Çek
TTK 780-823 · 5941 sK (kavram: çek) · 702 karar (agac.json bildirimi: 687)
Bu başlıkta usul:
Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 128İhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz) 72Görev ve yetki 53Hak düşürücü süre 33İhtiyati tedbir usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz) 29Zamanaşımı 8
-
Kambiyo senedine dayalı ihtiyati hacizde yetkili icra dairesi
2022/2254 E. 2023/160 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Kambiyo senedine (çeke) dayalı kambiyo senetlerine özgü haciz yolunda yetkili icra dairesi, İİK m.50/1 uyarınca HMK'nın yetki hükümlerinin kıyasen uygulanmasıyla belirlenir; kambiyo senedine bağlanan para borcu aranılacak borç niteliğinde olup TBK m.89 kapsamında götürülecek borca dönüşmez, ödeme yeri senette yazılı kayıtla belirlenmiş olduğundan alacaklı kendi yerleşim yerinde bu yola başvuramaz; yetkili yer çekin ödeme yeri (gösterilmemişse muhatabın ticaret unvanı yanındaki yer) veya düzenleme yeridir.
kambiyo senetlerine özgü haciz yoluihtiyati hacizyetki itirazıaranılacak borç / götürülecek borç ayrımıçekin ödeme yeriçekin düzenleme yeri
-
Kambiyo senedine dayalı ihtiyati hacizde yetki - aranacak borç
2022/2244 E. 2023/161 K. ·
İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Kambiyo senedine (çeke) dayalı alacaklar aranacak borçlardandır; para borçlarında götürülecek borç kuralını düzenleyen TBK m.89/1 bu alacaklara uygulanmaz. Bu nedenle alacaklı, kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip veya buna bağlı ihtiyati haciz talebinde kendi yerleşim yerinde yetkili icra dairesini/mahkemeyi belirleyemez; yetki, İİK m.50/1 ve HMK m.9-10'un kıyasen uygulanmasıyla, çekte gösterilmişse ödeme yeri, gösterilmemişse muhatabın ticaret unvanı yanındaki yer, düzenleme yeri gösterilmemişse düzenleyenin adı yanındaki yer veya çekin…
ihtiyati hacizyetki itirazıkambiyo senedine özgü haciz yoluaranacak borç - götürülecek borç ayrımıçekin ibraz ve ödeme yeriİİK m.50/1 kıyasen uygulama
-
Kambiyo senedine dayalı ihtiyati hacizde yetkili mahkemenin belirlenmesi
2022/2273 E. 2023/151 K. ·
İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Kambiyo senedine (çeke) dayalı ihtiyati haciz talebinde yetkili icra dairesi/mahkeme, İİK 50/1 uyarınca HMK'nın yetkiye ilişkin hükümlerinin kıyasen uygulanmasıyla belirlenir; kambiyo senedine bağlanan para borcu ibraz/vade ile aranılacak borçtan götürülecek borca dönüşse de, bu dönüşüm ödeme yerinde imzası bulunan başvuru borçluları için geçerlidir ve TBK 89/1'in aranacak borca ilişkin genel kuralı kambiyo senedinden doğan alacaklar için uygulanmaz; bu nedenle alacaklı kendi yerleşim yerinde kambiyo senetlerine özgü haciz yoluna başvuramaz, yetkili yer…
ihtiyati hacizyetki itirazıkambiyo senedine özgü haciz yoluaranacak borç - götürülecek borç ayrımıTBK 89İİK 50/1
-
KMH ve kredi kartı faizinde TCMB azami oranları aşan sözleşme hükmü uygulanamaz
2020/824 E. 2023/51 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Kredi kartı ve kurumsal kredi kartı dahil KMH kredilerinde uygulanacak azami akdi ve temerrüt faizi oranları, sözleşmede öngörülen daha yüksek oranlara bakılmaksızın TCMB tarafından belirlenen (2006/1, 2013/8, 2013/10 sayılı tebliğler kapsamındaki) azami oranlarla sınırlıdır; alacaklı, bu azami oranları aşan sözleşme hükmüne dayanamaz. Gayrinakdi (çek) riskine dayalı alacak talebi, çek teslim tutanağı ve çek statü raporu gibi ispat belgeleriyle kanıtlanmadıkça kabul edilmez. İcra dosyasına doğrudan icra veznesine yapılan ödemelerin infazda nazara…
genel kredi sözleşmesiitirazın iptalikredili mevduat hesabı (KMH)temerrüt faiziazami faiz oranıkurumsal kredi kartı
-
Çek istirdatı davasında son hamile karşı husumet ve ispat yükü
2020/1039 E. 2023/61 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
TTK 792 ve 790. maddeleri uyarınca çek istirdatı davasında davacı; çekin yetkili hamili olduğunu, çekin rızası dışında elinden çıktığını ve çeki elinde bulunduran son hamilin çeki iktisapta kötüniyetli veya ağır kusurlu olduğunu ispatlamak zorundadır. Çeki elinde bulunduran kişinin çeki edinme nedenini açıklama mecburiyeti yoktur; ciro silsilesinde kopukluk bulunmaması ve ciranlar arasındaki ticari ilişkinin ispatlanamamış olması, tek başına son hamilin kötüniyetli veya ağır kusurlu olduğunu göstermez. Ayrıca dava, ciranta olup son hamil olmayan…
-
Muhatap bankanın çek hamili olmaması nedeniyle aktif husumet yokluğu
2022/2121 E. 2023/62 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı, TTK 651/2 uyarınca senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir. Bir bankanın, müşterisine teslim ettiği ancak kullanılmadan iade edilip fiziken bulunamayan boş çek yapraklarının iptalini talep edebilmesi için o çeklerin hamili olması gerekir; muhatap/teslim eden banka sıfatı bu hakkı vermez. Ayrıca henüz keşide edilmemiş, hiçbir surette doldurulup dolaşıma girmemiş boş çek yaprağı, TTK 780-781 anlamında kıymetli evrak (çek) vasfını taşımadığından zaten zayi nedeniyle iptale konu olamaz.
zayi nedeniyle çek iptaliaktif husumet ehliyetikıymetli evrakta hamillikboş çek yaprağımenfi tespit davasıhukuki yarar (dava şartı)
-
Tahsil cirosuyla çeki alan bankaya husumet yöneltilemez
2023/24 E. 2023/37 K. ·
Diğer / sınıflanamadıistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle çek iptali davasında mahkemece, çeki ibraz eden kişi/kuruma karşı istirdat davası açılması için kesin süre verilmiş ve dosya kapsamındaki müzekkere cevaplarından çeki ibraz edenin başka bir kurum olduğu tespit edilmişse, istirdat davasının bu tespit edilen ibraz eden yerine başka bir kişiye (örneğin çeki tahsil cirosu ile teslim alan bankaya) karşı açılması halinde, davalının husumet ehliyeti bulunmadığından dava pasif husumet yokluğundan reddedilir.
istirdat davasıpasif husumettahsil cirosuzayi nedeniyle çek iptalikesin süre
-
Çekte imzaya itiraz, İİK 265 kapsamında ihtiyati haciz itiraz sebebi değildir
2022/2338 E. 2023/47 K. ·
İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Vadesi geçmiş, borç ikrarı niteliğindeki bir kambiyo senedine (çeke) dayalı olarak verilen ihtiyati haciz kararına karşı borçlunun ileri sürdüğü imzaya itiraz, İİK 265. maddesinde sayılan itiraz sebepleri (ihtiyati haczin dayandığı sebepler, mahkemenin yetkisi, teminat) arasında değildir; bu nedenle ihtiyati hacze itiraz aşamasında incelenemez ve reddedilmesi gerekir. İmzaya itiraz, borçlu tarafından ancak açılacak menfi tespit davasında ileri sürülebilir.
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazimzaya itirazkambiyo senedimenfi tespit davasıyaklaşık ispat
-
Sistem üyeliği kapsamında yapılan ödemenin borcu sona erdirmesi
2020/1034 E. 2023/2 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Taraflar arasında üyelik sözleşmesiyle işleyen bir ticari sistem üzerinden gerçekleştirilen satışlarda, satıcı lehine düzenlenen sistem çekinin sistem üzerinden cari hesaba alacak olarak kaydedilmesi ve alacaklının bu bakiyeyi sistem içi alım yoluyla kullanması halinde, bu tutar yönünden alıcının satıcıya borcu sona ermiş sayılır; bu durumda alıcının söz konusu bakiye için açtığı menfi tespit davası kabul edilir.
menfi tespitcari hesapsistem çekiüyelik sözleşmesimahsupticari satım
-
Temsilcinin şirket hamili olduğu çeki kendisine ciro etmesi
2020/1119 E. 2023/6 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bir şirketi münferit yetkiyle temsile yetkili kılınan kişinin, temsil ettiği şirketin hamili olduğu bir kıymetli evrakı (çeki) önce kendi adına, ardından üçüncü bir kişiye ciro etmesi, temsilcinin kendisiyle işlem yapma yasağına aykırılık oluşturur. Bu işlem, temsil olunan tarafından özel olarak yetkilendirilmemiş veya işin niteliği buna elverişli değilse, temsil olunanı bağlamaz; askıdaki hükümsüzlük hali, ancak temsil olunanın icazetiyle ortadan kalkar. İcazet verilmediği sürece işlem temsil olunanı bağlamadığından, temsil olunan bu işlemden doğan…
temsil yetkisikendisiyle işlem yapma yasağıaskıdaki hükümsüzlükicazetciromenfi tespit
-
Çekin keşidecisi zayii nedeniyle iptal davası açamaz
2022/2431 E. 2022/1869 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
TTK 818/s maddesinin atfıyla uygulanan TTK 757/1 ve TTK 651/2 uyarınca, zayii nedeniyle çek iptali davasını ancak çekin hamili açabilir; çeki bizzat keşide eden kişi, kendi çekinin zayii nedeniyle iptalini isteyemez. Keşidecinin bu davayı açması hâlinde, hem aktif husumet ehliyeti hem de hukuki yarar yokluğu nedeniyle dava usulden reddedilir.
çek iptalizayiiaktif husumet ehliyetihukuki yararhamilkeşideci
-
Çek istirdadı davasında arabuluculuk dava şartı aranmaz
2022/2038 E. 2022/1721 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
TTK'nin 792. maddesi kapsamında açılan çek istirdadı davasında talep, kıymetli evrak niteliğindeki çekin iadesidir; bu talep bir miktar paranın ödenmesine ilişkin alacak veya tazminat talebi olmadığından TTK'nin 5/A maddesindeki arabuluculuk dava şartına tâbi değildir. Aynı şekilde, bir çekten dolayı borçlu olunmadığının tespitine ilişkin menfi tespit talebi de alacak veya tazminat istemine ilişkin olmadığı ölçüde arabuluculuk dava şartına tâbi olmaz.
çek istirdadımenfi tespitarabuluculuk dava şartıkıymetli evrakzayi olan çek
-
Rıza dışı elden çıkan çekte istirdat davasının ispat yükü ve kötüniyet/ağır kusur koşulu
2020/557 E. 2022/1715 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Rıza dışı elinden çıkan çekin istirdatı davasında, davacı yetkili hamil olduğunu ve çekin rızası hilafına elinden çıktığını ispatlamakla birlikte ayrıca davalının çeki kötüniyetle veya ağır kusurla iktisap ettiğini de kanıtlamak zorundadır (TTK 792). Ciro zincirinde kopukluk bulunmaması halinde davalı çeke şeklen geçerli biçimde hamildir (TTK 790) ve çeki edinme nedenini açıklama mecburiyeti yoktur. Ciro imzasının sahte olması tek başına davalının kötüniyetini veya ağır kusurunu göstermez; bu husus ispatlanamazsa istirdat talebi reddedilir.
istirdat davasıyetkili hamilkötüniyetağır kusurciro zincirimücerretlik
-
Kur farkı faturası ödendikten sonra yeniden kur farkı talep edilemez
2020/483 E. 2022/1711 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Taraflar arasındaki ticari ilişkide, bir dönem itibariyle oluşan kur farkı alacağı için düzenlenen fatura, davalı tarafça verilen ve alacaklı tarafından herhangi bir çekince ileri sürülmeden kabul edilip tahsil edilen çekle karşılandığında, o dönem için kur farkı alacağı sona erer. Bu durumda, alacaklının çekin tahsil tarihindeki kur üzerinden yeniden değerleme yaparak ödenmiş olan borcu canlandırması ve yeniden kur farkı talep etmesi mümkün değildir.
kur farkı alacağıitirazın iptaliçekle ödemeyeniden değerlemeticari satım
-
Çekte yetkili hamillik ve ispat yükünün davacıda olması
2020/584 E. 2022/1714 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa dahi, hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır. Çek kural olarak muaccel bir borcun tasfiyesi amacıyla ciro edilmiş sayılır; bunun aksini (çekin ödeme dışında bir amaçla verildiğini veya rızası dışında elinden çıktığını) iddia eden taraf bunu kanıtlamak zorundadır. İspat yükü kendisine düşmeyen tarafın (davalının), karşı ispat amacıyla delil (örn. ticari ilişkiye dayalı fatura) sunması, ispat yükünü üzerine almış olduğu sonucunu…
yetkili hamillikciro silsilesibeyaz ciroispat yüküistirdatmuaccel borç
-
Çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açamayacağı
2022/2242 E. 2022/1692 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrakın (çekin) iptalini isteme hakkı, TTK 651/2 ve TTK 757-764. maddeleri uyarınca senet üzerinde hak sahibi olan hamile aittir; çekin keşidecisi, hesap sahibi olsa da hamil sıfatını taşımadığından zayi nedeniyle iptal davası açamaz. Keşideci, çalınan/kaybolan boş çekin doldurularak ibrazı halinde hak talep eden hamile karşı İİK 72 uyarınca olumsuz tespit davası açabilir. Ayrıca kıymetli evrak niteliğini haiz olmayan tamamen boş (imzasız) çek yapraklarının iptalinin istenilmesinde hukuki yarar bulunmaz.
çek iptalizayi nedeniyle iptalaktif husumet ehliyetihukuki yararhamil sıfatıkeşideci
-
Çekin bankaya tahsile verilip ibraz edilmemesinde bankaya husumet
2019/2201 E. 2022/1657 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Tahsil amacıyla bankaya verilen çekin ibraz edilmeyip hüküm ve kıymetinin yok olması nedeniyle doğrudan banka aleyhine açılan davada, davacının öncelikle çek borçlusuna başvurarak (dava veya icra takibi yoluyla) alacağını tahsile çalışması ve bu girişimin sonuçsuz kalması gerekir; bu yol tüketilmeden doğrudan bankaya karşı açılan davada zarar doğma şartı henüz gerçekleşmemiş olur ve dava reddedilir. Ayrıca banka, kendisine tahsile verilen çekleri ibraz etmeme konusunda genel kredi sözleşmesindeki yetkiye dayanarak sorumluluktan kurtulamaz; bu nedenle…
itirazın iptalikambiyo senediçekin ibrazızarar doğma şartıgenel kredi sözleşmesiteminat senedi
-
Çekte keşideci imzasının sahteliği - mutlak defi ve ispat yükü
2020/448 E. 2022/1670 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
İmza inkarına dayalı menfi tespit davasında, keşideci imzasının sahteliği mutlak def'i niteliğinde olup senedi elinde bulunduran herkese (iyiniyetli hamil dahi olsa) karşı ileri sürülebilir; imzanın borçluya ait olduğunu ispat yükü takibe başlayan alacaklıya aittir ve bu ispat yükümlülüğü yerine getirilemezse çek keşideciyi bağlamaz. Davalı tarafın ilk derece mahkemesinde ileri sürmediği iddia ve delillere istinaf aşamasında dayanması, HMK 357 uyarınca dinlenemez.
menfi tespit davasımutlak def'iimza inkarıispat yükügrafolojik incelemeişlemden kaldırma (HMK 150)
-
Çekte imza itirazı kesinleşse de menfi tespitte hukuki yarar sürer
2020/867 E. 2022/1612 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
İcra takibine konu çekte imzaya itirazın icra hukuk mahkemesince kabul edilerek takibin durdurulmasına ilişkin kararın kesinleşmiş olması, bu kararın takip hukukuna özgü olup maddi anlamda kesin hüküm niteliği taşımaması nedeniyle, borçlunun aynı çeke dayalı olarak menfi tespit davası açmasındaki hukuki yararını ortadan kaldırmaz.
menfi tespit davasıhukuki yararimzaya itirazmaddi anlamda kesin hükümicra hukuk mahkemesi kararı
-
Çeki ödeyen muhatap bankaya karşı erken açılan tazminat davası
2020/452 E. 2022/1622 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Takas odası yönetmeliği ve bankalar arası protokol hükümleri, çeki fiziken kabul etmeyen muhatap bankanın hukuki sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Ancak ödeme yasağına rağmen ödenen bir çek nedeniyle muhatap bankaya karşı tazminat davası açılabilmesi için, alacaklının önce çeki bankaya ibraz ederek tahsil eden hamile karşı dava açması ve bu hamile karşı yasal yolları tüketmesi gerekir; bu yollar tüketilip alacak tahsil edilemediğinde muhatap bankaya karşı dava açılabilir. Bu sıra izlenmeden açılan dava erken açılmış olup reddedilmelidir.
çeködemeden men kararıtakas odası protokolümuhatap banka sorumluluğuerken açılan davahukuki yolların tüketilmesi
-
Çek bedelinin avans olarak verildiğinin ispatı yükü davacıdadır
2020/335 E. 2022/1635 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Çek, bir ödeme aracı olarak aksi ispatlanmadıkça mevcut bir borcun ödenmesi karinesini taşır; çekin avans veya farklı bir amaçla verildiğini iddia eden taraf bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Tarafın kendi ticari defterlerinde tek taraflı olarak alacaklı gösterilmesi, karşı tarafın defter kayıtlarıyla desteklenmedikçe bu iddiayı ispata yeterli değildir.
cari hesapticari defterispat yüküçek karinesibilirkişi incelemesimahsup fişi
-
Limit ipoteğinde takip miktarının ipotek limitini aşamayacağı
2020/1073 E. 2022/1577 K. ·
İtirazın iptalidiğer
Ticari satımdan kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takipte, borçlunun temerrüde düşürüldüğüne ilişkin belge sunulmadığı ve alacağa dayanak çeklerin zamanaşımına uğradığı hallerde, zamanaşımına uğramış çeklerin keşide/ibraz tarihleri temerrüt tarihi olarak esas alınamaz; borçlu yalnızca borç aslından sorumlu tutulur. Eski TTK/BK döneminde tesis edilmiş ipotek sözleşmelerinde kararlaştırılan akdi faiz oranı, TTK 8/1 uyarınca ticari işlerde serbestçe belirlenebileceğinden, sonradan yürürlüğe giren TBK'nın…
itirazın iptaliipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takipüst sınır (limit) ipoteğitemerrützamanaşımına uğramış çekakdi faiz
-
Çek bedelinin tahsili için önce müracaat borçlularına başvurulmalı
2020/717 E. 2022/1579 K. ·
Tazminatdüzelterek yeniden esas hakkında hüküm
Karşılıksız çek nedeniyle bankaya karşı açılan tazminat davasında, davacının zararının gerçekleştiğinin kabulü için önce keşideci, lehtar ve cirantalar dahil tüm müracaat borçlularına karşı bütün hukuki yollara (icra takibi, iflas talebi, dava vb.) başvurulmuş ve bu yollara rağmen çek bedelinin tahsil edilememiş olması gerekir; sadece kambiyoya mahsus icra takibinin sonuçsuz kalması veya karşılıksız çek suçundan şikayetçi olunması bu yolların tüketildiği anlamına gelmez. Bu koşullar gerçekleşmeden açılan dava erken açılmış olur ve bu nedenle reddedilir;…
karşılıksız çekbankanın çek hesabı açma yükümlülüğüzararın gerçekleşmesi koşulumüracaat borçlularıhukuki yolların tüketilmesierken açılan dava
-
Keşideci hamil sıfatı olmadan zayi nedeniyle çek iptali isteyemez
2022/2132 E. 2022/1568 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi
Zayi nedeniyle kıymetli evrak (çek) iptali davasını açmakta hukuki menfaati olan kişi, senede bağlı alacak hakkına sahip olan hamildir; keşidecinin böyle bir dava açma hakkı yoktur. Çek olarak nitelendirilebilmesi için senedin kanunda öngörülen zorunlu unsurları taşıması gerekir; henüz doldurulmamış boş çek yaprakları kıymetli evrak vasfı taşımadığından, bunların keşideci şirketin yetkilisi elinde bulunması, o kişiye hamil sıfatı kazandırmaz. Hamil sıfatı bulunmayan kişinin açtığı zayi nedeniyle çek iptali davası, hukuki yarar (dava şartı) yokluğu…
çek iptalizayi nedeniyle kıymetli evrak iptalihamil sıfatıhukuki yarardava şartıkeşideci
-
Süresinde ibraz edilmeyen çekte sebepsiz zenginleşmeye dayalı sorumluluk
2022/2131 E. 2022/1562 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Çekin ibraz süresi içinde bankaya ibraz edilmemesi nedeniyle kambiyo hukukuna dayalı müracaat hakkını kaybeden hamil, TTK 732. madde uyarınca sebepsiz zenginleşme hukuki sebebine dayanarak keşideciye başvurabilir; hukuki sebebin belirlenmesi tarafların değil hakimin görevi olduğundan, davacının dava dilekçesinde farklı bir hukuki nitelendirme yapmış olması, mahkemenin sebepsiz zenginleşme hükümlerini uygulamasını taleple bağlılık ilkesine aykırı kılmaz. Kira sözleşmesinde bizzat taraf olmayan ancak kiracıların ortağı/yetkilisi sıfatıyla kira borcuna…
itirazın iptalikambiyo senediibraz süresisebepsiz zenginleşme (TTK 732)hukuki nitelendirmetaleple bağlılık ilkesi
-
Çalıntı çekin faktoring şirketince iktisabında ağır kusur değerlendirmesi
2020/156 E. 2022/1508 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Rıza hilafına elden çıkan çekin istirdadı talebiyle açılan davada, çeki elinde bulunduran hamilin (özellikle faktoring şirketinin) kötüniyetli veya iktisapta ağır kusurlu olup olmadığı belirlenirken; çekteki imzanın gerçek hamile ait olup olmadığı, çekle ilgili sürmekte olan ceza soruşturma/davaları ve faktoring şirketinin ilgili özel mevzuat (6361 sayılı Kanun, Yönetmelik, BDDK Genelgeleri) çerçevesinde alacağın/faturanın gerçekliğini araştırma yükümlülüğünü yerine getirip getirmediği eksiksiz incelenmeden sonuca gidilemez; bu hususlar araştırılmadan…
çek istirdadıTTK 792kötüniyetle iktisapağır kusurla iktisapfaktoring sözleşmesiciro silsilesi
-
Sahte kimlikle alınan çek karnesinden temlik alanın sorumluluğu
2020/832 E. 2022/1460 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
İmza itirazında imzanın borçluya ait olduğunu ispat külfeti, takibe başlayan ve imzanın borçluya ait olduğunu iddia eden alacaklıya/temlik alana aittir. Üçüncü kişinin, gerçek kişinin kaybettiği kimlik belgesindeki fotoğrafı değiştirerek temin ettiği sahte kimlikle bankadan çek karnesi alması ve bu çeklerin piyasaya sürülmesi halinde, gerçek kişinin bu işlemlerde imzası bulunmadığı ve çek karnesini kullanmadığı yöntemince yapılan bilirkişi incelemesi ve ceza mahkemesi tespitleriyle sabit olduğunda, bu sahte çeklerden doğan banka sorumluluk tutarından…
menfi tespitimza itirazıispat yüküsahte kimliktemlikçek karnesi
-
Çeklerin ödenmemesi için ihtiyati tedbir talebinin yaklaşık ispat yokluğunda reddi
2022/1929 E. 2022/1446 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Menfi tespit davasında çeklerin ödenmesinin önlenmesi için ihtiyati tedbir talep edildiğinde, İİK 72 vd. hükümleri yanında HMK 389 vd. maddeleri de uygulanır; talep eden taraf, çeklerin iddia edilen ticari ilişki (mal tedariki) karşılığında verildiğini ve davanın esası yönünden haklılığını yazılı delille yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. Çekin tacir çeki olması ya da çek fotokopisi sunulması tek başına bu ispatı sağlamaz; yazılı delil bulunmadığında ve uyuşmazlık yargılamayı gerektirir nitelikteyse ihtiyati tedbir talebi reddedilir.
ihtiyati tedbirmenfi tespit davasıyaklaşık ispatödemeden men kararıtacir çeki
-
Kefilin imzalamadığı sonraki kredi sözleşmesinden sorumsuzluğu
2020/219 E. 2022/1422 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Süresiz genel kredi sözleşmesi kapsamında kefil olunan sonraki dönemde, banka tarafından asıl borçluya farklı (kefilin imzalamadığı ve önceki sözleşmeye atıf yapmayan) bir genel kredi sözleşmesi kapsamında yeni kredi kullandırılmışsa, eski sözleşmenin kefili bu yeni kredi borcundan sorumlu tutulamaz. Gayrinakit kredilerden (çek, teminat mektubu) kaynaklanan depo taleplerinden kefilin sorumlu tutulabilmesi için, sözleşmede kefilin bu tür sorumluluğuna dair açık hüküm bulunması gerekir. Çeke ilişkin depo talebi bakımından, 5941 sayılı Çek Kanunu…
müteselsil kefaletgenel kredi sözleşmesiitirazın iptalihesap kat ihtarıkötüniyet tazminatıicra inkar tazminatı
-
Bedelsiz kalan çeklerde menfi tespit ve istirdat talebi
2020/235 E. 2022/1430 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Peşin satış karinesi uyarınca, satılan malın bedeli olarak verilen çek/nakdin avans niteliğinde olduğunu iddia eden taraf bunu yazılı delille kanıtlamalıdır. Malın teslimine ilişkin taraflarca sonradan yapılan sözleşme ile çek bedelinin teslim edilecek mala karşılık mahsup edilmesi kabul edilmişse, teslim borcu yerine getirilmediği takdirde çek bedelsiz kalır ve çek borçlusunun menfi tespit ile ödenen bedelin istirdatı talebi kabul edilir.
menfi tespitistirdatpeşin satış karinesibedelsiz çekprotokol/sözleşme ile alacağın mahsubuteslim borcu