Kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali ve genel hükümler
TTK 645-653 · bkt Zayi · 132 karar (agac.json bildirimi: 129)
🌱 Mesele-tohumu: bu başlık mesele granülaritesine yakındır; Etap 2 mesele madenciliği buradan başlayabilir.
Bu başlıkta usul:
Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 62Hak düşürücü süre 7Görev ve yetki 6İhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz) 6İhtiyati tedbir usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz) 1Zamanaşımı 1
-
Çek zayii davasında hamil çıkması halinde istirdat davası açma zorunluluğu
2024/356 E. 2024/316 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayii nedeniyle çek iptali davası hasımsız açılan bir dava olup, yargılama sırasında çeki elinde bulunduran hamilin ortaya çıkması halinde mahkeme, çek iptali davasını açan davacıya bu hamile karşı istirdat davası açması için süre vermelidir. Davacı bu süre içinde istirdat davası açarsa çek iptali davası konusuz kalır ve karar verilmesine yer olmadığına karar verilir; açmazsa çek iptali davası reddedilir. Davacının icra takibi başlatılmamış olması, ödeme yapılmamış olması veya ciro zincirinde görülmemesi, istirdat davası açma zorunluluğunu ortadan…
çek zayii/iptali davasıhasımsız davaistirdat davasıödeme yasağıciro zinciriyetkili hamil
-
Zayi nedeniyle çek iptali davasında çek görüntüsü ibrazı zorunluluğu yok
2023/2218 E. 2023/1801 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Zayi nedeniyle çek iptali davası hasımsız açılıp verilecek karar kesin hüküm niteliği taşımadığından, davacının hamillik sıfatını ve çekin zayi olduğunu ispat için mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunması yeterlidir; çekin görüntüsü veya fotokopisinin ibrazı zorunlu değildir. Muhatap bankanın çekin ibrazına ilişkin cevapları çelişkili ise, hesap bilgisini de içeren yeni bir müzekkere ile durum netleştirilmeden ve gerekirse çek bilgileri düzeltilip ilanlar yenilenmeden davanın reddine karar verilemez.
zayi nedeniyle çek iptalihasımsız davakesin hüküm niteliği bulunmamasıödemeden men kararıhamillik sıfatıispat yükü
-
Kesinlik sınırı içinde kalan hükme yönelik istinafın usulden reddi
2021/1735 E. 2023/1555 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun usulden reddi
HMK 341/2 ve HMK Ek 1. madde uyarınca kanunda belirlenen kesinlik sınırını (5.880-TL) geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin ilk derece kararları kesindir; dava değerinin tamamı reddedilmiş ve bu tutar kesinlik sınırının altında kalıyorsa, davacının bu hükme yönelik istinaf başvurusu incelenemez ve usulden reddedilir.
kesinlik sınırıaktif husumetmalvarlığı davasıistinaf kabiliyetikünye-çıkarımı: evrak zayi
-
Boş çek yaprakları için ödeme yükümlülüğü sona erince hesap kapatma
2021/456 E. 2023/1441 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
5941 sayılı Kanunun geçici 3 ve 4. maddeleri uyarınca bankanın eski (3167 sayılı Kanun döneminde teslim edilmiş) boş çek yapraklarına ilişkin ödeme yükümlülüğü kanunda belirtilen tarihte sona erdiğinde, çekler hukuken geçerliliğini sürdürse de bankanın bu hesapları açık tutmakta hukuki yararı kalmaz; bu durumda çek hesaplarının kapatılmasına karar verilebilir. Hesabın kapatılmış olması, çekin ileride ibrazı halinde karşılıksızdır işlemi yapılmasına engel değildir. Talebin niteliği zayi nedeniyle çek iptali (TTK 757 vd.) olmayıp teminat gösterme…
çek hesabının kapatılması5941 sayılı Kanun geçici 3. maddeboş çek yaprağı sorumluluk bedeliteminat gösterme yükümlülüğükarşılıksızdır işlemizayi nedeniyle çek iptali (TTK 757 vd.)
-
Çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı yoktur
2023/1812 E. 2023/1409 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Çek keşidecisinin, çekin zayi olması nedeniyle iptalini isteme hakkı yoktur; bu hak TTK 651/2 uyarınca senede bağlı alacak hakkına sahip hamile aittir. Keşideci, muhatap bankayı ödemeden men yetkisine sahip olmadığı ve çek ibraz edildiğinde İİK 72 uyarınca olumsuz tespit davası açma imkanı bulunduğu için, zayi nedeniyle iptal davası açmakta hukuki yararı ve dava takip yetkisi yoktur; bu durumda dava, hukuki yarar dava şartının yokluğu nedeniyle reddedilir.
zayi nedeniyle çek iptalihamilkeşidecihukuki yarardava takip yetkisiolumsuz tespit davası
-
İlan masrafı için kesin süre verilmeden davanın usulden reddi hatalı
2023/1182 E. 2023/880 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Zayi nedeniyle çek iptali davalarında, ilan giderlerinin yatırılması ve ilan işlemlerinin yaptırılması için verilen kesin sürenin geçerli olabilmesi için; ara kararda ilan masraflarının açıkça belirlenip avans olarak yatırılması yönünde net bir ihtarat yapılması, ilan metninin hazırlanması gibi mahkemenin yapması gereken işlemlerin davacıya yüklenmemesi ve kesin süreye uyulmamasının sonuçlarının açık ve net biçimde bildirilmesi gerekir. Bu unsurlar sağlanmadan, salt ilan masraflarının yatırılmadığı/ilanların yaptırılmadığı gerekçesiyle davanın usulden…
çek iptali (zayi)kesin süreilanusulden retödemeden men (tedbir)
-
Keşidecinin imzalı boş çek yaprağının iptalini istemesinde hukuki yarar yokluğu
2023/948 E. 2023/750 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrak (çek) iptali davası, kanundaki düzenleniş amacı itibarıyla hamilin senetten kaynaklanan haklarını korumaya yönelik olduğundan, ancak çekin hamili tarafından açılabilir. Çekin keşidecisi olan kişi, imzalı fakat diğer bilgileri boş bırakılmış çek yaprağının iptalini istese de hamil sıfatını haiz olmadığından bu davayı açmakta hukuki yararı yoktur; ileride karşılaşabileceği ihtimali dava ve takipler hukuki yarar oluşturmaz, zira hasımsız açılan iptal davasında verilecek karar üçüncü kişiler yönünden kesin hüküm doğurmaz.
zayi nedeniyle çek iptalihasımsız davaaktif husumethukuki yararhamil sıfatıaçığa çek
-
Zayi nedeniyle çek iptali davasında yaklaşık ispat yeterlidir
2023/906 E. 2023/687 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Hasımsız açılan zayi nedeniyle çek iptali davalarında, verilecek kararın kesin hüküm niteliği taşımaması nedeniyle davacının hamillik ve çekin rızası dışında elinden çıktığına ilişkin kesin ispat yerine mahkemeye olumlu kanaat verecek ölçüde (yaklaşık) ispat sunması yeterlidir; ayrıca çekin keşide tarihinden önceki döneme ait banka cevabına dayanılarak değil, keşide tarihi sonrası ibraz durumu araştırılarak karar verilmelidir.
zayi nedeniyle çek iptaliyaklaşık ispathasımsız davayetkili hamillikkesin hüküm niteliği
-
Çek zayii davasında hamilin uhdesinde kayıp: iptal koşulları
2023/788 E. 2023/578 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Hasımsız açılan çek zayii davasında, çekin ibraz edildiği ve karşılıksız çıktığı, davacının çeki hamilden iade aldığını beyan ettiği, yapılan usulüne uygun ilanlara karşın çek üzerinde hak iddia eden üçüncü bir kişi çıkmadığı hâllerde, çekin davacı uhdesinde kaybolduğu kabul edilerek zayi nedeniyle iptal koşullarının oluştuğu sonucuna varılır; bu durumda salt iadeye ilişkin belge sunulmaması veya istirdat davası açılmamış olması, davanın reddi için tek başına yeterli değildir.
çek iptali (zayi)hasımsız davaistirdat davasımeşru hamilmenfi tespit davasıTTK 757
-
İmzalı boş çekte iptal davasını keşideci değil hamil açabilir
2023/721 E. 2023/561 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
İmzalı ancak içeriği boş bırakılmış çalınan çek yaprakları, kambiyo senedi vasfını taşımadığı için değil, davayı açan kişinin hamil sıfatını haiz olmaması nedeniyle iptal davasına konu edilemez; zira TTK 651/2 ve 757-764. maddeler uyarınca zayi nedeniyle çek iptali davasını açma hakkı yalnızca senede bağlı hak sahibi hamile aittir, keşideciye değil. Keşideci sıfatıyla dava açan kişinin hukuki yararı bulunmadığından dava, dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddedilir.
kambiyo senediçek iptalizayihamil sıfatıkeşidecihukuki yarar
-
Zayi nedeniyle çek iptalinde ilan öncesi kesin süre ihtarı zorunluluğu
2023/566 E. 2023/455 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Zayi nedeniyle çek iptali davasında mahkemece ilan yapılmasına karar verilmesi tek başına yeterli değildir; ilan masraflarının belirlenip yatırılması için tarafa kesin süre verildiğinin, kesin süreye uyulmamasının sonuçlarının ve davanın reddedilebileceğinin açık ve net biçimde ihtar edildiğinin ara kararda yer alması gerekir. Bu unsurları içermeyen bir ara karara dayanılarak, ilan yaptırılmadığı gerekçesiyle doğrudan davanın usulden reddine karar verilemez.
-
Çek iptali davasında ilan eksikliği ve istirdat süresi değerlendirmesi
2022/1460 E. 2023/424 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Çek iptali davasında, yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması halinde davacıya hamile karşı istirdat davası açması için süre verilmesi gerekir; çekler icra takibine konu edilmişse çek aslı sunulamayacağından, dosya numarası bildirilerek de istirdat davası için mehil verilebilir. Ayrıca çek iptali davasında zayii iddiasının değerlendirilmesi için çeklerin bankaya ibraz edilip edilmediğinin araştırılması ve dava şartı olan ilan işleminin gerçekten tamamlanıp tamamlanmadığının mahkemece duruşma açılarak veya taraftan sorularak netleştirilmesi, bu…
-
Hasımsız bono iptali davasında bono hamilinin istinaf hakkı yokluğu
2023/269 E. 2023/225 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun usulden reddi
Hasımsız açılan zayi nedeniyle kıymetli evrak (çek/bono) iptali davalarında, kendisini senet hamili olarak gösteren üçüncü kişilerin davaya asli ya da fer'i müdahil olma imkanı bulunmadığından, bu kişilerin davada taraf sıfatı yoktur ve iptal kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurma hakları bulunmamaktadır; bu tür üçüncü kişilerin hakları, çek/bono hamilinin ortaya çıkması halinde uygulanacak istirdat davası prosedürü ile korunur.
zayi nedeniyle kıymetli evrak iptalibonotaraf sıfatıhasımsız davaasli/fer'i müdahaleistirdat davası
-
Bono iptali davasında tevdi edilen bedelin ödenmesi için hak sahipliğinin kesinleşmesi şartı
2022/1463 E. 2023/97 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle açılan bono iptali davasında, senet borçlusu tarafından tevdi mahalline yatırılan bedelin ilgili kişiye ödenebilmesi için, bono üzerindeki hak sahipliğinin bir menfi tespit/istirdat davası ile kesin olarak belirlenmiş olması gerekir. Bu kapsamda açılan istirdat davası talep eden lehine sonuçlanmış olsa da, karar kesinleşmeden hak sahipliği kesin olarak belirlenmiş sayılamayacağından tevdi mahallindeki bedelin ödenmesi talebi reddedilir.
kıymetli evrak iptalibono iptalitevdi mahalliödemeden menistirdat davasımenfi tespit davası
-
Muhatap bankanın çek hamili olmaması nedeniyle aktif husumet yokluğu
2022/2121 E. 2023/62 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı, TTK 651/2 uyarınca senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir. Bir bankanın, müşterisine teslim ettiği ancak kullanılmadan iade edilip fiziken bulunamayan boş çek yapraklarının iptalini talep edebilmesi için o çeklerin hamili olması gerekir; muhatap/teslim eden banka sıfatı bu hakkı vermez. Ayrıca henüz keşide edilmemiş, hiçbir surette doldurulup dolaşıma girmemiş boş çek yaprağı, TTK 780-781 anlamında kıymetli evrak (çek) vasfını taşımadığından zaten zayi nedeniyle iptale konu olamaz.
zayi nedeniyle çek iptaliaktif husumet ehliyetikıymetli evrakta hamillikboş çek yaprağımenfi tespit davasıhukuki yarar (dava şartı)
-
Çekin keşidecisi zayii nedeniyle iptal davası açamaz
2022/2431 E. 2022/1869 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
TTK 818/s maddesinin atfıyla uygulanan TTK 757/1 ve TTK 651/2 uyarınca, zayii nedeniyle çek iptali davasını ancak çekin hamili açabilir; çeki bizzat keşide eden kişi, kendi çekinin zayii nedeniyle iptalini isteyemez. Keşidecinin bu davayı açması hâlinde, hem aktif husumet ehliyeti hem de hukuki yarar yokluğu nedeniyle dava usulden reddedilir.
çek iptalizayiiaktif husumet ehliyetihukuki yararhamilkeşideci
-
Çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açamayacağı
2022/2242 E. 2022/1692 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrakın (çekin) iptalini isteme hakkı, TTK 651/2 ve TTK 757-764. maddeleri uyarınca senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir; çekin keşidecisi, hesap sahibi olsa da hamil sıfatını taşımadığından zayi nedeniyle iptal davası açamaz. Keşideci, çalınan/kaybolan boş çekin doldurularak ibrazı halinde hak talep eden hamile karşı İİK 72 uyarınca olumsuz tespit davası açabilir. Ayrıca kıymetli evrak niteliğini haiz olmayan tamamen boş (imzasız) çek yapraklarının iptalinin istenilmesinde hukuki yarar bulunmaz.
çek iptalizayi nedeniyle iptalaktif husumet ehliyetihukuki yararhamil sıfatıkeşideci
-
Keşideci hamil sıfatı olmadan zayi nedeniyle çek iptali isteyemez
2022/2132 E. 2022/1568 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrak (çek) iptali davasını açmakta hukuki menfaati olan kişi, senede bağlı alacak hakkına sahip olan hamildir; keşidecinin böyle bir dava açma hakkı yoktur. Çek olarak nitelendirilebilmesi için senedin kanunda öngörülen zorunlu unsurları taşıması gerekir; henüz doldurulmamış boş çek yaprakları kıymetli evrak vasfı taşımadığından, bunların keşideci şirketin yetkilisi elinde bulunması, o kişiye hamil sıfatı kazandırmaz. Hamil sıfatı bulunmayan kişinin açtığı zayi nedeniyle çek iptali davası, hukuki yarar (dava şartı) yokluğu…
çek iptalizayi nedeniyle kıymetli evrak iptalihamil sıfatıhukuki yarardava şartıkeşideci
-
Kesinlik sınırı altındaki çek iptali davasında istinafın usulden reddi
2022/1508 E. 2022/1148 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun usulden reddi
Malvarlığına ilişkin bir davada ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf edilen kısmın parasal değeri, HMK'nun 341/2 ve Ek 1. maddesindeki kesinlik sınırının altında ise, istinaf incelemesi yapılmaksızın başvurunun usulden reddine karar verilir.
kesinlik sınırıistinaf başvurusunun usulden reddiçek iptalimalvarlığı davası
-
Zayi nedeniyle çek iptali davasını keşideci değil hamil açabilir
2022/1609 E. 2022/1149 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrakın (çekin) iptalini isteme hakkı, senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir; çekin keşidecisi bu davayı açmaya aktif husumet sahibi değildir. Keşideci sıfatıyla açılan zayi nedeniyle çek iptali davası, aktif husumet yokluğu nedeniyle reddedilir.
aktif husumetzayi nedeniyle çek iptalikıymetli evrakın iptalihamilkeşideci
-
Boş çek yaprağının zayi nedeniyle iptalinde hukuki yarar yokluğu
2022/1373 E. 2022/1095 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Henüz keşide edilmemiş, hamile teslim edilmemiş ve kanunda sayılan zorunlu unsurları (çek kelimesi, bedel havalesi, muhatabın unvanı, ödeme yeri, düzenleme tarih ve yeri, keşidecinin imzası) taşımayan boş çek yaprakları kıymetli evrak (çek) niteliğinde değildir; bu nedenle zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali davası açılamaz. Zayi nedeniyle çek iptali davasını açma hakkı, TTK 651/2 uyarınca senede bağlı hak sahibi hamile aittir; çek hamili olmayan ve elinde henüz kambiyo vasfı kazanmamış boş çek yaprağı bulunan kişinin bu davayı açmakta hukuki yararı…
zayi nedeniyle kıymetli evrak iptalihukuki yararçekin zorunlu unsurlarıkambiyo vasfıhamil sıfatıolumsuz tespit davası
-
Keşidecinin zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkının bulunmaması
2022/1382 E. 2022/1091 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Çekin zayi olması nedeniyle iptalini isteme hakkı, senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir; keşideci bu hakka sahip değildir. Keşidecinin çek bedelini ödediğini ileri sürerek zayi nedeniyle iptal davası açması halinde, hukuki yarar dava şartı (HMK 114/h) gerçekleşmediğinden dava reddedilir; bu husus mahkemece re'sen gözetilir.
-
Boş senedin anlaşmaya aykırı doldurulduğu iddiasının ispatı
2022/653 E. 2022/562 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Kambiyo senedinin boş olarak verildiği ve sonradan anlaşmaya aykırı doldurulduğu iddiası, bononun borç ikrarı niteliği ve senetten ayrı ileri sürülemeyecek mücerretlik özelliği nedeniyle, ancak senet niteliğinde yazılı delille ispat edilebilir; bu tür iddialar tanıkla ispat olunamaz. Yazılı delil sunulamaması ve karşı tarafın muvafakati bulunmaması nedeniyle tanık dinlenemeyen hallerde, davacı iddiasını ispatlayamamış sayılır ve menfi tespit talebi reddedilir.
menfi tespit davasıkambiyo senedibonoaçığa imzaanlaşmaya aykırı doldurmamücerretlik ilkesi
-
Boş çek yaprağının çalınması: hamil olmayanın iptal talebinde hukuki yarar yokluğu
2022/227 E. 2022/190 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı, senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir; henüz keşide edilmemiş ve keşideciye/hesap sahibine teslim edilmemiş boş çek yaprakları, kanunda sayılan unsurları taşımadığından kıymetli evrak (çek) vasfını haiz değildir. Böyle bir yaprağın çalınması halinde, çekin hamili bulunmayan kişinin (çeki dolduracak keşideci dahi olsa) iptal davası açmakta hukuki yararı yoktur; keşidecinin korunması yolu, çek doldurularak ibraz edildiğinde hak talep eden kişiye karşı açılacak olumsuz tespit davasıdır.
zayi nedeniyle çek iptalihamilkıymetly evrak vasfıboş çek yaprağıhukuki yarardava şartı
-
İstinaf başvurusunun süresinden sonra yapılması nedeniyle usulden reddi
2022/83 E. 2022/26 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun usulden reddi
İlk derece mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusu, HMK 345. maddede öngörülen iki haftalık süre içinde yapılmamışsa, HMK 346/1. maddesi uyarınca süre yönünden usulden reddedilir. Sürenin hesabında HMK 92. madde uygulanır; hafta olarak belirlenen süre, başladığı güne denk gelen haftanın sonunda sona erer.
istinaf süresihak düşürücü süreusulden retkünye-çıkarımı: evrak zayi
-
Tahsile verilen çeki kaybeden bankanın vekil sıfatıyla sorumluluğu
2021/2220 E. 2021/1991 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Tahsil amacıyla kendisine ibraz edilen çeki kaybeden banka ile hamil arasındaki ilişki tahsil cirosuna dayalı vekalet ilişkisidir; vekil hamil konumundaki bankanın çekin kaybedilmesinden sorumlu tutulabilmesi için hamilin, mal varlığı bulunan çek borçlusu ve müracaat borçlularından alacağını tahsil edememiş veya ispat zorluğu çekmeksizin borçluların mallarını elden çıkarması nedeniyle alacağını tahsil edememiş olması gerekir. Çekin zayi nedeniyle iptaline karar verilmiş olması halinde hamil, bu karara istinaden keşideciye ve asıl ilişkiye dayalı olarak…
vekil hamiltahsil cirosuçekin zayi nedeniyle iptaliilliyet bağımüracaat borçlusuvekalet sorumluluğu
-
İstinaf başvurusunun süre yönünden usulden reddi
2021/1814 E. 2021/1508 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun usulden reddi
Gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK 345 uyarınca 2 haftalık istinaf süresi, HMK 92 maddesindeki hafta hesabına göre işletilir; bu süre geçirildikten sonra yapılan istinaf başvurusu HMK 346/1 uyarınca süre yönünden usulden reddedilir.
istinaf süresihak düşürücü süretebliğusulden retkünye-çıkarımı: evrak zayi
-
Çekin keşidecisi zayi nedeniyle çek iptali davası açamaz
2021/1206 E. 2021/1162 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkı, TTK 651/2 uyarınca senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir; çekin keşidecisi hamil olmadığından ve dava konusu çek henüz keşide edilmemiş boş yaprak niteliğinde ise, keşidecinin bu davayı açmakta hukuki yararı ve aktif husumet ehliyeti bulunmaz; bu husus HMK 114/h uyarınca dava şartı olduğundan mahkemece kendiliğinden gözetilir.
zayi nedeniyle kıymetli evrak (çek) iptalihukuki yararaktif husumet ehliyetidava şartıhamilkeşideci
-
Zayi nedeniyle bono iptalinde imzasız suretin delil olarak yeterliliği
2021/1166 E. 2021/1044 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Hasımsız açılan ve kesin hüküm niteliği taşımayan zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali davalarında, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil (örn. imza dışındaki tüm unsurları gösteren senet sureti) sunması yeterli sayılmalı, daha fazlasını ispata zorlanmamalıdır; bu durumda dava açılmasında yasal bir engel bulunmadığı kabul edilmelidir. Ancak yapılan ilanlarda senedin keşideci ve lehdar bilgilerinin de yer alması gerekir; bu bilgileri içermeyen ilanlarla hüküm kurulamaz ve ilanların yenilenmesi zorunludur.
zayi nedeniyle kıymetli evrak iptalibonohasımsız davaispat yüküsenet suretiilan
-
Çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı yoktur
2021/1048 E. 2021/930 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrakın (çekin) iptalini isteme hakkı, senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir; keşideci veya onun mirasçıları bu davayı açma hakkına sahip değildir. Keşide edilmemiş, kambiyo vasfını haiz olmayan çek yapraklarının hesap sahibinin mirasçıları tarafından iptali talep edilemez; bu durumda hukuki yarar dava şartı yokluğundan davanın reddi gerekir.
zayi nedeniyle çek iptalihamilkeşideciaktif husumet ehliyetihukuki yarardava şartı