Madde 1413 — 8. Fesih ve cayma / a) Olağanüstü durumlarda fesih
(1) Sigortacının, konkordato ilan etmesi, ilgili sigorta dalına ilişkin ruhsatının iptâl edilmesi veya sözleşme yapma yetkisinin kaldırılması gibi hâllerde; sigorta ettiren, bu olguları öğrendiği tarihten itibaren bir ay içinde sigorta sözleşmesini feshedebilir.
(2) Primlerin tamamını ödememişken sigorta ettiren konkordato ilan etmişse, sigortacı, bunu öğrendiği tarihten itibaren, bir aylık bildirim süresine uyarak, sigorta sözleşmesini feshedebilir.
(3) Zorunlu sigortalar ile prim ödemesinden muaf hâle gelmiş can sigortalarına ikinci fıkra uygulanmaz.
Madde gerekçesi
Sürekli borç ilişkisi doğuran sözleşmelerde güven ilişkisi büyük önem arz eder. Bu nedenle bir çok düzenlemede, bu ilişkinin ortadan kalktığı haller haklı neden olarak görülmüş ve taraflara sözleşmeyi sona erdirebilme hakkı tanınmıştır. Sigorta sözleşmeleri ise güven ilişkisinin en yoğun yaşandığı sözleşmelerdir. Güven ilişkisinin ortadan kalkması borç ihlallerine veya öngörülemeyen ifa güçlüklerine dayanabilir. Herhangi bir borç ihlali olmasa dahi sözleşmenin kurulduğu sırada mevcut olan şartlarda sözleşmenin devamı sırasındaki değişiklikler yaşanabilir. Tasarının bu maddesi ile, özellikle Sigorta Murakabe Kanununa göre mali bünye zafiyeti içinde olan veya sigortalıların hak ve menfaatlerini yeteri derecede koruyamadıkları için ruhsatları iptal edilen veya sözleşme yapma yetkileri kaldırılan ya da konkordato ilân eden şirketlerin bu durumlarının sigorta ettirenler bakımından haklı fesih nedeni sayılacağı öngörülmüştür. Diğer taraftan, sigortalı lehine yorum ilkesi çerçevesinde eşitlik ilkesi her ne kadar sigorta sözleşmelerinde sigortalı lehine bozulmuşsa da sigortacının da korunması gereken menfaatleri vardır. Bu nedenle, madde ile, prim ödeme borçlusu durumundaki sigorta ettirenin konkordato ilân etmesinin de, ilke olarak, sigortacı için haklı fesih nedeni olacağı düzenlenmiştir.
Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu
Eski TTK (6762) karşılığı
m.None yeni hukum — Sigorta genel ↔ Umumi + Mal umumi hükümler
Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.
İlişkili kararlar
Bu maddeye bağlı onaylı karar henüz yok. Yeni kayıtlar aylık bültenle duyurulacak → bülten.
Güncel gelişmeler
Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.
Kendinizi test edin
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'na göre, sigortacının konkordato ilan etmesi, ilgili sigorta dalına ilişkin ruhsatının iptal edilmesi veya sözleşme yapma yetkisinin kaldırılması hâllerinde fesih bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Sözleşme bu hâllerde kendiliğinden sona erer; tarafların ayrıca fesih beyanında bulunmasına gerek yoktur.
- Sigorta ettiren, bu olguları öğrendiği tarihten itibaren bir ay içinde sigorta sözleşmesini feshedebilir.
- Sigortacı, durumu öğrendiği tarihten itibaren bir ay içinde sözleşmeyi feshedebilir.
- Sigorta ettiren, bu olguların gerçekleştiği tarihten itibaren üç ay içinde sözleşmeyi feshedebilir.
- Sigorta ettiren, ancak rizikonun gerçekleşmesinden sonra ve bir hafta içinde sözleşmeyi feshedebilir.
Cevabı ve açıklamayı göster
Doğru cevap: B
TTK m.1413/1 uyarınca, sigortacının konkordato ilan etmesi, ilgili sigorta dalına ilişkin ruhsatının iptal edilmesi veya sözleşme yapma yetkisinin kaldırılması gibi hâllerde sigorta ettiren, bu olguları öğrendiği tarihten itibaren bir ay içinde sözleşmeyi feshedebilir. Sürenin başlangıcı olgunun gerçekleştiği an değil, sigorta ettirenin öğrendiği andır. A şıkkı bu durumu sigortacının iflasında sözleşmenin kendiliğinden sona ermesini düzenleyen m.1418 ile karıştırmaktadır. C şıkkı fesih hakkını yanlışlıkla sigortacıya tanımaktadır. D şıkkı süreyi ve başlangıç anını yanlış vermektedir. E şıkkı, m.1417'deki teminat istemine ilişkin bir haftalık süreyi buraya taşımaktadır. Genel görüşe göre hüküm, sigortacının mali güvenilirliğinin sarsıldığı hâllerde zayıf taraf konumundaki sigorta ettirene sözleşmeden kurtulma imkânı tanır.
Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-1413 — erişim: 20.07.2026