Ticari işletme (sicil / unvan / defter / cari hesap / acente)
TTK 11-123 · TBK 202-203 · TBK 547-554 · 2183 karar (agac.json bildirimi: 1111)
Alt başlıklar:
Ticari defterler ve zayi belgesi 152Ticaret sicili 30Tacir sıfatı ve hükümleri 157Ticaret unvanı ve işletme adı 14Cari hesap 30Acentelik, bayilik ve tek satıcılık 101İşletmenin devri; ticari temsilci ve vekiller 28
Usul yaprakları:
Görev ve yetki 85Hak düşürücü süre 119Zamanaşımı 20Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 133
-
Karar defteri zayi belgesi talebinde dikkat ve özen yükümlülüğü
2023/1507 E. 2023/1178 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
TTK 82/7 uyarınca zayi belgesi verilebilmesi için defterlerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamın gösterilmiş olması ve ziyaın tacirin iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle (yangın, su baskını, yer sarsıntısı gibi afet veya hırsızlık) meydana gelmiş olması gerekir; muhasebeci veya üçüncü kişinin ihmali davranışı nedeniyle defterin kaybolması bu kapsamda sayılmaz ve kaybın ne şekilde gerçekleştiği ispatlanamıyorsa zayi belgesi talebi reddedilir.
zayi belgesiTTK 82/7dikkat ve özen yükümlülüğübasiretli tacirispat yükü
-
Cari hesapta karşılıklı ticari defter kayıtları birbirini doğruluyorsa alacak likittir
2023/1473 E. 2023/1134 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Cari hesaba dayalı ticari ilişkilerde taraf defterleri arasında uyumsuzluk bulunduğunda, bilirkişi incelemesinin cari hesap hareketlerini ve mahdut sayıdaki faturaları karşılaştırmak suretiyle yapılması gerekir; bu yapılmadan yalnızca davalı defterlerindeki tutar esas alınamaz. Davalı defterlerinde kayıtlı olmayan fatura ve ödemeler dikkate alındığında taraf defterlerinin birbirini doğruladığı sonucuna ulaşılıyorsa, alacak davacı defterlerindeki tutar üzerinden belirlenir. Takip ve dava konusu alacak cari hesap ve faturaya dayandığından likit sayılır ve…
cari hesapticari defter delililikit alacakicra inkâr tazminatıitirazın iptalibilirkişi incelemesi
-
Geçici tescil talebinin reddinde ihtiyati tedbir kararı verilebilir
2023/1437 E. 2023/1131 K. ·
Ticaret sicil işlemine itirazkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Ticaret sicil müdürlüğünce reddedilen ve sicil kararına itiraz davasına konu olan bir tescil talebi bakımından, TTK 32/4'te düzenlenen geçici tescil müessesesinin varlığı, aynı sonucun ihtiyati tedbir yoluyla mahkemece de sağlanmasına engel değildir. Uyuşmazlığa bakan mahkeme, dava kesinleşinceye kadar geçici tescile karar verme yetkisine sahiptir; zira yargılama sonucunda verilecek karara göre geçici tescil edilen kayıt resen silineceğinden, bu nitelikte verilen ihtiyati tedbir kararı davanın sonunda elde edilecek menfaati davanın başında temin eden,…
geçici tescilihtiyati tedbiryaklaşık ispatticaret sicil memurunun kararına itirazsicile itimathüküm sonucunu elde eder tedbir yasağı
-
E-defter zayi belgesi davasında hak düşürücü sürenin başlangıcı ve süresi
2023/1453 E. 2023/1118 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
TTK 82/7 kapsamında e-defter veya beratlarının mücbir sebeple zayi olması hâlinde zayi belgesi talebinde bulunma süresi, 7417 sayılı Kanunla yapılan değişiklik ve Elektronik Defter Genel Tebliği'nin 7.1. maddesi uyarınca, zıyaın öğrenilmesinden itibaren onbeş gün değil otuz gündür; bu süre içinde açılan dava hak düşürücü süre yönünden reddedilemez, esastan incelenmesi gerekir.
zayi belgesihak düşürücü süree-deftermücbir sebepelektronik defter beratı
-
Ticari vekile yapılan elden ödemenin ve ibranamenin geçerliliği
2021/87 E. 2023/1070 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir ticari işletme sahibinin noterden düzenlenen vekaletname ile işletmenin işlerini yürütmek ve sulh/ibra yapmak üzere yetkilendirdiği ticari vekile (TBK 551) yapılan elden ödemeler ve bu vekilin düzenlediği ibraname, vekilin imzasına yönelik açık bir itiraz bulunmadığı takdirde, borcun sona erdiğinin ispatı için yeterlidir; borcun aslında üçüncü kişiye ait olduğu veya belgelerin danışıklı düzenlendiği yönündeki soyut iddialar bu sonucu değiştirmez.
ticari vekilibra yetkisiitirazın iptalicari hesap alacağıibranamemutabakat mektubu
-
Zayi belgesi davasında yetkili mahkeme tacirin işletme adresine göre belirlenir
2023/1427 E. 2023/1085 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
TTK 82/7 uyarınca açılan zayi belgesi davalarında yetkili mahkeme, tacirin ticari işletmesinin bulunduğu yer mahkemesidir; bu belirleme yapılırken şirket yetkilisinin kişisel adresi değil, ticaret sicil gazetesi ve ilgili belgelerde yer alan şirketin ticari işletme adresi esas alınmalıdır.
zayi belgesikesin yetkiticari işletmenin bulunduğu yeryetkisizlik kararı
-
Satım sözleşmesinde geç teslim, ayıp ve ağır kusur tazminatı
2023/188 E. 2023/1061 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Satım sözleşmesinde satıcının sorumluluğunu sınırlayan hükümler (gecikme cezası tavanı, dolaylı zarar sorumsuzluğu), satıcının ağır kusuru (hileye yakın, kasta yakın nitelikte tam bir aldırmazlık) ispatlanmadıkça geçerlidir; sektörel yoğunluk gibi öngörülebilir genel koşullar nedeniyle oluşan gecikme ağır kusur oluşturmaz. Buna karşılık, tespit edilen bir üretim/imalat hatasının süresinde giderilmeyip tekrar tekrar arızaya yol açması satıcının ağır kusurunu oluşturabilir. Garanti süresi içinde bedeli ödenip servis hizmeti verilmemesi nedeniyle oluşan…
eser-satım karma sözleşmeağır kusursorumsuzluk anlaşmasıgecikme cezasıkısmi davaıslah
-
Yetkisiz temsilciye ödeme ve alacağın defter kaydıyla kapatılması
2021/211 E. 2023/1016 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari ilişkide, alacaklının çalışanı ya da yetkilisi olduğu başka bir tüzel kişinin çalışanı olan kişiye borçlu tarafça yapılan ödeme, temsil yetkisi bulunmasa da (TBK 46-47), alacaklının bu ödemeyi kendi ticari defter kayıtlarında ilgili alacak kaydını kapatarak fiilen onaması hâlinde borcu ifa eder ve borç sona erer.
yetkisiz temsilonama (icazet)ticari defter delil niteliğiispat yüküitirazın iptalitanıkla ispat sınırı
-
Nokta satış sözleşmesinde çift imza taahhüdüne aykırı tek imza savunmasının dürüstlük kuralına aykırılığı
2021/203 E. 2023/1017 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Çift imza ile temsil edilen bir tacirin, sözleşme kapsamında uzun süre ticari ilişkiye girip bu ilişkiyi devam ettirdiği halde ihtilaf çıktığında sözleşmedeki tek imzanın yetkisizliğini ileri sürerek sözleşmenin geçersizliğini iddia etmesi dürüstlük kuralına aykırıdır ve bu itibar edilmez. Seçimlik cezai şart öngören sözleşmelerde, sözleşmeye aykırılığın delil tespiti ile sabit olması halinde alacaklının cezai şartı talep hakkı doğar; cezai şart maktu tazminat işlevi görmekte olup bunu aşan bir zarar ispatlanmadıkça ayrıca kar kaybı talep edilemez.…
cezai şartseçimlik cezai şartcari hesap alacağıdürüstlük kuralıtacirin tenkis talep hakkı (TTK 22)kar kaybı tazminatı
-
Ek protokol gereği açılış giderlerinden distribütörün sorumluluğu
2021/160 E. 2023/1020 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Üretici, distribütör ve satış marketi arasındaki üçlü ticari ilişkide, distribütörlük sözleşmesi ekindeki protokolde fesih halinde marketler tarafından yapılan açılış/teşhir gibi giderlerden distribütörün koşulsuz sorumlu olacağı öngörülmüşse, bu kapsamdaki faturalardan distribütör sorumludur; taraflar arasında önceden imzalanan cari hesap mutabakat mektubu, ibraname niteliği taşımıyor ve buna ilişkin bir şerh içermiyorsa, mutabakata dahil edilmeyen ve sonradan ortaya çıkan bu tür alacakların talep edilmesine engel oluşturmaz.
distribütörlük sözleşmesiek protokolcari hesap mutabakatıibranameaçılış giriş bedeliüçlü ticari ilişkibayilik (acente-kıyas)
-
Gerçek kişi tacirin aldığı motosiklette görevli mahkeme sorunu
2023/1313 E. 2023/1000 K. ·
Tazminatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Gerçek kişi tacirin, ticari işletmesinin unvanı ve iş adresi kullanılarak yapılan bir alışverişte, işlemin ticari işletmesiyle ilgisi olmadığına dair açık bir beyanda bulunulmadıysa, TTK 19/1'deki karine gereği işlem ticari iş sayılır; taraflardan biri tacir olduğundan dava nispi ticari dava niteliğindedir ve görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesidir; bu durumda taraflardan birinin tüketici sıfatı bulunmadığından uyuşmazlık Tüketici Mahkemelerinde görülemez.
nispi ticari davaTTK 19 karinesitacir sıfatıgörevli mahkemetüketici işlemi
-
Sevk irsaliyesindeki imzanın kısmen ikrarı, cari hesap alacağının ispatı
2021/250 E. 2023/981 K. ·
İtirazın iptalidüzelterek yeniden esas hakkında hüküm
İtirazın iptali davasında davacı, cari hesap alacağının varlığını ve davalıya faturaların/malların teslim edildiğini ispatlamakla yükümlüdür. Davalı yetkilisinin isticvap beyanında yalnızca belirli sevk irsaliyelerindeki imza ve teslim aldığını ikrar etmesi halinde, ikrar edilen faturaların cari hesap bakiyesine dahil edilmesi gerekir; ancak ikrar edilmeyen diğer faturalara ilişkin teslimin, kargo teslim belgesi içerik belirtmeksizin sunulmuşsa, ayrıca ispatlanması gerekir. İspatlanamayan kısım nedeniyle davacı halen alacaklı duruma geçemiyorsa dava…
itirazın iptalicari hesap alacağıispat yüküisticvapikrarsevk irsaliyesi
-
Acentenin yazılı izni olmadan yaptığı indirim satıcıyı bağlamaz
2021/77 E. 2023/931 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Uluslararası ticari satımda, çıkış gümrüğüne ibraz edilen orijinal ihracat faturaları ile alıcının ithalat beyannamesine ibraz ettiği faturaların muhteviyatı örtüşmüyorsa, gümrük mevzuatı yönünden sahte kabul edilen sonraki faturalar yerine orijinal faturalar esas alınır; ayrıca usulüne uygun ayıp tespiti ve bildirimi yapılmadan sonradan yapıldığı iddia edilen fiyat iskontosu ayıp kabulüne dayandırılamaz. Yabancı tacir adına Türkiye'de işlem yapan kişinin, bedelde indirim yapmaya yetkili olduğuna ilişkin özel ve yazılı izin veya vekaleti bulunmadıkça ve…
itirazın iptaliicra inkar tazminatıacentelikayıp ihbarılikit alacakgümrük beyannamesi
-
Ticari defterin zayi belgesi talebinde iradesi dışında kayıp ispat edilemedi
2023/836 E. 2023/913 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeler için zayi belgesi verilebilmesi için, davacının defterlerin korunmasında gereken dikkat ve özeni göstermiş olması ve zıyaın davacının iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması gerekir; irade dışı zayi hususu ispatlanamadığı ve defterlerin korunmasında özen gösterilmediği anlaşıldığı takdirde zayi belgesi talebi reddedilir.
zayi belgesiticari defterirade dışı zayitacirin özen yükümlülüğüispat yükü
-
Yetki itirazı, konkordato mühleti ve ticari defter kayıtlarıyla ispat
2021/48 E. 2023/863 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Para alacağına dayalı takip ve davalarda, aksine anlaşma bulunmadıkça ifa yeri alacaklının yerleşim yeri olup, yetki itirazı bu esasa göre değerlendirilir. Konkordato mühleti alan şirket borçlu değil alacaklı konumundaysa, kendi alacağının tahsili için açtığı davada komiser onayı alması gerekmez; onay zorunluluğu borçlandırıcı işlemler için geçerlidir. Tarafların ticari defter kayıtlarının birbirini doğrulaması halinde bu kayıtlar alacağın ispatında esas alınır ve üçüncü kişilerle olan ayrı bir uyuşmazlığın taraflar arasındaki ilişkiyi etkilemediği…
itirazın iptaliyetki itirazıifa yerikonkordatokesin mühletkomiser onayı
-
Alt acentelik ilişkisinden kaynaklanan alacağa itirazın iptali
2021/167 E. 2023/873 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Hac/umre organizasyonu kapsamında yetkili acente adına alt acente olarak sözleşme yapılan hâllerde, alt acentenin tahsil ettiği bedeli müvekkiline (yetkili acenteye) göndermesi TTK 112/1 uyarınca götürülecek borç niteliğindedir ve alacaklının (müvekkilin) yerleşim yeri mahkemesi TBK 89/1-1 uyarınca yetkilidir. Her hac/umre mevsimi için ayrı sözleşme düzenlenmesi gerektiğinden, bir mevsime ait alacak-borç ilişkisi önceki mevsimlere ait açık hesap ilişkisiyle ilişkilendirilemez. Alt acentenin, gönderilmeyen bedelin kendisine ait komisyon ücreti olduğu…
alt acentelikitirazın iptaligötürülecek borçyetki itirazıicra inkar tazminatıyazılı delille ispat
-
Vade farkı faturalarının ödenmesi teamülü ve itirazın iptali
2021/271 E. 2023/865 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Taraflar arasında vade farkı ödenmesine ilişkin yazılı bir sözleşme bulunmasa da, borçlu tarafın aynı nitelikteki önceki vade farkı faturalarını ihtilafsız olarak ödemiş olması, alacaklı tarafça düzenlenen tüm vade farkı faturalarının borçlu defterlerine kaydedilmiş ve vergi dairesine BA formuyla bildirilmiş olması, taraflar arasında vade farkı ödenmesi hususunda teamül oluştuğunun kabulü için yeterlidir. Borçlunun sonradan düzenlediği iade faturalarına alacaklının süresinde itiraz etmesi ve alacaklı faturalarının önceden ticari defterlere kaydedilmiş…
itirazın iptalivade farkıteamülticari defter kaydıBA formuicra inkar tazminatı
-
Zayi belgesi talebinde 30 günlük hak düşürücü sürenin geçmesi nedeniyle ret
2023/1112 E. 2023/861 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
TTK 82/7 uyarınca zayi belgesi talebinde, tacirin zıyaı öğrendiği tarihten itibaren kanunda öngörülen hak düşürücü süre içinde dava açılması şarttır; bu süre geçtikten sonra açılan dava, defter ve belgelerin ziyaının tacirin iradesi dışında meydana gelmiş olup olmadığına bakılmaksızın süre yönünden reddedilir. İlk derece mahkemesinin süre hesabında kanundaki güncel süreyi (15 gün yerine 30 gün) uygulamamış olması, sonuçta yine sürenin geçmiş olduğu tespit edildiğinden kararın esasını değiştirmez.
-
Vade farkı faturasına itiraz edilmemesi, sözleşme/teamül yoksa vade farkı alacağını doğurmaz
2023/949 E. 2023/833 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Faturaya süresinde itiraz edilmemesi, faturanın benimsendiğini gösterse de vade farkı talep edilebilmesi için taraflar arasında bu yönde bir sözleşme hükmü veya teamül bulunması gerekir; bu koşul yoksa vade farkı faturasına itiraz edilmemiş olması tek başına vade farkı alacağını doğurmaz ve bu tutar asıl alacaktan ve işlemiş faizden dışlanır.
-
Rekabet Kurulu kararı nedeniyle geçersiz kalan bayilik sözleşmesinde iade talebi
2023/488 E. 2023/818 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun kapsamında muafiyet süresi (18.09.2010) sonrasında geçersiz hale gelen bayilik/intifa sözleşmeleri çerçevesinde ifada bulunan tarafın edimlerinin geri istenmesi BK/TBK'nın sebepsiz zenginleşme hükümlerine tabidir; ancak dağıtıcı tarafından yapılan ödemenin hangi süreye (bayilik sözleşmesi süresi mi, intifa hakkı süresi mi) bağlı olarak verildiği faturalar, protokol hükümleri ve muhasebe kayıtları üzerinden tespit edilmeli, bu tespite göre iade yükümlülüğünün kapsamı belirlenmelidir. Bir alacağın hem doğrudan alacak…
denkleştirici adalet ilkesisebepsiz zenginleşmepeşin satış teşvik primiintifa hakkıbayilik sözleşmesizorunlu takip arkadaşlığıbayilik (acente-kıyas)
-
Ticari defterlerin zayi belgesi talebinde 15 günlük hak düşürücü süre
2023/1020 E. 2023/819 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
TTK 82/7 uyarınca zayi belgesi talebi, ticari defter ve belgelerin zayi olduğunun öğrenilmesinden itibaren 15 gün içinde ileri sürülmelidir; bu süre hak düşürücü niteliktedir. Davacının, defterlerin zayi olduğunu dava açmadan önemli bir süre önce öğrendiğinin beyan ve dosya kapsamından anlaşılması halinde, bu süre kaçırılmış sayılır ve talep hak düşürücü süre nedeniyle reddedilir.
-
Ticari defterlerin hırsızlık nedeniyle zayi belgesi talebinin reddi
2023/1026 E. 2023/812 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
TTK 82/7 uyarınca zayi belgesi talebinin kabul edilebilmesi için tacirin ticari defter ve belgeleri korumada gerekli dikkat ve özeni göstermiş olması ile zıyaın tacirin iradesi dışında, önlenemez bir nedenle meydana gelmiş olması birlikte aranır; defterlerin kaybolma şekli belirsiz ve saklanmasında özen gösterilmediği anlaşılıyorsa, zıyaın irade dışı önlenemez bir sebeple gerçekleştiği ispatlanamamış sayılır ve zayi belgesi verilmesi talebi reddedilir.
zayi belgesiticari defterlerin saklanmasıbasiretli tacirafet kavramı (TTK 68)TTK 82/7hak düşürücü süre
-
Ticari defterin ibraz edilmemesi karşı tarafın defterine delil değeri kazandırır
2021/123 E. 2023/791 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari defter ve kayıtların HMK m.222 uyarınca incelenmesine ilişkin ara kararın usulüne uygun tebliğ edilmesine rağmen, defterlerini elektronik ortamda tutan tarafın inceleme için girişimde bulunmaması ve mazeret bildirmemesi halinde, karşı tarafın kanuna uygun tutulan ticari defterleri kendisi lehine delil teşkil eder. E-defter tutan tarafın fiziki ibraz zorunluluğu bulunmadığından, defter ibrazından kaçınan tarafın bu tutumu, karşı tarafın defter kayıtlarının doğruluğunun kabulü sonucunu doğurur ve bu şekilde ispat olunan likit alacak nedeniyle icra…
ticari defter ibrazıe-defterHMK m.222delil teşkiliicra inkar tazminatıitirazın iptali
-
Sahte hisse devir sözleşmesiyle yapılan devrin iptali
2023/879 E. 2023/767 K. ·
Tespitistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticaret sicil kayıtlarına dayanak yapılan bir hisse devir sözleşmesinin, ilgili noterlik kayıtlarında böyle bir evrakın bulunmadığının tespit edilmesi halinde sahte olduğu kabul edilir. Bu durumda sözleşmedeki imzanın kime ait olduğunun tartışılmasına gerek yoktur; evrakın gerçekte var olmaması tek başına devrin ve buna dayalı tescilin iptali için yeterlidir. Sahte evrakla hisseleri devredilmiş görünen kişinin, sahteliğin ortaya çıkması ve hisselerin kendisine geri dönmesi nedeniyle mağdur olduğu ileri sürülemez.
sahte evrakhisse devir sözleşmesiticaret sicili tesciliimza inkarıticaret sicil kaydının iptali
-
Siber saldırı nedeniyle e-defter zayii TTK 82/7 kapsamında değerlendirilir
2022/1765 E. 2023/757 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Tacirin saklamakla yükümlü olduğu elektronik defter ve belgelerin siber saldırı (crypto locker vb.) sonucu ulaşılamaz hale gelmesi, önlenmesinin güçlüğü nedeniyle TTK 82/7'de sayılan zıya sebepleri kapsamında değerlendirilmelidir; bu durum davacının iradesi dışında gerçekleşmiş bir olay olarak kabul edilmelidir. Ancak zayi belgesi verilmeden önce, elektronik defterlerin ikincil örneklerinin Elektronik Defter Genel Tebliği kapsamında Gelir İdaresi Başkanlığı sisteminde veya yetkili saklamacı kuruluşlarda mevcut olup olmadığı Başkanlıktan sorularak…
zayi belgesiTTK 82/7mücbir sebepsiber saldırıelektronik defterikincil örnek/yedekleme yükümlülüğü
-
Müşterek yetkili müdürlerden birinin öğrenmesiyle hak düşürücü süre işler
2022/1923 E. 2023/763 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Birden fazla müşterek yetkili şirket müdürü bulunan tacirlerde, TTK 82/7 uyarınca zayi belgesi talebi için öngörülen 15 günlük hak düşürücü süre, müşterek yetkili müdürlerden herhangi birinin zıyaı öğrendiği tarihten itibaren işlemeye başlar; bu müdürün diğer müdürü haberdar etmemesi, sürenin diğer müdürün öğreneceği tarihe kadar işlememesi sonucunu doğurmaz.
zayi belgesihak düşürücü süremüşterek yetkili müdürticari defter ve belgelerin zıyaı
-
Muhasebecinin ihmali TTK 82/7 kapsamında zayi sebebi değildir
2022/2423 E. 2023/759 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi belgesi talebinde bulunan tacirin TTK 82/7'den yararlanabilmesi için defter ve belgelerin korunmasında gereken dikkat ve özeni göstermiş olması ve zıyaın kendi iradesi dışında, yangın, su baskını, yer sarsıntısı gibi afet veya hırsızlık gibi nitelik ve yoğunlukta bir nedenle meydana gelmiş olması gerekir; muhasebecinin ihmali davranışı bu kapsamda bir zayi sebebi olarak kabul edilmez ve bu durumun ispatlanamaması hâlinde zayi belgesi verilmesi talebi reddedilir.
zayi belgesibasiretli tacir özeniTTK 82/7hasımsız davaticari defterlerin muhafazası
-
E-defter beratlarının GİB'de bulunması, mükellefin ibraz yükümlülüğünü kaldırmaz
2022/1377 E. 2023/756 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
TTK 82/7 kapsamında e-defter ve bunlara ilişkin berat dosyalarının zayi belgesi talebinde, beratların ikincil kopyalarının özel entegratör veya Gelir İdaresi Başkanlığı bilgi işlem sistemlerinde muhafaza edilmiş olması, mükellefin asıl e-defter ve berat dosyalarını saklama ve ibraz yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz; bu nedenle beratların GİB kayıtlarında mevcut olması, tek başına zayi belgesi talebinin reddi için yeterli bir gerekçe oluşturmaz.
zayi belgesie-deftere-defter beratıikincil kopyamuhafaza ve ibraz yükümlülüğüözel entegratör
-
Siber saldırı nedeniyle zayi olan e-defterler için zayi belgesi
2022/2278 E. 2023/762 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Tacirin saklamakla yükümlü olduğu e-defter ve berat dosyalarının, kullanıcı tarafından engellenmesi büyük ölçüde mümkün olmayan bir siber saldırı (fidye yazılımı) nedeniyle zayi olması halinde, davacının iradesi dışında ve önlenemeyen bir sebeple zıyaın gerçekleştiği kabul edilerek TTK 82/7 kapsamında zayi belgesi verilebilir; bu durumda tacirin kusurlu olduğu ileri sürülemez. Ayrıca, e-defter ve berat dosyalarının ikincil kopyalarının özel entegratör veya GİB nezdinde bulunması, mükellefin asıl defterlerin muhafaza ve ibraz yükümlülüğünü ortadan…
zayi belgesie-defterberat dosyasımücbir sebepsiber saldırıikincil kopya
-
Hak düşürücü sürenin öğrenme tarihinden başlaması ve zayi belgesi talebi
2022/2068 E. 2023/758 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
TTK 82/7 uyarınca ticari defter ve belgelerin hırsızlık gibi bir sebeple zayi olması halinde, zayi belgesi talebi ziyanın öğrenildiği tarihten itibaren 15 günlük hak düşürücü süre içinde ileri sürülmelidir. Bu süre, şirketi temsile yetkili kişinin öğrenme tarihinden değil, olayın fiilen gerçekleştiği ve öğrenilebileceği en geç tarihten itibaren işlemeye başlar; temsilciye ayrıca sonradan haber verildiği iddiası, somut ve inandırıcı bir delille desteklenmedikçe süre başlangıcını geciktirmez.
zayi belgesihak düşürücü süreticari defterlerin zayi olmasıTTK 82/7