Ttk 702/2
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2015/4975 E. 2015/5894 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Dava şartı
- dava şartı
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ttk 702/2↗ çek istirdadı↗ kötü niyetli iktisap↗ kesin mehil↗ meşru hamil↗ tahsilat makbuzu↗ ticari defter incelemesi↗ delil değerlendirmesi↗ ek mehil↗ yetkili hamil↗ yazılı delil↗ eş rızası↗ ciro↗ kesin süre↗ hamil↗ keşideci↗ istirdat↗ bilirkişi incelemesi↗ hukuki yarar↗ ticari defter↗ çek↗ cy/cy kaydı↗ eksik inceleme↗ dahili dava↗ kesin hüküm↗ e-defter↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece Dairemiz bozma ilamına uyulduktan sonra yapılan yargılamada, davanın çek istirdatı istemine ilişkin olduğu, davacının çekin hamili olan davalının kötü niyetli iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu yazılı delil ile ispatlayamadığı, davacının verilen kesin süre içerisinde ticari defterlerini sunmadığından bilirkişi incelemesi yapılmadığı, bu nedenle davalının ticari defterlerinin incelenmesinde davacının hukuki yararının kalmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, mülga TTK'nın 704. maddesi uyarınca açılmış çek istirdatı davasıdır. Bu madde hükmü uyarınca davacının öncelikle çekin meşru hamili olduğunu ve rızası dışında elinden çıktığını ispat etmesi gereklidir. TTK'nın 702. maddesi hükmüne göre, davacının meşru hamil olup olmadığının belirlenmesi ve davacının bu konudaki delillerinin değerlendirilmesi zorunludur. Her ne kadar verilen kesin mehile rağmen taraflar defterlerini sunmamış iseler de, davacı, keşidecinin ve davalıya ciro eden ...'ın ticari defterlerine de dayanmış, ayrıca dava dilekçesi ekinde çek tahsilat makbuzu sunmuştur. Tahsilat makbuzunda, dava konusu çekin kaydı bulunmakta olup, mahkemece, dava dışı keşidecinin ve davalıya ciro eden ...'ın ticari defter ve belgeleri HMK uyarınca istenerek, sunulduğunda bu defter kayıtlarının ve tahsilat makbuzu değerlendirilerek, davacının çekin yetkili hamili olup olmadığının belirlenmesi, meşru hamil olduğunun belirlenmesi halinde davalının çeki kötü niyetle iktisap etmiş olup olmadığı veya iktisapta ağır kusurunun bulunup bulunmadığı hususunda davacının tanık dahil tüm delillerinin toplanarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bu nedenle davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/14867 E. 2012/5309 K.
Ortak:kötü niyetli iktisap · meşru hamil · yetkili hamil · eş rızası · hamil · istirdat · çek
İncelediğiniz karardaMahkemece Dairemiz bozma ilamına uyulduktan sonra yapılan yargılamada, davanın «çek istirdatı» istemine ilişkin olduğu, davacının çekin «hamili» olan davalının «kötü niyetli iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu «yazılı delil» ile ispatlayamadığı, davacının verilen «kesin süre» içerisinde «ticari defterlerini» sunmadığından «bilirkişi incelemesi» yapılmadığı, bu nedenle davalının «ticari defterlerinin incelenmesinde» davacının «hukuki yararının» kalmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Tahsilat makbuzunda, dava konusu çekin «kaydı» bulunmakta olup, mahkemece, dava dışı «keşidecinin» ve davalıya «ciro» eden ...'ın «ticari defter» ve belgeleri HMK uyarınca istenerek, sunulduğunda bu defter kayıtlarının ve «tahsilat makbuzu» değerlendirilerek, davacının çekin «yetkili hamili» olup olmadığının belirlenmesi, «meşru hamil» olduğunun belirlenmesi halinde davalının çeki «kötü niyetle iktisap» etmiş olup olmadığı veya iktisapta ağır kusurunun bulunup bulunmadığı hususunda davacının tanık «dahil» tüm delillerinin toplanarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, «eksik inceleme» ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bu nedenle davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Bu madde hükmü uyarınca davacının öncelikle çekin «meşru hamili» olduğunu ve «rızası» dışında elinden çıktığını ispat etmesi gereklidir.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, toplanan deliller ve dosya kapsamına göre, davaya konu çekin «yetkili hamilinin» davacı olduğu, çekin «rızası» dışında davacının elinden çıktığı davalı tarafın aksine beyan ve delil sunmadığı gerekçeleri ile davanın kabulü ile «çekin istirdadına» karar verilmiştir.
Dava konusu «çek "hamiline»" yazılı olup çeki elinde bulunduran davalı «meşru hamil» olduğuna göre TTK'nun 704. maddesine göre davacının, davalı hamilin çeki «kötü niyetle iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu ispat etmesi gerekirken «ispat yükü» yer değiştirilmek suretiyle davalının «iyiniyetli hamil» olduğuna dair delil sunulmadığından bahisle davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle davalı yararına bozulmasına karar vermek gerekmişt …
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:iyiniyetli hamil · çekin istirdadı · çek hamili · iyiniyet · ispat yükü
Benzer bu karardaDava konusu «çek "hamiline»" yazılı olup çeki elinde bulunduran davalı «meşru hamil» olduğuna göre TTK'nun 704. maddesine göre davacının, davalı hamilin çeki «kötü niyetle iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu ispat etmesi gerekirken «ispat yükü» yer değiştirilmek suretiyle davalının «iyiniyetli hamil» olduğuna dair delil sunulmadığından bahisle davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle davalı yararına bozulmasına karar vermek gerekmişt …
Mahkemece, iddia, toplanan deliller ve dosya kapsamına göre, davaya konu çekin «yetkili hamilinin» davacı olduğu, çekin «rızası» dışında davacının elinden çıktığı davalı tarafın aksine beyan ve delil sunmadığı gerekçeleri ile davanın kabulü ile «çekin istirdadına» karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/10539 E. 2016/3637 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:uyuşmazlık konusu
Benzer bu karardaYargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere ve mahkemece bozmaya uyulduğu taktirde 556 Sayılı KHK'nın 9/2-e maddesi uyarınca, davalının «uyuşmazlık konusu» alan adını kullanımına ilişkin olarak, meşru bağlantısı olup olmadığı hususunun mahkemece değerlendirileceğinin tabi bulunmasına göre, davalı vekilinin HUMK’nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2015/4975 E. , 2015/5894 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada ...
2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 06/05/2014 tarih ve 2013/323-2014/231 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin davalı şirketten aldığı mal karşılığında ödemeyi keşidecisi dava dışı ...a olan hamiline yazılı 3 adet çek ile yapılacağının davalı şirketin pazarlamacısı olan dava dışı kişi ile kararlaştırıldığını, ancak bu kişinin müvekkilinin kısa bir süre için bürosundan ayrıldığı sırada çekleri alıp büroyu terk ettiğini, müvekkilinin çekleri cirosu eksik olduğu gerekçesiyle geri istediğini ancak ne çeklerin ne de malların davalı şirket tarafından gönderildiğini ileri sürerek 3 adet çekin iptalini istemiştir.
Davalı temsilcisi dava konusu edilen çeklerden bir tanesinin kendilerinde olduğunu, bunun da dava dışı ... tarafından kendilerine verildiğini, davacının ödeme yapmamak için davayı açtığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece Dairemiz bozma ilamına uyulduktan sonra yapılan yargılamada, davanın çek istirdatı istemine ilişkin olduğu, davacının çekin hamili olan davalının kötü niyetli iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu yazılı delil ile ispatlayamadığı, davacının verilen kesin süre içerisinde ticari defterlerini sunmadığından bilirkişi incelemesi yapılmadığı, bu nedenle davalının ticari defterlerinin incelenmesinde davacının hukuki yararının kalmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, mülga TTK'nın 704. maddesi uyarınca açılmış çek istirdatı davasıdır. Bu madde hükmü uyarınca davacının öncelikle çekin meşru hamili olduğunu ve rızası dışında elinden çıktığını ispat etmesi gereklidir. TTK'nın 702. maddesi hükmüne göre, davacının meşru hamil olup olmadığının belirlenmesi ve davacının bu konudaki delillerinin değerlendirilmesi zorunludur. Her ne kadar verilen kesin mehile rağmen taraflar defterlerini sunmamış iseler de, davacı, keşidecinin ve davalıya ciro eden ...'ın ticari defterlerine de dayanmış, ayrıca dava dilekçesi ekinde çek tahsilat makbuzu sunmuştur. Tahsilat makbuzunda, dava konusu çekin kaydı bulunmakta olup, mahkemece, dava dışı keşidecinin ve davalıya ciro eden ...'ın ticari defter ve belgeleri HMK uyarınca istenerek, sunulduğunda bu defter kayıtlarının ve tahsilat makbuzu değerlendirilerek, davacının çekin yetkili hamili olup olmadığının belirlenmesi, meşru hamil olduğunun belirlenmesi halinde davalının çeki kötü niyetle iktisap etmiş olup olmadığı veya iktisapta ağır kusurunun bulunup bulunmadığı hususunda davacının tanık dahil tüm delillerinin toplanarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bu nedenle davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 27/04/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/406095700 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz