Kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali ve genel hükümler

TTK 645-653 · bkt Zayi · 132 karar (agac.json bildirimi: 129)

🌱 Mesele-tohumu: bu başlık mesele granülaritesine yakındır; Etap 2 mesele madenciliği buradan başlayabilir.

• Bono düzenleme yerinin ilçe adı olması halinde yetkili mahkeme

  2018/636 E. 2018/594 K. · 17.05.2018

  İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi

  Bonoda düzenleme yeri olarak yazılan yerin bir mahalle ismi değil, tereddüte yer vermeyecek şekilde bir ilçe (idari birim) ismi olması halinde, bu yer bononun düzenleme yeri olarak geçerli kabul edilir ve o yerin bağlı bulunduğu mahkeme ihtiyati haciz kararı vermeye yetkilidir. Ayrıca kıymetli evrak niteliğindeki bonodan kaynaklanan uyuşmazlıklar, TTK 4/1-a uyarınca tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın ticari dava sayıldığından, bu uyuşmazlıklarda görevli mahkeme Ticaret Mahkemesidir.

  ihtiyati hacizyetki itirazıgörev itirazıbonokambiyo senediticari dava

• Zayi çek iptalinde bankaya ibraz edilen çekler için istirdat davası açılma zorunluluğu

  2017/732 E. 2018/589 K. · 17.05.2018

  Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi

  Zayi nedeniyle kıymetli evrak (çek) iptali davasında, çekin mahkemeye bilfiil sunulmamış olması, çeki elinde bulunduran kişinin bilinmediği anlamına gelmez; bankaya ibraz edilen ve banka tarafından hamilin kimlik ve adres bilgileriyle mahkemeye bildirilen çeklerde, TTK 758. madde anlamında çeki elinde bulunduran kişi bilindiğinden, dilekçe sahibine iade (istirdat) davası açması için süre verilmesi ve bu dava açılmadığı takdirde iptal talebinin reddi gerekir; TTK 763. madde ise çekin bilfiil mahkemeye sunulduğu hallere ilişkin olup muhatabı olmayan…

  çek zayii/iptali davasıçekişmesiz yargıiade (istirdat) davasıhamilin bilinmesiTTK 758TTK 763

• Çek iptali davasında hamil üçüncü kişinin istinaf hakkı yoktur

  2018/419 E. 2018/556 K. · 10.05.2018

  Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun usulden reddi

  Hasımsız açılan zayi nedeniyle çek iptali davalarında, yargılama sırasında çek hamili ortaya çıkarsa davacıya istirdat davası açması için süre verilir; istirdat davası açılırsa çek iptali davası konusuz kalır, açılmazsa reddedilir. Bu özel prosedür nedeniyle çek hamili üçüncü kişilerin davaya asli ya da fer'i müdahale imkanı bulunmadığından, taraf sıfatı olmayan çek hamilinin ilk derece kararına karşı istinaf başvurusunda bulunma hakkı da yoktur; kararın üçüncü kişi bakımından kesin hüküm teşkil etmemesi bu sonucu değiştirmez.

  zayi nedeniyle çek iptalihasımsız davaçek istirdadı davasıtaraf sıfatıasli/fer'i müdahalekesin hüküm

• Çekin ibraz edilmiş olması zayi nedeniyle iptal davası açılmasına engel değildir

  2018/665 E. 2018/527 K. · 03.05.2018

  Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm

  Zayi nedeniyle çek iptali davasında, çekin ibraz edilmiş olması -ibrazından sonra dahi kıymetli evrak vasfı devam ettiği sürece- davanın reddi sebebi değildir; çekin lehdarı ve hamili olan kişi, yasal ilan süreci tamamlanmış ve müdahale talep eden bulunmamışsa, zayi nedeniyle çekin iptalini isteyebilir.

  zayi nedeniyle çek iptalikıymetli evrakibrazlehdarhamilyasal ilan

• Henüz düzenlenmeden kaybolan boş çek yapraklarının iptali istenemez

  2018/426 E. 2018/399 K. · 10.04.2018

  Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi

  Henüz düzenlenmeden kaybedilen boş çek yaprakları kıymetli evrak vasfını kazanmadığından, bunların zayi nedeniyle iptali istenemez; ayrıca zayi nedeniyle iptal davası hamilin haklarını korumaya yönelik olup, keşideci konumunda bulunacak kişinin bu davayı açmasında hukuki yararı yoktur, çünkü hasımsız davada verilecek iptal kararı üçüncü kişiler yönünden kesin hüküm doğurmaz ve meşru hamili sorumluluktan kurtarmaz.

  kıymetli evrak zayiçek iptalihasımsız davahukuki yararkeşidecihamil

• Zayi çekte hamil ortaya çıkarsa istirdat davası açma süresi verilmeli

  2018/177 E. 2018/309 K. · 26.03.2018

  Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm

  Zayi nedeniyle çek iptali davasında, çekin bir hamil tarafından bankaya ibraz edildiğinin ve böylece hamilin ortaya çıktığının anlaşılması halinde mahkeme, davacıya istirdat davası açması için kesin süre vermeli ve bu süre içinde dava açılıp açılmadığını, ihtiyati tedbir kararı alınıp alınmadığını takip etmelidir. Bu usul izlenmeden davanın doğrudan reddine karar verilmesi hatalıdır. Davacının süresi içinde istirdat davası açtığının anlaşılması halinde, zayi nedeniyle iptal istemli dava konusuz kaldığından, ret kararı kaldırılarak konusu kalmayan dava…

  çek iptalizayiistirdat davasıödeme yasağıihtiyati tedbirhamil

• Zayi nedeniyle senet iptali davasında yetki: şube veya merkez

  2018/165 E. 2018/249 K. · 15.03.2018

  Kıymetli evrak iptali / Zayikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)

  Zayi nedeniyle senet iptali davasında TTK 757/1'e göre ödeme yeri veya hamilin yerleşim yeri mahkemesi yetkilidir; ancak hamil bir tüzel kişi ise ve işlem bir şube nezdinde gerçekleşmişse, HMK 14/1 gereği şubenin işlemlerinden doğan davalarda hem şubenin bulunduğu yer hem de tüzel kişinin merkezinin bulunduğu yer mahkemesi seçimlik olarak yetkilidir; davacı bu iki yerden birini seçebilir.

  kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptalikesin yetkiseçimlik yetkişube işlemlerinden doğan davahamilpoliçenin ödenmesinin menedilmesi

• Lehdarı bizzat alacaklı olan bonoda kredi sözleşmesi ibrazı şartı

  2018/123 E. 2018/184 K. · 05.03.2018

  İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm

  Bir kambiyo senedinin (bono) lehdarı bizzat ihtiyati haciz talep eden alacaklı ise ve senet ciro edilerek tahsil, rehin veya teminat amacıyla verilmiş değilse, bono mücerret nitelikte bağımsız bir borç ilişkisi doğurur; bu durumda alacaklının ayrıca dayanak kredi sözleşmesi sunması şartı aranmaksızın, İİK 257/1 koşulları (rehinsiz, vadesi gelmiş para borcu) oluştuğunda ihtiyati haciz talebi kabul edilir.

  ihtiyati hacizbonomücerret borçavalkambiyo senedikredi sözleşmesi

• Çekin lehdar elinde olması halinde zayi/iptal davası koşulları oluşmaz

  2018/108 E. 2018/147 K. · 22.02.2018

  Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddi

  Teminat amacıyla bankaya verilen bir çekin, ibraz süresi içinde lehdar tarafından bankaya karşılığı sordurulmuş ve üçüncü kişide değil lehdarın elinde bulunduğu tespit edilmişse, çek zayi olmuş sayılmaz. Kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali davasının koşullarının oluşması için evrakın davacının iradesi dışında elinden çıkmış olması ve kimin elinde bulunduğunun bilinmemesi gerekir; evrakın kimin elinde olduğu biliniyor ve lehdarda bulunuyorsa, TTK 818/1-s yollamasıyla uygulanacak TTK 759/1 kapsamındaki iptal davası koşulları oluşmaz.

  kıymetli evrak iptaliçek zayiteminat çekiibraz süresiiade davasılehdar

• Çekin ikrah ile alındığı iddiası ihtiyati haciz itirazında dinlenemez

  2018/112 E. 2018/145 K. · 22.02.2018

  İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi

  Kambiyo senedine dayalı ihtiyati haciz kararına yönelik itirazlar İİK 265. maddede sayılan nedenlerle (yetki, ihtiyati haczin dayandığı nedenler, teminat) sınırlıdır. Senedin irade bozukluğu (korkutma/tehdit) nedeniyle geçersiz olduğu iddiası, kıymetli evrakın temel borç ilişkisinden bağımsız mücerret bir borç oluşturması ve senede sıkı sıkıya bağlı olması nedeniyle ihtiyati haciz itirazında dinlenemez; bu tür iddialar ancak genel hükümlere göre açılacak menfi tespit davasında ileri sürülebilir.

  ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazkambiyo senedimücerret borçirade bozukluğu (korkutma)temsil

• Çekte keşide tarihinde yetkisiz temsilcinin ihtiyati hacizden sorumluluğu

  2017/777 E. 2018/107 K. · 15.02.2018

  İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddi

  Bir çekin fiilen düzenlendiği tarihte şirketi temsile yetkili olan kişinin, çek üzerinde yazılı keşide tarihinde bu yetkisi sona ermişse, TTK 678. madde uyarınca yetkisiz temsilci sıfatıyla çekten bizzat sorumlu tutulur; bu kişi aleyhine ihtiyati haciz kararı verilmesinin koşulları oluşur. Böyle bir sorumluluğa ilişkin itirazlar, İİK 265. maddedeki (yetki, teminat, haczin dayandığı sebepler) itiraz nedenleriyle örtüşmediğinden ihtiyati hacze itiraz aşamasında kabul edilmez; bu iddialar ancak İİK 72. maddeye göre açılacak bir menfi tespit davasında ileri…

  ihtiyati hacizihtiyati hacze itirazyetkisiz temsilciçekkarekodlu çekmenfi tespit davası

• Hasımsız çek iptali davasında çek hamilinin müdahale ve istinaf hakkı yoktur

  2017/485 E. 2018/30 K. · 18.01.2018

  Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun usulden reddi

  Zayi nedeniyle çek iptali davaları hasımsız açılan davalardandır; çekin kimin elinde olduğu bilinmediğinden dava karşı tarafa yöneltilemez. Yargılama sırasında çek hamili ortaya çıkarsa mahkeme, davacıya çek hamiline karşı istirdat davası açması için süre verir (TTK 763); istirdat davası açılırsa çek iptali davası konusuz kalır, açılmazsa çek iptali davası reddedilir. Bu prosedür nedeniyle çek hamili üçüncü kişilerin hasımsız açılan çek iptali davasına asli ya da feri müdahale hakkı bulunmamaktadır; taraf sıfatı olmayan çek hamilinin asli müdahale…

  zayi nedeniyle çek iptalihasımsız davaasli müdahaleistirdat davasıtaraf sıfatıödeme yasağı