Hak düşürücü sürenin öğrenme tarihinden başlaması ve zayi belgesi talebi

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2022/2068

KARAR NO 2023/758

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 13/06/2022

NUMARASI 2022/263 Esas 2022/621 Karar

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

İSTİNAF KARAR TARİHİ 16/05/2023

Hak düşürücü süre sebebiyle davanın reddine ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 05/05/2015 yılında faaliyete başladığını, 30/09/2016 tarihinde faaliyetini sonlandırdığını, şirket ortağı 01/03/2022 tarihinde şirket tasfiyesi ile ilgili işlemleri tamamlarken kapkaça uğradığını, yevmiye defteri, defteri kebir, envanter defteri ile muhasebe ilgili olmayan Yönetim Kurulu Karar Defteri ve pay defterleri, faturaları, imza sirküleri, vergiye esas belgeleri ve sair her türlü belge ve evrakları da çalınan çantasında olması nedeni ile hepsinin zayi olduğunu belirterek zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, dava dilekçesinde ziyaanın öğrenilme tarihinin 01/03/2022 olup iş bu davanın iş bu davanın 19/03/2022 tarihinde açıldığı, TTK 82. madde gereğince bir tacire ziya belgesinin verilebilmesi için saklamakla yükümlü olunan defter ve belgelerin yangın, su baskını, yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle zayi olması ve ziyaın da kanuni saklama süresi içinde gerçekleşmesi gerektiği, iddia dikkate alındığında hem 15 günlük hak düşürücü süre geçmiş olup hem de ,davacı tarafça ziyaın yangın, su baskını, yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle meydana geldiği, iddia ve ispat edilmediği gerekçesiyle hak düşürücü süre sebebiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; evrakların çalındığı tarih ve tutanağın tutulduğu tarihin 01/03/2022 olduğunu, belgelerin şirket ortaklarından ...'ta iken çalındığını, şirket temsilcisi ...'in evrakların çalındığından aynı gün haberdar edilmediğini, müvekkili şirket yetkilisinin 14/03/2022 tarihinde öğrendiğini ve 15 günlük hak düşürücü sürede davayı açtığını, kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava davacının saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgelerin zayi olduğundan bahisle zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir. 6102 Sayılı TTK 82/7 madde uyarınca bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içerisinde ziyaa uğraması halinde ziyanın öğrenildiği tarihten itibaren 15 gün içerisinde ticari defterlerin zayi olduğuna dair belge verilmesinin talep olunması gerekmektedir. Öngörülen bu süre hakdüşürücü süre niteliğindedir.Davacı şirket ortağı ...'ın Başakşehir Polis Merkezi Amirliğinde alınan 01/03/2022 tarihli ifadesinde, İETT otobüs durağında beklerken, iki erkeğin birbirlerinin yakasını tutarak küfürleştiğini, o sırada üzerine doğru geldiğini, korku ve telaşla oturduğu yerden kaçarak durağın dışına çıktığını, sonrasında çantasının olmadığını farkettiğini beyan ettiği anlaşılmaktadır.

Dava dilekçesine ekli belgelerin incelenmesinde hırsızlık olayının 01/03/2022 tarihinde meydana geldiği ve zayi belgesi talep eden davacının en geç bu tarihte zayi durumunu öğrendiği anlaşılmakla hakdüşürücü sürenin 01/03/2022 tarihinden itibaren işlemeye başladığı, davanın ise 19/03/2022 tarihinde açıldığı gözönüne alındığında somut olayda davacının olayı öğrendiği tarihten itibaren 15 günlük hak düşürücü süre geçtikten sonra zayi belgesi talep ettiği anlaşılmaktadır. Davacı vekili ; olayın meydana geldiği tarihde zayi belgesi talep edilen belgelerin şirketi temsile yetkili olmayan ortak ... da olduğunu ,şirketi temsile yetkili olan şirket müdürünün aynı tarihde öğrenmediğini ileri sürmüş ise de ;

şirket yetkilisinin olayı aynı gün öğrenmediğine yönelik geçerli bir sebeb ileri sürülüp belgelenmemiştir. Şirketi temsile yetkili şahsın tasfiye sürecindeki şirketin ticari defterlerin akıbetini ,kapkaç olayını günün iletişim imkanları gözetildiğinde aynı gün öğrenmediğinin ,takip eden 14/03/2022 tarihinde öğrendiğinin kabulü hayatın olağan akışına hayat deneyimine göre kabulü mümkün görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle davacı şirketin zayi olayını öğrendiği tarihten itibaren 15 günlük hak düşürücü süre geçtikten sonra zayi belgesi talep ettiği anlaşıldığından davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından hükme yönelik ileri sürülen istinaf sebebleri yerinde görülmeyerek başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 179,90-TL istinaf karar harcından davacı tarafından peşin yatırılan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 99,20-TL harcın davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, Davacı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-ç maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.16/05/2023