Ttk 702/2
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2014/9280 E. 2014/16933 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ttk 702/2↗ zayi nedeniyle iptal davası↗ çek istirdadı↗ kötü niyetli iktisap↗ meşru hamil↗ zayi nedeniyle iptal↗ yetkili hamil↗ eş rızası↗ zayi↗ ihtiyati tedbir↗ ispat yükü↗ hamil↗ iptal davası↗ istirdat↗ çek↗ dava sebebi↗ ibraz↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; kendisine sunulan çekler üzerinde bankanın yaptığı sorgulama üzerine sunulan üç çekten kendilerine ait olan iki çek üzerinde ihtiyati tedbir bulunduğunu öğrenince kredi talebini geri çevirerek bankalarına ait iki çekin şirkete iade edildiği, ancak başka bankaya ait olan davaya konu çekin ise bankada uygulanan sistemin müsaade etmemesi üzerine ibraz eden şirkete iade edilemediği, böylece sebepsiz olarak davalı bankada kalmış olduğu, iptal davasına konu edilen ve üzerinde tedbir bulunan çekin davacıya ait olup çalınan çantası içinde bulunan çeklerden olduğu kanaati ile çeki elinde bulunduran bankanın geçerli bir bulundurma sebebi olmadığı ve çeki bankaya veren kişinin de meşru hamil olmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı bankanın Feriköy şubesinde bulunan, ...Bankası Toptancılar Sitesi Şubesine ait olup, 31/12/2012 tarihli 27.000,00 TL bedelli 8375973 nolu çekin davacıya iadesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava, 6762 sayılı TTK 704. maddesinde düzenlenen çek istirdat davasıdır. Bu davada TTK 702. maddesi gereği ispat yükü çekin yetkili hamili olduğunu ve rızası dışında elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacı davalının kötü niyetle çeki iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekir. Çeklere ilişkin zayi nedeniyle iptal davası açılmış olması, tek başına, çeki elinde bulunduran davalı bankanın çeki kötü niyetle iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu göstermeyeceğinden yazılı gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/14867 E. 2012/5309 K.
Ortak:kötü niyetli iktisap · meşru hamil · yetkili hamil · eş rızası · ispat yükü · hamil · istirdat · çek
İncelediğiniz karardaBu davada TTK 702. maddesi gereği «ispat yükü» çekin «yetkili hamili» olduğunu ve «rızası» dışında elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacı davalının kötü niyetle çeki iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekir.
… ahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; kendisine sunulan çekler üzerinde bankanın yaptığı sorgulama üzerine sunulan üç çekten kendilerine ait olan iki «çek» üzerinde «ihtiyati tedbir» bulunduğunu öğrenince kredi talebini geri çevirerek bankalarına ait iki çekin şirkete iade edildiği, ancak başka bankaya ait olan davaya konu çekin ise bankada uygulanan sistemin müsaade etmemesi üzerine «ibraz» eden şirkete iade edilemediği, böylece sebepsiz olarak davalı bankada kalmış olduğu, iptal davasına konu edilen ve üzerinde tedbir bulunan çekin davacıya ait olup çalınan çantası içinde bulunan çeklerden olduğu kanaati ile çeki elinde bulunduran bankanın geçerli bir bulundurma «sebebi» olmadığı ve çeki bankaya veren kişinin de «meşru hamil» olmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı bankanın Feriköy şubesinde bulunan, ...Bankası Toptancılar Sitesi Şubesine ait olup, 31/12/2012 tarihli 27.000,00 T …
Dava, 6762 sayılı TTK 704. maddesinde düzenlenen «çek istirdat» davasıdır.
Benzer bu karardaDava konusu «çek "hamiline»" yazılı olup çeki elinde bulunduran davalı «meşru hamil» olduğuna göre TTK'nun 704. maddesine göre davacının, davalı hamilin çeki «kötü niyetle iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu ispat etmesi gerekirken «ispat yükü» yer değiştirilmek suretiyle davalının «iyiniyetli hamil» olduğuna dair delil sunulmadığından bahisle davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle davalı yararına bozulmasına karar vermek gerekmişt …
Mahkemece, iddia, toplanan deliller ve dosya kapsamına göre, davaya konu çekin «yetkili hamilinin» davacı olduğu, çekin «rızası» dışında davacının elinden çıktığı davalı tarafın aksine beyan ve delil sunmadığı gerekçeleri ile davanın kabulü ile «çekin istirdadına» karar verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:iyiniyetli hamil · çekin istirdadı · çek hamili · iyiniyet
Benzer bu karardaDava konusu «çek "hamiline»" yazılı olup çeki elinde bulunduran davalı «meşru hamil» olduğuna göre TTK'nun 704. maddesine göre davacının, davalı hamilin çeki «kötü niyetle iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu ispat etmesi gerekirken «ispat yükü» yer değiştirilmek suretiyle davalının «iyiniyetli hamil» olduğuna dair delil sunulmadığından bahisle davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle davalı yararına bozulmasına karar vermek gerekmişt …
Mahkemece, iddia, toplanan deliller ve dosya kapsamına göre, davaya konu çekin «yetkili hamilinin» davacı olduğu, çekin «rızası» dışında davacının elinden çıktığı davalı tarafın aksine beyan ve delil sunmadığı gerekçeleri ile davanın kabulü ile «çekin istirdadına» karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/1916 E. 2015/7411 K.
Ortak:zayi nedeniyle iptal davası · çek istirdadı · kötü niyetli iktisap · zayi nedeniyle iptal · yetkili hamil · eş rızası · zayi · ispat yükü
İncelediğiniz karardaÇeklere ilişkin «zayi nedeniyle iptal davası» açılmış olması, tek başına, çeki elinde bulunduran davalı bankanın çeki «kötü niyetle iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu göstermeyeceğinden yazılı gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Bu davada TTK 702. maddesi gereği «ispat yükü» çekin «yetkili hamili» olduğunu ve «rızası» dışında elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacı davalının kötü niyetle çeki iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekir.
Dava, 6762 sayılı TTK 704. maddesinde düzenlenen «çek istirdat» davasıdır.
Benzer bu karardaÇ. adlı kişiye geri verdiğini savunduğuna ve çeklere ilişkin «zayi nedeniyle iptal davası» açılmış olması, tek başına, çeki elinde bulunduranın çeki «kötü niyetle iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu göstermeyeceğine göre, mahkemece bu savunma üzerinde durularak HMK 125. madde uyarınca davanın, davalının çeki «teslim» ettiğini iddia ettiği H.
Bu davada TTK 702. maddesi gereği «ispat yükü» çekin «yetkili hamili» olduğunu ve «rızası» dışında elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacının davalının kötü niyetle çeki iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu çalınan çeke ilişkin olarak davacı ve davalı arasında herhangi bir ticari münasebetin bulunmadığı, davacının «zayi» etmiş bulunduğu ve çalınan çekin davalıya dava dışı H.Ç. tarafından «ciro» edilerek verildiği, davalının da söz konusu çeki dava dışı H.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:çek istirdadı davası · çekin istirdadı · istirdat davası · ciro · keşideci · menfi tespit · eksik inceleme · teslim
Benzer bu kararda2- Kabule göre de; dava 6762 sayılı TTK 704. maddesinde düzenlenen «çek istirdat davası» olduğu halde, mahkemece dava, «menfi tespit» davasıymış gibi değerlendirilerek davacının dava konusu çek nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi de doğru görülmemiş, hükmün açıklanan bu nedenle de bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu çalınan çeke ilişkin olarak davacı ve davalı arasında herhangi bir ticari münasebetin bulunmadığı, davacının «zayi» etmiş bulunduğu ve çalınan çekin davalıya dava dışı H.Ç. tarafından «ciro» edilerek verildiği, davalının da söz konusu çeki dava dışı H.
Ç.'yla davacının da herhangi bir ticari münasebetinin bulunmadığı, dava konusu çekin meşru yollardan davalının eline geçmediği, davalının çeki edinmekte, iktisabında kötü niyetli olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile dava konusu «keşidecisi» M.
L.Şubesi'ne ait, 10/08/2012 keşide tarihli, 6089767 «çek» numaralı 8.400,00 TL meblağlı çek nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti ile «çekin istirdadına» karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/9831 E. 2015/9588 K.
Ortak:meşru hamil · eş rızası · hamil · istirdat · çek
İncelediğiniz kararda… ahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; kendisine sunulan çekler üzerinde bankanın yaptığı sorgulama üzerine sunulan üç çekten kendilerine ait olan iki «çek» üzerinde «ihtiyati tedbir» bulunduğunu öğrenince kredi talebini geri çevirerek bankalarına ait iki çekin şirkete iade edildiği, ancak başka bankaya ait olan davaya konu çekin ise bankada uygulanan sistemin müsaade etmemesi üzerine «ibraz» eden şirkete iade edilemediği, böylece sebepsiz olarak davalı bankada kalmış olduğu, iptal davasına konu edilen ve üzerinde tedbir bulunan çekin davacıya ait olup çalınan çantası içinde bulunan çeklerden olduğu kanaati ile çeki elinde bulunduran bankanın geçerli bir bulundurma «sebebi» olmadığı ve çeki bankaya veren kişinin de «meşru hamil» olmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı bankanın Feriköy şubesinde bulunan, ...Bankası Toptancılar Sitesi Şubesine ait olup, 31/12/2012 tarihli 27.000,00 T …
Dava, 6762 sayılı TTK 704. maddesinde düzenlenen «çek istirdat» davasıdır.
Bu davada TTK 702. maddesi gereği «ispat yükü» çekin «yetkili hamili» olduğunu ve «rızası» dışında elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacı davalının kötü niyetle çeki iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekir.
Benzer bu karardaDava, «hamilin» «rızası» hilafına elinden çıktığı iddia edilen çekin 6762 sayılı TTK'nın 704. maddesi uyarınca «istirdadına» ilişkindir.
6762 sayılı TTK'nın 704. maddesine göre «istirdat» davasını «meşru hamil» olduğunu iddia eden kişi açabilir.
Somut olayda davacının «meşru hamil» olduğu tespit edilmiş ise de, davalı tarafın çeki iktisapta «kötüniyetli» olduğunu da «kesin» ve inandırıcı delillerle kanıtlaması gerektiğinden; TTK'nın 704'ncü maddesi hükmü uyarınca davacı delilleri değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken bu yönde bir inceleme yapmaksızın sadece dava konusu çekin davacı elinden «rızası» hilafına çıktığından bahisle yazılı gerekçeyle davanın kabulü yerinde görülmediğinden kararın mümeyyiz davalı yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:çekin istirdadı · kötüniyetli iktisap · çek hamili · zimmet · ciranta · iyiniyet · kötüniyet · kesin hüküm
Benzer bu karardaTTK 704. madde gereğince bu çeki davalının «kötüniyetle iktisap» ettiği veya iktisapta ağır kusurlu olduğu ispat edilmedikçe «çek hamili» davalı «iyiniyetli» sayılır.
Davacı «meşru hamil» olduğunu ispatladıktan sonra, ayrıca davalının çeki «kötüniyetle iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunuda kanıtlaması gerekir.
Somut olayda davacının «meşru hamil» olduğu tespit edilmiş ise de, davalı tarafın çeki iktisapta «kötüniyetli» olduğunu da «kesin» ve inandırıcı delillerle kanıtlaması gerektiğinden; TTK'nın 704'ncü maddesi hükmü uyarınca davacı delilleri değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken bu yönde bir inceleme yapmaksızın sadece dava konusu çekin davacı elinden «rızası» hilafına çıktığından bahisle yazılı gerekçeyle davanın kabulü yerinde görülmediğinden kararın mümeyyiz davalı yararına bozulması gerekmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu çekin davacı elinden «rızası» hilafına çıktığı, «son» «ciranta» B.
3 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/7881 E. 2012/907 K.
Ortak:meşru hamil · eş rızası · hamil · istirdat · çek · ibraz
İncelediğiniz kararda… ahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; kendisine sunulan çekler üzerinde bankanın yaptığı sorgulama üzerine sunulan üç çekten kendilerine ait olan iki «çek» üzerinde «ihtiyati tedbir» bulunduğunu öğrenince kredi talebini geri çevirerek bankalarına ait iki çekin şirkete iade edildiği, ancak başka bankaya ait olan davaya konu çekin ise bankada uygulanan sistemin müsaade etmemesi üzerine «ibraz» eden şirkete iade edilemediği, böylece sebepsiz olarak davalı bankada kalmış olduğu, iptal davasına konu edilen ve üzerinde tedbir bulunan çekin davacıya ait olup çalınan çantası içinde bulunan çeklerden olduğu kanaati ile çeki elinde bulunduran bankanın geçerli bir bulundurma «sebebi» olmadığı ve çeki bankaya veren kişinin de «meşru hamil» olmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı bankanın Feriköy şubesinde bulunan, ...Bankası Toptancılar Sitesi Şubesine ait olup, 31/12/2012 tarihli 27.000,00 T …
Dava, 6762 sayılı TTK 704. maddesinde düzenlenen «çek istirdat» davasıdır.
Bu davada TTK 702. maddesi gereği «ispat yükü» çekin «yetkili hamili» olduğunu ve «rızası» dışında elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacı davalının kötü niyetle çeki iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekir.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davalı tarafa verilen süre içerisinde «çek» aslının mahkemeye «ibraz» edilmediği, dava konusu çekin davacı elinden «rızası» dışında çıktığı, yasal silsile ile takip alacaklısına geçmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, çekin iptaline ve «istirdadına», davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.
2010/7881 2012/907 -2- 1- Dava «hamilin» «rızası» hilafına elinden çıktığı iddia edilen çekin TTK'nun 704.maddesi uyarınca «istirdadına» ilişkindir.
TTK'nun 704.maddesine göre «istirdat» davasını «meşru hamil» olduğunu iddia eden kişi açabilir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:çekin istirdadı · kötüniyetli iktisap · kötüniyet tazminatı · kötüniyet
Benzer bu karardaDavacının «meşru hamil» olduğunu ispatladıktan sonra ayrıca davalının çeki «kötüniyetle iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu kanıtlaması gerekir.
2-Davacı vekilinin temyiz itirazlarını gelince; bozma sebep ve şekline göre davacının «kötüniyet tazminatına» yönelik temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
Somut olayda davacı, «meşru hamil» olduğunu ispatlayamamış olup, davanın bu nedenle reddi gerekirken davadan sonra ödendiği iddia edilen «çekin istirdadına» ve talep dahi olmadığı halde iptaline ve davacının borçlu olmadığının tesbitine karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle mümeyyiz davalı lehine bozulmasına karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/4975 E. 2015/5894 K.
Ortak:çek istirdadı · kötü niyetli iktisap · meşru hamil · yetkili hamil · eş rızası · hamil · istirdat · çek
İncelediğiniz kararda… ahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; kendisine sunulan çekler üzerinde bankanın yaptığı sorgulama üzerine sunulan üç çekten kendilerine ait olan iki «çek» üzerinde «ihtiyati tedbir» bulunduğunu öğrenince kredi talebini geri çevirerek bankalarına ait iki çekin şirkete iade edildiği, ancak başka bankaya ait olan davaya konu çekin ise bankada uygulanan sistemin müsaade etmemesi üzerine «ibraz» eden şirkete iade edilemediği, böylece sebepsiz olarak davalı bankada kalmış olduğu, iptal davasına konu edilen ve üzerinde tedbir bulunan çekin davacıya ait olup çalınan çantası içinde bulunan çeklerden olduğu kanaati ile çeki elinde bulunduran bankanın geçerli bir bulundurma «sebebi» olmadığı ve çeki bankaya veren kişinin de «meşru hamil» olmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı bankanın Feriköy şubesinde bulunan, ...Bankası Toptancılar Sitesi Şubesine ait olup, 31/12/2012 tarihli 27.000,00 T …
Dava, 6762 sayılı TTK 704. maddesinde düzenlenen «çek istirdat» davasıdır.
Bu davada TTK 702. maddesi gereği «ispat yükü» çekin «yetkili hamili» olduğunu ve «rızası» dışında elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacı davalının kötü niyetle çeki iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekir.
Benzer bu karardaMahkemece Dairemiz bozma ilamına uyulduktan sonra yapılan yargılamada, davanın «çek istirdatı» istemine ilişkin olduğu, davacının çekin «hamili» olan davalının «kötü niyetli iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu «yazılı delil» ile ispatlayamadığı, davacının verilen «kesin süre» içerisinde «ticari defterlerini» sunmadığından «bilirkişi incelemesi» yapılmadığı, bu nedenle davalının «ticari defterlerinin incelenmesinde» davacının «hukuki yararının» kalmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Tahsilat makbuzunda, dava konusu çekin «kaydı» bulunmakta olup, mahkemece, dava dışı «keşidecinin» ve davalıya «ciro» eden ...'ın «ticari defter» ve belgeleri HMK uyarınca istenerek, sunulduğunda bu defter kayıtlarının ve «tahsilat makbuzu» değerlendirilerek, davacının çekin «yetkili hamili» olup olmadığının belirlenmesi, «meşru hamil» olduğunun belirlenmesi halinde davalının çeki «kötü niyetle iktisap» etmiş olup olmadığı veya iktisapta ağır kusurunun bulunup bulunmadığı hususunda davacının tanık «dahil» tüm delillerinin toplanarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, «eksik inceleme» ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bu nedenle davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Dava, mülga TTK'nın 704. maddesi uyarınca açılmış «çek istirdatı» davasıdır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kesin mehil · tahsilat makbuzu · ticari defter incelemesi · delil değerlendirmesi · ek mehil · yazılı delil · ciro · kesin süre
Benzer bu karardaHer ne kadar verilen «kesin mehile» rağmen taraflar «defterlerini» sunmamış iseler de, davacı, «keşidecinin» ve davalıya «ciro» eden ...'ın «ticari defterlerine» de dayanmış, ayrıca dava dilekçesi ekinde «çek» «tahsilat makbuzu» sunmuştur.
Mahkemece Dairemiz bozma ilamına uyulduktan sonra yapılan yargılamada, davanın «çek istirdatı» istemine ilişkin olduğu, davacının çekin «hamili» olan davalının «kötü niyetli iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu «yazılı delil» ile ispatlayamadığı, davacının verilen «kesin süre» içerisinde «ticari defterlerini» sunmadığından «bilirkişi incelemesi» yapılmadığı, bu nedenle davalının «ticari defterlerinin incelenmesinde» davacının «hukuki yararının» kalmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Tahsilat makbuzunda, dava konusu çekin «kaydı» bulunmakta olup, mahkemece, dava dışı «keşidecinin» ve davalıya «ciro» eden ...'ın «ticari defter» ve belgeleri HMK uyarınca istenerek, sunulduğunda bu defter kayıtlarının ve «tahsilat makbuzu» değerlendirilerek, davacının çekin «yetkili hamili» olup olmadığının belirlenmesi, «meşru hamil» olduğunun belirlenmesi halinde davalının çeki «kötü niyetle iktisap» etmiş olup olmadığı veya iktisapta ağır kusurunun bulunup bulunmadığı hususunda davacının tanık «dahil» tüm delillerinin toplanarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, «eksik inceleme» ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bu nedenle davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
TTK'nın 702. maddesi hükmüne göre, davacının «meşru hamil» olup olmadığının belirlenmesi ve davacının bu konudaki «delillerinin değerlendirilmesi» zorunludur.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/16236 E. 2011/8137 K.
Ortak:çek istirdadı · yetkili hamil · eş rızası · ispat yükü · hamil · istirdat · çek
İncelediğiniz karardaBu davada TTK 702. maddesi gereği «ispat yükü» çekin «yetkili hamili» olduğunu ve «rızası» dışında elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacı davalının kötü niyetle çeki iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekir.
Dava, 6762 sayılı TTK 704. maddesinde düzenlenen «çek istirdat» davasıdır.
… ahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; kendisine sunulan çekler üzerinde bankanın yaptığı sorgulama üzerine sunulan üç çekten kendilerine ait olan iki «çek» üzerinde «ihtiyati tedbir» bulunduğunu öğrenince kredi talebini geri çevirerek bankalarına ait iki çekin şirkete iade edildiği, ancak başka bankaya ait olan davaya konu çekin ise bankada uygulanan sistemin müsaade etmemesi üzerine «ibraz» eden şirkete iade edilemediği, böylece sebepsiz olarak davalı bankada kalmış olduğu, iptal davasına konu edilen ve üzerinde tedbir bulunan çekin davacıya ait olup çalınan çantası içinde bulunan çeklerden olduğu kanaati ile çeki elinde bulunduran bankanın geçerli bir bulundurma «sebebi» olmadığı ve çeki bankaya veren kişinin de «meşru hamil» olmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı bankanın Feriköy şubesinde bulunan, ...Bankası Toptancılar Sitesi Şubesine ait olup, 31/12/2012 tarihli 27.000,00 T …
Benzer bu karardaBu madde hükmü uyarınca «ispat yükü», çekin «yetkili hamili» olduğunu ve çekin «rızası» hilafına elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, bu hususları ve ayrıca davalının çeki «kötüniyetle iktisap» etmiş olduğunu veya «iktisapta ağır kusuru» bulunduğunu kanıtlaması gerekmektedir.
Dava, TTK'nun 704 ncü maddesi uyarınca «çek»'in «istirdadı» istemine ilişkindir.
Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, davalının çeki «iyiniyetle iktisap» ettiğini ispat edemediği gerekçesiyle davanın kabulüne, anılan çekin davalıdan «istirdadına» karar verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:iyiniyetli iktisap · iktisapta ağır kusur · kötüniyetli iktisap · ağır kusur · ispat külfeti · iyiniyet · kötüniyet · kusur
Benzer bu karardaBu madde hükmü uyarınca «ispat yükü», çekin «yetkili hamili» olduğunu ve çekin «rızası» hilafına elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, bu hususları ve ayrıca davalının çeki «kötüniyetle iktisap» etmiş olduğunu veya «iktisapta ağır kusuru» bulunduğunu kanıtlaması gerekmektedir.
Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, davalının çeki «iyiniyetle iktisap» ettiğini ispat edemediği gerekçesiyle davanın kabulüne, anılan çekin davalıdan «istirdadına» karar verilmiştir.
Bu itibarla mahkemece, davalının çeki edinme nedenini kanıtlama yükü altında olmayıp davacının iddiasını «kesin» ve inandırıcı delillerle kanıtlaması gerektiğinden TTK'nun 704 ncü maddesi hükmü uyarınca davacı delilleri değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekirken «ispat külfeti» ters çevirerek yazılı gerekçeyle hüküm tesisi yerinde görülmediğinden kararın davalı yararına bozulması gerekmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2014/9280 E. , 2014/16933 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ MERSİN 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 07/02/2014
NUMARASI 2013/185-2014/27
Taraflar arasında görülen davada Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 07/02/2014 tarih ve 2013/185-2014/27 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili; davacı şirket sahibi ve yetkilisi olan M. A..'ın alışveriş merkezinin otoparkında bulunan aracından evrak çantasının, çantada bulunan çeklerin, kaşelerin, bilgisayarının, telefonlarının ve kredi kartlarının çalındığını, çalınan 39 adet çekin iptali için Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne dava açıldığını, çalınan çeklerden 4 tanesinin ... Elektrik İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. yetkilisi tarafından davalı bankaya kredi teminatı olarak verilmek istendiğini, davalının çekler üzerinde tedbir kararı olduğunu ileri sürerek 3 tanesini müvekkiline iade edip bir tanesini kendi bünyesinde bıraktığını, davalı bankanın çalınan çeki iktisap ederken kötü niyetli ve ağır kusurlu olduğunu ileri sürerek davalı tarafından iktisap altına alınan ....
Bankası Toptancılar Şubesi'ne ait olan 8... çek nolu, 31/12/2012 tanzim tarihli, 27.000,00 TL bedelli çekin davalıdan alınarak davacıya iade edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili; öncelikle husumet ve yetki itirazlarında bulunmuş, dava dışı ... Elektrik İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin müvekkili bankadan kredi kullandığını, yeni kredi talebinde bulunduğunda dava konusu çekin de aralarında bulunduğu beş adet çeki bankaya ibraz ettiğini, ibraz edilen çeklerden iki tanesi üzerinde yapılan ön incelemede ödemeden men yasağına ilişkin tedbir kararı olduğunu, müvekkilinin tamamen iyi niyetli olarak çekin hamili sıfatını kazandığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; kendisine sunulan çekler üzerinde bankanın yaptığı sorgulama üzerine sunulan üç çekten kendilerine ait olan iki çek üzerinde ihtiyati tedbir bulunduğunu öğrenince kredi talebini geri çevirerek bankalarına ait iki çekin şirkete iade edildiği, ancak başka bankaya ait olan davaya konu çekin ise bankada uygulanan sistemin müsaade etmemesi üzerine ibraz eden şirkete iade edilemediği, böylece sebepsiz olarak davalı bankada kalmış olduğu, iptal davasına konu edilen ve üzerinde tedbir bulunan çekin davacıya ait olup çalınan çantası içinde bulunan çeklerden olduğu kanaati ile çeki elinde bulunduran bankanın geçerli bir bulundurma sebebi olmadığı ve çeki bankaya veren kişinin de meşru hamil olmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı bankanın Feriköy şubesinde bulunan, ...Bankası Toptancılar Sitesi Şubesine ait olup, 31/12/2012 tarihli 27.000,00 TL bedelli 8375973 nolu çekin davacıya iadesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava, 6762 sayılı TTK 704. maddesinde düzenlenen çek istirdat davasıdır. Bu davada TTK 702. maddesi gereği ispat yükü çekin yetkili hamili olduğunu ve rızası dışında elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacı davalının kötü niyetle çeki iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekir. Çeklere ilişkin zayi nedeniyle iptal davası açılmış olması, tek başına, çeki elinde bulunduran davalı bankanın çeki kötü niyetle iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu göstermeyeceğinden yazılı gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün temyiz eden davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davalıya iadesine, 05.11.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/101953600 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz