Madde 1318 — II- Ücret
(1) Kurtarılan kişilerin kurtarma ücreti ödeme borcu yoktur.
(2) Kurtarmayı gerektiren kaza sırasında, sadece insan kurtarmış olan bir kurtaran, aracın veya diğer eşyanın kurtarılması veya çevre zararının önlenmesi veya sınırlandırılması için faaliyet göstermiş olan kurtarana takdir edilen ücret ve özel tazminattan uygun bir pay istemeye hak kazanır.
Madde gerekçesi
1989 Sözleşmesinin 16 ncı maddesinden alınmıştır. Bu kurallar daha önce, 1910 Sözleşmesinin 9 uncu maddesinden, Alm. TK.’nın 2001 yılından önceki 750 nci paragrafı vasıtasıyla 6762 sayılı Kanunun 1231 inci maddesine intikal etmişti. 1989 Sözleşmesi ile getirilen yenilik, insan kurtarana, özel tazminattan da pay isteme hakkının tanınmış olmasından ibarettir.
Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu
Eski TTK (6762) karşılığı
m.1222 kismen — Kurtarma ↔ Kurtarma ve yardım
Deniz tehlikesi altında bulunan bir gemi veya gemideki şeyler; gemiadamlarının idaresinden çıktıktan sonra üçüncü şahıslar tarafından ele geçirilerek emniyet altına alınır veya, bu hal haricinde, gemi veya gemide bulunan şeyler üçüncü şahısların yardımiyle deniz tehlikesinden kurtarılır ise bu kısım hükümleri gereğince kurtarma veya yardım için bir ücret istenebilir. Kurtarma veya yardım aynı donatanın birden çok gemileri arasında olsa da hüküm aynıdır. Ödenecek para, emniyet altına alınan veya kurtarılan şeylerin değerini hiç bir halde geçemez.
Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.
İlişkili kararlar
Bu maddeye bağlı onaylı karar henüz yok. Yeni kayıtlar aylık bültenle duyurulacak → bülten.
Güncel gelişmeler
Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.
Kendinizi test edin
Kurtarılan kişilerin ücret borcu ve yalnızca insan kurtarmış olan kurtaranın durumu bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Kurtarılan kişiler, kendileri için harcanan çaba karşılığında kurtarana kurtarma ücreti ödemekle yükümlüdür; ücret kişi başına belirlenir.
- Yalnızca insan kurtarmış olan kurtaran, aynı kazada eşya veya çevre kurtaran bulunsa dahi hiçbir hâlde ücret veya özel tazminattan pay alamaz.
- Yalnızca insan kurtaran, eşya veya çevre kurtaranın kurtarma ücretinin tamamına hak kazanır; diğer kurtaran paydan yararlanamaz.
- Kurtarılan kişilerin ücret borcu yoktur; yalnızca insan kurtarmış olan kurtaran, eşya veya çevre kurtarana takdir edilen ücret ve özel tazminattan uygun bir pay isteyebilir.
- Yalnızca insan kurtaran, ücreti ancak kurtardığı kişilerden isteyebilir; eşya kurtarandan pay isteme hakkı yoktur.
Cevabı ve açıklamayı göster
Doğru cevap: D
TTK m.1318/1 uyarınca kurtarılan kişilerin kurtarma ücreti ödeme borcu yoktur; insan hayatı bir 'kurtarılan değer' olarak paraya çevrilmez. Fıkra 2 uyarınca kurtarmayı gerektiren kaza sırasında sadece insan kurtarmış olan bir kurtaran, aracın veya diğer eşyanın kurtarılması yahut çevre zararının önlenmesi veya sınırlandırılması için faaliyet göstermiş olan kurtarana takdir edilen ücret ve özel tazminattan UYGUN BİR PAY istemeye hak kazanır. İki fıkra birbirini tamamlar: kurtarılan kişiye ücret yükletilmez, ama insan kurtaran da karşılıksız bırakılmaz — payı, kurtarılan kişilerden değil, aynı olayda mal veya çevre kurtaran kurtarandan alır. A, kurtarılan kişilere ücret borcu yükler. B, f.1'i f.2'ye yanlış genişleterek insan kurtaranın pay hakkını da yok sayar. C, 'uygun bir pay' yerine ücretin tamamını verir. E, payın kimden isteneceğini yanlış belirler.
Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-1318 — erişim: 20.07.2026