Kıymetli evrak (kambiyo)
TTK 645-849 · 5941 sK · 2488 karar (agac.json bildirimi: 1136)
Alt başlıklar:
Çek 687Bono 274Kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali ve genel hükümler 129Nama, emre ve hamiline yazılı senetler 13Kambiyo senedinde sebepsiz zenginleşme 23
Usul yaprakları:
Görev ve yetki 127Hak düşürücü süre 75Zamanaşımı 19Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 182
-
Çekte yetkili hamillik ve ispat yükünün davacıda olması
2020/584 E. 2022/1714 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa dahi, hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır. Çek kural olarak muaccel bir borcun tasfiyesi amacıyla ciro edilmiş sayılır; bunun aksini (çekin ödeme dışında bir amaçla verildiğini veya rızası dışında elinden çıktığını) iddia eden taraf bunu kanıtlamak zorundadır. İspat yükü kendisine düşmeyen tarafın (davalının), karşı ispat amacıyla delil (örn. ticari ilişkiye dayalı fatura) sunması, ispat yükünü üzerine almış olduğu sonucunu…
yetkili hamillikciro silsilesibeyaz ciroispat yüküistirdatmuaccel borç
-
Çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açamayacağı
2022/2242 E. 2022/1692 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrakın (çekin) iptalini isteme hakkı, TTK 651/2 ve TTK 757-764. maddeleri uyarınca senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir; çekin keşidecisi, hesap sahibi olsa da hamil sıfatını taşımadığından zayi nedeniyle iptal davası açamaz. Keşideci, çalınan/kaybolan boş çekin doldurularak ibrazı halinde hak talep eden hamile karşı İİK 72 uyarınca olumsuz tespit davası açabilir. Ayrıca kıymetli evrak niteliğini haiz olmayan tamamen boş (imzasız) çek yapraklarının iptalinin istenilmesinde hukuki yarar bulunmaz.
çek iptalizayi nedeniyle iptalaktif husumet ehliyetihukuki yararhamil sıfatıkeşideci
-
Çekin bankaya tahsile verilip ibraz edilmemesinde bankaya husumet
2019/2201 E. 2022/1657 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Tahsil amacıyla bankaya verilen çekin ibraz edilmeyip hüküm ve kıymetinin yok olması nedeniyle doğrudan banka aleyhine açılan davada, davacının öncelikle çek borçlusuna başvurarak (dava veya icra takibi yoluyla) alacağını tahsile çalışması ve bu girişimin sonuçsuz kalması gerekir; bu yol tüketilmeden doğrudan bankaya karşı açılan davada zarar doğma şartı henüz gerçekleşmemiş olur ve dava reddedilir. Ayrıca banka, kendisine tahsile verilen çekleri ibraz etmeme konusunda genel kredi sözleşmesindeki yetkiye dayanarak sorumluluktan kurtulamaz; bu nedenle…
itirazın iptalikambiyo senediçekin ibrazızarar doğma şartıgenel kredi sözleşmesiteminat senedi
-
Bonoda ta'lil halinde ispat yükünün yer değiştirmesi
2020/855 E. 2022/1659 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Nakden kaydı bulunan bir bonoya dayalı menfi tespit davasında, davalı taraf hukuki ilişkinin varlığını kabul edip borcun başka bir sebepten (örneğin eksik ödeme alacağından) kaynaklandığını ileri sürerse, bu senedin ta'lili sayılır ve senedin lehine olan karinesi çürüdüğünden ispat yükü davalıya geçer; davalı bu iddiasını (alacağın varlığını ve miktarını) ispatlayamazsa, davacının borçlu olmadığının tespiti gerekir. İcra takibinin haksız bulunması, tek başına kötüniyet tazminatına hükmedilmesini gerektirmez; kötüniyetin ayrıca ispatlanması şarttır.
menfi tespit davasıbonota'lilispat yükükambiyo senedikötüniyet tazminatı
-
Çekte keşideci imzasının sahteliği - mutlak defi ve ispat yükü
2020/448 E. 2022/1670 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
İmza inkarına dayalı menfi tespit davasında, keşideci imzasının sahteliği mutlak def'i niteliğinde olup senedi elinde bulunduran herkese (iyiniyetli hamil dahi olsa) karşı ileri sürülebilir; imzanın borçluya ait olduğunu ispat yükü takibe başlayan alacaklıya aittir ve bu ispat yükümlülüğü yerine getirilemezse çek keşideciyi bağlamaz. Davalı tarafın ilk derece mahkemesinde ileri sürmediği iddia ve delillere istinaf aşamasında dayanması, HMK 357 uyarınca dinlenemez.
menfi tespit davasımutlak def'iimza inkarıispat yükügrafolojik incelemeişlemden kaldırma (HMK 150)
-
Kambiyo senedine dayalı ihtiyati haciz kararına itirazda sebep sınırlaması
2022/1797 E. 2022/1654 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Kambiyo senedine (bonoya) dayalı olarak verilen ihtiyati haciz kararına karşı itiraz, İİK 265. madde kapsamında yalnızca haczin dayandığı nedenlere, yetkiye ve teminata ilişkin sebeplerle sınırlıdır; ihtiyati haciz aşamasında tahkikat yapılamayacağından, borçlunun senede dayalı borcu bulunmadığı yönündeki iddiaları itiraz sebebi olarak ileri sürülemez, bu husus ancak menfi tespit davasında incelenebilir.
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazkambiyo senedi (bono)yaklaşık ispatmenfi tespit davasıitirazın iptali davası
-
Çekte imza itirazı kesinleşse de menfi tespitte hukuki yarar sürer
2020/867 E. 2022/1612 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
İcra takibine konu çekte imzaya itirazın icra hukuk mahkemesince kabul edilerek takibin durdurulmasına ilişkin kararın kesinleşmiş olması, bu kararın takip hukukuna özgü olup maddi anlamda kesin hüküm niteliği taşımaması nedeniyle, borçlunun aynı çeke dayalı olarak menfi tespit davası açmasındaki hukuki yararını ortadan kaldırmaz.
menfi tespit davasıhukuki yararimzaya itirazmaddi anlamda kesin hükümicra hukuk mahkemesi kararı
-
Çeki ödeyen muhatap bankaya karşı erken açılan tazminat davası
2020/452 E. 2022/1622 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Takas odası yönetmeliği ve bankalar arası protokol hükümleri, çeki fiziken kabul etmeyen muhatap bankanın hukuki sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Ancak ödeme yasağına rağmen ödenen bir çek nedeniyle muhatap bankaya karşı tazminat davası açılabilmesi için, alacaklının önce çeki bankaya ibraz ederek tahsil eden hamile karşı dava açması ve bu hamile karşı yasal yolları tüketmesi gerekir; bu yollar tüketilip alacak tahsil edilemediğinde muhatap bankaya karşı dava açılabilir. Bu sıra izlenmeden açılan dava erken açılmış olup reddedilmelidir.
çeködemeden men kararıtakas odası protokolümuhatap banka sorumluluğuerken açılan davahukuki yolların tüketilmesi
-
Çek bedelinin avans olarak verildiğinin ispatı yükü davacıdadır
2020/335 E. 2022/1635 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Çek, bir ödeme aracı olarak aksi ispatlanmadıkça mevcut bir borcun ödenmesi karinesini taşır; çekin avans veya farklı bir amaçla verildiğini iddia eden taraf bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Tarafın kendi ticari defterlerinde tek taraflı olarak alacaklı gösterilmesi, karşı tarafın defter kayıtlarıyla desteklenmedikçe bu iddiayı ispata yeterli değildir.
cari hesapticari defterispat yüküçek karinesibilirkişi incelemesimahsup fişi
-
Kısmi kabulde yargı gideri ve vekalet ücretinin taraflar arasında paylaştırılması gerekliliği
2020/369 E. 2022/1634 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bir aracın satışına konu bedelin teminatı olarak verilen bono, satıştan vazgeçilip aracın iade alınmasıyla bedelsiz kalır; bu durumda bono nedeniyle borçlu olunmadığının tespitine ve alacağı olmadığını bilerek takibe koyan alacaklı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesi doğrudur. Ayrıca davanın kısmen kabul edilmesi halinde, yargılama giderleri ve vekalet ücreti dava tamamen kabul edilmiş gibi tek tarafa değil, HMK m.326/2 uyarınca tarafların haklılık oranına göre paylaştırılmalı; reddedilen kısım bakımından da kendisini vekille temsil ettiren…
menfi tespitteminat senedibedelsiz kalmakötüniyet tazminatıyeminyargılama giderlerinin paylaştırılması
-
İstirdat davasında gerçek hamil olduğunu iddia eden davacı yararına ihtiyati tedbir
2022/2157 E. 2022/1598 K. ·
İhtiyati tedbiristinaf başvurusunun esastan reddi
Çek veya bononun çalınması nedeniyle açılan istirdat davasında, davacı icra takibinde taraf olmasa da, çek üzerinde gerçek hamil olduğunu iddia ederek, icra veznesine giren bedelin takip alacaklısına (hamile) ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir talep edebilir; bu durumda keşideci tarafından açılan menfi tespit davasının reddedilmiş olması istirdat davasındaki tedbir talebini etkilemez. Yaklaşık ispat düzeyinde delil (soruşturma süreci, benzer ciro örüntüsü) bulunması halinde, tedbir kararının dayandığı kanun maddesi (İİK 72) somut olaya uygulanabilir…
ihtiyati tedbiristirdat davasımenfi tespit davasıyetkili hamilyaklaşık ispattelafisi imkansız zarar
-
Limit ipoteğinde takip miktarının ipotek limitini aşamayacağı
2020/1073 E. 2022/1577 K. ·
İtirazın iptalidiğer
Ticari satımdan kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takipte, borçlunun temerrüde düşürüldüğüne ilişkin belge sunulmadığı ve alacağa dayanak çeklerin zamanaşımına uğradığı hallerde, zamanaşımına uğramış çeklerin keşide/ibraz tarihleri temerrüt tarihi olarak esas alınamaz; borçlu yalnızca borç aslından sorumlu tutulur. Eski TTK/BK döneminde tesis edilmiş ipotek sözleşmelerinde kararlaştırılan akdi faiz oranı, TTK 8/1 uyarınca ticari işlerde serbestçe belirlenebileceğinden, sonradan yürürlüğe giren TBK'nın…
itirazın iptaliipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takipüst sınır (limit) ipoteğitemerrützamanaşımına uğramış çekakdi faiz
-
Çek bedelinin tahsili için önce müracaat borçlularına başvurulmalı
2020/717 E. 2022/1579 K. ·
Tazminatdüzelterek yeniden esas hakkında hüküm
Karşılıksız çek nedeniyle bankaya karşı açılan tazminat davasında, davacının zararının gerçekleştiğinin kabulü için önce keşideci, lehtar ve cirantalar dahil tüm müracaat borçlularına karşı bütün hukuki yollara (icra takibi, iflas talebi, dava vb.) başvurulmuş ve bu yollara rağmen çek bedelinin tahsil edilememiş olması gerekir; sadece kambiyoya mahsus icra takibinin sonuçsuz kalması veya karşılıksız çek suçundan şikayetçi olunması bu yolların tüketildiği anlamına gelmez. Bu koşullar gerçekleşmeden açılan dava erken açılmış olur ve bu nedenle reddedilir;…
karşılıksız çekbankanın çek hesabı açma yükümlülüğüzararın gerçekleşmesi koşulumüracaat borçlularıhukuki yolların tüketilmesierken açılan dava
-
Keşideci hamil sıfatı olmadan zayi nedeniyle çek iptali isteyemez
2022/2132 E. 2022/1568 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrak (çek) iptali davasını açmakta hukuki menfaati olan kişi, senede bağlı alacak hakkına sahip olan hamildir; keşidecinin böyle bir dava açma hakkı yoktur. Çek olarak nitelendirilebilmesi için senedin kanunda öngörülen zorunlu unsurları taşıması gerekir; henüz doldurulmamış boş çek yaprakları kıymetli evrak vasfı taşımadığından, bunların keşideci şirketin yetkilisi elinde bulunması, o kişiye hamil sıfatı kazandırmaz. Hamil sıfatı bulunmayan kişinin açtığı zayi nedeniyle çek iptali davası, hukuki yarar (dava şartı) yokluğu…
çek iptalizayi nedeniyle kıymetli evrak iptalihamil sıfatıhukuki yarardava şartıkeşideci
-
Süresinde ibraz edilmeyen çekte sebepsiz zenginleşmeye dayalı sorumluluk
2022/2131 E. 2022/1562 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Çekin ibraz süresi içinde bankaya ibraz edilmemesi nedeniyle kambiyo hukukuna dayalı müracaat hakkını kaybeden hamil, TTK 732. madde uyarınca sebepsiz zenginleşme hukuki sebebine dayanarak keşideciye başvurabilir; hukuki sebebin belirlenmesi tarafların değil hakimin görevi olduğundan, davacının dava dilekçesinde farklı bir hukuki nitelendirme yapmış olması, mahkemenin sebepsiz zenginleşme hükümlerini uygulamasını taleple bağlılık ilkesine aykırı kılmaz. Kira sözleşmesinde bizzat taraf olmayan ancak kiracıların ortağı/yetkilisi sıfatıyla kira borcuna…
itirazın iptalikambiyo senediibraz süresisebepsiz zenginleşme (TTK 732)hukuki nitelendirmetaleple bağlılık ilkesi
-
Takip dışı bırakılan bono kısmı için menfi tespit davasında hukuki yarar yokluğu
2020/279 E. 2022/1538 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Alacaklının kambiyo senedine dayalı icra takibinde senet bedelinin bir kısmı için talepte bulunup fazlaya ilişkin haklarını saklı tutması ve takip talebinde belirtilen miktar dışında bir alacak talebinin bulunmadığını beyan etmesi halinde, borçlunun senedin takip konusu edilmeyen kısmı yönünden açtığı menfi tespit davasında hukuki yararı bulunmaz; çünkü ödeme emrine itiraz edilmeyerek takibin kesinleşmesi maddi hukuk yönünden borcun ikrarına ilişkin bir karine oluşturmadığından, alacaklının talep etmediği kısım için borçluyu tehdit eden somut bir hukuki…
menfi tespit davasıhukuki yarardava şartıavalkambiyo senetlerine özgü takipfazlaya dair hakların saklı tutulması
-
Bonoda tahrifat iddiasında yazı ile bedel kuralı ve araştırma zorunluluğu
2020/700 E. 2022/1542 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Bonoya dayalı menfi tespit davasında, bono bedelinin rakam ve yazı ile gösterilen kısımları arasında fark bulunduğu ve tahrifat iddiası öne sürüldüğünde, tahrifat olması hâlinde yazı ile gösterilen bedele itibar edilemeyeceğinden, mahkemenin bu iddiayı araştırmadan ve ilgili ceza dava dosyasını celp etmeden sonuca gitmesi hatalıdır; bu durumda kararın kaldırılıp gerekli araştırmanın yapılması için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesi gerekir.
menfi tespitbonotahrifatkambiyo senediyazı ile bedel kuralıceza dava dosyasının celbi
-
Çalıntı çekin faktoring şirketince iktisabında ağır kusur değerlendirmesi
2020/156 E. 2022/1508 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Rıza hilafına elden çıkan çekin istirdadı talebiyle açılan davada, çeki elinde bulunduran hamilin (özellikle faktoring şirketinin) kötüniyetli veya iktisapta ağır kusurlu olup olmadığı belirlenirken; çekteki imzanın gerçek hamile ait olup olmadığı, çekle ilgili sürmekte olan ceza soruşturma/davaları ve faktoring şirketinin ilgili özel mevzuat (6361 sayılı Kanun, Yönetmelik, BDDK Genelgeleri) çerçevesinde alacağın/faturanın gerçekliğini araştırma yükümlülüğünü yerine getirip getirmediği eksiksiz incelenmeden sonuca gidilemez; bu hususlar araştırılmadan…
çek istirdadıTTK 792kötüniyetle iktisapağır kusurla iktisapfaktoring sözleşmesiciro silsilesi
-
Bono lehtarı ve keşidecisi gerçek kişiyse yetki şartı tacir şartına bağlı geçersizdir
2022/2066 E. 2022/1490 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Bono/senede dayalı ihtiyati haciz taleplerinde, senette yer alan yetki şartının geçerliliği için senedin lehtarı ve keşidecisinin her ikisinin de tacir olması gerekir; taraflar gerçek kişi ise yetki şartı geçersiz sayılır ve genel yetki kuralları (borçlunun ikametgahı) uygulanır. Ayrıca, bir borç ilişkisinin (örneğin boşanma protokolünde kararlaştırılan taşınmaz devrinin ifa edilememesi nedeniyle) ifası uğruna verilen senet, teminat senedi sayılmaz; vadesi geçmiş böyle bir senedin varlığı, ihtiyati haciz için gereken muaccel alacağın yaklaşık ispatını…
ihtiyati hacizyaklaşık ispatmuaccel alacakyetki sözleşmesitacir şartıteminat senedi
-
Yargılamanın iadesi sebeplerinin HMK 375 ile sınırlı olması
2022/2028 E. 2022/1482 K. ·
Diğer / sınıflanamadıistinaf başvurusunun esastan reddi
Yargılamanın iadesi (yenilenmesi), HMK 375'te sınırlı olarak sayılan sebeplere dayanmak zorundadır; bu sebepler kıyas yoluyla genişletilemez. Esas yargılamada ileri sürülen vakıaların tekrarı niteliğindeki iddialar ile bilirkişi raporunun eksik veya hatalı olduğu yönündeki iddialar, yargılamanın iadesi sebebi oluşturmaz; bilirkişi raporunun yetersizliği ancak kanun yoluna başvuru (istinaf/temyiz) sebebi olabilir.
yargılamanın iadesi (yenilenmesi)olağanüstü kanun yolukesin hükümmenfi tespitbilirkişi incelemesikambiyo senedi
-
Sahte kimlikle alınan çek karnesinden temlik alanın sorumluluğu
2020/832 E. 2022/1460 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
İmza itirazında imzanın borçluya ait olduğunu ispat külfeti, takibe başlayan ve imzanın borçluya ait olduğunu iddia eden alacaklıya/temlik alana aittir. Üçüncü kişinin, gerçek kişinin kaybettiği kimlik belgesindeki fotoğrafı değiştirerek temin ettiği sahte kimlikle bankadan çek karnesi alması ve bu çeklerin piyasaya sürülmesi halinde, gerçek kişinin bu işlemlerde imzası bulunmadığı ve çek karnesini kullanmadığı yöntemince yapılan bilirkişi incelemesi ve ceza mahkemesi tespitleriyle sabit olduğunda, bu sahte çeklerden doğan banka sorumluluk tutarından…
menfi tespitimza itirazıispat yüküsahte kimliktemlikçek karnesi
-
Bonoya karşı bedelsizlik/teminat iddiasının yazılı delille ispatı zorunluluğu
2020/615 E. 2022/1456 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Kambiyo senedi niteliğindeki bonoya karşı bedelsizlik, teminat amacıyla verilme veya anlaşmaya aykırı doldurulma gibi iddialar, soyutluk prensibi gereği yazılı (kesin) delille ispatlanmak zorundadır; tanık dinletilmesi veya ticari defter incelemesi bu ispat yükünü karşılamaz ve borçlu bu yükü yerine getiremezse menfi tespit davası reddedilir.
menfi tespit davasıbonokambiyo senedinin soyutluk (mücerretlik) prensibisenede karşı ispat (HMK 200-201)ticari defter ve kayıtların delil niteliğiteminat senedi
-
Bonodaki imza sahteliğinde ispat yükü alacaklıya aittir
2020/755 E. 2022/1450 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
İmza inkarına dayalı menfi tespit davasında, senedin sahte olduğu iddiası mutlak bir def'i niteliğinde olup her hamile karşı ileri sürülebilir; bu durumda imzanın borçluya ait olduğunu ispat yükü, takibe girişen ve imzanın borçluya ait olduğunu iddia eden alacaklıya aittir. Mahkemece keşide tarihinden önceki döneme ait yeterli sayıda karşılaştırma imzası toplanarak yaptırılan grafolojik bilirkişi incelemesi sonucunda imzanın borçluya ait olmadığının tespit edilmesi halinde, alacaklı bu tespitin aksini ispat edemediği takdirde borçlunun menfi tespit…
menfi tespit davasıimza inkarımutlak def'iispat yükügrafolojik bilirkişi incelemesibono
-
Kredi teminatı çeklerin iade edilmemesi nedeniyle bankaya karşı tazminat istinafı
2020/528 E. 2022/1447 K. ·
Tazminatdiğer
Kredi teminatı olarak bankaya temlik cirosuyla verilen çekler karşılıksız çıkmış ve süresi içinde icra takibine konu edilmişse, bu çeklerin borç ödenmeden borçluya iade edilmemesi bankaya karşı zarar iddiası olarak ileri sürülemez; zira bankanın hamili bulunduğu çekleri borç ödenmeden iade etmek gibi bir yasal yükümlülüğü yoktur. Ayrıca, borç kambiyo senedine bağlıysa İİK 167 uyarınca ipoteğin paraya çevrilmesi takibiyle birlikte kambiyo takibi de yapılabileceğinden, alacaklının birden fazla takip yürütmesi tek başına kusurlu işlem sayılmaz.
temlik cirosuipoteğin paraya çevrilmesikambiyo takibikredi teminatıispat yükütemerrüt
-
Çeklerin ödenmemesi için ihtiyati tedbir talebinin yaklaşık ispat yokluğunda reddi
2022/1929 E. 2022/1446 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Menfi tespit davasında çeklerin ödenmesinin önlenmesi için ihtiyati tedbir talep edildiğinde, İİK 72 vd. hükümleri yanında HMK 389 vd. maddeleri de uygulanır; talep eden taraf, çeklerin iddia edilen ticari ilişki (mal tedariki) karşılığında verildiğini ve davanın esası yönünden haklılığını yazılı delille yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. Çekin tacir çeki olması ya da çek fotokopisi sunulması tek başına bu ispatı sağlamaz; yazılı delil bulunmadığında ve uyuşmazlık yargılamayı gerektirir nitelikteyse ihtiyati tedbir talebi reddedilir.
ihtiyati tedbirmenfi tespit davasıyaklaşık ispatödemeden men kararıtacir çeki
-
Kefilin imzalamadığı sonraki kredi sözleşmesinden sorumsuzluğu
2020/219 E. 2022/1422 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Süresiz genel kredi sözleşmesi kapsamında kefil olunan sonraki dönemde, banka tarafından asıl borçluya farklı (kefilin imzalamadığı ve önceki sözleşmeye atıf yapmayan) bir genel kredi sözleşmesi kapsamında yeni kredi kullandırılmışsa, eski sözleşmenin kefili bu yeni kredi borcundan sorumlu tutulamaz. Gayrinakit kredilerden (çek, teminat mektubu) kaynaklanan depo taleplerinden kefilin sorumlu tutulabilmesi için, sözleşmede kefilin bu tür sorumluluğuna dair açık hüküm bulunması gerekir. Çeke ilişkin depo talebi bakımından, 5941 sayılı Çek Kanunu…
müteselsil kefaletgenel kredi sözleşmesiitirazın iptalihesap kat ihtarıkötüniyet tazminatıicra inkar tazminatı
-
Bedelsiz kalan çeklerde menfi tespit ve istirdat talebi
2020/235 E. 2022/1430 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Peşin satış karinesi uyarınca, satılan malın bedeli olarak verilen çek/nakdin avans niteliğinde olduğunu iddia eden taraf bunu yazılı delille kanıtlamalıdır. Malın teslimine ilişkin taraflarca sonradan yapılan sözleşme ile çek bedelinin teslim edilecek mala karşılık mahsup edilmesi kabul edilmişse, teslim borcu yerine getirilmediği takdirde çek bedelsiz kalır ve çek borçlusunun menfi tespit ile ödenen bedelin istirdatı talebi kabul edilir.
menfi tespitistirdatpeşin satış karinesibedelsiz çekprotokol/sözleşme ile alacağın mahsubuteslim borcu
-
İki menfi tespit davası arasında hukuki/fiili bağ nedeniyle birleştirme
2022/1813 E. 2022/1431 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Aynı taraflar arasında görülen ve farklı icra takiplerine dayanan menfi tespit davalarında, takiplere dayanak gösterilen belgeler (dekont, kambiyo senedi) aynı ödeme ilişkisine dayanıyor ve bir dosyada verilecek hükmün diğer dosyadaki borç ilişkisinin varlığını/iadesi koşullarını da etkileyecek nitelikte olması halinde, HMK 166 kapsamında davalar arasında fiili ve hukuki bağlantı bulunduğu kabul edilir ve davaların birleştirilmesine karar verilmesi hukuka uygundur.
menfi tespit davasıdavaların birleştirilmesibağlantı (irtibat)kambiyo senedi (bono)icra takibiusul ekonomisi
-
Zayi nedeniyle verilen çek iptali kararının iptali davasında meşru hamillik
2022/1828 E. 2022/1426 K. ·
Diğer / sınıflanamadıkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Hasımsız açılan zayi davası sonucu verilen çek iptali kararının kesin hüküm niteliği taşımaması nedeniyle, hukuki menfaati olan senet zilyedi bu iptal kararının iptalini dava edebilir. Çekin lehtardan itibaren usulüne uygun cirolar zinciriyle davacıya ulaştığı ve bankaya ibraz edildiği anlaşılırsa davacı çeke şeklen meşru hamildir; hamilin kötüniyetli veya iktisapta ağır kusurlu olduğu iddiaları bu davada değil, ayrı açılan istirdat davasında incelenir. Yetkisizlik kararı sonrası yasal süresinde gönderme talebi üzerine yetkili mahkemede yargılamaya…
çek iptalizayimeşru hamillikciroistirdat davasıiktisapta ağır kusur
-
Bono bedeli ödendiğinde ihtiyati haciz talebinin dayanağı kalmaz
2022/1858 E. 2022/1417 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için ihtiyati haciz talep tarihi itibarıyla muaccel ve ihtilafsız bir para alacağının bulunması ön koşuldur. İhtiyati hacze dayanak yapılan senet bedelleri, senet vadesinden sonra ve ihtiyati haciz talebinden önce tam olarak ödenmişse, ödeme dekontlarında senetlere atıf yapılması ve ödeme tutarının senet bedelini karşılaması halinde, talep tarihinde muaccel bir alacağın bulunmadığı kabul edilir; alacaklının senet düzenlendikten sonra doğduğunu ileri sürdüğü ayrı ve tespite muhtaç bir borç iddiası, ihtiyati haciz…