hiçbir borcu olmadığını, alacaklının senedi kötü niyetli olarak ele geçirdiğini ve ihtiyati haciz talebinde bulunduğunu, hatta 590.000-TL'lik senedin düzenleme tarihini tedavüle çıktıktan sonra kendisi doldurmuş olup eksik senet durumunun söz konusu olduğunu belirterek, ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

EK KARAR

Mahkemece, alacaklının bononun cirantalarına, bunlar lehine aval verenlere ve bunların yetkisiz temsilcilerine karşı ihtiyati haciz isteyebilmesi için ödememe protestosu çekmiş olması ve bu protestoyu ihtiyati haciz talebine eklemesinin şart olduğunu, aksi halde cirantalara başvuru imkanı bulunmadığını,bu nedenle itiraz eden hakkında ihtiyati haciz şartları oluşmadığı gerekçelerle itirazın kabulüne 13/03/2020 tarihli ihtiyati haciz kararının itiraz eden lehdar ... yönünden kaldırılmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Alacaklı vekili; bono için ödememe protestosunun düzenlenmemiş olmasının borçluyu ve cirantayı bonolardaki borçtan kurtarmayacağını TTK.'nın 776 maddesi gereği bononun bütün zorunlu unsurları taşıdığını ve kayıtsız şartsız bir bedel ödeme vaadinin altına hem davacının hem de keşidecinin imza ettiğini, usul ve yasaya aykırı kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

İhtiyati hacze itiraz İİK'nın 265. maddesinde düzenlenmiş olup; borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuruyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir.Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder.Talep vadesi geçmiş ,bonoya dayalı ihtiyati haciz istemine ilişkindir.Talebe dayanak 85.000-TL bedelli bononun incelenmesinde ; senedin ,düzenleme tarihinin 21.10.2019 asıl borçlunun ...,itiraz eden borçlunun lehdar ,senedin vadesinin 2.12.2019 tarihi olduğu ,ihtiyati haciz talep dilekçesine protesto evrakının eklenmediği anlaşılmaktadır.Hamilin bonoyu düzenleyene karşı ihtiyati haciz talep edebilmesi için ,bononun süresinde ibraz edilmiş ve vadesinin gelmiş olması yeterlidir.

Ancak düzenleyen dışında müracaat borçlularına (lehdara) başvurabilmek için senedin vadesinin gelmiş olması yeterli olmayıp, ayrıca TTK nun 714/3.maddedeki sürede protesto edilmesine bağlıdır.Alacaklı hamil, senedi düzenleyene protesto keşide etmediği takdirde,TTK nun 730/c maddesi uyarınca düzenleyen dışındaki diğer borçlulara karşı müracaat hakkını kaybeder. Ödememe protestosu bonoya bağlı alacağın muaccel hale gelmesi veya borçluların temerrüdü için öngörülen bir ihtar olmayıp, hamilin müracaat hakkını kullanabilmesi için öngörülen bir koşuldur.İtiraz eden lehdar/ciranta hakkında ihtiyati haciz talebinden önce çekilmiş bir ödeme protestosu bulunmadığı, bu nedenle itiraz eden hakkında ihtiyati haciz şartları oluşmadığı gerekçesiyle, ihtiyati haczin kaldırılmasına ilişkin ek kararda isabetsizlik yoktur.İhtiyati haciz isteyen alacaklı vekilinin istinaf nedenleri yerinde olmadığından başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına,İstinaf yoluna başvuran tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda H.M.K.'nın 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.08/12/2020

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/163649 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.