Kıymetli evrak (kambiyo)
TTK 645-849 · 5941 sK · 2488 karar (agac.json bildirimi: 1136)
Alt başlıklar:
Çek 687Bono 274Kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali ve genel hükümler 129Nama, emre ve hamiline yazılı senetler 13Kambiyo senedinde sebepsiz zenginleşme 23
Usul yaprakları:
Görev ve yetki 127Hak düşürücü süre 75Zamanaşımı 19Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 182
-
Kredi sözleşmesine dayanak çekte asıl alacak araştırılmadan verilen karar kaldırıldı
2019/671 E. 2021/784 K. ·
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Bir çekin kredi sözleşmesi kapsamında teminat veya ödeme amacıyla bankaya verildiği ileri sürülüyorsa, bu çekin dayanağı olan kredi sözleşmesinden kaynaklanan asıl alacağın (çek bedeli kadar) mevcut olup olmadığının bilirkişi incelemesiyle araştırılması gerekir; bu araştırma yapılmadan verilen karar eksik incelemeye dayanır ve kaldırılır.
itirazın iptaligenel haciz yolukredi sözleşmesiteminat çekibilirkişi incelemesieksik inceleme
-
Aval verenin ödediği bono bedelini rücuen istemesi ve görev itirazı
2019/756 E. 2021/776 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir bononun avalisti, alacaklıya bono bedelini ödediğinde TTK 778/3 yollamasıyla uygulanan TTK 702/3 uyarınca poliçeden doğan hakları iktisap eder ve bu ödeme ölçüsünde asıl borçluya (keşideciye) rücu hakkına sahip olur; asıl borçlunun ayrıca temerrüde düşürülmesine gerek olmaksızın ödeme tarihinden itibaren kıymetli evraka özgü avans faizi işletilebilir. Avale ilişkin uyuşmazlıklar TTK kapsamında düzenlendiğinden mutlak ticari dava niteliğindedir ve asliye ticaret mahkemesi görevlidir. İtirazın iptali davasında borçlunun itirazının haksızlığı ve…
avalbonorücu hakkımutlak ticari davaavans faiziicra inkar tazminatı
-
Çalınan çekte ciro silsilesindeki unvan uyumsuzluğu ve iktisapta ağır kusur
2019/860 E. 2021/769 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
TTK 792. madde uyarınca rıza dışı elden çıkan çekin istirdadı davasında, davacının çekin yetkili hamili olduğunu ispatlamasının yanında, çeki elinde bulunduran hamilin çeki kötü niyetle iktisap ettiği veya iktisapta ağır kusurlu olduğunun ispatı gerekir; ispat yükü istirdat talep eden davacıya aittir. Çek üzerindeki ciro zincirinde lehtarın ticaret unvanından farklı bir unvanın kullanılması, çeki iktisap eden hamilin gerekli araştırma yükümlülüğünü yerine getirmediğinin ve dolayısıyla iktisapta ağır kusurlu olduğunun kabulü için yeterlidir.
menfi tespitçekin istirdadıTTK 792ciro silsilesiağır kusurkötü niyet
-
KHK ile kapatılan şirket borcunda müteselsil kefilin sorumluluğu devam eder
2019/815 E. 2021/746 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Kapatılan bir şirketin borcuna müteselsil kefil olan kişinin sorumluluğu, şirketin OHAL kapsamındaki KHK'lar ile kapatılmış ve malvarlığının hazineye devredilmiş olmasından etkilenmez; ilgili KHK hükümlerinde müteselsil kefaleti sona erdiren bir düzenleme bulunmadıkça kefilin sorumluluğu devam eder ve İİK 45. madde ile asıl borçluya ilişkin kısıtlamalar kefile uygulanmaz. Ayrıca çek kanuni karşılık tutarının (gayrinakdi kredi) kefilden talep edilebilmesi için sözleşmede bu yönde açık bir hükmün bulunması gerekir; böyle bir hüküm yoksa bu tutar kefilden…
müteselsil kefaletitirazın iptaliOHAL KHK'sı ile şirket kapatılmasıdava şartı yokluğugayrinakdi krediçek sorumluluk bedeli
-
Teminat senedi iddiasında bedelsizlik ispat yükü davacıdadır
2021/538 E. 2021/771 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bono gibi soyut (mücerret) borç ikrarı niteliğindeki kambiyo senetlerinde, senedin teminat amacıyla verildiği ve alacaklının bonodaki boşlukları anlaşmaya aykırı biçimde kendi lehine doldurduğu iddiası, alacaklının davacıda kasten yanlış kanaat uyandırması niteliğinde değilse aldatma (hile) kapsamında değerlendirilemez ve bu iddia tanıkla ispatlanamaz; ancak yazılı delille ispatlanabilir (HMK m.201). Senedin nakden kaydını içermesi karşısında bedelsizlik iddiasına dayalı menfi tespit davasında ispat yükü davacı borçludadır; senedin tahrif edildiği…
menfi tespit davasıkambiyo senedi (bono)soyutluk (mücerretlik) ilkesiteminat senedisenede karşı senetle ispat kuralıaldatma (hile) iddiası
-
Tanzim tarihi olmayan senet adi senet sayılır, ihtiyati hacze engel değildir
2021/846 E. 2021/793 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Tanzim (düzenleme) tarihi bulunmayan bir senet, TTK'nın zorunlu unsurlarını taşımadığından bono/kambiyo senedi vasfında değil adi senet niteliğindedir; adi senede dayalı olarak ilamsız icra takibi yapılmış olması, alacağın varlığına yeterli kanaat verici delil sayılmasına ve İİK 257/1 koşulları oluştuğunda ihtiyati haciz kararı verilmesine engel değildir. İhtiyati hacze itiraz, İİK 265. maddede sayılan sınırlı sebeplerle (haczin dayandığı sebepler, mahkemenin yetkisi, teminat) sınırlı olduğundan, senedin niteliğine ilişkin bu sebeplerin dışında kalan…
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazadi senetbono/kambiyo senedi vasfıtanzim tarihiadi ortaklık
-
Senedin korkutma ile alındığı iddiasında ispat yükü ve delil yokluğu
2019/653 E. 2021/718 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
TBK 37 uyarınca korkutma nedeniyle sözleşme ile bağlı olunmadığının ileri sürülebilmesi için, tehdidin kişilik haklarına veya mal varlığına yönelik, ağır ve derhal gerçekleşebilir nitelikte, hukuka aykırı olması ve sözleşmenin bu korku sonucu yapılmış olması (illiyet bağı) gerekir; bu unsurları ispatlayan delil bulunmadığı takdirde korkutma iddiası kabul edilmez. Ayrıca, bir suçun işlendiğine dair somut emareler bulunması durumunda şikayet hakkının ve yasal yolların kullanılacağının karşı tarafa belirtilmesi, tek başına korkutma (tehdit) olarak…
korkutmairade sakatlığıTBK 37menfi tespitbono/senet iptaliispat yükü
-
Çek cirosunda sahte imza: hamilin kötüniyet/ağır kusuru ispat yükü
2019/633 E. 2021/719 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Çekin rızası hilafına elinden çıktığını ileri süren davacı, çeki iktisap eden hamilin kötüniyetli olduğunu veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu ispatlamak zorundadır; çeki elinde bulunduran hamilin çeki edinme nedenini açıklama yükümlülüğü yoktur, aksi kabul çekin mücerretlik vasfını ortadan kaldırır. Buna karşılık, çek üzerindeki ciro imzasının sahte olduğu bilirkişi incelemesiyle tespit edilmişse, bu husus mutlak defi niteliğinde olup herkese karşı ileri sürülebilir ve sahte imza sahibinin borçlu olmadığının tespitine (menfi tespit) karar…
menfi tespitçekin istirdadıkambiyo senedinin mücerretliği (soyutluk prensibi)yetkili hamilkötüniyetli iktisap / ağır kusurciro
-
Takip sonrası ödemede TBK 100 uyarınca mahsup sırası ve itirazın iptali
2019/680 E. 2021/701 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
İtirazın iptali davasında, icra takibi başladıktan sonra ancak dava açılmadan önce borçlu tarafça yapılan ödemeler, TBK 100 uyarınca öncelikle işlemiş faize, takip masraflarına ve fer'ilere mahsup edilir; alacaklı takibini bu esasa göre başlatmışsa, mahkeme de ödemenin öncelikle fer'ilere mahsup edildiğini kabul ederek fer'iler yönünden sonuç doğuracak şekilde karar vermelidir. Borcun bir kısmı için ileri tarihli çek verilmesi, ödeme sayılmadığından vadeyi uzatmaz; çekin karşılığının takip tarihinden sonra tahsil edilmesi halinde takip tarihinde alacak…
itirazın iptaliTBK 100 mahsup sırasıborcun yenilenmesi (TBK 133)temerrütmuacceliyeticra inkar tazminatı
-
Tacirler arası bonoda yetki sözleşmesinin avalisti de bağlaması
2021/789 E. 2021/712 K. ·
İhtiyati hacizdiğer
Tacirler arasında düzenlenen bir kambiyo senedinde (bono) yer alan yetki sözleşmesi, HMK 17. madde kapsamında geçerlidir ve kambiyo senetlerinin niteliği gözetildiğinde bu yetki şartı, senette keşideciden sonra yer alan avalisti de bağlar; bu durumda yetki şartında belirlenen mahkeme dışındaki mahkemece verilen ihtiyati haciz kararına yapılan yetkisizlik itirazının kabulü isabetlidir. Ayrıca ihtiyati hacze itirazın kabulüne karar verilmesi halinde itiraz eden lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerekir; bu hususun gözden kaçırılması ek kararın…
ihtiyati hacizyetkiye itirazyetki sözleşmesiavalkambiyo seneditacir
-
Bonoya dayalı ihtiyati hacizde yetkili mahkeme ve tacir şartı
2021/803 E. 2021/713 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Bonoya dayalı ihtiyati haciz talebinde, bono üzerinde gösterilen yetki şartının geçerli olması için bono düzenleyenlerin (keşidecinin) tacir sıfatını haiz olması gerekir; keşidecinin tacir olduğu ispatlanamıyorsa yetki şartı geçersiz olup yetkili mahkeme, bonodaki düzenleme yeri veya borçlunun yerleşim yeri esas alınarak belirlenir. Ayrıca kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan bu alacaklara TBK 89/1 hükmü uygulanmaz; taraflar arasında ayrıca bir kredi sözleşmesi bulunsa da ihtiyati haciz talebi bu sözleşmeye…
ihtiyati hacizyetki itirazıbonokambiyo seneditacir sıfatıyetki sözleşmesi
-
Çek tazminatından keşidecinin sorumlu olması nedeniyle cirantaya rücu talebinin reddi
2021/620 E. 2021/706 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Çekte cirasız veya cirayla devralan lehtar/ciranta konumundaki borçlu, çek tazminatından TTK m.783/3 uyarınca sorumlu olan keşidecinin borcunu icra baskısı altında ödese bile, ödeme emrinde çek tazminatından açıkça keşidecinin sorumlu olduğu belirtilmişse ve borçlu bu ödemeyi taksitler halinde kabul ve taahhüt etmişse, bu ödeme TBK m.78/1 anlamında 'kendisini borçlu sanarak' yapılmış bir ödeme sayılmaz; ayrıca ödeme ile zenginleşen taraf alacaklı değil dava dışı keşideci olduğundan, alacaklıya karşı istirdat talebinde bulunulamaz.
istirdatsebepsiz zenginleşmeborçlanmadığı edimin ifasıçek tazminatıkeşideci sorumluluğuciranta
-
Teminat çekinin cirosu sonrası bankaya karşı taraf teşkili sorunu
2021/658 E. 2021/694 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir çekin davalı tarafından üçüncü bir kişiye (bankaya) ciro edilmiş olması, tek başına HMK 125. madde kapsamında dava konusunun devri sayılmaz; bu nedenle davacının seçimlik hakkını kullanarak devralana karşı davaya devam etmesi mümkün olmaz. Davacı, dava açıldığında çekin devredildiğini biliyorsa HMK 124/3-4 koşulları da oluşmaz. Usulüne uygun bir dava açılmadan üçüncü kişinin davalı olarak davaya dahil edilmesi, taraf teşkili dava şartına aykırılık oluşturur ve bu husus mahkemece re'sen gözetilerek dava usulden reddedilir.
menfi tespitteminat çekidava konusunun devriHMK 125HMK 124/3-4taraf teşkili
-
İlk derece mahkemesine yöneltilmeyen talep istinafta dinlenemez
2021/781 E. 2021/675 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun usulden reddi
İlk derece mahkemesine yöneltilmemiş ve hakkında bir karar verilmemiş bir talep, istinaf aşamasında ilk kez ileri sürülemez; istinaf incelemesi ilk derecede tartışılan taleple sınırlıdır. Ayrıca menfi tespit davasında verilmiş bir ihtiyati tedbir kararı, tedbire rağmen ödenen çek bedeli kadar ihtiyati haciz kararı verilmesi için gerekçe oluşturmaz.
menfi tespit davasıihtiyati tedbirihtiyati hacizistinafta yeni talep yasağıkambiyo senedi
-
Kira alacağına dayalı ihtiyati haciz talebinde görevli mahkeme sulh hukuk mahkemesidir
2021/578 E. 2021/622 K. ·
İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Kira ilişkisinden kaynaklanan alacak için İİK 257 uyarınca ihtiyati haciz talep edildiğinde, İİK 258'de görev konusunda açık düzenleme bulunmadığından HMK'nın göreve ilişkin genel hükümleri uygulanır; görev kamu düzenine ilişkin olduğundan talebi inceleyen mahkeme re'sen görevli olup olmadığını denetler. Talep kira ilişkisinden doğuyorsa görevli mahkeme sulh hukuk mahkemesidir. Görevsizlik tespit edildiğinde mahkeme, talebi ayakta tutacak şekilde dosyayı görevli mahkemeye gönderemez; talebi görevsizlik nedeniyle reddetmekle yetinmelidir.
ihtiyati hacizgörevkamu düzeniyaklaşık ispatgörevsizlikkambiyo senedi
-
Kambiyo senedine dayalı ihtiyati haczin itirazında imza itirazının nazara alınamaması
2021/728 E. 2021/631 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Vadesi gelmiş bir para borcuna dayanan ihtiyati haciz talebinde, borçlunun mal kaçırma veya gizleme eylemlerinde bulunması koşulu aranmaz; bu koşul yalnızca vadesi gelmemiş borçlara ilişkin taleplerde geçerlidir. Ayrıca ihtiyati hacze itiraz aşamasında incelenebilecek sebepler İİK 265. maddesinde sayılanlarla sınırlıdır; senetteki imzaya itiraz bu sebepler arasında olmadığından ihtiyati hacze itiraz aşamasında incelenemez ve bu konudaki dava sonucunun beklenmesi de mümkün değildir; imza itirazı ancak menfi tespit davasında ileri sürülebilir.
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazvadesi gelmiş para borcumal kaçırmaimza itirazımenfi tespit davası
-
Düzenleme yeri bulunmayan bono kambiyo senedi vasfını taşımaz
2021/668 E. 2021/601 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bir bonoda düzenleme yeri gösterilmemiş ve düzenleyenin adı yanında da bir idari birim (kent, ilçe, bucak, köy) belirtilmemişse, senet kambiyo senedi vasfını taşımaz. Aval sorumluluğunun ön koşulu geçerli bir kambiyo senedinin varlığı olduğundan, senedin kambiyo senedi niteliğinde olmaması halinde bu senedi aval olarak imzalayan kişinin hukuki sorumluluğu doğmaz. Senedin geçerlilik koşulları, taraflarca ileri sürülmese dahi hakim tarafından re'sen incelenir.
bonoavalkambiyo senedi vasfıdüzenleme yerimenfi tespitkötüniyet tazminatı
-
Harici araç satışında satış bedeli tespiti için delil eksikliği nedeniyle kaldırma
2019/769 E. 2021/548 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Trafik sicilinde kayıtlı araçların satışına ilişkin resmi şekle uyulmadığı durumlarda harici satım sözleşmesi Karayolları Trafik Kanunu 20/2-d gereği geçersiz olsa da, tarafların bu sözleşmede kararlaştırdığı satış bedeli tarafları bağlar ve gerçek borç ilişkisinin tespitinde resmi sözleşmedeki bedel yerine harici sözleşmedeki bedel esas alınmalıdır. Aynı araçların kısa süre arayla farklı bedellerle karşılıklı satışı, aksi ispatlanmadıkça iade değil bağımsız iki ayrı satış işlemi olarak değerlendirilir ve alıcının ilk satıştaki bedelden sorumluluğu…
menfi tespitresmi şekil şartıgeçersiz sözleşmesebepsiz zenginleşmehusumetbilirkişi incelemesi
-
Bono imzasının eli ürünü olması ve haksız tedbir tazminatı koşulları
2019/574 E. 2021/531 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Menfi tespit davasında, imza incelemesine ilişkin bilirkişi raporu ayrıntılı, gerekçeli ve hüküm kurmaya elverişli ise, senetteki imzanın davacının eli ürünü olduğu kabul edilerek davanın reddi doğrudur. Ancak teminat şartına bağlanan ihtiyati tedbir kararında teminat yatırılmamışsa ve bu nedenle tedbir hiç uygulanmamışsa, alacaklının alacağını geç alması söz konusu olmadığından İİK 72/4 kapsamında kötüniyet tazminatı koşulları oluşmaz; teminatsız kalan tedbir kararı uygulanmadığı için alacaklı zarar görmüş sayılamaz.
menfi tespitkambiyo senedibonoimza incelemesibilirkişi raporuihtiyati tedbir
-
Ortaklıktan ayrılma kefalet sorumluluğunu sona erdirmez
2019/562 E. 2021/557 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Genel kredi sözleşmesine müteselsil kefil olarak imza koyan ortak, kefaletinden sonra ortaklıktan ayrılsa bile, kefaletin sona erme sebepleri arasında bu durum sayılmadığından, ortak olduğu dönemde yüklendiği kefaletten kaynaklanan borçtan sorumlu olmaya devam eder. Ayrıca yargılama sırasında iade alınan teminat mektubu bedeli ile süresinde ibraz edilmeyen ve baskı tarihi bulunmayan çeklere ilişkin bankanın yasal sorumluluğunun sona ermesi hallerinde, bu kalemlere ilişkin depo talepleri konusuz kalır ve bu hususlarda karar verilmesine yer olmadığına…
itirazın iptalimüteselsil kefaletgenel kredi sözleşmesikefaletin sona ermesihesabın kat edilmesiicra inkar tazminatı
-
Çekin rıza dışı elden çıkmasında yaklaşık ispat yükü davacıdadır
2021/601 E. 2021/540 K. ·
İhtiyati tedbiristinaf başvurusunun esastan reddi
Çekin rıza dışı elden çıktığı ileri sürülerek hamile karşı açılan davada ihtiyati tedbir talep edildiğinde, TTK 792(1) uyarınca ispat yükü çekin yetkili hamili olduğunu ve rızası hilafına elinden çıktığını ileri süren tarafa aittir; bu husus dosyadaki belgelerle yaklaşık ispat düzeyinde kanıtlanamamışsa, HMK 389-390 kapsamındaki yaklaşık ispat koşulu gerçekleşmediğinden ihtiyati tedbir talebi reddedilir.
ihtiyati tedbiryaklaşık ispatçekin rıza dışı elden çıkmasıistirdat davasıispat yükühamil
-
Teminat senedinde bedel ödemesinin senede karşı senetle ispatı
2019/389 E. 2021/485 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Taşınmaz satış bedelinin bakiyesi için teminat olarak verilen bono, temel ilişkiden bağımsız mücerret bir borç ilişkisi meydana getirir. Borçlu, bu bedeli ödediğini ileri sürüyorsa senede karşı senetle ispat kuralı gereği yazılı delille ispatlamak zorundadır; alacağın miktarı tanıkla ispat sınırını aştığında ve delil başlangıcı bulunmadığında tanık beyanına, ayrıca yemin deliline dayanılmadığında ödeme iddiası kanıtlanmamış sayılır ve senedin teminat fonksiyonu devam eder.
bonomücerret borç ilişkisisenede karşı senetle ispatteminat senedidelil başlangıcımenfi tespit
-
Çalınan çekte iktisapta ağır kusur nedeniyle istirdat davası
2019/376 E. 2021/492 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Çek istirdatı davasında davacının çekte cirosu bulunmasa da çeki devraldığı kişiden aldığını ticari defter kayıtlarıyla kanıtlaması halinde meşru hamillik ve aktif husumet ehliyeti kabul edilir. Ciro zincirinde bir cironun araya sıkıştırılarak atıldığı ve bunun davalı tarafça ikrar edildiği durumlarda ciro zinciri kopuk sayılır ve çeki iktisap eden kişi ağır kusurlu kabul edilerek çeki geri vermekle yükümlü tutulur (TTK 790, 792). Ayrıca çeke dayalı takip borcunun dava dışı bir ciranta tarafından ödenmiş olması, davacının istirdat davasındaki hukuki…
çek istirdatımeşru hamillikaktif husumet ehliyeticiro zinciribeyaz ciroiktisapta ağır kusur
-
Genel kredi sözleşmesinde kefil sorumluluğu ve gayrinakit alacak depo talebi
2019/484 E. 2021/514 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Genel kredi sözleşmesine müteselsil kefil olarak imza koyan kişiler, asıl borçlunun borcundan (asıl borçlunun temerrüdü dahil) kefalet limiti ve kendi temerrütlerinin hukuki sonuçları ile sorumludur; sorumlu oldukları asıl alacak kefalet limitinin altında kaldığında, kendi temerrütlerinin sonuçlarından sorumluluk kefalet limitiyle sınırlandırılarak hüküm kurulmalıdır. Gayrinakdi kredilerin nakde dönüşme riski nedeniyle bedelinin bankaya depo edilmesi talebi ilave teminat borcuna dayandığından bu sorumluluk asıl borçluya aittir; kefillerin bu depo…
genel kredi sözleşmesimüteselsil kefaletkefalet limitiitirazın iptaligayrinakit kredidepo talebi
-
Çalınan çekte lehdar imzasının sahteliği keşideciye hamile karşı ileri sürülemez
2021/204 E. 2021/521 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir çekin rızası dışında elinden çıktığını ileri süren keşideci, çekin yetkili hamili olan davalıya ödemeden kaçınabilmek için hem çekin rızası hilafına elinden çıktığını hem de davalının çeki kötüniyetle veya ağır kusurla iktisap ettiğini ispat etmek zorundadır. İmzaların istiklali ilkesi gereğince, çekteki lehdar cirosunun sahte olduğu iddiası, usulüne uygun ve şeklen bağlı bir ciro silsilesini koparmaz ve keşideci tarafından yetkili hamile karşı ileri sürülemez; bu durumda hamilin kötüniyeti veya ağır kusuru ispatlanmadıkça istirdat talebi reddedilir.
çek istirdadıimzaların istiklali ilkesiçekin mücerretlik vasfıyetkili hamilciro silsilesikötüniyet/ağır kusur
-
Çekin bedelsizlik nedeniyle borçlu olmadığının tespiti isteminin ispat yükü
2019/504 E. 2021/440 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir çekin bedelsizlik nedeniyle borçlu olmadığının tespiti istemine dayanan davada, davacının çeki belirli bir sözleşme (örn. araç satışı) kapsamında karşı tarafa teslim ettiği iddiası kesin delille ispatlanmalıdır; bu ispat sağlanamaz ve çekin ibraz edilmediği, arkalı önlü görüntü kaydının sunulmadığı, çeke dayalı icra takibi başlatılmadığı da tespit edilirse, davanın hukuki nitelendirmesi (menfi tespit/istirdat) ilk derecede hatalı yapılmış olsa bile, ispat yükü yerine getirilmediğinden davanın reddi sonucu değişmez.
menfi tespit davasıistirdat davasıkesin delilispat yükübedelsizlik iddiasıçekin ibrazı
-
İstirdat davası açılmışsa çekteki ödeme yasağının kaldırılamayacağı
2020/1195 E. 2021/443 K. ·
Diğer / sınıflanamadıkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Zayi nedeniyle çek iptali davasında, iptali istenen kambiyo senedinin mahkemeye sunulması üzerine davacı tarafından süresi içinde istirdat davası açılmışsa, bu durum kambiyo senedine konulan ödeme yasağının kaldırılmamasını gerektirir; çünkü istirdat davası açan davacı, senedin ödeneceği endişesinden uzak biçimde davasını sürdürür. Ancak istirdat davasında hamil aleyhine ihtiyati tedbir kararı verilmemiş ise, çek elde bulunduğundan ödeme yasağının kaldırılması gerekir. Bu nedenle istirdat davası açıldığı gerekçesiyle ödeme yasağının kaldırılması…
zayi nedeniyle çek iptaliödeme yasağıistirdat davasıihtiyati tedbirihtiyati tedbire itiraz
-
Adi ortaklık hesabından usulsüz çekim davasında görevli mahkeme
2020/1346 E. 2021/437 K. ·
Alacakkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ait düzenlemelerde öngörülen hususlardan doğan davalar, TTK 4/1-f uyarınca tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın mutlak ticari dava sayılır ve bu davalarda görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir.
-
Çek aslı ibraz edilemezse hamil imzanın gerçekliğini ispat edemez
2021/495 E. 2021/435 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Menfi tespit davasında, çek üzerindeki keşideci imzasının sahteliği ileri sürüldüğünde, senede dayanan taraf (hamil/temlik alan) ispat yükü altındadır. HMK 220 uyarınca çek aslının ibrazı için kesin süre verilmesine rağmen belge ibraz edilemezse, imzanın davacıya ait olduğu ispat edilememiş sayılır ve imza inkarına karşı iyiniyet savunması dinlenmez; bu durumda menfi tespit talebi kabul edilir.
menfi tespitmutlak defiimza inkarıkambiyo senetlerine mahsus haciz yolubelge ibrazı ve ispat yüküiyiniyet savunmasının dinlenmemesi
-
Açılmamış sayılma kararında vekille temsil edilen tarafa vekalet ücreti takdiri gerekir
2021/412 E. 2021/381 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi, kendisini vekil ile temsil ettirmiş olan tarafın vekalet ücreti hakkını ortadan kaldırmaz; AAÜT'nin 7/1 maddesi uyarınca açılmamış sayılma kararında da vekille temsil edilen taraf yararına vekalet ücretine hükmedilmesi gerekir.
açılmamış sayılmavekalet ücretiAAÜTmenfi tespitkambiyo senedi