Ticari işletme (sicil / unvan / defter / cari hesap / acente)
TTK 11-123 · TBK 202-203 · TBK 547-554 · 2183 karar (agac.json bildirimi: 1111)
Alt başlıklar:
Ticari defterler ve zayi belgesi 152Ticaret sicili 30Tacir sıfatı ve hükümleri 157Ticaret unvanı ve işletme adı 14Cari hesap 30Acentelik, bayilik ve tek satıcılık 101İşletmenin devri; ticari temsilci ve vekiller 28
Usul yaprakları:
Görev ve yetki 85Hak düşürücü süre 119Zamanaşımı 20Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 133
-
İade faturasına süresinde itiraz edilmemesi ve ayıp ihbarı yükümlülüğü
2023/2350 E. 2024/31 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir fatura alan kişi, faturayı aldığı tarihten itibaren 8 gün içinde içeriğine itiraz etmezse içeriği kabul etmiş sayılır (TTK 21/2). Alıcı, teslim aldığı malın ayıplı olduğunu düşünüyorsa, ayıbın niteliğine göre 2 veya 8 günlük süre içinde satıcıya ayıp ihbarında bulunmakla yükümlüdür (TTK 23/1-c). Süresinden sonra düzenlenen ve karşı tarafa tebliğ edildiği kanıtlanamayan bir iade faturası, ayıp ihbarı yerine geçmez; alıcı, buna dayanarak borcundan kurtulamaz ve teslim aldığı malın bedelini ödemekle yükümlü kalır.
itirazın iptaliticari satımayıp ihbarıticari defteriade faturasıicra inkar tazminatı
-
Fatura konusu malın tesliminin BA formu beyanıyla kanıtlanması
2021/870 E. 2023/1994 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
İtirazın iptali davasında, fatura konusu mal veya hizmetin teslimini ispat külfeti davacı satıcıya aittir ve bu husus yazılı delille kanıtlanmalıdır. Ancak doğrudan teslimi gösteren irsaliye gibi bir belge sunulmamış olsa da, davalının fatura tutarı ve sayısıyla uyumlu miktarda mal alışını vergi dairesine BA formuyla beyan etmiş olması, malların teslim edildiğinin kabulü için yeterli bir delil oluşturur.
itirazın iptaliispat yüküBA formusevk irsaliyesiticari deftermaddi hata
-
Sigortalı çalışanın imzaladığı belgenin işvereni bağlayıcılığı ve ses kaydının hukuka aykırılığı
2021/807 E. 2023/1955 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Menfi tespit davasında alacaklı olduğunu iddia eden davalının alacağını dayandırdığı belgeyi imzalayan kişinin, davacı tarafça açıkça ticari vekil olarak yetkilendirildiğine dair belge bulunmuyorsa, bu yetkinin zımni olarak da doğabileceği ilgili piyasadaki teamül araştırılmadan tespit edilemez; aynı şekilde delil olarak sunulan ses kayıtlarının hukuka uygun elde edilip edilmediği de piyasada konuşmaların kayıt altına alınmasının teamül haline gelip gelmediği araştırılmadan belirlenemez. Bu tür teamül araştırması yapılmadan verilen karar, önemli…
menfi tespitistirdatticari vekilticari temsilciTBK 551hukuka aykırı delil
-
Karşı tarafın harici kayıtlarının kendisi aleyhine ispat delili olarak kabulü
2021/641 E. 2023/1949 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun kabulü ve ilk derece kararının kaldırılması
Bir tarafın kendisinin tuttuğu ve içeriğine itiraz etmediği harici (elektronik ortamdaki) kayıtlar, HMK 199 kapsamında belge sayılır ve bu kayıtlar kendisi aleyhine sonuç doğuruyorsa, karşı taraf ile arasındaki ticari ilişki bakımından o tarafı bağlar. Mahkeme, yalnızca resmi ticari defter kayıtlarına dayanıp tarafın ibraz ettiği bu tür harici kayıtları ve ilgili yazışmaları (e-posta vb.) incelemeden, taraflar arasındaki güncel borç-alacak miktarını belirlemeden hüküm kurmuşsa, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek önemli delillerin toplanıp…
itirazın iptaliispat yüküticari defterharici kayıtelektronik belgebilirkişi incelemesi
-
Tek satıcının geçmiş borcunu ödememesi denkleştirme hakkını kaybettirir
2021/492 E. 2023/1963 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Tek satıcılık sözleşmesinde, sözleşme kapsamındaki geçmiş dönem borçlarını talep edilmesine rağmen ödemeyen tek satıcıya karşı tedarikçinin mal tedarikini durdurup sözleşmeye fiilen son vermesi haklıdır; bu durumda sözleşmenin sona ermesinde tek satıcı kusurlu sayılır ve TTK 122/3 uyarınca kusurlu tarafın denkleştirme (portföy) tazminatı isteme hakkı bulunmaz.
tek satıcılık sözleşmesidenkleştirme (portföy) tazminatıacentelikkusuraktif husumet ehliyetihakkaniyetbayilik (acente-kıyas)
-
Acentelik sözleşmesinde cezai kesintinin dayanağının ispatlanamaması
2021/1546 E. 2023/1970 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Sözleşmede taraflardan birine önceden ihtarda bulunmak koşuluyla her zaman fesih hakkı tanınmışsa, bu hakkın kullanılması hakkın kötüye kullanımı olduğu ispatlanmadıkça hukuken geçerli olağan fesih sayılır. Sözleşmede tarafların defter ve kayıtlarının kesin delil sayılacağı kararlaştırılmışsa dahi, bu kayıtlara dayanılarak yapılan kesintilerin hangi sözleşme hükmüne dayandığı ve haklılığı açıkça ortaya konulamıyorsa, kesintiyi yapan taraf bu kesintinin dayanağını ispatlayamamış sayılır ve kesinti tutarının karşı tarafa iadesine/istenmesine karar…
acentelik sözleşmesiolağan fesihhakkın kötüye kullanımıkesin delil sözleşmesiispat yükücezai kesinti
-
Yabancı şirket şubesi ile taşıma ilişkisinin belgelerle ispatı
2023/2047 E. 2023/1964 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Merkezi yabancı ülkede bulunan bir ticari işletmenin Türkiye'deki tescilli şubesi, bizatihi o ticari işletmenin başka bir yerdeki tecessümü olduğundan, taşıma ilişkisine dair belgelerde doğrudan şubenin unvanının yazılı olması şart değildir; belgelerde merkez unvanının ıslak imzalı kaşe ile yer alması, devamlı ödeme ilişkisi ve tarafların ticari defter kayıtları birlikte değerlendirilerek taraflar arasında taşıma sözleşmesi ilişkisi bulunduğu kabul edilebilir. Ayrıca, HMK 222 uyarınca yapılan ara kararla ihtar edilmesine rağmen defter ve kayıtlarını…
itirazın iptalitaşıma sözleşmesiCMR belgesiticari defterlerin delil niteliğiHMK 222TTK 86
-
Ticari defter kayıtları arasındaki farkın ispat yükü ile çözümü
2021/799 E. 2023/1910 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Fatura alacağının tahsili istemine ilişkin uyuşmazlıklarda, taraf ticari defterleri arasında fark bulunması halinde bu fark, davalı defterlerinde kayıtlı olmayan faturaların vergi dairesine BA formuyla beyan edilip edilmediğine göre değerlendirilir; davalı tarafça beyan edilen fatura tutarları, fatura konusu malın teslim edildiğinin kanıtı sayılır ve alacağa dahil edilir. Buna karşılık, davalı defterlerinde kayıtlı olmayan ve vergi dairesine de beyan edilmeyen faturalar yönünden, fatura konusu malın teslimini ispat külfeti davacı satıcıya aittir; fatura…
ticari defter kayıtlarıBA formuispat yüküfatura alacağıaçık hesap alacağıcari hesap
-
Cari hesap farkının fatura ve sevk irsaliyesiyle ispatı ve mahsup
2021/723 E. 2023/1909 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
İtirazın iptali davasında, takip talebine cari hesap ekstresi eklenip ödeme emri ekiyle birlikte tebliğ edilmişse, borçlunun takipte cari hesaba dayanılmadığı itirazı İİK 58 uyarınca dinlenmez. Taraflar arasındaki ticari defter kayıtları arasında fark bulunması halinde, bu fark kaynak fatura bazında incelenir; bir tarafın düzenlediği ve karşı tarafa tesliminin sevk irsaliyesi veya benzeri delille kanıtlandığı faturalar mahsuba esas alınır, dayanağı veya teslimi kanıtlanamayan faturalar ile mutabakat belgesi bulunmayan kayıtlar hesaba dahil edilmez;…
itirazın iptalicari hesapticari defter kaydıispat yükümahsupsevk irsaliyesi
-
Ticari defter kayıtlarının mutabakatı ile itirazın iptali
2021/1540 E. 2023/1933 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Borçlu hakkında devam eden bir iflas davasının bulunması, iflas kararı henüz verilmemişse borçlunun taraf ehliyetini sona erdirmez; bu nedenle iflas davası itirazın iptali davası için bekletici mesele oluşturmaz. Taraflara ait ticari defterlerin kanuna uygun tutulduğu ve birbirini doğruladığı, ayrıca borçlunun başka bir dava dosyasına (alacaklılar listesi) sunduğu belgede alacağı kabul ettiği hâllerde, alacağın ispatlanmış olduğu ve icra takibine yapılan itirazın haksız kabul edilerek likit alacağa haksız itiraz nedeniyle icra inkar tazminatına…
itirazın iptaliticari defter deliliHMK 222bekletici meseleiflas davasıtaraf ehliyeti
-
Bayilik sözleşmesinde ihtirazi kayıt konmadan ifaya devam edilmesi ve cezai şart
2021/6 E. 2023/1919 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Akaryakıt bayilik sözleşmelerinde yıllık asgari alım taahhüdüne uyulmaması için öngörülen cezai şart, ifaya eklenen ceza koşulu niteliğindedir (TBK 179/II). Tedarikçi hem ifayı hem cezayı talep edebilmek için takip eden yılda mal vermeden önce çekince/ihtar bildirmelidir; bunu yapmadan çekincesiz ifaya devam ederse ve borçluda haklı güven oluşmuşsa önceki döneme ait cezai şart talep edilemez. Sözleşmenin haksız feshi halinde davacı kar mahrumiyeti talep edebilir; ancak bu hesaplamada davacının aynı bölgede yeni bir bayilik ilişkisi kurabilmesi için…
ifaya eklenen ceza koşuluçekince (ihtirazi kayıt)haklı güven ilkesidürüstlük kuralıcezai şartın fahiş bulunması ve indirimkar mahrumiyetibayilik (acente-kıyas)
-
İade faturasına süresinde itiraz edilmemesi ve şirket çalışanının mal teslim alma yetkisi
2021/958 E. 2023/1925 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari işletmenin çalışanı, ticari temsilcilik yetkisi verilmemiş olsa da işletmenin bazı işlerini yürütmek üzere ticari vekil sıfatıyla mal ve fatura teslim alabilir; teslimin geçerliliği için teslim alan kişinin şirketi temsile yetkili olması şart değildir. İade faturasına TTK 21/2 uyarınca süresinde itiraz edilmemesi, malların teslim alındığının kabulü sonucunu doğurur ve bu durumda itirazın iptaline ve likit alacağa haksız itiraz nedeniyle icra inkar tazminatına karar verilmesi isabetli olur.
itirazın iptaliicra inkar tazminatıiade faturasıticari vekilticari temsilciTTK 21/2 süresinde itiraz
-
Alacağın kaynağı açıklanmadan defter incelemesi talep edilemez
2023/2238 E. 2023/1889 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Dava dilekçesinde ve dayanak belgelerde alacağın hangi vakıadan kaynaklandığı açıklanmamışsa ve mahkemece bu eksikliğin giderilmesi için verilen kesin süre içinde açıklama ve dayanak belge sunulmamışsa, davacı ispat yükünü yerine getirmemiş sayılır; taraflar arasında sözleşme ilişkisi bulunması tek başına borç ilişkisinin varlığını kabule yeterli olmadığından, alacağın kaynağı belirsizken ticari defterlerin incelenmesi talep edilemez; bu durumda dava ispatsızlık nedeniyle reddedilir.
somutlaştırma yüküdavayı aydınlatma ödeviispat yüküitirazın iptaliipoteğin paraya çevrilmesiticari defter incelemesi
-
Uyuşmazlığın esasını çözer nitelikte ihtiyati tedbir talep edilemez
2023/2322 E. 2023/1877 K. ·
İhtiyati tedbiristinaf başvurusunun esastan reddi
Bir davada, dava dilekçesindeki talep sonucuyla (hükümle elde edilebilecek sonuçla) örtüşen, uyuşmazlığın esasını çözümler nitelikte ihtiyati tedbir kararı verilemez; böyle bir tedbir talebi, ihtiyati tedbir şartlarının (HMK 389/2) somut olayda değerlendirilmesinden önce, niteliği itibariyle reddedilmelidir.
ihtiyati tedbirariyet sözleşmesibayilik sözleşmesiyaklaşık ispatuyuşmazlığın esasını çözer nitelikte tedbir yasağıbayilik (acente-kıyas)
-
Takipten sonra yapılan ödemenin TBK 100 uyarınca icra vekalet ücretine de mahsubu gerekir
2021/715 E. 2023/1872 K. ·
İtirazın iptalidiğer
İcra takibinden sonra ve itirazın iptali davası açılmadan önce borçlu tarafından yapılan haricî ödemeler, TBK 100 gereği öncelikle işlemiş faiz ve takip masraflarına (icra vekalet ücreti dahil) mahsup edilir. Bu mahsup sırası gözetilmeden yalnızca faize mahsup yapılıp icra vekalet ücreti mahsup dışı bırakılırsa ve bu eksiklik yeniden yargılama gerektirmiyorsa, istinaf mahkemesi kararı kaldırıp davanın kabulüne karar verebilir; alacak aslı ödemeyle sona erse de feri nitelikteki icra vekalet ücreti alacağı devam ettiğinden bu kısım bakımından itirazın…
itirazın iptaliTBK 100 mahsup sırasıicra vekalet ücretimuacceliyettakas-mahsupticari defter delili
-
Fatura TL üzerinden düzenlenmişse kur farkı alacağı istenemez
2021/741 E. 2023/1871 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Taraflar arasındaki faturalar Türk Lirası üzerinden düzenlenmiş, Türk Lirası tutar üzerinden ödenmiş ve her iki tarafın ticari defterlerinde de Türk Lirası olarak kayıtlıysa; faturada sonradan ve karşı tarafın bilgi/rızası dışında Euro bedel eklenmiş olması, taraflar arasında yabancı para birimine endeksli bir ticari ilişki kurulduğunu ispata yetmez. Kur farkı alacağı talep edilebilmesi için sözleşmede buna dair açık hüküm veya taraflar arasında oluşmuş bir teamül bulunması gerekir; bu koşullar oluşmadan salt faturada gösterilen döviz karşılığına…
kur farkı alacağıitirazın iptaliicra inkar tazminatıkötü niyet tazminatıticari defter kaydıdövize endeksli ticari ilişki
-
Cezai şartın fahiş olması nedeniyle tenkis edilmeden hüküm kurulması hatası
2021/532 E. 2023/1864 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bayilik sözleşmesinde öngörülen cezai şartın tahsili talep edildiğinde, hakim BK 161 (TBK m.182) uyarınca cezai şartın fahiş olup olmadığını resen değerlendirmek ve gerekirse tenkis etmekle yükümlüdür; bu değerlendirme tarafların iktisadi durumu, ödeme kabiliyeti, sağlanan menfaat, kusur derecesi ve borca aykırılığın ağırlığı ile feshin gerçekleştiği tarihteki ekonomik koşullar esas alınarak yapılır. Aynı sözleşmeye dayalı önceki kısmi davada tenkis yapılmamış olması, sonraki ek davada bu hususun kesinleştiği anlamına gelmez; kısmi davada kesinleşen…
cezai şarttenkiskısmi dava-ek dava ilişkisiderdestlikzamanaşımı def'ikar mahrumiyetibayilik (acente-kıyas)
-
Acentelik ilişkisinde mutabık kalınan ceza bedeline sonradan kur farkı talebi
2021/615 E. 2023/1826 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Acentelik ilişkisi kapsamında sorumlu olunan bir ceza/borç bedeli taraflarca mutabık kalınarak taksitler halinde ödenmişse, alacaklının bu bedele ilaveten sonradan kur farkı talep etmesi, taraflar arasındaki mutabakata aykırıdır; ayrıca bu kur farkının üçüncü kişi tarafından fiilen talep edildiğine ve ödendiğine dair fatura veya belge ile ispat edilemediği durumda, kur farkı alacağına ilişkin itirazın iptali talebi reddedilir.
acentelik ilişkisiitirazın iptalikur farkıispat yükübasiretli tacirmutabakat
-
Zayi belgesinde eksik tahkikatla hüküm kurulamaz
2023/2260 E. 2023/1784 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Zayi belgesi verilmesi davalarında mahkeme, sadece davacının iddia ve delilleriyle bağlı kalmaksızın, belgelerin tacirin saklamakla yükümlü olduğu belgelerden olup olmadığını, kusursuz ve irade dışı bir olayla zayi olup olmadığını, defterlerin tasdik durumunu ve olayın gerçekleştiği yerin tacirin faaliyet yeriyle bağlantısını resen araştırmalıdır. Ticari defterlerin mali müşavir nezdinde (şirket merkezi dışında) muhafaza edilmesi, tek başına basiretli tacir yükümlülüğüne aykırılık oluşturmaz. TTK m.82/7'deki hak düşürücü süre öğrenme tarihinden başlar…
zayi belgesihak düşürücü sürebasiretli tacirticari deftermücbir sebepresen araştırma ilkesi
-
Zayi belgesinde hak düşürücü sürenin başlangıcı: zıyaın öğrenildiği tarih
2023/2243 E. 2023/1787 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Zayi belgesi talebinde TTK 82/7 uyarınca hak düşürücü sürenin başlangıcı, ticari defter ve belgelerin zıyaa uğradığı tarih değil, zıyaın öğrenildiği tarihtir. Zıya, işletmenin kapalı olduğu gece saatlerinde ve olağanüstü koşullar (afet, yoğun yağış) nedeniyle fiilen öğrenilmesi mümkün olmayan bir zamanda meydana gelmişse, süre bu tarihten değil, öğrenmenin fiilen mümkün olduğu ilk andan (örneğin ertesi sabahtan) itibaren işlemeye başlar.
zayi belgesihak düşürücü süreticari defter ve belgelerin zıyaıöğrenme tarihimücbir sebep/afet
-
Yazılım/teknoloji desteği sağlayan şirkete pasif husumet yokluğu
2023/1951 E. 2023/1786 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir hizmet sözleşmesine konu platform/uygulamayı bizzat sunmayan, ancak sözleşmenin tarafı olan şirkete yazılım, teknoloji desteği ve pazarlama hizmeti veren şirket, bu ilişkinin doğrudan tarafı değildir; söz konusu şirketin acente/temsilci olduğu ispat edilse dahi, acenteye ancak kendi kusuruyla verdiği zarar nedeniyle doğrudan dava açılabilir, acente sıfatıyla temsil edilen müvekkil aleyhine değil bizzat acente aleyhine açılan ve müvekkille yapılan sözleşmenin feshinden kaynaklanan bir tazminat talebinde acenteye pasif husumet yöneltilemez.
pasif husumetacentehizmet sözleşmesinin feshiaracılıkhusumet
-
Ticaret sicil müdürlüğünün reddettiği geçici tescilde ihtiyati tedbir yolu
2023/1811 E. 2023/1783 K. ·
İhtiyati tedbirkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Ticaret sicil müdürlüğünce TTK 32/4 uyarınca reddedilen geçici tescil talebi, sicil kararına karşı açılan itiraz/dava dosyasında mahkemece ihtiyati tedbir yoluyla sağlanabilir; zira geçici tescil, yargılama sonucunda verilecek kararla ortadan kalkacak nitelikte olduğundan hüküm sonucunun önceden elde edilmesi anlamına gelmez ve geçici hukuki korumanın koruyucu-önleyici amacına uygundur. Ayrıca, belediyeye bağlı şirketin genel kurulunda belediyeyi temsil edecek kişinin belirlenmesi, Belediye Meclisine özgülenmiş bir yetki kapsamında değilse belediye…
geçici tescilihtiyati tedbiryaklaşık ispatgeçici hukuki korumaticaret sicili itiraz davası
-
Süresinde ileri sürülmeyen takas-mahsup defi incelenemez
2021/752 E. 2023/1768 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Davalının, cevap süresi geçtikten sonra ilk kez ileri sürdüğü takas-mahsup defi, davacının açık muvafakati bulunmadıkça incelenebilir değildir; takas bir defi olup, ileri sürülmedikçe hakim tarafından kendiliğinden dikkate alınamaz ve süresinde ileri sürülmemesi savunmanın genişletilmesi yasağına tabidir. Aynı şekilde, duruşma aşamasında sunulan ve karşı tarafça itiraz edilen harici belgeler (cari hesap ekstresi, sözleşme) savunmanın genişletilmesi kapsamındaysa değerlendirmeye alınamaz; ticari defter kayıtlarının birbirini doğrulaması halinde bu…
takas-mahsup defiisavunmanın genişletilmesi yasağıticari defter kaydıitirazın iptalicevap süresiıslah
-
Tek satıcılık taahhüdünün ispat yükü davacıdadır, yazılı delil şart
2021/686 E. 2023/1766 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Taraflar arasında yazılı bayilik/tek satıcılık sözleşmesi bulunmayan hallerde, bir tarafa tek satıcılık hakkının taahhüt edildiğinin ispat yükü bunu ileri süren tarafa aittir; bu husus yazılı delille kanıtlanmalıdır. Salt gazete ilanı veya reklamda bir bayinin ismine yer verilmesi, o bayiye münhasır/tek satıcılık hakkı verildiğine veya böyle bir taahhütte bulunulduğuna dair yeterli ve elverişli delil sayılmaz. Tek satıcılık taahhüdü ispatlanamadığı takdirde, sözleşmenin sona ermesinde karşı tarafa yüklenebilecek bir kusur bulunmadığından, menfi zarar,…
tek satıcılık (münhasırlık) taahhüdübayilik sözleşmesiispat yükümenfi zararmüspet zarar (kazanç kaybı)manevi tazminatbayilik (acente-kıyas)
-
Ticari defter kayıtlarının teyidi ve savunmanın genişletilmesi yasağı
2021/1426 E. 2023/1776 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari davalarda tarafların HMK m.222/2-3 koşullarına uygun tutulmuş ticari defter kayıtları birbirini teyit ediyorsa, bu kayıtlar alacağın varlığı ve miktarı konusunda delil olarak esas alınır ve aksinin kesin delillerle ispatlanmadığı sürece davacı lehine sonuç doğurur. Ayrıca basit yargılama usulünde cevap dilekçesinde ileri sürülmeyen bir savunma (örneğin ayıp savunması), karşı tarafın açık muvafakati bulunmadıkça ıslah dışında sonradan (bilirkişi raporuna itiraz aşamasında) ileri sürülemez; bu, savunmanın genişletilmesi yasağı kapsamındadır.
İtirazın iptaliTicari defterlerin delil niteliğiCari hesap alacağıSavunmanın genişletilmesi yasağıBasit yargılama usulüAyıp savunması
-
Ticari kredi erken kapama komisyonunda taahhütname oranının bağlayıcılığı
2021/1024 E. 2023/1752 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Ticari kredi ilişkilerinde bankaca tahsil edilen erken kapama komisyonunun hukukiliği denetlenirken önce sözleşme/taahhütname ile belirlenmiş bir oran olup olmadığına bakılır; taraflarca serbest iradeyle kararlaştırılmış ve itiraza uğramamış bir erken kapama taahhütnamesindeki oran, tacir olan tarafların basiretli davranma yükümlülüğü gereği bağlayıcıdır ve bu oran, bankanın TCMB'ye bildirdiği azami komisyon oranından farklı olsa da hesaplamada esas alınmalıdır.
ticari kredi erken kapama komisyonugenel kredi sözleşmesierken kapama taahhütnamesibasiretli tacirTCMB azami oran bildirimimünasip ücret (TTK 22/20)
-
Ticari defter kayıtları ve BA/BS bildirimleriyle desteklenen faturaya dayalı itirazın iptali
2021/593 E. 2023/1729 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Fatura alacağına dayalı itirazın iptali davasında, davacının düzenlediği faturaların davalının ticari defterlerinde kayıtlı olması ve BA/BS formlarıyla vergi dairesine bildirilmiş olması, bu faturalar konusu mal/hizmetin ifa edildiğine karine oluşturur ve borcun ispatlanmış sayılmasını gerektirir. Buna karşılık, karşı tarafın defterlerinde kayıtlı olmayan ve BA/BS ile bildirilmeyen faturalar bakımından teslim ve ifanın ispat yükü faturayı düzenleyen tarafa aittir; bu ispat sağlanamazsa ve sözleşmede de dayanak bulunmuyorsa alacak kabul edilmez. Ticari…
itirazın iptaliticari defter kaydıBA/BS formuispat yüküavans faiziicra inkar tazminatı
-
Ticari mümessillik sözleşmesinin hukuki niteliği ve eksik inceleme nedeniyle kaldırma
2021/564 E. 2023/1734 K. ·
Alacakkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Bir sözleşmede taraflardan birinin işletmeye bağlı olmaksızın, bağımsız çalışarak, belirli bir bölgede sürekli olarak aracılık faaliyeti yürütmesi ve karşı tarafın gözetim/denetimi altında bulunmaması hallerinde, sözleşme başlığı veya ilk derecenin nitelendirmesi ne olursa olsun ilişki acentelik benzeri kabul edilmeli; simsarlık sözleşmesi olarak nitelendirilmemelidir. Denkleştirme tazminatı, ancak acentelik veya tek satıcılık niteliğindeki sözleşmelere dayanılarak ve sözleşmenin acentenin kusuru olmaksızın sona ermesi, müvekkilin yeni müşterilerden…
acentelik sözleşmesisimsarlıkticari mümessillikdenkleştirme tazminatıkomisyon alacağıdavayı aydınlatma ödevi
-
Bayilik sözleşmesinde sebepsiz fesih hakkının kötüye kullanılmadığı
2021/587 E. 2023/1735 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir sözleşmede taraflardan birine sebep göstermeksizin ve süresiz olarak (belirli bir bildirim süresine uyulması koşuluyla) fesih hakkı tanınmışsa, bu hüküm taraflar bakımından bağlayıcıdır ve fesih hakkının kullanılması, ancak kötüye kullanıldığının karşı tarafça ispatı halinde haksız fesih sayılır. Fesih hakkının kötüye kullanıldığı ispatlanamadığı takdirde yapılan fesih haksız fesih olarak nitelendirilemeyeceğinden, sözleşmenin ifasına güvenerek yapılan masraflar (menfi zarar) davalıdan tahsil edilemez.
bayilik sözleşmesisebepsiz fesih hakkıfesih hakkının kötüye kullanılmasımenfi zararispat yükühaksız fesihbayilik (acente-kıyas)
-
Fatura konusu emtianın promosyon olduğu iddiası ispatlanamadı
2021/563 E. 2023/1690 K. ·
İtirazın iptalidüzelterek yeniden esas hakkında hüküm
Ticari satımdan kaynaklanan fatura alacağına itirazın iptali davasında, borçlunun faturalara süresinde itiraz etmemesi ve alacaklının/borçlunun ticari defter kayıtlarının birbirini teyit etmesi, alacağın ispatı için yeterlidir; borçlunun ürünlerin bedelsiz/promosyon amaçlı gönderildiği iddiası, buna dair yazılı sözleşme veya kayıt bulunmadıkça ve fatura satış faturası olarak deftere kaydedilip iade/iskonto kaydı ibraz edilmedikçe kanıtlanmış sayılmaz. Ayrıca, arabuluculuk ilk toplantısına geçerli bir mazeret göstermeksizin katılmayan taraf, davada haklı…
itirazın iptaliticari satımfaturaticari defter kayıtlarıicra inkar tazminatıarabuluculuk ilk toplantısına mazeretsiz katılmama