Kıymetli evrak (kambiyo)
TTK 645-849 · 5941 sK · 2488 karar (agac.json bildirimi: 1136)
Alt başlıklar:
Çek 687Bono 274Kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali ve genel hükümler 129Nama, emre ve hamiline yazılı senetler 13Kambiyo senedinde sebepsiz zenginleşme 23
Usul yaprakları:
Görev ve yetki 127Hak düşürücü süre 75Zamanaşımı 19Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 182
-
Tüketici işleminden kaynaklanan senette ihtiyati hacze itiraz
2020/932 E. 2020/775 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Tüketici işleminden kaynaklanan ve kıymetli evrak niteliğindeki bir senet, kanunun aradığı nama yazılı şekil şartına uyulmadan emre yazılı olarak düzenlenmişse ve senede konu ilişkinin bir tüketici işleminden kaynaklandığına ilişkin ayrı bir yargılama (tüketici mahkemesinde açılan dava) devam ediyorsa, bu senet mücerret kambiyo ilişkisi/mücerret borç ikrarı olarak değerlendirilemez; tüketici borçlu, senetten kaynaklanan ilişkiye dayalı defilerini alacaklıya veya cirantaya karşı da ileri sürebilir. Bu durumda ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın…
ihtiyati hacizihtiyati hacze itiraztüketici işlemimücerret borç ikrarıkambiyo ilişkisinama yazılı senet
-
Çek istirdadı davasında arabuluculuk dava şartı aranamaz
2020/830 E. 2020/787 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Çek istirdatı talebine ilişkin davalarda, çekin tahsili halinde bedelinin istirdatına dönüşmesi terditli bir talep olsa da, davanın konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak niteliğinde değildir; bu nedenle TTK 5/A maddesi kapsamındaki arabuluculuk dava şartı, çek istirdatı davaları için aranamaz.
çek istirdadıdava şartıarabuluculukterditli talepusulden ret
-
Durum ve koşul değişikliği nedeniyle tedbirin kaldırılması kararına kanun yolu kapalıdır
2020/920 E. 2020/792 K. ·
İhtiyati tedbiristinaf başvurusunun usulden reddi
İhtiyati tedbirin durum ve koşulların değişmesi nedeniyle kaldırılması talebinin reddine ilişkin kararlara karşı kanun yolu açık değildir; HMK 395/2 ve 396/2 maddeleri, itiraza ilişkin HMK 394. maddenin kanun yolunu düzenleyen beşinci fıkrasına atıf yapmamıştır ve bu durum kanun koyucunun bilinçli tercihidir. Bu nedenle teminat karşılığı veya durum/koşul değişikliği nedeniyle tedbirin kaldırılması taleplerine ilişkin kararlara karşı istinaf yoluna başvurulamaz; yorum yoluyla kanun yolu ihdas edilemez.
ihtiyati tedbirdurum ve koşulların değişmesiihtiyati tedbire itirazkanun yolumeşru hamilkambiyo senedi
-
Süresinde sunulmayan delil listesi dikkate alınmaz, menfi tespit reddedilir
2020/611 E. 2020/786 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Dava ve cevap dilekçelerinde hiç delil bildirilmemişse, taraf ön inceleme duruşmasında verilen kesin mehil içinde delil listesi sunsa bile bu deliller (tanık, yemin vb.) HMK 145/1'deki istisna koşulları (yargılamayı geciktirmeme, kusursuzluk) oluşmadıkça tahkikatta dikkate alınamaz; delil bildirimi kural olarak dilekçelerin teatisi aşamasıyla sınırlıdır. Çekin bedelsiz kaldığı (avans olarak verildiği) iddiası, çekin ödeme vasıtası olması karşısında yazılı delille ispatlanmalıdır; bu ispat sağlanamazsa menfi tespit davası reddedilir.
menfi tespitdelil bildirimidilekçelerin teatisisonradan delil gösterilmesikesin süreispat yükü
-
Bonoya dayalı ihtiyati hacizde genel kredi sözleşmesindeki yetki şartı uygulanmaz
2020/914 E. 2020/778 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Bonoya dayalı olarak yapılan ihtiyati haciz talebinde yetkili mahkeme, talebin dayandığı hukuki ilişkiye göre belirlenir; talep bonoya dayanıyorsa taraflar arasındaki ayrı bir sözleşmedeki (genel kredi sözleşmesi gibi) yetki şartı uygulanmaz. Bu durumda İİK 50 atfıyla HMK hükümleri çerçevesinde borçlunun yerleşim yeri, bononun keşide yeri veya ödeme yeri esas alınır; dayanak senette yetkili yer kararlaştırılmamışsa ve borçlunun adresi ile senedin düzenleme yeri aynı ise, alacaklı kendi ikametgahında ihtiyati haciz talep edemez.
-
Muhatap bankanın sehven yaptığı çek iptali işlemi geri alınırsa dava konusuz kalmaz
2020/924 E. 2020/790 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Muhatap bankanın çeki kullanılmadığından iptal ettiğine ilişkin bildirimin sonradan maddi hata neticesi verildiğinin ve iptal şerhinin kaldırılarak çekin ödemeye açık konuma getirildiğinin anlaşılması halinde, bu bildirime dayanılarak verilen konusuz kalma kararı yerinde olmaz; ilan yapılmış ve iptal talebine itiraz edilmemiş olması koşuluyla zayii nedeniyle çek iptali koşulları gerçekleşmiş sayılır ve davanın esası hakkında iptal kararı verilir.
zayii nedeniyle çek iptalihasımsız davakonusuz kalmaödeme yasağı (ödemeden men)ilanmaddi hata
-
Menfi tespit davasında yaklaşık ispat şartı gerçekleşmeyince ihtiyati tedbir kaldırılır
2020/888 E. 2020/776 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Menfi tespit davasında ihtiyati tedbir talebi değerlendirilirken, çekin ödeme vasıtası olduğu ve peşin satış karinesi göz önünde bulundurulur; davacı, davanın esası yönünden haklılığını yaklaşık olarak ispat edemezse (HMK 390/3) ihtiyati tedbir koşulları oluşmamış sayılır ve tedbir kaldırılır. Dava derdest olduğu sürece, tedbir nedeniyle yatırılan teminatın hemen iadesi talebi HMK 392 uyarınca reddedilir.
ihtiyati tedbirmenfi tespityaklaşık ispatçekin ödeme vasıtası olması karinesipeşin satış karinesiteminat
-
Hamiline yazılı çalıntı çekte istirdat şartlarının ispatı
2018/2572 E. 2020/752 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Hamiline yazılı bir çekin rızası hilafına hamilin elinden çıkması halinde, çeki elinde bulunduran yeni hamilin çeki geri vermekle yükümlü olması için davacı hamilin, yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu ispat etmesi gerekir; çekin yalnızca icra takibine/ihtiyati haciz talebine konu edilmiş olması ve hakkında ödemeden men-ihtiyati tedbir kararı bulunması, tek başına kötü niyet veya ağır kusur karinesi oluşturmaz.
istirdathamiline yazılı çekiktisapta ağır kusurkötü niyetispat yüküödemeden men kararı
-
Ticari satımda mal tesliminin ispatı ve savunmanın genişletilmesi yasağı
2018/1807 E. 2020/738 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Ticari satımdan kaynaklanan alacak davalarında, yazılı sözleşme bulunmasa da fatura konusu mal veya hizmetin teslim edildiğini ispat külfeti davacı satıcıya aittir; ancak bu ispat, faturadaki teslim alan imzası dışında dolaylı delillerle (yazışmalar, kısmi ödemeler, karşı tarafın kısmi kabulü) de yerine getirilebilir. Yargılama sırasında ihtarata rağmen ticari defterlerini sunmayan taraf, kendi defterine delil olarak dayanamaz. Cevap süresinden sonra, karşı tarafın açık muvafakatı bulunmaksızın ileri sürülen yeni deliller (çek, yemin teklifi) savunmanın…
itirazın iptaliispat külfetiticari deftersavunmanın genişletilmesiyemin teklififatura
-
Çek istirdatında ispat yükü ve mücerretlik ilkesi
2018/1885 E. 2020/737 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
TTK 792 uyarınca açılan çek istirdatı davasında, çekin elinden çıktığını ileri süren hamil, yetkili hamil olduğunu ve çekin rızası hilafına elinden çıktığını ispatlamakla birlikte, ayrıca çeki elinde bulunduran son hamilin çeki kötüniyetle iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu da ispatlamak zorundadır; çeki elinde bulunduran kişinin edinme nedenini açıklama mecburiyeti yoktur, aksi kabul çekin mücerretlik vasfını ortadan kaldırır. Bu ispat yükü yerine getirilmezse davanın reddi gerekir. Ayrıca TTK 792 uyarınca açılan çek istirdatı…
çek istirdatıyetkili hamilciro silsilesikötüniyetle iktisapağır kusurmücerretlik ilkesi
-
Rıza dışı elden çıkan çekte kötüniyet ispatı davacıya aittir
2018/1797 E. 2020/689 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir çek herhangi bir şekilde (örneğin çalınma yoluyla) hamilinin elinden rıza dışı çıkmışsa, çeki elinde bulunduran sonraki hamilin çeki geri vermesi ancak çeki kötüniyetle iktisap ettiğinin veya iktisapta ağır kusurlu olduğunun ispatlanması halinde mümkündür; bu ispat yükü istirdat talep eden davacıya aittir. Çeki elinde bulunduran hamilin çeki ne şekilde edindiğini açıklama yükümlülüğü bulunmadığından, bu konuda açıklama yapmaması tek başına kötüniyet göstergesi sayılmaz; geçerli bir ciro silsilesi bulunduğu sürece hamil, kötüniyeti ispatlanmadıkça…
çek istirdadıkötüniyetli iktisapağır kusurmücerretlikimzaların istikläli prensibiyetkili hamil
-
Karşılıksız çekte TTK 732 uyarınca sebepsiz zenginleşmenin ispatı
2020/606 E. 2020/639 K. ·
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddi
Çekin süresinde bankaya ibraz edilmemesi nedeniyle hamilin kambiyo hukukundan doğan haklarını yitirmesi halinde, hamil TTK 732 uyarınca keşideciden sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre alacağını talep edebilir; ancak bu durumda ispat külfeti, hamilin zararına zenginleşmediğini kanıtlamak üzere keşideciye (davalıya) aittir. Keşideci, çekin hatır çeki niteliğinde düzenlendiğini ve lehdarın taahhüt ettiği edimi (somut olayda eğitim hizmetini) yerine getirmediğini yazılı delillerle ispatlarsa, sebepsiz zenginleşmediği kabul edilir ve alacak davası…
sebepsiz zenginleşmekambiyo senedi (çek)hamilkeşideciibraz süresihatır çeki
-
Rehinle temin edilmiş alacak için kambiyo senedine dayalı ihtiyati haciz
2020/710 E. 2020/644 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir alacak aynı zamanda rehinle (ipotekle) temin edilmiş olsa dahi, alacaklı için ayrıca kambiyo senedi (bono) düzenlenmişse, İİK 167. madde gereğince alacaklı rehine başvurmaksızın kambiyo senedine mahsus icra takibi yapabilir ve bu alacak için ihtiyati haciz talep edebilir; kanunda alacaklıya rehin ile kambiyo senedi arasında tercih zorunluluğu öngörülmemiştir, bu nedenle rehinle temin edilmiş olma itirazı ihtiyati haciz kararına itiraz sebebi olarak kabul edilmez.
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazkambiyo senedine mahsus takiprehinle temin edilmiş alacakİİK 167İİK 45
-
Yetkisiz temsilcinin çeke imzasından şahsen sorumluluğu
2019/1229 E. 2020/620 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bir çekte keşideciyi temsilen imza atan kişinin imza tarihinde temsil yetkisi sona ermişse, TTK 678 ve 818/1-c uyarınca çek bedelinden bizzat şahsen sorumlu tutulur. Bu kişinin, çekin temsil yetkisinin devam ettiği tarihte (ileri tarihli olarak) düzenlendiğini ispat yükü kendisindedir; aslı sunulmayan ve her zaman düzenlenebilecek nitelikte belgeler bu ispatı sağlamaya yeterli değildir. Alacaklının önce keşideci ve lehdar aleyhine icra takibine girişip sonuç alamamış olması hâlinde, yetkisiz temsilciye karşı doğrudan dava açılması hakkın kötüye…
yetkisiz temsilcitemsil yetkisinin sona ermesiçekten şahsen sorumlulukileri tarihli çekispat yükühakkın kötüye kullanılması
-
Bono ön yüzündeki ikinci imza avaldir; şirket yetkilisi şahsen sorumludur
2020/687 E. 2020/608 K. ·
İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bonoda sorumluluk keşidecinin atacağı tek imza ile doğar; bononun ön yüzüne muhatap veya keşideci imzaları dışında konan ikinci (fazladan) imza, zorunlu bir unsur olmayıp aval beyanı sayılır. Şirket adına bono tanzim eden yetkilinin, şirket kaşesi üzerindeki imzasının yanı sıra ayrıca açığa attığı ikinci imza kendisini avalist konumuna sokar ve bu durumda şirket yetkilisi bonodaki borçtan keşideci gibi şahsen sorumlu olur; bu nedenle senette birden fazla imza bulunması halinde imzalardan birinin şirket, diğerinin şirket yetkilisi adına atıldığının…
bonoavalkeşideciihtiyati hacizmüteselsil sorumlulukTTK 776/g
-
Çek istirdatı davası zorunlu ticari arabuluculuk dava şartına tabi değildir
2020/652 E. 2020/587 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
TTK 792. madde uyarınca çek istirdatı istemine ilişkin davalar, konusu bir miktar paranın ödenmesi olmadığından TTK m.5/A'daki zorunlu ticari arabuluculuk dava şartına tabi değildir. Çek bedelinin dava sırasında tahsil edilmesi ihtimaline karşı terditli olarak ileri sürülen çek bedeli istirdatı/menfi tespit talebi de, asıl talep olan çek istirdatı isteminin kabulüne bağlı olduğundan bu durumu değiştirmez.
çek istirdatımenfi tespitzorunlu ticari arabuluculukdava şartıterditli talep
-
Çek bedeli istirdatı davasında zorunlu arabuluculuk şartı
2020/642 E. 2020/586 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talebine ilişkin ticari davalarda (çek bedelinin istirdatı ile maddi-manevi tazminat istemi dahil), 01/01/2019 tarihinden sonra açılan davalarda TTK m.5/A gereği dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır; bu şart yerine getirilmeden açılan dava, dava şartı yokluğundan usulden reddedilir.
zorunlu arabuluculukdava şartıçek istirdatıticari davausulden ret
-
Ciro zincirinin kopuk olması senedin kambiyo vasfını kaldırmaz
2018/1184 E. 2020/562 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Kambiyo senedinde ciro zincirinin kopuk olması veya zorunlu unsuru olmayan bir cirantaya ait imzanın sahte olması, senedin kambiyo senedi vasfını ortadan kaldırmaz; imzaların istiklali ilkesi gereği bu durum sadece imzası sahte olan cirantanın sorumluluğunu ve lehdar tarafından yapılmayan ciro ile sonraki ciroların geçersizliğini doğurur, keşideci ve aval verenin lehdara karşı sorumluluğunu etkilemez. Senedin teminat amacıyla verildiği iddiası, bunu ileri süren tarafça HMK 200. madde uyarınca senet ile aynı nitelikte yazılı delillerle ispatlanmalıdır;…
menfi tespit davasıkambiyo senediciro silsilesiimzaların istiklali ilkesiavalteminat senedi iddiası
-
Geriye ciro edilen çekte önceki cirantanın sorumluluğunun kalkması
2018/706 E. 2020/556 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
TTK 788/3 uyarınca bir çek, keşideci veya çekten dolayı borçlu olanlardan biri lehine ciro edilebilir ve bu kişiler çeki yeniden ciro edebilir; bu düzenleme alacaklı-borçlu sıfatlarının birleşmesiyle borcun düşeceği kuralına istisna getirir. Bu nedenle çekin keşideciye geriye ciro edilip keşideci tarafından yeniden tedavüle çıkarılması halinde, ilk tedavül sırasında ciranta olan kişinin hamile karşı sorumluluğu ortadan kalkmaz; ciro silsilesindeki kişiler hamile karşı müteselsilen sorumludur. İbraz/protesto süresinden sonraki ciroya alacağın temliki…
menfi tespitkambiyo senediçekgeriye cirociro silsilesialacaklı-borçlu sıfatlarının birleşmesi
-
Tüketici işlemi niteliğindeki bonoda görevli mahkeme tüketici mahkemesidir
2018/1649 E. 2020/545 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Dava konusu senetlerin, tarafı davacının olduğu bir satış vaadi sözleşmesi uyarınca düzenlenmiş ve tüketici işlemi niteliğinde bulunması halinde, senetlerin cirosu yoluyla davalıya (cirantaya) geçmiş olması bu niteliği değiştirmez; bu durumda görevli mahkeme, ticari dava hükümlerine göre asliye ticaret mahkemesi değil, tüketici mahkemesidir. Görev, kamu düzenine ilişkin bir dava şartı olduğundan mahkemece re'sen incelenmesi gerekir; önceki bir görevsizlik kararının kesinleşmiş olması bu re'sen inceleme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.
menfi tespit davasıgörev (dava şartı)kamu düzenitüketici işlemikıymetli evrakciro
-
Keşide yeri olmayan senedin kambiyo vasfını haiz olmaması
2018/2055 E. 2020/528 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Keşide yerini içermeyen bir senet kambiyo vasfını haiz olmayıp adi senet hükmündedir; senedin keşidecisi bu senetten kaynaklanan borçtan sorumlu tutulamaz. Ancak TTK 702/2 uyarınca senedin şekle ilişkin noksanlıktan dolayı batıl olması, senette aval veren kişinin taahhüdünü geçersiz kılmaz; aval veren, senedin şekli geçersizliğine dayanarak sorumluluktan kurtulamaz. Malen/nakden kaydı bulunmayan bir senedin teminat amacıyla verildiği iddiası ispat külfeti keşideciye aittir; bu ispatlanamazsa senet bedelinden sorumluluk devam eder.
kambiyo senedikeşide yeriavalmenfi tespitkötüniyet tazminatıispat yükü
-
Vadesi gelmemiş alacakta İİK 257/2 koşulları oluşmadan ihtiyati haciz kaldırılır
2020/600 E. 2020/508 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
Vadesi gelmemiş bir borç için ihtiyati haciz istenebilmesi, İİK 257/2'deki koşulların (borçlunun muayyen yerleşim yeri bulunmaması ya da mallarını gizleme/kaçırma veya kaçma hazırlığı/hileli işlem gibi alacaklının haklarını ihlal eden davranışlar) yaklaşık ispatla gösterilmesine bağlıdır. Alacağa karşılık borçlu tarafından ileri tarihli çek verilmesi, borçluya vade tanındığını gösterir; bu durumda salt ödenmeyen çeklerin varlığı, mal kaçırma veya kaçma hazırlığına dair yeterli emare sayılmaz. Bu koşullar ispatlanmadan konulan ihtiyati haciz, itiraz…
ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazyaklaşık ispatvadesi gelmemiş borçmuayyen yerleşim yerimal kaçırma emaresi
-
Çek bedelinin bedelsiz kaldığı iddiasında yaklaşık ispatın oluşmaması
2020/543 E. 2020/507 K. ·
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi
İhtiyati haciz talebinde bulunan alacaklı, İİK 257/1 kapsamında rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun varlığını ve İİK 258/1 uyarınca alacağını mahkemeye kanaat verecek derecede yaklaşık ispat etmekle mecburdur; sözleşmeye dayalı çek bedelinin bedelsiz kaldığı yönündeki iddia, esasen istirdat/menfi tespit davasında incelenebilecek nitelikte olup, bu iddiaya dayalı delillerin duraksamasız bir değerlendirmeye imkân vermediği hallerde yaklaşık ispat koşulu oluşmamış sayılır ve ihtiyati haciz talebi reddedilir.
ihtiyati hacizyaklaşık ispatpara borcuistirdat davasımenfi tespit davası
-
Kambiyo senedine dayalı menfi tespit davası mutlak ticari davadır
2020/401 E. 2020/518 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Kambiyo senedine dayalı icra takibinde borç bulunmadığının tespiti (menfi tespit) talebiyle açılan dava, mutlak ticari dava niteliğinde olup görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir. Aynı taraflar arasında görülen ve taşınmaz satışından kaynaklanan farklı bir uyuşmazlık (taşınmazı devralanın dava dışı haciz sahibine ödediği bedelin tahsili talebi) bulunması, hukuki sebepleri farklı olan bu iki davanın aynı mahkemede görülmesini gerektirmez; her uyuşmazlık kendi hukuki sebebine göre değerlendirilerek görevli mahkeme tespit edilmelidir.
menfi tespitmutlak ticari davagörevkambiyo senedihaciztemel ilişki
-
Çek iptali davasında istirdat davası açılmaması nedeniyle ret
2020/567 E. 2020/475 K. ·
Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Zayi nedeniyle açılan hasımsız çek iptali davasında, çeki elinde bulunduran kişi bilindiği takdirde mahkeme davacıya bu kişiye karşı istirdat davası açması için kesin süre verir; süre içinde dava açılmazsa ödeme yasağı kaldırılarak çek iptali davası reddedilir. Ayrıca, hasımsız açılan bu tür davalarda taraf sıfatı bulunmayan ve sadece çeki elinde bulundurduğunu bildiren üçüncü kişi yararına nispi vekalet ücretine hükmedilemez.
çek iptalihasımsız davaistirdat davasıödeme yasağıkesin sürenispi vekalet ücreti
-
Teminat çeki iddiasının ispat yükü ve haciz sırasındaki borç ikrarı
2018/2489 E. 2020/465 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Bir kambiyo senedinin teminat amaçlı verildiğinin kabul edilebilmesi için senette neyin teminatı olarak verildiğinin açıkça yazılması gerekir; bu husus senet ile aynı nitelikte yazılı delillerle (HMK 200) ispatlanmalıdır. Senet üzerinde teminat ibaresi bulunmaması ve ticari defterlerde bu yönde kayıt olmaması halinde, tek başına ticari defter kaydı teminat iddiasını ispata yeterli değildir. Ayrıca, kesin haciz sırasında borçlunun yetkilisinin resmi makamlar önünde yaptığı borç kabulü/ödeme taahhüdü beyanı, ihtiyati haciz gibi durumlardan farklı olarak…
-
Alt bayilik ilişkisinde teslim edilen malın ticari defterlere kaydı ile ispatı
2018/1564 E. 2020/468 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Alt bayilik ilişkisi çerçevesinde teslim edilen mallara ait faturaların her iki tarafın ticari defterlerinde kayıtlı olması, malın teslim edildiğinin ispatı için yeterli kabul edilir; basiretli bir tacirin teslim almadığı bir mala ilişkin faturayı defterine kaydetmemesi gerektiğinden, defter kaydının aksi senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmadıkça teslim gerçekleşmiş sayılır. Ayrıca, davalı şirketin gizli ortağı/çalışanı konumundaki bir kişinin usulsüz eylemlerinden kaynaklanan zarar, bu ilişkinin tarafı olmayan davacıya karşı ileri sürülemez;…
itirazın iptaliticari defter kaydı ile ispatbasiretli tacir yükümlülüğüHMK 222/3 kesin delilkambiyo taahhüdü ve ilamsız takiptahsilde tekerrür yasağıbayilik (acente-kıyas)
-
Ağır kusurla iktisap edilen bono nedeniyle menfi tespit ve istirdat
2018/1547 E. 2020/471 K. ·
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddi
Kambiyo senedinde temel ilişkiden kaynaklanan ödeme iddiası şahsi def'i niteliğindedir ve kural olarak sonraki hamile karşı ileri sürülemez; ancak hamilin senedi iktisap ederken borçlunun zararına bilerek hareket ettiği (kötüniyeti) ispatlanırsa bu def'i hamile karşı da ileri sürülebilir. Bu kötüniyet/ağır kusur her türlü delille ispat edilebilir; bir kişinin hırsızlık sonucu elden çıkan çok sayıda çeki/bonoyu farklı keşideci ve cirantalardan yeterli araştırma yapmaksızın iktisap edip icra takibine konu etmesi, o kişinin ağır kusurlu iktisap ettiğinin…
-
Ciro imzasının yetkisiz kişiye ait olması nedeniyle menfi tespit davasının kabulü
2018/1499 E. 2020/472 K. ·
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Bir kambiyo senedinin ciro yoluyla elde tutulması, elinde bulunduran kişiyi kendiliğinden yasal hamil yapmaz; hak sahipliğinin müteselsil ve birbirine bağlı cirolarla tevsik edilmesi şarttır. Cironun şirket adına atıldığı tarihte, imzayı atan kişinin şirketi temsile yetkili olmadığı ve bu kişinin kambiyo taahhüdü düzenlemeye yetkili olduğuna veya bu yönde süregelen bir uygulama bulunduğuna dair delil de sunulmadığı takdirde, o ciro şirketi bağlamaz ve bu ciroya dayanan hamil yetkili yasal hamil sayılamaz; bu durumda menfi tespit talebi kabul edilir.…
menfi tespitciroyetkili hamilyasal hamil sıfatıkambiyo senedikötü niyetli hamil
-
Müteselsil borçlulukta tacir borçlu için geçerli yetki koşulu tacir olmayan borçluyu da bağlar
2020/265 E. 2020/452 K. ·
İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Ticari nitelikte bir borç dolayısıyla birden fazla kişi müteselsilen sorumlu ise (TTK 7/1), bu borçlulardan tacir olanı bağlayan ve bonoda yer alan yetki sözleşmesi, tacir sıfatı bulunmayan diğer müteselsil borçluyu da bağlar; tacir olmayan borçlu, HMK 17'nin doğrudan kendisine uygulanamayacağını ileri sürerek bu yetki koşulunun geçersizliğini iddia edemez.
teselsül karinesimüteselsil sorumlulukyetki sözleşmesiihtiyati hacizyetki itirazıbono