İstirdat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2010/7881 E. 2012/907 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ttk 702/2↗ çekin istirdadı↗ kötüniyetli iktisap↗ meşru hamil↗ kötüniyet tazminatı↗ eş rızası↗ hamil↗ istirdat↗ çek↗ kötüniyet↗ ibraz↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davalı tarafa verilen süre içerisinde çek aslının mahkemeye ibraz edilmediği, dava konusu çekin davacı elinden rızası dışında çıktığı, yasal silsile ile takip alacaklısına geçmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, çekin iptaline ve istirdadına, davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili ile davalı ... Finans Factoring A.Ş. vekili katılma yolu ile temyiz etmiştir.
.../...
2010/7881
2012/907
-2-
1- Dava hamilin rızası hilafına elinden çıktığı iddia edilen çekin TTK'nun 704.maddesi uyarınca istirdadına ilişkindir. TTK'nun 704.maddesine göre istirdat davasını meşru hamil olduğunu iddia eden kişi açabilir. Davacı da, dava konusu çekin meşru hamili olduğunu iddia etmekte olup, davacı meşru hamil olduğunu TTK'nun 702. maddesine göre ispatlamalıdır. Davacının meşru hamil olduğunu ispatladıktan sonra ayrıca davalının çeki kötüniyetle iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu kanıtlaması gerekir. Somut olayda davacı, meşru hamil olduğunu ispatlayamamış olup, davanın bu nedenle reddi gerekirken davadan sonra ödendiği iddia edilen çekin istirdadına ve talep dahi olmadığı halde iptaline ve davacının borçlu olmadığının tesbitine karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle mümeyyiz davalı lehine bozulmasına karar verilmiştir.
2-Davacı vekilinin temyiz itirazlarını gelince; bozma sebep ve şekline göre davacının kötüniyet tazminatına yönelik temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/14867 E. 2012/5309 K.
Ortak:çekin istirdadı · meşru hamil · eş rızası · hamil · istirdat · çek
İncelediğiniz karardaSomut olayda davacı, «meşru hamil» olduğunu ispatlayamamış olup, davanın bu nedenle reddi gerekirken davadan sonra ödendiği iddia edilen «çekin istirdadına» ve talep dahi olmadığı halde iptaline ve davacının borçlu olmadığının tesbitine karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle mümeyyiz davalı lehine bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davalı tarafa verilen süre içerisinde «çek» aslının mahkemeye «ibraz» edilmediği, dava konusu çekin davacı elinden «rızası» dışında çıktığı, yasal silsile ile takip alacaklısına geçmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, çekin iptaline ve «istirdadına», davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.
2010/7881 2012/907 -2- 1- Dava «hamilin» «rızası» hilafına elinden çıktığı iddia edilen çekin TTK'nun 704.maddesi uyarınca «istirdadına» ilişkindir.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, toplanan deliller ve dosya kapsamına göre, davaya konu çekin «yetkili hamilinin» davacı olduğu, çekin «rızası» dışında davacının elinden çıktığı davalı tarafın aksine beyan ve delil sunmadığı gerekçeleri ile davanın kabulü ile «çekin istirdadına» karar verilmiştir.
Dava konusu «çek "hamiline»" yazılı olup çeki elinde bulunduran davalı «meşru hamil» olduğuna göre TTK'nun 704. maddesine göre davacının, davalı hamilin çeki «kötü niyetle iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu ispat etmesi gerekirken «ispat yükü» yer değiştirilmek suretiyle davalının «iyiniyetli hamil» olduğuna dair delil sunulmadığından bahisle davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle davalı yararına bozulmasına karar vermek gerekmişt …
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:iyiniyetli hamil · kötü niyetli iktisap · çek hamili · yetkili hamil · iyiniyet · ispat yükü
Benzer bu karardaDava konusu «çek "hamiline»" yazılı olup çeki elinde bulunduran davalı «meşru hamil» olduğuna göre TTK'nun 704. maddesine göre davacının, davalı hamilin çeki «kötü niyetle iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu ispat etmesi gerekirken «ispat yükü» yer değiştirilmek suretiyle davalının «iyiniyetli hamil» olduğuna dair delil sunulmadığından bahisle davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle davalı yararına bozulmasına karar vermek gerekmişt …
Mahkemece, iddia, toplanan deliller ve dosya kapsamına göre, davaya konu çekin «yetkili hamilinin» davacı olduğu, çekin «rızası» dışında davacının elinden çıktığı davalı tarafın aksine beyan ve delil sunmadığı gerekçeleri ile davanın kabulü ile «çekin istirdadına» karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/9831 E. 2015/9588 K.
Ortak:çekin istirdadı · kötüniyetli iktisap · meşru hamil · eş rızası · hamil · istirdat · çek · kötüniyet · İstirdat
İncelediğiniz karardaDavacının «meşru hamil» olduğunu ispatladıktan sonra ayrıca davalının çeki «kötüniyetle iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu kanıtlaması gerekir.
Somut olayda davacı, «meşru hamil» olduğunu ispatlayamamış olup, davanın bu nedenle reddi gerekirken davadan sonra ödendiği iddia edilen «çekin istirdadına» ve talep dahi olmadığı halde iptaline ve davacının borçlu olmadığının tesbitine karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle mümeyyiz davalı lehine bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davalı tarafa verilen süre içerisinde «çek» aslının mahkemeye «ibraz» edilmediği, dava konusu çekin davacı elinden «rızası» dışında çıktığı, yasal silsile ile takip alacaklısına geçmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, çekin iptaline ve «istirdadına», davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.
Benzer bu karardaDavacı «meşru hamil» olduğunu ispatladıktan sonra, ayrıca davalının çeki «kötüniyetle iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunuda kanıtlaması gerekir.
TTK 704. madde gereğince bu çeki davalının «kötüniyetle iktisap» ettiği veya iktisapta ağır kusurlu olduğu ispat edilmedikçe «çek hamili» davalı «iyiniyetli» sayılır.
Somut olayda davacının «meşru hamil» olduğu tespit edilmiş ise de, davalı tarafın çeki iktisapta «kötüniyetli» olduğunu da «kesin» ve inandırıcı delillerle kanıtlaması gerektiğinden; TTK'nın 704'ncü maddesi hükmü uyarınca davacı delilleri değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken bu yönde bir inceleme yapmaksızın sadece dava konusu çekin davacı elinden «rızası» hilafına çıktığından bahisle yazılı gerekçeyle davanın kabulü yerinde görülmediğinden kararın mümeyyiz davalı yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:çek hamili · zimmet · ciranta · iyiniyet · kesin hüküm · i̇i̇k 72/son
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu çekin davacı elinden «rızası» hilafına çıktığı, «son» «ciranta» B.
TTK 704. madde gereğince bu çeki davalının «kötüniyetle iktisap» ettiği veya iktisapta ağır kusurlu olduğu ispat edilmedikçe «çek hamili» davalı «iyiniyetli» sayılır.
Ş..'nin verilen «kesin» sürelere rağmen «çek» aslını sunmadığı gibi, çekin nerede bulunduğu konusunda da bilgi vermediği, bu nedenle çekin davalı K..
Ş..'nin «zimmetinde» sayılarak «istirdatı» gerektiği, çekin diğer davalılarda olduğunun ispatlanamadığı gerekçesiyle, davanın davalı K..
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/4975 E. 2015/5894 K.
Ortak:meşru hamil · eş rızası · hamil · istirdat · çek
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davalı tarafa verilen süre içerisinde «çek» aslının mahkemeye «ibraz» edilmediği, dava konusu çekin davacı elinden «rızası» dışında çıktığı, yasal silsile ile takip alacaklısına geçmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, çekin iptaline ve «istirdadına», davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.
2010/7881 2012/907 -2- 1- Dava «hamilin» «rızası» hilafına elinden çıktığı iddia edilen çekin TTK'nun 704.maddesi uyarınca «istirdadına» ilişkindir.
TTK'nun 704.maddesine göre «istirdat» davasını «meşru hamil» olduğunu iddia eden kişi açabilir.
Benzer bu karardaMahkemece Dairemiz bozma ilamına uyulduktan sonra yapılan yargılamada, davanın «çek istirdatı» istemine ilişkin olduğu, davacının çekin «hamili» olan davalının «kötü niyetli iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu «yazılı delil» ile ispatlayamadığı, davacının verilen «kesin süre» içerisinde «ticari defterlerini» sunmadığından «bilirkişi incelemesi» yapılmadığı, bu nedenle davalının «ticari defterlerinin incelenmesinde» davacının «hukuki yararının» kalmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bu madde hükmü uyarınca davacının öncelikle çekin «meşru hamili» olduğunu ve «rızası» dışında elinden çıktığını ispat etmesi gereklidir.
Dava, mülga TTK'nın 704. maddesi uyarınca açılmış «çek istirdatı» davasıdır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:çek istirdadı · kötü niyetli iktisap · kesin mehil · tahsilat makbuzu · ticari defter incelemesi · delil değerlendirmesi · ek mehil · yetkili hamil
Benzer bu karardaMahkemece Dairemiz bozma ilamına uyulduktan sonra yapılan yargılamada, davanın «çek istirdatı» istemine ilişkin olduğu, davacının çekin «hamili» olan davalının «kötü niyetli iktisap» ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu «yazılı delil» ile ispatlayamadığı, davacının verilen «kesin süre» içerisinde «ticari defterlerini» sunmadığından «bilirkişi incelemesi» yapılmadığı, bu nedenle davalının «ticari defterlerinin incelenmesinde» davacının «hukuki yararının» kalmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Her ne kadar verilen «kesin mehile» rağmen taraflar «defterlerini» sunmamış iseler de, davacı, «keşidecinin» ve davalıya «ciro» eden ...'ın «ticari defterlerine» de dayanmış, ayrıca dava dilekçesi ekinde «çek» «tahsilat makbuzu» sunmuştur.
Tahsilat makbuzunda, dava konusu çekin «kaydı» bulunmakta olup, mahkemece, dava dışı «keşidecinin» ve davalıya «ciro» eden ...'ın «ticari defter» ve belgeleri HMK uyarınca istenerek, sunulduğunda bu defter kayıtlarının ve «tahsilat makbuzu» değerlendirilerek, davacının çekin «yetkili hamili» olup olmadığının belirlenmesi, «meşru hamil» olduğunun belirlenmesi halinde davalının çeki «kötü niyetle iktisap» etmiş olup olmadığı veya iktisapta ağır kusurunun bulunup bulunmadığı hususunda davacının tanık «dahil» tüm delillerinin toplanarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, «eksik inceleme» ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bu nedenle davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Dava, mülga TTK'nın 704. maddesi uyarınca açılmış «çek istirdatı» davasıdır.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2010/7881 E. , 2012/907 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Asliye Hukuk Mahkemesi
VEKİLİ Av....
DAVALILAR 1- Eko Finans Faktoring Hizmetleri A.Ş
VEKİLİ ...
2-Doğuş İç Ve Dış Ticaret Müş.Dan. San. Ve Tic. Ltd Şti
3-...
Taraflar arasında görülen davada Bakırköy 5. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 29/12/2009 tarih ve 2003/341-2009/486 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı ... Finans Fak. Hiz.A.Ş. tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı, keşidecisi Fareks Kimyevi Mad. Tic. A.Ş. olan TEB'na ait 4491141 seri numaralı 1.500,00 TL bedelli çekin mal karşılığı olarak keşideci firmadan alınmasından sonra çalındığını, çekin Bakırköy 7. İcra Müdürlüğü'nün 2003/1618 Es. sayılı dosyası ile takibe konulduğunu belirterek çekin istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Finans Factoring Hiz. A.Ş. vekili, müvekkilinin factoring sözleşmesi kapsamında müşterisinden almış olduğu çekin çalıntı olduğunu bilebilecek durumda olmadığını, müvekkili şirketin çekin yasal ve gerçek hamili olduğunu, istirdadı istenilen çekin tahsil edilmiş olması dolayısıyla davanın konusuz kaldığını belirterek davanın reddini istemiştir.
Diğer davalılara ilanen tebligat yapılmış ancak davaya katılmamışlar ve cevap vermemişlerdir.
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davalı tarafa verilen süre içerisinde çek aslının mahkemeye ibraz edilmediği, dava konusu çekin davacı elinden rızası dışında çıktığı, yasal silsile ile takip alacaklısına geçmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, çekin iptaline ve istirdadına, davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili ile davalı ... Finans Factoring A.Ş. vekili katılma yolu ile temyiz etmiştir.
.../...
2010/7881
2012/907
-2-
1- Dava hamilin rızası hilafına elinden çıktığı iddia edilen çekin TTK'nun 704.maddesi uyarınca istirdadına ilişkindir. TTK'nun 704.maddesine göre istirdat davasını meşru hamil olduğunu iddia eden kişi açabilir. Davacı da, dava konusu çekin meşru hamili olduğunu iddia etmekte olup, davacı meşru hamil olduğunu TTK'nun 702. maddesine göre ispatlamalıdır. Davacının meşru hamil olduğunu ispatladıktan sonra ayrıca davalının çeki kötüniyetle iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu kanıtlaması gerekir. Somut olayda davacı, meşru hamil olduğunu ispatlayamamış olup, davanın bu nedenle reddi gerekirken davadan sonra ödendiği iddia edilen çekin istirdadına ve talep dahi olmadığı halde iptaline ve davacının borçlu olmadığının tesbitine karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle mümeyyiz davalı lehine bozulmasına karar verilmiştir.
2-Davacı vekilinin temyiz itirazlarını gelince; bozma sebep ve şekline göre davacının kötüniyet tazminatına yönelik temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle kararın mümeyyiz davalı yararına BOZULMASINA, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle bozma sebep ve şekline göre davacı vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, 27.01.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
02.02.2012 HŞ
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1021996700 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz