Nakliyat abonman sigorta poliçesi

Dava konusu taşıma tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı TTK’nın 1301. maddesi uyarınca «rücu davası» açılabilmesi için, sigortacı ile sigortalı arasında bir «sigorta sözleşmesinin» mevcudiyeti, sigortacının bu nedenle sigortalısına bir ödeme yapmış olması ve sigortalının zarar sorumlusuna karşı dava hakkının bulunması gerekir.

Somut olayda, davacı ile dava dışı «sigorta ettiren» ...

Petrol Rafinerileri A.Ş. arasındaki «nakliyat abonman sigorta poliçesi» yanında «dava konusu» taşımaya ilişkin spesifik poliçe dosyaya «ibraz» edilmiştir.

Davalı, kendisinin de davacı ile nakliyat abonman sözleşmesi yaptığı ve bu sözleşme nedeniyle kendisine «rücu» edilemeyeceğini ileri sürmekte olup, spesifik poliçe dosya içerisinde bulunmamakla birlikte, dosya içerisinde bulunan nakliyat abonman sözleşmesinde davalının söz konusu abonman poliçesinin «sigorta ettireni» olduğu, sigortalıların yani sigorta «lehtarının» malları taşınan dava dışı kişiler olacağı anlaşılmaktadır.

Mahkemece, tüm dosya kapsamına, toplanan delillere ve düzenlenen ek bilirkişi raporuna göre, davacı ile davalı arasında imzalanan nakliyat abonman sözleşmesine göre, davalı şirket adına kayıtlı araç ile yapılan taşımalara ilişkin hasarlarla ilgili olarak davacının «rücu» hakkından «feragat» edeceğinin belirtildiği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Bu davada «ibraz» ettiği poliçe nedeniyle kendisine «takas-mahsup hakkı» veren bir hakkı olmadığı gibi, davacı tarafından yapılan ödeme de bu poliçeye göre değil, dava dışı mal sahibinin yaptırdığı poliçeye göre yapılmıştır.

Bu davada «ibraz» ettiği poliçe nedeniyle kendisine «takas-mahsup hakkı» veren bir hakkı olmadığı gibi, davacı tarafından yapılan ödeme de bu poliçeye göre değil, dava dışı mal sahibinin yaptırdığı poliçeye göre yapılmıştır.

Mahkemece, tüm dosya kapsamına, toplanan delillere ve düzenlenen ek bilirkişi raporuna göre, davacı ile davalı arasında imzalanan nakliyat abonman sözleşmesine göre, davalı şirket adına kayıtlı araç ile yapılan taşımalara ilişkin hasarlarla ilgili olarak davacının «rücu» hakkından «feragat» edeceğinin belirtildiği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Davalı, kendisinin de davacı ile nakliyat abonman sözleşmesi yaptığı ve bu sözleşme nedeniyle kendisine «rücu» edilemeyeceğini ileri sürmekte olup, spesifik poliçe dosya içerisinde bulunmamakla birlikte, dosya içerisinde bulunan nakliyat abonman sözleşmesinde davalının söz konusu abonman poliçesinin «sigorta ettireni» olduğu, sigortalıların yani sigorta «lehtarının» malları taşınan dava dışı kişiler olacağı anlaşılmaktadır.

Bu durumda davacının selefi olan sigortalının «taşıyıcıdan» tazminat talep hakkı olduğu takdirde, mal sahibine zararı ödeyen ve yasa gereği halef olan davacı sigortacının ödediği miktarı taşıyıcıdan talep hakkı bulunmakla, …

Bu itibarla, «rizikonun» gerçekleşmesinden sonra yapılan teklif üzerine «sigorta poliçesi» düzenlenmesinin önceden meydana gelen rizikoyu «teminat» altına alma olanağının bulunmadığı hususu dikkate alınarak, emtianın sevkiyatından önce dava dışı sigortalı tarafından davacı sigortalıya bildirim yapılıp yapılmadığı, yapıldıysa ne zaman yapıldığı, «davaya konusu» «hasarın» sigorta örtüsü altında olup olmadığı hususları değerlendirilerek hasıl olacak sonuca göre bir karar vermek gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmey …

… içenin risk tarihinden sonra akdedildiği, ancak davacı ile dava dışı sigortalı arasında imzalanan nakliyat abonman sözleşmesinin 01.04.2011-2012 tarihini kapsadığı, «rizikonun» 18.07.2011 tarihinde meydana geldiği, «abonman sigorta poliçesine» bağlı olarak düzenlenen spesifik poliçenin sonradan düzenlenmiş olmasının davacı tarafından hatır ödemesi yaptığı anlamına gelmeyeceği, davacının dava dışı sigortalısına yaptığı ödemenin «sigorta teminatında» olduğu, rizikonun 18.07.2011 tarihinde gerçekleştiği, davanın muhabere yoluyla 18.07.2012 tarihinde açıldığı ve harcının aynı tarihte yatırıldığı, dolayısıyla davanın 1 yıllık «zamanaşımı» süresi içinde açıldığı gerekçesiyle, davalı ...

Petrol Rafinerileri A.Ş. arasındaki «nakliyat abonman sigorta poliçesi» yanında «dava konusu» taşımaya ilişkin spesifik poliçe dosyaya «ibraz» edilmiştir.

… gorta Sözleşmesi düzenlenmiş olup, dosyada mevcut 1.8.2006 tarihli spesifik poliçede de bu Abonman Nakliyat Sigorta Poliçesine atıf yapıldığı gibi spesifik poliçede «riziko» tarihini de kapsayacak şekilde 01.07.2006 – 31.07.2006 tarihleri arasındaki taşımalar «teminat» altına alınmıştır.

Bu itibarla, mahkemece abonman «nakliyat sigorta poliçesinin» yürürlükte olduğu dönem içerisinde «rizikonun» gerçekleştiğinin kabulü ile işin esasına girilerek oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, «eksik incelemeye» dayalı yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

2-Ayrıca, dosya içinde mevcut «ibra» ve «temlik» belgesiyle davacı ... şirketi «hasar» bedelini dava dışı gönderen–sigortalıya ödeyerek hasar ile ilgili olarak sigortalının üçüncü şahıslara karşı olan talep ve dava haklarını temlik almıştır.

Bu itibarla, mahkemece abonman «nakliyat sigorta poliçesinin» yürürlükte olduğu dönem içerisinde «rizikonun» gerçekleştiğinin kabulü ile işin esasına girilerek oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, «eksik incelemeye» dayalı yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

1-Dava, yurtiçi «nakliyat sigorta sözleşmesine» dayalı rucüen tazminat istemine ilişkindir.

2-Ayrıca, dosya içinde mevcut «ibra» ve «temlik» belgesiyle davacı ... şirketi «hasar» bedelini dava dışı gönderen–sigortalıya ödeyerek hasar ile ilgili olarak sigortalının üçüncü şahıslara karşı olan talep ve dava haklarını temlik almıştır.

Bu durum karşısında davacının sigorta ilişkisi dışında «alacağın temliki» hükümlerine göre de talep hakkı bulunmaktadır.

6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1279. maddesi “Mukavelenin yapıldığı sırada «sigorta ettiren» veya sigortadan faydalanan kimse, «rizikonun» gerçekleşmiş olduğunu yahut sigortacı rizikonun gerçekleşmesi imkanı kalmadığını bilmekte iseler sigorta mukavelesi hükümsüzdür; şu kadar ki; birinci halde sigortacı sigorta «primini» istiyebilir.” hükmünü haizdir.

Öte yandan, dosya içerisindeki tazminat makbuzu ve «ibranameye» göre, sigortalısının zararını ödeyen davacı ... şirketi yararına «temlik» beyanında bulunulmamıştır.

Bu itibarla, «rizikonun» gerçekleşmesinden sonra yapılan teklif üzerine «sigorta poliçesi» düzenlenmesinin önceden meydana gelen rizikoyu «teminat» altına alma olanağının bulunmadığı hususu dikkate alınarak, emtianın sevkiyatından önce dava dışı sigortalı tarafından davacı sigortalıya bildirim yapılıp yapılmadığı, yapıldıysa ne zaman yapıldığı, «davaya konusu» «hasarın» sigorta örtüsü altında olup olmadığı hususları değerlendirilerek hasıl olacak sonuca göre bir karar vermek gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmey …

2-Asıl dava bakımından ise; Dava, TTK'nun 1301. maddesi uyarınca açılan rücuan «alacak davası» olup, her ne kadar TTK'nun 1279. maddesi uyarınca spesifik poliçenin «hasarın» gerçekleştiğinin bilinmesinden sonra düzenlenmesi nedeniyle sigorta akdi «geçersiz» ve bu nedenle davacının sigorta hukuku hükümleri uyarınca «halefiyet» elde etmesi mümkün değil ise de, dosya içerisinde bulunan «ibraname» başlıklı belgeden sigortalının zararını davacıdan tahsil ederek taşıma ilişkisinden kaynaklanan haklarını BK 162.madde uyarınca davacıya «temlik» etmiş olduğu anlaşıldığından ve bu suretle de davacı söz konusu ilişki nedeniyle dava açma hakkını haiz bulunduğundan, mahkemece bu husus nazara alınmak suretiyle …

Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, «hırsızlık» olayının 03.10.2005 tarihinde meydana geldiği, her iki sigortalıya ilişkin «hasar ihbar», poliçe teklif ve tanzim tarihinin 06.10.2005 tarihi olduğu, TTK'nun 1279. maddesinin, "mukavelenin yapıldığı sırada «sigorta ettiren» veya sigortadan faydalanan kimse, «rizikonun» gerçekleşmiş olduğunu yahut sigortacı rizikonun gerçekleşmesi imkanı kalmadığını bilmekte iseler sigorta mukavelesi hükümsüzdür" hükmünü havi olduğu, sunulan abonm …

1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, birleşen davada sigortalıya ödenen miktarın davacıya «temliki» sözkonusu olmamasına göre birleşen davada davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanması gerekmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, «hırsızlık» olayının 03.10.2005 tarihinde meydana geldiği, her iki sigortalıya ilişkin «hasar ihbar», poliçe teklif ve tanzim tarihinin 06.10.2005 tarihi olduğu, TTK'nun 1279. maddesinin, "mukavelenin yapıldığı sırada «sigorta ettiren» veya sigortadan faydalanan kimse, «rizikonun» gerçekleşmiş olduğunu yahut sigortacı rizikonun gerçekleşmesi imkanı kalmadığını bilmekte iseler sigorta mukavelesi hükümsüzdür" hükmünü havi olduğu, sunulan abonm …

2-Asıl dava bakımından ise; Dava, TTK'nun 1301. maddesi uyarınca açılan rücuan «alacak davası» olup, her ne kadar TTK'nun 1279. maddesi uyarınca spesifik poliçenin «hasarın» gerçekleştiğinin bilinmesinden sonra düzenlenmesi nedeniyle sigorta akdi «geçersiz» ve bu nedenle davacının sigorta hukuku hükümleri uyarınca «halefiyet» elde etmesi mümkün değil ise de, dosya içerisinde bulunan «ibraname» başlıklı belgeden sigortalının zararını davacıdan tahsil ederek taşıma ilişkisinden kaynaklanan haklarını BK 162.madde uyarınca davacıya «temlik» etmiş olduğu anlaşıldığından ve bu suretle de davacı söz konusu ilişki nedeniyle dava açma hakkını haiz bulunduğundan, mahkemece bu husus nazara alınmak suretiyle …

Petrol Rafinerileri A.Ş. arasındaki «nakliyat abonman sigorta poliçesi» yanında «dava konusu» taşımaya ilişkin spesifik poliçe dosyaya «ibraz» edilmiştir.

Dava konusu taşıma tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı TTK’nın 1301. maddesi uyarınca «rücu davası» açılabilmesi için, sigortacı ile sigortalı arasında bir «sigorta sözleşmesinin» mevcudiyeti, sigortacının bu nedenle sigortalısına bir ödeme yapmış olması ve sigortalının zarar sorumlusuna karşı dava hakkının bulunması gerekir.

Zira abonman «sigorta sözleşmeleri» birer çerçeve anlaşma niteliğinde olup, sigortacı ile «sigorta ettiren» arasında, sigorta ile ilgili bir hukuki ilişkiyi oluşturur.

Somut olayda, davacı ile dava dışı «sigorta ettiren» şirket arasındaki «nakliyat abonman sigorta poliçesi» dosyaya «ibraz» edilmiş olup, ayrıca dava konusu taşımaya ilişkin spesifik poliçe dosyaya sunulmadığı gibi dosyada sigorta ettirenin alacağa ilişkin her türlü hakkını davacı sigortacıya «temlik» ettiğine ilişkin bir belge de bulunmamaktadır.

Şti. ile davacı...Sigorta A.Ş. arasında yapılacak taşımalara ilişkin olarak abonman poliçesi ile «nakliyat emtia sigorta poliçesinin» yapıldığı, poliçe kapsamında...plakalı araç ile taşınan emtianın hasarlandığı, «hasar» bedelinin 14.780,95 TL olduğu, bu bedelin sigortalısına ödendiği, davacının «halefiyet» haklarını kazandığı, kazada araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu, zarardan davalılardan ...

Dava tarihinde yürürlükte olan 6102 sayılı TTK'nin 1472 maddesi uyarınca «rücu davası» açılabilmesi için sigortacı ile sigortalı arasında bir «sigorta sözleşmesinin» mevcudiyeti, sigortacının bu nedenle sigortalısına bir ödeme yapmış olması ve sigortalının zarar sorumlusuna karşı dava hakkının bulunması gerekir.

Şti'nin «taşıyıcı» ...'in sürücü sıfatıyla sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile 14.780,95 TL'nin ödeme tarihinden itibaren «avans faizi» ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

Bu itibarla, mahkemece davacıya spesifik poliçeyi sunması veya dava konusu taşımanın başladığına yönelik bildirime dair belgenin «ibrazı» suretiyle «hasarın» sigorta örtüsü altında olduğunu kanıtlaması hususunda delillerini bildirmek üzere süre verilerek oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar vermek gerekirken, yazılı şekilde «eksik incelemeye» dayalı olarak hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davalı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.