Zamanaşımına uğramış bono bedelinin açık hesap alacağından ayrıca istenemeyeceği

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2021/599

KARAR NO 2023/1732

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 27/11/2019

NUMARASI 2018/283 Esas 2019/892 Karar

DAVA

İtirazın İptali

İSTİNAF KARAR TARİHİ 08/11/2023

Davanın kısmen kabulüne ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; davalıların müvekkiline olan borcu ödememeleri nedeniyle İstanbul ... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalıların ödeme emrine haksız olarak itiraz ettiğini, müvekkilinin taraflar arasında imzalanan sözleşmeden kaynaklı faturalar ve müvekkiline verilen senetler sebebiyle davalılardan alacaklı olduğunu, müvekkilinin ticari defterlerinin incelenmesi ile davalıların borçlu olduğunun anlaşılacağını belirterek, davalıların takibe yönelik itirazının iptali ile davalılar aleyhine alacağın %40'ından aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalılar davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; taraflarca imzalanan 15/08/2011 tarihli gayrimenkul franchise alt lisans sözleşmesi kapsamında ticari ilişki kurulduğu, davacının ticari defter ve kayıtlarına göre davacının davalılardan takip tarihi itibariyle, davalı tarafça yapılan ödemeler düşüldükten sonra cari hesapta 4.870,71-TL ve icra takibine konu edilen 4 adet senetten dolayı 14.800-TL olmak üzere toplam 19,670,71-TL asıl alacağı ile senetlerin vade tarihlerinden takip tarihine kadar hesaplanan 6,270,24-TL işlemiş faiz alacağı olmak üzere toplam 25.940,95-TL alacaklı bulunduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, davalıların takibe yönelik itirazının kısmen iptaline, takibin 19,670,71-TL asıl alacak ve 6,270,24-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 25.940,95-TL üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %10,50 ve değişen oranlarda ticari faiz uygulanmasına, fazlaya dair istemin reddine, alacağın %20'si oranında 5.188,19-TL icra inkar tazminatının davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili; mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olmadığını, bilirkişi raporuna atıfla karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, içeriğindeki çelişkiler göz önüne alındığında bilirkişi raporunun hükme esas alınmasının mümkün olmadığını, müvekkilinin ticari defterleri delil niteliğine haiz olduğundan davanın kabulünün gerektiğini, davalıların ticari defter ibrazından kaçındıklarını, alacağın usulüne uygun ticari defterler ile tespit edildiğini, bu nedenle iddialarının ispatlandığını, davalıların senetlerin teminat senedi olduğu, bir senet bedelinin ödendiği ve diğer senetlerin bedelsiz kaldığı iddiasının gerçek dışı olduğunu, müvekkilinin 19.670,71-TL faturalardan kaynaklanan cari hesap alacağı ile 14.800-TL senet alacağı bulunduğunu, işlemiş faizle birlikte alacağın 42.323,98-TL olduğunu, senetlerin franchise sistemine giriş bedeli olup, cari hesap alacakları ile ilişkilendirilmesinin ve teminat olarak değerlendirilmesinin hatalı olduğunu, davalıların teminat iddiasının kanıtlanamadığını belirterek, kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, cari hesap alacağı ile zamanaşımına uğramış bonolara dayalı ilamsız takibe yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı tarafça; her biri 3.700-TL bedelli, 18.08.2011 keşide tarihli, keşidecisi ve avalisti davalılar olan 15.01.2012, 15.02.2012, 15.03.2012 ve 15.04.2012 vade tarihli bonolara dayalı 14.800-TL ile 7.853,28-TL işlemiş faiz ve cari hesaba dayalı 19.670,70-TL alacağın tahsili istemiyle ilamsız takip başlatıldığı,itiraz üzerine açılan davada mahkemece davanın 19,670,71-TL asıl alacak ve 6,270,24-TL işlemiş faiz toplamı 25.940,95-TL için itirazın iptaline karar verilmiştir. Davacı tarafça 19.670,70-TL cari hesap alacağı takibe konu edilmiştir. Bilirkişi raporu ile tespit edildiği üzere;

davacı tarafça davalılara hitaben düzenlenmiş olan 16 adet fatura toplamı 25.043,65-TL, toplam 291,16-TL tutarlı virman kayıtları ile birlikte davacı alacağı 25.334,81-TL olup, davalının yaptığı davacı defterlerinde kayıtlı ödeme toplamı olan 5.664-TL'nin mahsubu sonucunda davacının bakiye açık hesap alacağı 19.670,81-TL'dir. Mahkemece de ,açık hesap alacağından senet bedellerini düşerek ,senetsiz kalan alacağı ilave ederek sonuç olarak bu tutarda alacağa hükmedilmesi yerinde bulunmuştur.Davacının takip talebindeki diğer alacak kalemi ise her biri 3.700-TL bedelli dört adet bonoya dayalı 14.800-TL asıl alacak ile 7.853,28-TL işlemiş faiz alacağı olup, bono alacağı yönünden takip talebinde başkaca bir açıklama yer almamaktadır.

Ödeme tarihleri dikkate alındığında söz konusu bonolar zamanaşımına uğramıştır. Senetlerin açık hesap ilişkisi içinde verildiği ,taraflar arasında franchise alt lisans sözleşmesi kapsamında ticari ilişki bulunduğu, davacının açık hesap alacağı dışında bir alacağının bulunduğunu ileri sürüp ispatlayamadığı anlaşılmasına göre, davacının söz konusu bono bedellerini bir kez daha ayrıca talep etmesi mümkün değildir. Diğer yandan dayanak bonolar zamanaşımına uğramış olmakla kambiyo senedi vasfını kaybetmiş olup, buna bağlı olarak bonodaki vadeye ilişkin belirleme hükümsüz hale geldiğinden, vade tarihinden itibaren faiz istenemeyeceği gibi, davalılar takip tarihi öncesinde temerrüde de düşürülmemiştir.

Buna rağmen mahkemece açık hesap alacağının senetli olan kısmına senet vade tarihlerinden itibaren işlemiş faiz hesabı yaptırılarak hükmedilmesi hatalı olsa da, bu husus davalı tarafça istinaf konusu edilmediğinden eleştirilmekle yetinilmiştir.Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 269,85-TL istinaf karar harcından davacı tarafından peşin yatırılan 59,30-TL harcın mahsubu ile bakiye 210,55‬-TL harcın davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, Davacı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.08/11/2023