Kıymetli evrak (kambiyo)
TTK 645-849 · 5941 sK · 2488 karar (agac.json bildirimi: 1136)
Alt başlıklar:
Çek 687Bono 274Kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali ve genel hükümler 129Nama, emre ve hamiline yazılı senetler 13Kambiyo senedinde sebepsiz zenginleşme 23
Usul yaprakları:
Görev ve yetki 127Hak düşürücü süre 75Zamanaşımı 19Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 182
-
Rehin cirosuyla elde tutulan çekte yetkili hamillik ve TTK 732 talebi
2021/1175 E. 2024/39 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Çek metninde açıkça rehin cirosu yazılmasa da, çekin teminat amacıyla devredildiği banka kayıtları veya tevdi bordrosu gibi belgelerden anlaşılıyorsa, bu durum gizli rehin cirosu niteliğinde kabul edilir; poliçeye ilişkin TTK 689. maddeye çek hükümlerinde (TTK 818) atıf yapılmadığından çekte rehin cirosu caiz değildir ve teminat amacıyla çeki ciro yoluyla elde eden kişi çeke dayalı hakları kullanamaz. TTK 732. maddesindeki sebepsiz zenginleşmeye dayalı dava hakkı yetkili hamile tanınmış bir hak olduğundan, çeki rehin cirosu sonucu elinde bulunduran kişi…
sebepsiz zenginleşme (TTK 732)yetkili hamillikrehin cirosugizli rehin cirosutemlik cirosuteminat çeki
-
Kefaletten dönme bildirimi yapılmayan ortağın kefalet sorumluluğu sürer
2021/872 E. 2024/42 K. ·
İtirazın iptalidüzelterek yeniden esas hakkında hüküm
Kredi sözleşmesini müteselsil kefil sıfatıyla imzalayan kişinin, sonradan şirket ortaklığından ayrılması, alacaklıya kefaletten dönme bildirimi yapılmadıkça kefalet sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Temerrüt faizi, sözleşmede özel bir hesaplama yöntemi belirlenmişse (akdi faiz oranına belirli bir yüzde ilavesi gibi) o yönteme göre hesaplanmalı, genel avans faiz oranı esas alınmamalıdır. İtirazın iptali davasında, borçlu tarafından itiraz edilmeyen kısımlar (örn. asıl alacak) takip tarihinden itibaren kesinleşmiş sayılır ve bu kısımlar için ayrıca…
genel kredi sözleşmesimüteselsil kefaletkefaletten dönmeeş rızasıhesap kat ihtarıtemerrüt
-
Beyaz ciro ile devredilen çekte yetkili hamillik ve muhataba ciro
2023/2441 E. 2024/30 K. ·
İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bir çekin muhatap bankasından başka bir şubesi üzerine beyaz ciro ile devri, TTK 789/4 uyarınca temlik cirosu hükmünde geçerli bir ciro sayılır ve çeki bu şekilde elinde bulunduran kişi/banka çekte yetkili hamil kabul edilir; bu durumda karşılıksız şerhi taşıyan çeke dayanan ihtiyati haciz talebi kanaat verici delil olarak değerlendirilip kabul edilmelidir.
yetkili hamilbeyaz cirotemlik cirosumuhataba cirokanaat verici delilihtiyati haciz
-
Kefillerin temerrüt tarihi, kambiyo takibine itiraz tarihine göre belirlenir
2020/1161 E. 2023/1992 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bir kredi/kefalet alacağı davasında, kredi borçlusu asıl borçlunun temerrüdü kendisine usulüne uygun tebliğ edilen hesap kat ihtarı ile belirlenir; ancak müteselsil kefillere ayrıca hesap kat ihtarı tebliğ edilmemişse ve kefiller hakkındaki kambiyo takibine borca itiraz davası açtıkları tarih tespit edilebiliyorsa, kefillerin temerrüt tarihi bu itiraz tarihi olarak kabul edilir; kefiller bu tarihe kadar yalnızca akdi faizden, bu tarihten sonra ise temerrüt faizinden sorumlu tutulur. Alacağın temlik sözleşmesi kapsamı belirli kalemlerle…
genel kredi sözleşmesimüteselsil kefalethesap kat ihtarıtemerrüt tarihialacağın temlikiaktif taraf ehliyeti
-
Sahte imzalı çekte ceza soruşturması sonucu araştırılmadan hüküm kurulamaz
2021/1668 E. 2023/1998 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Menfi tespit davasında, çekteki imzanın davacıya ait olmadığının bilirkişi incelemesiyle tespit edilmiş olması tek başına yeterli değildir; taraflar arasında veya üçüncü kişilerle bağlantılı olarak devam eden ceza soruşturması/davası varsa, bu ceza yargılamasında ortaya çıkacak maddi vakıanın (imzanın kimin bilgisi/talimatıyla atıldığı, tarafların birlikte hareket edip etmediği vb.) eldeki hukuk davasının sonucuna etkisi araştırılıp değerlendirilmeden, salt imza tespitine dayanılarak hüküm kurulamaz; bu husus gözetilmeksizin verilen karar, uyuşmazlığın…
menfi tespit davasıkambiyo senediimza itirazıciro silsilesiharici satım vaadi sözleşmesibilirkişi incelemesi
-
Çekte kötüniyet iddiasında ceza soruşturması dosyaları celp edilmeden hüküm kurulamaz
2021/1173 E. 2023/1962 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Kambiyo senedinden kaynaklanan menfi tespit davasında, ciro zincirindeki bir cirantanın imzasının sahte olması, imzaların istiklali ilkesi gereği diğer imza sahiplerinin ve keşidecinin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz; ciro zincirinin düzenliliği yalnızca dış görünüş itibarıyla incelenir. Hamile karşı şahsi def'iler kural olarak ileri sürülemez; ancak hamilin çeki iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket ettiği (kötüniyetli olduğu) ispatlanırsa bu def'iler ileri sürülebilir ve bu ispat yükü davacıya aittir. Mahkemenin kötüniyet tespitine…
imzaların istiklali ilkesiciro zincirikambiyo senedimenfi tespit davasıkötüniyetli hamilşahsi def'i
-
Avans çeki ödemesinde çekin iadesinin ödeme karinesi teşkili
2021/712 E. 2023/1917 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari ilişkide keşide edilen bir çekin bedelinin ödendiği, çekin keşideciye iade edilmiş olması karinesiyle kabul edilir; bu karinenin aksini, yani çek bedelinin ödenmediğini ispat külfeti çeki elinde tutan tarafa aittir. Ancak bu karine tek başına belirleyici olmayıp, tarafların ticari defter kayıtları, çeklerin verilme ve iade süreci ile ilgili diğer yazışma ve mutabakat delilleri (örneğin fiilen şirket adına işlem yapan bir çalışanın e-posta yoluyla verdiği mutabakat beyanı) birlikte değerlendirilerek bakiye alacağın bulunup bulunmadığı sonucuna…
itirazın iptaliticari defter kaydıçek bedelinin ödenme karinesiavanscari hesape-posta mutabakatı
-
Malen kayıtlı bononun talili ve ispat yükünün yer değiştirmesi
2021/801 E. 2023/1918 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Malen kaydı bulunan bonoda, bu bono karşılığında mal teslim alındığı yönünde karine vardır; karinenin aksini ileri süren taraf bunu yazılı delil veya yemin ile ispatlamalıdır. Ancak alacaklı taraf, bononun bedelini kendisi mal yerine borç para olarak nitelendirip senetteki malen kaydını talil ederse, ispat yükü yer değiştirir ve alacaklı zamanaşımına uğramış bononun yazılı delil başlangıcı niteliği nedeniyle iddiasını tanık dahil her türlü delille ispat edebilir; ancak sunulan tanık beyanları kendi içinde çelişkiliyse iddia ispatlanmış sayılmaz. Ayrıca…
itirazın iptalibonomalen kaydıyazılı delil başlangıcıispat yükünün yer değiştirmesizamanaşımı
-
Çek yaprağı zayi olsa da 5 yıllık sorumluluk süresi dolmadan bloke kaldırılamaz
2021/700 E. 2023/1922 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Çek Taahhütnamesinde bankaya, Çek Kanunu'nun 3. maddesi kapsamındaki garanti yükümlülüğü nedeniyle oluşacak riski teminat altına almak amacıyla hesap sahibinin hak ve alacakları üzerine bloke koyma yetkisi tanınmışsa ve dolaşımda olan çek yaprakları henüz bankaya iade edilmemişse, bu çeklerin baskı tarihinden itibaren 5941 sayılı Çek Kanunu'nun 3/9. maddesinde öngörülen beş yıllık süre dolmadan bankanın yasal sorumluluk tutarını ödeme riski devam eder; bu süre dolmadan açılan blokenin kaldırılması davası erken açılmış olur ve reddedilmesi gerekir.
çek yaprağı zayibanka bloke hakkıÇek TaahhütnamesiGenel Kredi Sözleşmesi rehin hakkı5941 sayılı Çek Kanunu 3/3 madde garanti yükümlülüğü5941 sayılı Çek Kanunu 3/9 madde beş yıllık sorumluluk süresi
-
Kat ihtarındaki alacak yaklaşık ispatı sağlar, güncel tutar bilirkişi gerektirir
2023/2314 E. 2023/1878 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
İhtiyati haciz talebinde, kat ihtarında (İİK 68/b kapsamındaki belgelerden biri olarak) belirtilen alacak miktarı, yargılamaya ihtiyaç olmaksızın yaklaşık ispatı sağlar; bunun dışındaki, faiz oranı ve temerrüt tarihinin bilirkişi incelemesini gerektirdiği ek tutarlar için yaklaşık ispat sağlanmış sayılmaz. Ayrıca, henüz risk gerçekleşmemiş teminat mektubu veya çek karşılığı gibi gayrinakdi/muaccel olmayan alacakların depo edilmesi amacıyla ihtiyati haciz talep edilemez; ihtiyati haciz ancak İİK 257 şartları çerçevesinde, istenebilir/muaccel alacaklar…
ihtiyati hacizyaklaşık ispatkat ihtarıİİK 68/b belgelerigayrinakit krediteminat mektubu
-
Fatura alacağında işlemiş faiz talebi için temerrüt ihtarı şartı
2019/1932 E. 2023/1863 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Fatura alacağına dayalı ilamsız takipte işlemiş faiz talebi, borçluya ödeme için ihtar keşide edilmedikçe (vade tarihinin faturada belirtilmiş olması bir yana) yerinde değildir; muacceliyet ile temerrüt farklı kavramlardır. Türk taraflar arasında yabancı dilde düzenlenen sözleşmedeki cezai şart hükümleri, 805 sayılı Kanun gereği tarafların lehine hüküm ifade etmez ve takas-mahsup def'ine dayanak yapılamaz. Cari hesap ilişkisinden doğan alacak için kambiyo senedi de verilmiş olsa, bu durum fatura alacağının ilamsız takip yoluyla istenmesine engel…
-
Yabancı para birimine endeksli satışta kur farkı alacağının koşulları
2021/767 E. 2023/1865 K. ·
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Taraflar arasında yabancı para birimi üzerinden düzenlenmiş proforma fatura ve faturaların varlığı, dövize endeksli bir ticari ilişkinin ispatına yeterlidir ve bu durumda satış faturalarının Türk Lirası üzerinden kesilmiş olması kur farkı talebine engel değildir; kur farkı alacağı, kur farkı faturası düzenlenmeksizin de talep edilebilir. Ödemenin çekle yapılmış olması kural olarak kur farkı talebini önler; ancak ödeme fatura bedelini aşıyorsa, bu fazlalığın avans olduğunu ispat yükü ödemeyi yapan tarafa aittir ve bu ispat sağlanamazsa, yabancı para…
kur farkı alacağıdövize endeksli ticari ilişkiproforma faturapeşin satış karinesiavansispat yükü
-
İcra hukuk mahkemesi kararının kesin hüküm oluşturmaması
2021/751 E. 2023/1870 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
İcra hukuk mahkemesinde açılan yetki itirazının kaldırılması davasından, takip veya takip konusu alacaktan feragat edilmeksizin sadece o davadan feragat edilmesi, sonradan yetkili icra dairesinden gönderilen ödeme emri üzerine açılan itirazın iptali davasında kesin hüküm oluşturmaz; çünkü icra hukuk mahkemesi kararları istisnalar dışında takip hukukuna ilişkin olup maddi hukuk anlamında kesin hüküm teşkil etmez. Ayrıca, sözleşmede öngörülen teslim yükümlülüğüne uyulmamasından kaynaklanan zarar iddiası, alıcının basiretli bir tacir olarak öngörülebilir…
itirazın iptalikesin hükümicra hukuk mahkemesi kararlarının hukuki niteliğiferagatbasiretli taciricra inkar tazminatı
-
İlamsız takipte fazladan yapılan ödemelerin borca mahsubu ve kötüniyet tazminatı
2021/1201 E. 2023/1861 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Menfi tespit davasında, davacı borçlunun alacağın ödeme veya benzeri bir nedenle sona erdiğini ileri sürmesi halinde bu iddiayı ispat yükü davacıya aittir; ticari defterlere kayıtlı olmasa da, alacaklı şirketin ortağı/tek yetkilisi ile aynı ilişki kapsamında yapıldığı anlaşılan ödemeler ve alacaklı tarafından fiilen benimsendiği (örneğin bedelinin kısmen tahsil edildiği) anlaşılan faturalar, aksi alacaklı tarafça ispat edilemediği sürece takip konusu borca mahsup edilir. Alacaklının, borcunun bulunmadığını bildiği veya bilmesi gerektiği hallerde…
menfi tespit davasıispat yükükötüniyet tazminatıkambiyo senetlerine mahsus haciz yoluborca mahsupticari defter
-
Bonodaki aval imzasının sahteliği - menfi tespit davası kabulü
2021/1153 E. 2023/1832 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Kambiyo senedindeki imzanın sahte olduğu iddiası, senedin hükümsüzlüğüne yönelik mutlak bir defidir ve iyiniyetli hamile karşı dahi ileri sürülebilir. Bu tür iddiaların ispatında, düzenleme tarihinden önceki, yakın ve sonraki dönemlere ait yeterli sayıda ve uygun mukayese imzalarının temin edilerek konusunda ehil bilirkişi heyeti ve/veya Adli Tıp Kurumu tarafından incelenmesi ve tersim biçimi, işleklik derecesi, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi gibi unsurlar bakımından karşılaştırılması gerekir; bu inceleme sonucunda imzanın davacının…
menfi tespitkambiyo senedibonoavalmutlak definispi (kişisel) defi
-
Aynı senede dayalı önceki ihtiyati haciz talebinin reddi kesinleşmişken protokol eklenmeden yapılan ikinci talep
2023/2219 E. 2023/1802 K. ·
İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Aynı senede dayalı olarak önceden yapılan ihtiyati haciz talebi, senedin teminat amacıyla düzenlendiği ve borç ikrarı sayılamayacağı gerekçesiyle reddedilip bu ret kararı istinaf incelemesinden geçerek kesinleşmişse; alacaklının aynı senede dayanarak, sadece dayanak protokolü ibraz etmeksizin yeniden ihtiyati haciz talep etmesi ve bu talebin kabul edilmesi üzerine yapılan itirazın, mahkemece söz konusu önceki kesinleşmiş ret kararı ve ilgili kanuni süreler gözetilmeksizin reddedilmesi hukuka aykırıdır; böyle bir durumda itirazın kabulü ile ihtiyati…
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazteminat senediborç ikrarıprotokolbono
-
Zayi nedeniyle çek iptali davasında çek görüntüsü ibrazı zorunluluğu yok
2023/2218 E. 2023/1801 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Zayi nedeniyle çek iptali davası hasımsız açılıp verilecek karar kesin hüküm niteliği taşımadığından, davacının hamillik sıfatını ve çekin zayi olduğunu ispat için mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunması yeterlidir; çekin görüntüsü veya fotokopisinin ibrazı zorunlu değildir. Muhatap bankanın çekin ibrazına ilişkin cevapları çelişkili ise, hesap bilgisini de içeren yeni bir müzekkere ile durum netleştirilmeden ve gerekirse çek bilgileri düzeltilip ilanlar yenilenmeden davanın reddine karar verilemez.
zayi nedeniyle çek iptalihasımsız davakesin hüküm niteliği bulunmamasıödemeden men kararıhamillik sıfatıispat yükü
-
İstirdat davasında icra veznesine yatan bedele tedbir konulabilir
2023/1911 E. 2023/1790 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
TTK 792'ye dayalı çek istirdadı davasında, davacı çek üzerinde gerçek hak sahibi olduğunu (çekin rızası dışında elinden çıktığını) yaklaşık ispat düzeyinde ortaya koymuşsa, çek bedelinin icra takibine konu edildiği icra dosyasında icra veznesine yatırılacak paranın alacaklı-hamile ödenmemesi yönünde HMK 389 vd. maddeleri uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilebilir; bu tür bir tedbirin istirdat davalarında verilmesini yasaklayan bir düzenleme bulunmadığından, tedbirin yanlışlıkla İİK 72. madde kapsamında değerlendirilip bu maddenin uygulanamayacağı…
ihtiyati tedbirçek istirdadıyaklaşık ispatİİK 72menfi tespitciro zinciri
-
Zayi çeki kaybeden bankaya karşı erken açılan tazminat davası
2021/1415 E. 2023/1765 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Hamile ait çeki tahsil için elinde bulunduran bankanın çeki kaybetmesi nedeniyle açılan tazminat davasında, davacı hamilin öncelikle çek borçlularına (ciranta/keşideci) karşı yasal yollara başvurup alacağını tahsil edemediğini veya çek iptali kararına dayanarak keşideciye başvurduğunu kanıtlaması gerekir; bu başvuru yapılmadan ve zararın doğduğu ispatlanmadan bankaya karşı açılan dava erken açılmış sayılır ve reddedilir.
zayi olan çekçek iptali davasıtahsil cirosutemel ilişkierken açılan davazararın doğumu
-
Aval verenin sorumluluğu, asıl ilişkideki şahsi defiye dayanamaz
2021/693 E. 2023/1767 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bir bonoda aval veren kişinin sorumluluğu, teminat altına alınan asıl (temel) ilişkideki geçersizlikten veya diğer şahsi defilerden etkilenmez; aval veren yalnızca senedin şekle ait zorunlu unsur eksikliğini veya hamile karşı senet metninden anlaşılan mutlak defileri ileri sürebilir, asıl borçlu ile hamil arasındaki şahsi ilişkiden kaynaklanan defileri ileri süremez. Ayrıca vade tarihi gösterilmemiş bir bono, TTK 777/2 ve 704. maddeler uyarınca görüldüğünde ödenmesi şart bir bono sayılır ve bu eksiklik bononun geçerliliğini etkilemez; ibraz süresinin…
avalbonokambiyo senedisoyutluk (mücerretlik) prensibişahsi defimutlak defi
-
Ticari satışta kur farkı alacağının koşulları ve hesaplanması
2021/682 E. 2023/1733 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari ilişkide kur farkı alacağının talep edilebilmesi, taraflar arasındaki sözleşmede buna ilişkin bir hüküm bulunmasına veya akdi ilişkinin yabancı para cinsinden olmasına bağlıdır; faturaların yabancı para üzerinden düzenlenmesi bu ilişkinin ispatına yeterlidir ve ayrıca kur farkı faturası düzenlenmesi şart değildir. Sözleşmede aksine hüküm yoksa, ödemenin Türk Lirası çekle yapılması ve alacaklının çeki çekincesiz kabul etmesi, taraflar arasındaki yazılı/faturalara dayalı kur farkı anlaşması geçerliyse kur farkı talep hakkını ortadan kaldırmaz; bu…
kur farkı alacağıitirazın iptalidövize endeksli ticari ilişkiTCMB döviz satış kuruproforma faturaicra inkar tazminatı
-
Zamanaşımına uğramış bono bedelinin açık hesap alacağından ayrıca istenemeyeceği
2021/599 E. 2023/1732 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Cari hesap ilişkisi içinde verilmiş ve zamanaşımına uğramış bonolara dayalı alacak, açık hesap alacağından ayrı ve ilave bir alacak kalemi olarak talep edilemez; zamanaşımına uğrayan bono kambiyo senedi vasfını kaybettiğinden vadeye bağlı faiz talebi de dayanaksız kalır. İlk derece kararındaki bu tür bir hata, karşı taraf tarafından istinaf konusu edilmemişse BAM tarafından resen düzeltilmez, sadece eleştirilmekle yetinilir.
itirazın iptalicari hesap alacağıaçık hesapzamanaşımıbonokambiyo senedi vasfının kaybı
-
Alacağın varlığı tartışmalı hale gelince ihtiyati haciz itirazı kabul edilir
2023/1292 E. 2023/1740 K. ·
İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
İhtiyati haciz kararına itirazın incelenmesinde, alacağın dayanağı olan senedin kambiyo vasfının ve buna bağlı takip edilebilirliğin, dosya kapsamındaki çelişkili ve tartışmalı yargı süreçleri (özellikle aynı ilama dayalı başka bir takibin sonradan iptal edilmesi) nedeniyle belirsiz hale gelmiş olması, alacağın varlığı ve muacceliyeti yönünden İİK 258 kapsamındaki yaklaşık ispat koşulunun sağlanamadığı anlamına gelir; bu durumda itirazın kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılması gerekir.
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazyaklaşık ispatkambiyo senedimenfi tespit davasıalacağın temliki
-
Dava konusu olmayan çeklere ihtiyati tedbir kararı verilemez
2023/2011 E. 2023/1711 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
İcra takibinden önce açılan menfi tespit davasında, dava konusu edilmeyen çekler hakkında ihtiyati tedbir kararı verilemez; dava konusu olmayan bir husus için verilmiş tedbir kararının kaldırılması isabetlidir. Ayrıca istinaf incelemesi, ara kararın verildiği tarihteki hukuki durum esas alınarak yapılır; ara karardan sonra başka bir mahkemede açılan dava ve bu dava kapsamında verilen yeni tedbir kararı, incelenmekte olan ara kararın hukuka uygunluğunu değerlendirmede gözönüne alınamaz.
menfi tespit davasıihtiyati tedbirihtiyati tedbire itirazdava konusu (müddeabih)birleşen dava
-
Çek istirdadı davasında ispat yükü ve mücerretlik ilkesi
2021/529 E. 2023/1694 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
TTK 792 uyarınca çek istirdadı davasında, davacı çekin rızası dışında elinden çıktığını ve kendisinin yetkili hamil olduğunu ispatladıktan sonra, davalının çeki kötüniyetle veya ağır kusurla iktisap ettiğini ispat yükü davacıya aittir. Davalının çeki edinme nedenini açıklama zorunluluğu bulunmamaktadır; bu husus çekin mücerretlik ilkesinin bir sonucudur. Ciro silsilesinde kopukluk bulunmaması ve davalının ödeme yasağını bilerek çeki devraldığına dair delil olmaması halinde, davalının kötüniyet veya ağır kusuru ispatlanmamış sayılır ve istirdat talebi…
çek istirdadıyetkili hamilciro silsilesikötüniyetağır kusurmücerretlik ilkesi
-
Karşılıksız çıkma ihtimali belli olmayan çekin kanuni karşılık bedeli için ihtiyati haciz istenemez
2023/2158 E. 2023/1682 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Henüz risk gerçekleşmemiş (tazmin edilmemiş teminat mektubu veya karşılıksız çıkıp çıkmayacağı belli olmayan çek) nedeniyle bankanın ödemek zorunda kalabileceği kanuni karşılık bedeli, şarta bağlı bir alacak niteliğindedir ve İİK m.257 anlamında muaccel/istenebilir bir para alacağı sayılmaz; bu nedenle söz konusu gayrinakit alacağın depo edilmesi amacıyla ihtiyati haciz talep edilemez.
ihtiyati hacizmuacceliyetgayrinakit alacakteminat mektubukanuni karşılıkşarta bağlı alacak
-
Keşide edilen çekin ciro ve tahsiliyle borcun sona ermesi ve kötü niyet tazminatı
2021/308 E. 2023/1617 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Cari hesap ilişkisinde, borçlu tarafından keşide edilen bir çekin alacaklı tarafından üçüncü kişiye ciro edilerek bedelinin tahsil edilmiş olması, çekin ödeme vasıtası olması nedeniyle borca mahsup sonucunu doğurur ve borçlunun bakiye borcunu ortadan kaldırır; bu husus, borcu sona erdiren bir belge niteliğinde olduğundan yargılamanın her aşamasında ileri sürülebilir ve iddia/savunmanın genişletilmesi yasağı kapsamında değerlendirilmez. Alacaklı olmadığını bildiği veya bilmesi gerektiği halde icra takibi başlatan alacaklı aleyhine İİK 67 uyarınca kötü…
cari hesapitirazın iptaliticari defter deliliçekin ödeme vasıtası olmasıborcu sona erdiren belgeiddia ve savunmanın genişletilmesi yasağı
-
Organik bağ nedeniyle kardeş şirketin kambiyo senedi borcundan sorumluluğu
2021/1043 E. 2023/1581 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Tüzel kişilik perdesinin aralanması ve alacağın hakim ortak veya kardeş şirketten talep edilebilmesi için, şirketler arasında organik bağ bulunduğunun tespiti yeterli değildir; bunun yanında alacaklılardan mal kaçırmak veya onları zarara uğratmak amacıyla kötü niyetli işlemler (muvazaalı hisse/unvan devri, borçların tasfiye vaadiyle ortaklığın el değiştirmesi, sermaye artırımının borç kapatma amacıyla yapılması gibi) yapıldığının somut verilerle ispatı gerekir. Bu koşullar birlikte gerçekleştiğinde, tüzel kişilik kavramının arkasına saklanılarak hakkın…
tüzel kişilik perdesinin aralanmasıorganik bağhakim ortakdürüstlük kuralı ve hakkın kötüye kullanılması yasağıkambiyo senedi (çek-bono) alacağımuvazaalı hisse devri
-
Bonoda yetki şartının geçerliliği için düzenleyenin tacir olması şartı
2023/2034 E. 2023/1566 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Bonoya dayalı ihtiyati haciz talebinde, senette yer alan yetki şartının geçerli olabilmesi için HMK 17 gereği bono düzenleyenin tacir olması şarttır; tacir olduğuna dair kayıt bulunmuyorsa yetki şartı geçersizdir. Bu durumda İİK 50 atfıyla HMK'nin genel yetki kuralları uygulanır ve bonodan kaynaklanan alacak aranılacak alacak olduğundan, düzenleme yeri gösterilmemişse TTK 777/4 uyarınca düzenleyenin adının yanındaki yer düzenleme yeri sayılarak yetkili mahkeme buna göre belirlenir.
ihtiyati hacizyetkiye itirazyetki şartıbonokambiyo senediaranılacak borç
-
Kesinlik sınırı içinde kalan hükme yönelik istinafın usulden reddi
2021/1735 E. 2023/1555 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun usulden reddi
HMK 341/2 ve HMK Ek 1. madde uyarınca kanunda belirlenen kesinlik sınırını (5.880-TL) geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin ilk derece kararları kesindir; dava değerinin tamamı reddedilmiş ve bu tutar kesinlik sınırının altında kalıyorsa, davacının bu hükme yönelik istinaf başvurusu incelenemez ve usulden reddedilir.
kesinlik sınırıaktif husumetmalvarlığı davasıistinaf kabiliyetikünye-çıkarımı: evrak zayi