6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Kat ihtarındaki alacak yaklaşık ispatı sağlar, güncel tutar bilirkişi gerektirir

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2023/2314 E. 2023/1878 K. · · İlk derece: İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ Emsalİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)

Mahkemenin nitelemesi: Kıymetli evrak (kambiyo)Çek

Gerekçe özeti

İhtiyati haciz talebinde, kat ihtarında (İİK 68/b kapsamındaki belgelerden biri olarak) belirtilen alacak miktarı, yargılamaya ihtiyaç olmaksızın yaklaşık ispatı sağlar; bunun dışındaki, faiz oranı ve temerrüt tarihinin bilirkişi incelemesini gerektirdiği ek tutarlar için yaklaşık ispat sağlanmış sayılmaz. Ayrıca, henüz risk gerçekleşmemiş teminat mektubu veya çek karşılığı gibi gayrinakdi/muaccel olmayan alacakların depo edilmesi amacıyla ihtiyati haciz talep edilemez; ihtiyati haciz ancak İİK 257 şartları çerçevesinde, istenebilir/muaccel alacaklar için karar verilebilir.

Ele alınan sorunlar

Güncel alacak miktarı yerine kat ihtarındaki miktarın esas alınması → ret

İddia: Alacaklı vekili, ihtiyati haciz başvuru tarihindeki güncel alacak tutarının (70.407.404-TL) esas alınması gerektiğini, buna karşın 19.02.2021 tarihli kat ihtarındaki eski tutarın esas alınarak fazlaya ilişkin talebin reddedildiğini ileri sürmüştür.

Gerekçe: Kat ihtarında belirtilen alacak tutarı İİK 68/b maddesinde yazılı belgelerden olup, yargılamaya ihtiyaç olmaksızın alacak ve miktarı hususunda yaklaşık ispatı sağlamaktadır; bu nedenle ipotek tutarı düşülerek kalan miktar bakımından ihtiyati haciz kararı verilmesi doğrudur. Kat ihtarı ile talep olunan miktarın güncel borç tutarını yansıtmayacağı açık olsa da, alacağa hangi oranda faiz işletileceği ve temerrüdün hangi tarihte gerçekleştiği hususları bilirkişi incelemesini gerektirdiğinden, bu ek tutar bakımından alacağın miktarı hususunda yaklaşık ispatın sağlanmadığının kabulü gerekir. Bu nedenle kat ihtarında belirtilen miktar dışındaki talebin reddinde isabetsizlik yoktur.

Gerekçe kaynağı: özgün

Ek ihtarnamedeki gayrinakit alacak (çek karşılığı ve teminat mektubu bedeli) için ihtiyati haciz talebi → ret

İddia: Alacaklı vekili, 02.03.2021 tarihli ek ihtarnamedeki solo kredilerinden kaynaklanan alacakların da dikkate alınması gerektiğini ileri sürmüştür.

Gerekçe: Yargıtay İçtihatları Birleştirme Genel Kurulunun 27.12.2018 tarih 2016/1 esas, 2017/6 karar sayılı ilamına göre, ihtiyati haciz talep edilebilmesi için borcun vadesinin gelmiş/istenebilir/muaccel olması gerekir (İİK m.257/1). Banka ile müşterisi arasındaki teminat mektubu veya çek hesabı sözleşmelerinde banka lehine risk gerçekleşmeden bedelin depo edilmesini isteme yetkisi, alacağın mevcut ve istenebilir olduğunu göstermez. İhtiyati haciz bir icra işlemi değil, özel geçici hukuki koruma müessesesi olduğundan ancak İİK 257 şartları çerçevesinde karar verilebilir; gayrinakdi alacağın depo edilmesi için ihtiyati haciz kararı verilemez. Bu nedenle ek ihtarnamede talep olunan gayrinakit alacak bakımından fazla istemin reddinde isabetsizlik yoktur.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Kararda, kat ihtarındaki alacak miktarının İİK 68/b kapsamında yaklaşık ispatı sağladığı, güncel/artmış tutarların ise faiz ve temerrüt tarihi tartışmalıysa bilirkişi incelemesi gerektirdiğinden yaklaşık ispatın sağlanamayacağı; ayrıca gayrinakdi alacakların (teminat mektubu, çek karşılığı) depo edilmesi amacıyla ihtiyati haciz talep edilemeyeceği hususunda Yargıtay İBK'sına atıfla ilke konulmuştur. Bu tespitler benzer ihtiyati haciz taleplerinde bölgesel emsal değeri taşımaktadır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz yaklaşık ispat kat ihtarı İİK 68/b belgeleri gayrinakit kredi teminat mektubu çek karşılığı muacceliyet istenebilir alacak

Atıf yapılan mevzuat: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) — İİK 68/bİİK 257/1 · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2023/2314

KARAR NO 2023/1878

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 18/10/2023

NUMARASI 2023/1137 D. İş - 2023/1177 Karar

TALEP İhtiyati Haciz

İhtiyati haciz talebinin kısmen kabulüne-reddine ilişkin değişik iş kararının ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği düşünüldü.

TALEP

İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili, müvekkilinin ibraz edilen genel kredi sözleşmesinden kaynaklı 47.907.404-TL alacak için hesabın kat edildiğini, borcun vadesi gelmesine rağmen ödenmediğini, borçluların mal kaçırma hazırlığı içinde olduğunu belirterek, borçluların menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

DEĞİŞİK İŞ KARARI

Beyoğlu ... Noterliği'nin 19/02/2021 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesinde talep eden ... bank yönünden 47.803.158-TL alacak yönünden hesabın kat edildiğinin bildirildiği gerekçesiyle, ihtarnamede kat edilen alacak miktarıyla sınırlı olarak ve ipotek bedeli olan 22.500.00-TL'nin kat ihtarında belirtilen alacaktan mahsubu ile bakiye 25.303.158-TL yönünden ihtiyati haciz talebinin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili; müvekkilinin borçludan olan alacağının toplam 70.407.404-TL olduğunu, müvekkili banka lehine tesis edilen ipoteğin limitinin 22.500.000-TL olması sebebiyle, alacağın rehinle temin edilemeyen kısmı olan 47,907,404-TLnin tahsili için ihtiyati haciz talep edildiğini, ihtiyati haciz başvuru tarihi olan 10.10.2023'deki güncel alacakları 70.407.404,00-TL olmasına rağmen bu tutar esas alınmak yerine 19.02.2021 tarihli ihtarnamedeki alacaklarının esas alındığını, güncel alacakları üzerinden karar verilmediği gibi dosyaya sunulan hesap kat ihtarlarından yalnızca Beyoğlu ... Noterliğinin 19.02.2021 tarih, ... yevmiye numaralı ihtarnamedeki alacak üzerinden karar verildiğini, Beyoğlu ...

Noterliğinin 02.03.2021 tarih, ... yevmiye numaralı solo kredileri için çekilen hesap kat ihtarının dikkate alınmadığını belirterek, mahkeme kararının reddedilen kısım yönünden kaldırılarak, talep ettikleri alacağın tamamı üzerinden ihtiyati haciz taleplerinin kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Alacaklı banka vekili tarafından ;Beyoğlu ...Noterliğinin 19 şubat 2021 tarihli ... yevmiye sayılı ve 02 Mart 2021 Tarih ... Nolu ek ihtarname ile genel kredi sözleşmelerine dayalı olarak ihtiyati haciz talebinde bulunulmuştur. Alacaklı ... AŞ ile ... Bankası AŞ tarafından keşide edilen Beyoğlu ... Noterliğinin 19 şubat 2021 tarihli ... yevmiye sayılı ihtarname ile alacaklı bankanın 47.803.158-TL nakit alacak için hesabın kat edildiği ve ihtarın tebliğinden itibaren 1 günlük süre içinde ödeme yapılması karşı yan borçludan talep edilmiştir.İhtarname içeriğinde borçlu tarafından ihtiyati haciz isteyen alacaklı bankaya kredi borcuna teminat olarak 22.500.000-TL bedelli ipotek tesis edildiği yazılıdır.İlk derece mahkemesince kat ihtarında yazılı olan nakit alacak miktarından ipotek tutarı düşülerek kalan alacak için ihtiyati haciz kararı verilmiş,fazla istem red edilmiştir.Alacaklı banka vekili ihtarnamede yazılı olan borcun güncel miktarı yansıtmadığını ileri sürerek ihtiyati haciz talebinin red olunan kısmı bakımından değişik iş kararı istinaf etmiş ise de;

kat ihtarında belirtilen alacak tutarı İİK 68/b maddesinde yazılı belgelerden olan yargılamaya ihtiyaç olmadan alacak ve miktarı hususunda yaklaşık ispatı sağladığı için ipotek tutarı düşülerek kalan miktar bakımından ihtiyati haciz kararı verildiği anlaşılmaktadır. Asıl borçlu karşı yan bakımından kat ihtarı ile talep olunan miktarın güncel borç tutarını yansıtmayacağı açık ise de ,alacağa hangi oranda faiz işletileceği, temerrüdün hangi tarihde gerçekleştiği hususları bilirkişi incelemesini gerektirdiğinden alacağın miktarı hususunda yaklaşık ispatın sağlanmadığının kabulü gerektiğinden kat ihtarında belirtilen miktar dışındaki talebin reddine karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.Beyoğlu ...Noterliğinin 02 Mart 2021 Tarih ...

Nolu ek ihtarname ile; tedavülde olan çek yaprakları sebebiyle bankanın yasal sorumluluk miktarından kaynaklanan toplam 10.150-TL ve teminat mektubundan kaynaklanan 408.920-Tl olmak üzere toplam 419.070-TL gayri nakdi kredi borcunun bulunduğu belirtilerek ,ihtarın tebliğinden itibaren 3 gün içinde deposu talep edilmiştir. Alacaklı vekili tarafından bu ihtarnamede yazılı alacakların dikkate alınmadığı istinaf nedeni olarak ileri sürülmüştür. Anılan ihtarnamede talep olunan alacaklar çek kanuni karşılık tutarı ile bir adet teminat mektubu bedelinden ibarettir. Konuya ilişkin Yargıtay İçtihatları Birleştirme Genel Kurulunun 27.12.2018 tarih 2016/1 esas 2017/6 karar sayılı ilamında; İhtiyati haciz talep edilebilmesi için kural olarak borcun vadesinin gelmiş/istenebilir/muaccel olması gerekir (İİK.m.257/1)...Banka ile müşterisi arasında yapılan teminat mektubu veya çek hesabı açma sözleşmelerinde banka lehine “risk gerçekleşmeden teminat mektubu bedeli veya karşılıksız çek bedelinden bankanın ödemek zorunda kalacağı meblağın depo edilmesini isteme yetkisi, söz konusu alacağın mevcut olduğunu göstermediği gibi, istenebilir olduğunu da göstermez...

İhtiyati haciz; “icra işlemi” değil, özel geçici hukuki koruma müessesesi olduğundan, ancak İİK’nin 257’nci maddesindeki şartlar çerçevesinde karar verilebilir. O hâlde,gayrinakit alacağın “depo edilmesi” için ihtiyati haciz kararı verilemez." denilmiştir. Açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesince ek ihtarnamede talep olunan gayrinakit alacak ve nakit alacak bakımından ise kat ihtarında belirtilen alacak miktarı esas alınarak fazla istemin reddine karar verilmesinde isabetsizlik olmayıp istinaf nedenleri yerinde olmayan alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına,Alacaklı tarafından yapılan istinaf yargı giderinin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 30/11/2023

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/59707 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.