Madde 1458 — II - Geçmişe etkili sigorta
(1) Sigorta, sigorta koruması sözleşmenin yapılmasından önceki bir tarihten itibaren sağlanacak şekilde yapılabilir. Ancak, rizikonun gerçekleştiği veya gerçekleşme ihtimalinin ortadan kalkmış olduğu, sözleşmenin yapılması sırasında, sigortacı ile sigorta ettiren ve sigortadan haberi olmak şartıyla, sigortalı tarafından biliniyorsa sözleşme geçersizdir. Rizikonun gerçekleştiği veya gerçekleşme ihtimalinin ortadan kalktığının sigorta ettiren veya sigortalı tarafından bilinip sigortacı tarafından bilinmediği durumlarda, sigortacı sözleşme ile bağlı olmamakla birlikte, ödenmesi gereken primin tamamına hak kazanır.
Madde gerekçesi
Dikkat: Bu gerekçe kanun tasarısına yazılmıştır. Maddenin yürürlükteki metni o günden bu yana değişmiştir (i̇çeri̇k deği̇şi̇kli̇ği̇). Gerekçe, güncel metnin değil tasarı metninin açıklamasıdır.
Geçmişe etkili sigorta 6762 sayılı Kanunun 1279 uncu maddesinde düzenlenmiştir. Ancak, bu düzenlemede tersten gelen bir yaklaşımla hangi hallerde geçmişe dönük sigorta yapılamayacağı belirtildiğinden, Tasarının bu maddesinde öncelikle sigortacının sorumluluğunun sözleşmenin yapıldığı tarihten önceki bir zamanda da başlayabileceği açıklanmıştır. Daha çok nakliyat sigortalarında rastlanılan bu durumun maddede belirtilen hallerde diğer sigortalar için de uygulanabilmesi mümkündür. Mevcut düzenlemeden farklı olarak maddede, “sigortadan faydalanan” ifadesi yerine sigorta terminolojisine uygun olarak “sigortalı” ifadesine yer verilmiştir. Ayrıca, sigortalının bilgisi ile sözleşmenin hükümsüz kılınması, sigortalının sözleşmenin varlığından haberdar olması şartına bağlanmıştır. Zira, sigortalı sözleşmenin tarafı olmadığından, gerçekleşen riziko ile ilgili bir sözleşmenin yapılmış olup olmadığını bilemeyebilir. Dolayısıyla, rizikonun gerçekleştiğinden haberdar olan sigortalı sözleşmeden haberdar değilse, sadece onun bilgisi nedeniyle sözleşmenin hükümsüz olmasından ve sigortacının primin tamamına hak kazanmasından bahsedilemeyecektir.
Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu
Eski TTK (6762) karşılığı
m.1278 kismen — Zarar sigortaları ↔ Mal sigortası
Mukavelede aksine hüküm olmadıkça sigortacı, sigorta ettiren veya sigortadan faydalanan kimsenin yahut fiillerinden hukukan mesul bulundukları kimselerin kusurlarından doğan hasarları tazmin ile mükelleftir. Fakat hiçbir halde sigortacı sigorta ettiren veya sigortadan faydalanan kimsenin kasdından veya aksi mukavelede yazılı değilse sigorta edilen malın ayıbından doğan hasarları tazmine mecbur olmaz.
Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.
İlişkili kararlar
Bu maddeye bağlı onaylı karar henüz yok. Yeni kayıtlar aylık bültenle duyurulacak → bülten.
Güncel gelişmeler
Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.
Kendinizi test edin
Beyan yükümlülüğü ihlali nedeniyle kasıtlı sigorta ettirene karşı caymada (TTK m.1441) ile, rizikonun gerçekleştiğini bilen sigorta ettirenle yapılan geçmişe etkili sigortada (TTK m.1458) sigortacının prim hakkı bakımından fark nedir?
- m.1441'de sigortacı yalnızca rizikoyu taşıdığı süreye ait prime; m.1458'de ise ödenmesi gereken primin tamamına hak kazanır
- Her iki hükümde de sigortacı, ödenmesi gereken primin tamamına hak kazanır
- m.1441'de primin tamamına; m.1458'de yalnızca işlemiş güne ait prime hak kazanır
- Her iki hükümde de sigortacı hiçbir prime hak kazanamaz, ödenen prim iade edilir
- m.1441'de prim farkına; m.1458'de işlemeyen günlere ait iadeye hak kazanır
Cevabı ve açıklamayı göster
Doğru cevap: A
TTK m.1441'de sigortacı, kasıtlı sigorta ettirene karşı caymada yalnızca rizikoyu taşıdığı süreye ait prime hak kazanır. Buna karşılık m.1458'de (geçmişe etkili sigorta), rizikonun gerçekleştiğini veya gerçekleşme ihtimalinin ortadan kalktığını sigorta ettiren/sigortalı bilip sigortacı bilmiyorsa, sigortacı sözleşmeyle bağlı olmamakla birlikte ödenmesi gereken primin TAMAMINA hak kazanır. Doğru cevap A'dır. İki hükmün prim ölçüsü farklı olduğundan, eşitleyici veya ölçüleri ters kuran seçenekler hatalıdır.
Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-1458 — erişim: 20.07.2026