Çek
TTK 780-823 · 5941 sK (kavram: çek) · 702 karar (agac.json bildirimi: 687)
Bu başlıkta usul:
Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 128İhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz) 72Görev ve yetki 53Hak düşürücü süre 33İhtiyati tedbir usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz) 29Zamanaşımı 8
-
Zayi nedeniyle verilen çek iptali kararının iptali davasında meşru hamillik
2022/1828 E. 2022/1426 K. ·
Diğer / sınıflanamadıkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Hasımsız açılan zayi davası sonucu verilen çek iptali kararının kesin hüküm niteliği taşımaması nedeniyle, hukuki menfaati olan senet zilyedi bu iptal kararının iptalini dava edebilir. Çekin lehtardan itibaren usulüne uygun cirolar zinciriyle davacıya ulaştığı ve bankaya ibraz edildiği anlaşılırsa davacı çeke şeklen meşru hamildir; hamilin kötüniyetli veya iktisapta ağır kusurlu olduğu iddiaları bu davada değil, ayrı açılan istirdat davasında incelenir. Yetkisizlik kararı sonrası yasal süresinde gönderme talebi üzerine yetkili mahkemede yargılamaya…
çek iptalizayimeşru hamillikciroistirdat davasıiktisapta ağır kusur
-
Karşılıksız çek kaydının silinmesi için eksik araştırmayla karar verilemez
2022/1654 E. 2022/1424 K. ·
Diğer / sınıflanamadıkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Karşılıksız çıkan bir çekin bedelinin hamile sonradan ödendiği ve çek aslının bankaya iade edildiği ileri sürülerek karşılıksız kaydının silinmesi talep edildiğinde, mahkeme; çek bedelinin gerçekten hamile ödenip ödenmediğini, çek aslının iade edilip edilmediğini ilgili kişi/kurumdan sorarak, davacının bankaya borcu bulunup bulunmadığını ve bankacılık mevzuatı gereği kaydın düzeltilmesi/silinmesi koşullarının oluşup oluşmadığını bilirkişi incelemesiyle araştırmadan karar veremez.
muarazanın men'içekin iptalikarşılıksız çek kaydıhusumetbilirkişi incelemesi
-
Kefilin sorumluluğu imzaladığı sözleşmeyle sınırlıdır; ancak aynı sözleşme kapsamında açılan kredilerden sorumludur
2020/74 E. 2022/1255 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Birden fazla genel kredi sözleşmesinin ardı ardına imzalandığı ve kefilin yalnızca ilk sözleşmede yer aldığı hallerde, kefilin imzasının bulunmadığı yeni sözleşme, bankanın yeni bir sözleşme kurma iradesini yansıttığından önceki sözleşmenin devamı sayılamaz; kefil, imzasının bulunmadığı yeni sözleşme kapsamında doğan borçlardan sorumlu tutulamaz. Buna karşılık, takip konusu alacak (KMH gibi) kefilin imzaladığı sözleşme veya bu sözleşmeye bağlı diğer bir sözleşme (örneğin ticari kart sözleşmesi) kapsamında açılmış/kullandırılmışsa, kefil bu alacaktan…
müteselsil kefaletgenel kredi sözleşmesikefalet limititemerrüthesap kat ihtarıkredili mevduat hesabı (KMH)
-
Takas bankasının sahte çeki kontrol yükümlülüğüne aykırılıktan sorumluluğu
2020/50 E. 2022/1203 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Takas yoluyla bankaya ibraz edilen çeklerin ödenmesinde, ibraz alan banka (takas bankası), takas protokolünün ilgili maddesi kapsamında çekin şekil şartlarını, ciro silsilesini, ibraz süresini, tahrifat olup olmadığını ve imza dışındaki sahtelik unsurlarını kontrol etmekle yükümlüdür. Muhatap bankaca gönderilen çek spesimeninde belirtilen inceleme yöntemlerinin (örn. mor ışık altında inceleme) takas bankasınca uygulandığına dair delil bulunmaması halinde, takas bankasının bu yükümlülüğü ihlal ettiği kabul edilir. Bu ihlal sonucunda muhatap banka sahte…
takas protokolüsahte çektakas bankasımuhatap bankakriminal raporkontrol yükümlülüğü
-
Çekle ödemeyi kabul eden alacaklının sonradan kur farkı isteyemeyeceği
2020/114 E. 2022/1214 K. ·
Diğer / sınıflanamadıistinaf başvurusunun esastan reddi
Alacaklının döviz cinsinden kararlaştırılmış bir bedel için, borçlunun Türk Lirası üzerinden düzenlediği çekleri ödeme aracı olarak kabul etmesi ve bu çek bedellerinin ödenmesi halinde, alacaklı bu aşamadan sonra ayrıca kur farkı talep edemez; taraflar arasında çeklerin tahsil tarihindeki kurun esas alınacağına dair açık bir anlaşma bulunmadıkça sonuç değişmez.
kur farkıitirazın iptaliçekle ifadöviz cinsinden alacaködeme vasıtası
-
Kredi borcuna itirazın iptalinde ödeme iddiasının kesinleşmiş dosyayla çözümü
2020/75 E. 2022/1215 K. ·
Diğer / sınıflanamadıdiğer
Aynı alacağa ilişkin başka bir icra takibinde (ipotekli takip) açılan icra hukuk mahkemesi davasında borçlunun ödeme/çek tahsilatı iddiaları bilirkişi incelemesiyle araştırılıp kesinleşmiş bir kararla sonuca bağlanmışsa ve bu incelemede başkaca ödeme tespit edilememişse, aynı borca dayalı itirazın iptali davasında borçlunun aynı yöndeki ödeme iddialarının ayrıca araştırılmasına gerek yoktur; kesinleşmiş dosyadaki tespit esas alınarak karar verilebilir. Gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık istinaf süresi geçirildikten sonra yapılan istinaf…
itirazın iptaligenel kredi sözleşmesikefalethesap kat ihtarnamesiicra inkar tazminatıistinaf süresi
-
Çekten kaynaklanan ihtiyati hacizde yetki ve itiraz sebepleri
2022/1612 E. 2022/1161 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Çekten kaynaklanan ihtiyati haciz taleplerinde yetkili mahkeme; borçlunun (birden fazla borçlu varsa borçlulardan birinin) yerleşim yeri, çekin keşide yeri veya muhatap banka şubesinin bulunduğu yer mahkemesidir. İhtiyati hacze itiraz, İİK 265. maddede tahdidi olarak sayılan sebeplerle sınırlı olarak incelenir; çek üzerinde sahtecilik bulunduğu veya ciro silsilesinde kopukluk olduğu yönündeki iddialar bu tahdidi sebepler arasında yer almadığından, ihtiyati hacze itiraz aşamasında değerlendirilemez; bu tür iddialar menfi tespit davasında ileri sürülmesi…
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazyetkili mahkemeçekciro silsilesimenfi tespit davası
-
Kesinlik sınırı altındaki çek iptali davasında istinafın usulden reddi
2022/1508 E. 2022/1148 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun usulden reddi
Malvarlığına ilişkin bir davada ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf edilen kısmın parasal değeri, HMK'nun 341/2 ve Ek 1. maddesindeki kesinlik sınırının altında ise, istinaf incelemesi yapılmaksızın başvurunun usulden reddine karar verilir.
kesinlik sınırıistinaf başvurusunun usulden reddiçek iptalimalvarlığı davası
-
Zayi nedeniyle çek iptali davasını keşideci değil hamil açabilir
2022/1609 E. 2022/1149 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrakın (çekin) iptalini isteme hakkı, senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir; çekin keşidecisi bu davayı açmaya aktif husumet sahibi değildir. Keşideci sıfatıyla açılan zayi nedeniyle çek iptali davası, aktif husumet yokluğu nedeniyle reddedilir.
aktif husumetzayi nedeniyle çek iptalikıymetli evrakın iptalihamilkeşideci
-
Boş çek yaprağının zayi nedeniyle iptalinde hukuki yarar yokluğu
2022/1373 E. 2022/1095 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Henüz keşide edilmemiş, hamile teslim edilmemiş ve kanunda sayılan zorunlu unsurları (çek kelimesi, bedel havalesi, muhatabın unvanı, ödeme yeri, düzenleme tarih ve yeri, keşidecinin imzası) taşımayan boş çek yaprakları kıymetli evrak (çek) niteliğinde değildir; bu nedenle zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali davası açılamaz. Zayi nedeniyle çek iptali davasını açma hakkı, TTK 651/2 uyarınca senede bağlı hak sahibi hamile aittir; çek hamili olmayan ve elinde henüz kambiyo vasfı kazanmamış boş çek yaprağı bulunan kişinin bu davayı açmakta hukuki yararı…
zayi nedeniyle kıymetli evrak iptalihukuki yararçekin zorunlu unsurlarıkambiyo vasfıhamil sıfatıolumsuz tespit davası
-
Keşidecinin zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkının bulunmaması
2022/1382 E. 2022/1091 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Çekin zayi olması nedeniyle iptalini isteme hakkı, senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir; keşideci bu hakka sahip değildir. Keşidecinin çek bedelini ödediğini ileri sürerek zayi nedeniyle iptal davası açması halinde, hukuki yarar dava şartı (HMK 114/h) gerçekleşmediğinden dava reddedilir; bu husus mahkemece re'sen gözetilir.
-
İstirdat davasında ihtiyati tedbir talebinin HMK hükümlerine göre incelenmesi gerekir
2022/1131 E. 2022/957 K. ·
Diğer / sınıflanamadıkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Çek istirdadı davasında, istirdat davacısının icra takip dosyasında taraf olmaması ve TTK/İİK'da ihtiyati tedbire ilişkin özel bir düzenleme bulunmaması, ihtiyati tedbir talebinin reddi için yeterli gerekçe değildir; istirdat davacısı, hak sahibi olduğunu iddia ettiği bedelin alacaklıya ödenmemesi yönünde HMK'nın genel ihtiyati tedbir hükümlerine (m.389, m.390/3) dayanarak tedbir talep edebilir ve mahkemece bu koşulların (hakkın elde edilmesinin zorlaşması/imkansızlaşması, ciddi zarar tehlikesi, yaklaşık ispat) somut delillere göre değerlendirilmesi…
-
Menfi tespit davasında çek bedeli ödemesini engelleyen ihtiyati tedbir talebi
2022/1003 E. 2022/889 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Menfi tespit davasında, davacının dava konusu çeklerin sözleşmeden kaynaklanan bir edim karşılığında verildiğini ve karşı edimin ifa edilmediğini sözleşme metniyle ortaya koyması halinde, HMK 390/3 uyarınca davanın esası yönünden haklılığın yaklaşık olarak ispat edildiği kabul edilir ve İİK 72/2, HMK 389 vd. maddeleri gereğince çeklerin ödenmesini ve icra takibine konu edilmesini engelleyecek ihtiyati tedbir kararı verilmesi gerekir.
menfi tespit davasıihtiyati tedbiryaklaşık ispatteminatçek bedeli
-
Ciro ile çek alan davalı yönünden yaklaşık ispatın oluşmaması
2022/515 E. 2022/877 K. ·
İhtiyati tedbiristinaf başvurusunun kabulü ve ilk derece kararının kaldırılması
Menfi tespit davasında, dava konusu çekin bedelsiz kaldığı iddiasına dayalı ihtiyati tedbir talebinin, çeki ciro yoluyla iktisap eden üçüncü kişi konumundaki davalı yönünden kabul edilebilmesi için, davacının salt bedelsizliği değil, bu davalının diğer davalı ile birlikte hareket ettiğini veya çekin bedelsiz olduğunu bilerek iktisap ettiğini de yaklaşık olarak ispatlaması gerekir; bu yönde delil sunulmamışsa yaklaşık ispat koşulu gerçekleşmediğinden o davalı hakkındaki ihtiyati tedbir kararı kaldırılır.
ihtiyati tedbirmenfi tespit davasıyaklaşık ispatİİK 72/2bedelsizlik iddiasıciro
-
İbraz edilmeyen çekin ihtiyati haciz için yaklaşık ispat teşkil etmesi
2022/1063 E. 2022/850 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Bankaya ibraz edilmemiş bir çek, kambiyo hukukuna dayalı müracaat hakkının kaybı sonucunu doğursa da; çek asıllarının alacaklının elinde bulunması, çeki verenin ödeme taahhüdünü içeren bir protokolün mevcudiyeti ve ciro iptaline dair kayıtlar birlikte değerlendirildiğinde bu belgeler ihtiyati haciz talebi için İİK 258/1 kapsamında 'yaklaşık ispat' ölçüsünde yeterli delil oluşturur. Keşidecinin üçüncü bir kişiye (lehdara) ödeme yaptığına dair ibraname, çek asıllarını elinde bulunduran alacaklıya karşı ihtiyati haciz itiraz sebebi olarak ileri sürülemez;…
ihtiyati hacizyaklaşık ispatkambiyo hukukuna dayalı müracaat hakkıdelil başlangıcısebepsiz zenginleşmeciro iptali
-
Çekin sonradan sahte üretilmiş 'ikiz çek' olması halinde alacağın ihtilaflı olması
2022/592 E. 2022/830 K. ·
İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacaklının muaccel bir para alacağına yaklaşık ispat ölçüsünde sahip olduğunu göstermesi ön koşuldur. İhtiyati hacze dayanak çekin, aynı hesaptan keşide edilen ve farklı bedel/tarih/lehtar bilgileri taşıyan başka bir çekle şube, hesap ve çek numarası yönünden birebir örtüşmesi, dayanak çekin sonradan sahte üretilmiş olabileceğini ve kambiyo senedi vasfı taşımayabileceğini gösteriyorsa, alacağın varlığı ihtilaflı hale gelir ve bu durumda alacağın yaklaşık ispat ölçüsünde kanıtlandığı kabul edilemez; borçlunun…
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazyaklaşık ispatmuaccel alacakkambiyo senedi vasfıikiz çek/sahte çek
-
Çekin zayii nedeniyle iptalinde ispat ölçüsü ve delil yeterliliği
2022/949 E. 2022/792 K. ·
Diğer / sınıflanamadıkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Zayii nedeniyle çek iptali davası hasımsız açılan ve kesin hüküm niteliği taşımayan bir dava olduğundan, davacının çekin hamili olduğunu ve zayii iddiasını mahkemeye olumlu bir kanaat verecek ölçüde delille desteklemesi yeterlidir; davacının bundan daha ağır bir ispat yüküne zorlanması, bu tür davaların işlevini imkânsız hale getirir. Yasal ilanlar tamamlanmış ve çek üzerinde hak iddia eden üçüncü kişi çıkmamışsa, mahkeme mevcut delilleri yeterli kabul ederek çekin zayii nedeniyle iptaline karar vermelidir; olası hak sahipleri sonradan istirdat davası…
zayii nedeniyle çek iptalihasımsız davakesin hüküm niteliği taşımamaispat yüküyasal ilanistirdat davası
-
Çekin hamili olmayan davalıya karşı açılan istirdat davasında husumet ve yargılama gideri
2019/2159 E. 2022/760 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Rıza hilafı elden çıkan çekin istirdatı davasında, dava açıldığı tarihte çekin elinde olmadığı ispatlanan davalı hakkında pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesi doğrudur; ancak davalı, çekle ilgili iptal davasından haberdar olduğu halde bu duruma müracaat etmeyip çekin iade edildiğine dair bilgi vermeyerek davanın kendisine karşı açılmasına sebebiyet vermişse, HMK 327/2 uyarınca sıfat yokluğu nedeniyle davanın reddi halinde davalı yararına yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilemez.
istirdat davasıpasif husumetçekin hamilicirosıfat yokluğuHMK 327/2
-
Çekin avans olarak verildiğinin yaklaşık ispat edilememesi
2022/784 E. 2022/741 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Menfi tespit davasında çeklerin ödenmesinin önlenmesi ve icra takibinin durdurulması amacıyla talep edilen ihtiyati tedbirde, çekin ödeme aracı olması nedeniyle çekin teslim edilmeyen bir malın avansı olarak verildiği iddiasının ispat yükü davacı borçludadır; bu iddia, davanın esası yönünden yaklaşık olarak ispatlanamadıkça (özellikle çekin davalıya ciro edildiği veya davacı şirketin çek borcu altına girdiği hususu ortaya konulamadıkça) ihtiyati tedbir talebi reddedilir.
ihtiyati tedbirmenfi tespit davasıyaklaşık ispatçekin ödeme aracı olmasıispat yüküciro
-
Karşılıksız çıkabilecek çek bedeli için ihtiyati haciz istenemez
2022/876 E. 2022/722 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Banka ile müşterisi arasındaki sözleşmede, riskin gerçekleşmesi hâlinde teminat mektubu bedeli veya karşılıksız çek bedelinin depo edilmesini isteme yetkisi bankaya tanınmış olsa bile, bu yetki söz konusu alacağın mevcut ve istenebilir (muaccel) olduğunu göstermez; çünkü depo etmek ifa etmek değildir. Riskin gerçekleşip gerçekleşmeyeceği belirsiz olan şarta bağlı bu tür alacaklar için, İİK m.257'nin sadece para alacaklarına özgülediği ihtiyati haciz müessesesi işletilemez; teminat alacakları için genel haciz yoluyla ilamsız takip yapılabilse de ihtiyati…
ihtiyati hacizmuacceliyetgayrinakit alacakkarşılıksız çek kanuni karşılık bedelişarta bağlı alacakiçtihadı birleştirme kararı
-
Çek bedeli tahsil edilmeden cari hesaptan mahsup edilemez
2019/2414 E. 2022/680 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Cari hesap ilişkisinde borçlu tarafından alacaklıya verilen bir çek, bedeli tahsil edilmedikçe cari hesap alacağından mahsup edilemez. Çek bir ödeme aracıdır ve mahsup için bedelinin fiilen tahsil edilmiş olması şarttır; çekin ibraz süresi geçmiş olsa ve kambiyo senedi vasfını kaybetmiş olsa da bu durum alacaklının çek bedelini tahsil etmiş sayılmasını gerektirmez.
cari hesapitirazın iptaliçekmahsupibraz süresikambiyo senedi vasfı
-
İhtiyati tedbir konusuz kalınca itirazın reddi kararının kaldırılması
2022/570 E. 2022/646 K. ·
Diğer / sınıflanamadıistinaf başvurusunun kabulü ve ilk derece kararının kaldırılması
Çekin ödenmemesi yönünde verilen ihtiyati tedbirin dayanağı, çek bedelinin davalı hamile ödenmemiş olmasıdır; bedel icra takibi yoluyla davalıya fiilen ödenmişse, tedbirin konusu kalmamış olur ve tedbire yapılan itirazın reddi yerine tedbirin konusuz kalması nedeniyle kaldırılmasına karar verilmesi gerekir.
ihtiyati tedbirihtiyati tedbire itirazçek istirdadı davasıyaklaşık ispatkonusuz kalmayetkili hamil
-
Çekin ağır kusurla iktisabında istirdat koşullarının oluşması
2020/77 E. 2022/609 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Çeki elinde bulundurmakla birlikte kendisi tarafından tedavüle sokulmadan zayi eden yetkili hamil, TTK 792 uyarınca çekin rızası hilafına elinden çıktığını ispatladığında, çeki iktisap eden yeni hamilin bu iktisabı ancak kötüniyetli veya ağır kusurlu olması halinde geri verme yükümlülüğü doğar. Yeni hamilin çeki edinme sebebini açıklama zorunluluğu yoktur; ancak dosyada, aynı hamilin farklı ciro silsileleriyle çok sayıda hırsızlığa konu çeki devralıp icraya koyduğuna ilişkin somut veriler (UYAP tespitleri, açılmış ceza soruşturmaları) varsa, basiretli…
çek istirdatıTTK 792ağır kusurkötüniyetyetkili hamilmücerretlik
-
Menfi tespit davasında avans çeki iddiasının yaklaşık ispatı
2022/708 E. 2022/596 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Menfi tespit davasında ihtiyati tedbir talebinde, HMK 390/3 uyarınca tedbir talep eden taraf davanın esası yönünden haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. Çekin bedelsiz olduğu veya avans olarak verildiği iddia ediliyorsa, bu husus çeki elinde bulunduran/teslim alan tarafın savunmasıyla çelişiyor ve dosyadaki delillerle desteklenmiyorsa yaklaşık ispat koşulu gerçekleşmemiş sayılır ve ihtiyati tedbirin kaldırılması gerekir.
menfi tespit davasıihtiyati tedbiryaklaşık ispatispat yüküavans çekiİİK 72/3
-
Ticari defter kayıtlarındaki fiktif ödemelerin ispat edilememesi
2019/2318 E. 2022/489 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Cari hesap alacağına dayalı bir takipte, alacaklının ticari defterlerinde borçluya yapılmış ödeme olarak gösterilen havale işlemlerinde gönderici ve alıcının aynı kişi (alacaklının kendisi) olduğu ve borçlu ile bağlantısı ispatlanamayan üçüncü kişilere yapıldığı tespit edilirse, bu tutarlar alacaklının bakiye alacağından mahsup edilir; mahsup sonucunda bakiye alacak kalmıyorsa itirazın iptali talebi reddedilir. Ayrıca alacaklının kendi hesabına yaptığı işlemlerle alacaklı görünüp gerçekte alacaklı olmadığı halde takip başlatması kötüniyetli takip olarak…
itirazın iptalicari hesap alacağıticari defter kaydıispat yükükötüniyet tazminatıbilirkişi raporu
-
Çekte tahrifat iddiası teminatsız ihtiyati tedbir gerektirmez
2022/183 E. 2022/513 K. ·
İhtiyati tedbiristinaf başvurusunun esastan reddi
İhtiyati tedbir talebine konu senette (çekte) tahrifat/sahtecilik iddia edilmesi, tek başına teminatsız tedbir kararı verilmesini gerektirmez. Geçici hukuki koruma yargılamasında yaklaşık ispatla yetinilmesi, ispat kurallarının tamamen bir kenara bırakılması anlamına gelmediğinden, HMK 392 uyarınca talep edenin haksız çıkma ihtimaline karşı teminat alınması gerekir; teminat sadece karşı tarafın değil üçüncü kişilerin muhtemel zararına karşı da öngörüldüğünden, tahrifat iddiası teminat miktarını etkilemez.
ihtiyati tedbirteminatyaklaşık ispatgeçici hukuki korumamenfi tespit davasıçekte tahrifat
-
Sözlü sözleşme feshi ve çek bedeli anlaşmasının tanıkla ispat edilememesi
2019/2262 E. 2022/474 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir çekin değiştirildiği veya bir borcun sözlü anlaşma ile sona erdirildiği iddiası, kesin delille ispat edilmesi gereken hususlardandır; bu tür iddialar tanık deliliyle ispat edilemez. Ayrıca konusu suç teşkil eden hususlarda (bedelsiz senedi kullanma suçu gibi) yemin deliline başvurulamaz.
menfi tespitistirdatkesin deliltanıkla ispat yasağıyemin deliline başvurma yasağıbedelsiz senedi kullanma suçubayilik (acente-kıyas)
-
Çeki iyiniyetle iktisap eden hamile karşı istirdat davasında ispat yükü
2019/1998 E. 2022/412 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Çek istirdatı davasında, çeki muntazam ciro silsilesiyle iktisap eden hamil TTK 792 uyarınca iyiniyetli kabul edilir; davacının bu karinenin çekilmesini sağlaması için hamilin çeki kötü niyetle veya ağır kusurla iktisap ettiğini kanıtlaması gerekir. Hamilin çeki edinme nedenini açıklama zorunluluğu yoktur (mücerretlik ilkesi). Çekin ileri tarihli olmasına rağmen önceki bir tarihte ticari defterlere işlenmesi, ticari ilişkinin varlığına ve olağan ticari akışa uygunsa, tek başına kötü niyet veya ağır kusur karinesi oluşturmaz; davacının delilleri (zayi…
çek istirdatıTTK 792kötü niyetağır kusurmeşru hamilispat yükü
-
Çek istirdadında ispat yükü ve kötüniyet/ağır kusur koşulu
2019/2064 E. 2022/415 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Çeke bağlı istirdat/menfi tespit davalarında ispat yükü davacıdadır; davacı çekin yetkili hamili olduğunu, çekin rızası hilafına elinden çıktığını ve davalının çeki kötüniyetle iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlamak zorundadır. Çeki elinde bulunduran hamilin çeki edinme nedenini açıklama yükümlülüğü yoktur; bu, çekin mücerretlik vasfının bir sonucudur. Çekin üçüncü bir kişiye teslim edilmek üzere cirolandığı iddiası yazılı delille ispatlanmadıkça, ciro silsilesi düzgün olan ve imzası çekişmesiz olan çek nedeniyle hamile…
çek istirdadımenfi tespitmücerretlikciroyetkili hamilkötüniyet
-
Rızası dışında elden çıkan çekte kötüniyetli iktisap ile istirdat
2019/2034 E. 2022/368 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Çek istirdadı davasında davacı; çekin yetkili hamili olduğunu, çekin rızası dışında elinden çıktığını ve davalının çeki kötüniyetle veya ağır kusurla iktisap ettiğini ispat etmek zorundadır. Davalının çeki edinme nedenini açıklama yükümlülüğü bulunmadığından, davacının bu üç unsuru kanıtlaması gerekir; çekin şirket eski çalışanının hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçu işleyerek şirket bilgisi/rızası dışında elden çıkardığının ceza mahkemesi ve icra hukuk mahkemesi kararlarıyla desteklenmesi halinde, davalının çeki iktisapta kötüniyetli veya ağır…
çek istirdadıyetkili hamilkötüniyetli iktisapağır kusurmücerretlikmenfi tespit