Madde 1324 — IV- Sırası
(1) Gemi alacağının hakkının verdiği kanuni rehin haklarının sırası, 1320 nci maddede gemi alacaklısı hakkı verdiği açıklanan alacakların sırasına göre belirlenir; şu kadar ki, 1320 nci maddenin birinci fıkrasının (f) bendinde sayılan gemi alacaklıları hakkında 1323 üncü maddenin ikinci fıkrası hükmü saklıdır.
(2) Yalnız kurtarma ücreti alacağının verdiği kanuni rehin hakkı, bu alacağın doğumuna sebebiyet veren faaliyetin yapıldığı tarihten evvel gemi üzerinde doğmuş olan bütün diğer rehin haklarından önce gelir. Kurtarma ücreti alacağının verdiği kanuni rehin haklarından sonra doğanlar, evvel doğanlardan önce gelir; bu hükmün uygulanmasında her bir kurtarma faaliyetinin sona erdiği tarih esastır.
(3) 1320 nci maddenin birinci fıkrasının (a), (b), (d) ve (e) bentlerinde öngörülen gemi alacakları kendi aralarında eşit hakka sahiptirler.
Madde gerekçesi
Dikkat: Bu gerekçe kanun tasarısına yazılmıştır. Maddenin yürürlükteki metni o günden bu yana değişmiştir (i̇çeri̇k deği̇şi̇kli̇ği̇). Gerekçe, güncel metnin değil tasarı metninin açıklamasıdır.
1993 tarihli Sözleşmenin 5 inci maddesinin ikinci ilâ dördüncü fıkralarından alınmıştır. 6762 sayılı Kanunun 1247 ilâ 1250 nci maddelerinde önceliği tayin bakımından benimsenmiş olan yolculuk kıstasından anılan Sözleşme doğrultusunda ayrılınmış ve 1320 nci maddede gemi alacaklısı hakkı verdiği açıklanan alacakların sırasının belirlenmesinde bu hakkın bahşettiği kanuni rehin hakkının sırasından hareket edilmiştir. 1993 tarihli Sözleşmenin 5 inci maddesinin üçüncü fıkrasından alınmış olan maddenin üçüncü fıkrası, 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanununun 207 nci maddesinin birinci fıkrası hükmü dikkate alınarak sevkedilmiştir.
Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu
Eski TTK (6762) karşılığı
m.1250 kismen — Gemi alacakları
Yukarki maddenin 1,2, 4 ve 5 inci bentlerinde gösterilen alacaklardan aynı bent içinde bulunanları aynı sıradadırlar. Aynı maddenin 3 üncü bendinde yazılı alacaklar arasında sıra, doğuş tarihlerine göredir; aynı zamanda doğanların sırası birdir. Kaptan aynı zaruret icabı olarak birden çok muamele (Madde 1235, bent 6) yapmış olursa, bunlardan doğan alacaklar aynı zamanda doğmuş sayılır. 1249 uncu maddenin 3 üncü bendinde yazılı olanlardan daha önce doğmuş olan alacakları ödemek için kaptan tarafından yapılan kredi muamelelerinden ve bilhassa deniz ödüncü mukavelelerinden çıkan alacaklarla bu gibi önceki alacakları tanıma veya tecdit yahut bunların vadesini uzatma maksadiyle yine kaptan tarafından yapılan mukavelelerden doğan alacaklar, kredi muamelesi veya mukavele yolculuğa devam etmek için zaruri bulunmuş olsa bile ancak önceki alacağın haiz olduğu rüçhan hakkından istifade eder. 1235 inci maddenin 10 uncu bendinde yazılı alacaklar, doğuş tarihlerine bakılmaksızın diğer bütün gemi alacaklılarından sonra gelir.
Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.
İlişkili kararlar
Bu maddeye bağlı onaylı karar henüz yok. Yeni kayıtlar aylık bültenle duyurulacak → bülten.
Güncel gelişmeler
Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.
Kendinizi test edin
Kurtarma ücreti alacağının verdiği kanuni rehin hakkının sırası bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Kurtarma ücreti rehni, kurtarma faaliyetinden önce doğmuş bütün rehinlerden önce gelir; kurtarma rehinleri kendi aralarında sonra doğan önce gelecek şekilde sıralanır.
- Kurtarma ücreti alacağı, kendisinden önce doğmuş rehin haklarından sonra gelir; kronolojik öncelik esastır.
- Kurtarma ücreti alacakları kendi aralarında, önce doğanın sonra doğandan önce geleceği şekilde sıralanır.
- m.1320/1 (a), (b), (d) ve (e) bentlerindeki alacaklar birbirine göre önceliklidir; aralarında eşit hak söz konusu değildir.
- Kurtarma ücreti alacağının sırası, kurtarma faaliyetinin başladığı tarihe göre belirlenir; faaliyetin sona erdiği tarih önem taşımaz.
Cevabı ve açıklamayı göster
Doğru cevap: A
TTK m.1324/2 uyarınca yalnız kurtarma ücreti alacağının verdiği kanuni rehin hakkı, bu alacağın doğumuna sebebiyet veren faaliyetin yapıldığı tarihten EVVEL gemi üzerinde doğmuş olan bütün diğer rehin haklarından önce gelir. Kurtarma ücreti alacağının verdiği kanuni rehin haklarından SONRA doğanlar, EVVEL doğanlardan önce gelir; bu hükmün uygulanmasında her bir kurtarma faaliyetinin SONA ERDİĞİ tarih esastır. Kurtarma alacakları arasında böylece ters bir kronoloji işler: en son kurtarma en önde gelir. Kuralın mantığı açıktır — her kurtarma, kendisinden önceki alacaklıların teminatını oluşturan gemiyi bir kez daha kurtarmıştır; bu nedenle en yeni kurtaran en önde yer alır. Fıkra 3 uyarınca (a), (b), (d) ve (e) bentlerindeki gemi alacakları kendi aralarında eşit hakka sahiptir. B, kurtarma ücretinin önceki rehinler karşısındaki önceliğini reddeder. C, ters kronolojiyi düz kronolojiye çevirir. D, (a), (b), (d), (e) alacaklarının eşitliğini reddeder. E, belirleyici tarihi faaliyetin sona ermesi yerine başlangıcına bağlar.
Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-1324 — erişim: 20.07.2026