Madde 1452 — D) Koruyucu hükümler
(1) 1404 ve 1408 inci madde hükümleriyle 1429 uncu maddenin birinci fıkrasının ikinci cümlesine aykırı sözleşmeler geçersizdir.
(2) 1418 ve 1420 nci maddeler ile 1430 uncu maddenin ikinci fıkrası hükmüne aykırı sözleşme şartları geçersizdir.
(3) 1405, 1409, 1413 ilâ 1417, 1419, 1421, 1422 ilâ 1426 ncı maddeler, 1427 nci maddenin ikinci ilâ beşinci fıkraları, 1428 inci madde, 1430 uncu maddenin birinci ve üçüncü fıkraları, 1431 inci maddenin birinci, ikinci ve dördüncü fıkraları ve 1433 ilâ 1449 uncu madde hükümleri, sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar aleyhine değiştirilemez; değiştirilirse bu Kanun hükümleri uygulanır.
Madde gerekçesi
Dikkat: Bu gerekçe kanun tasarısına yazılmıştır. Maddenin yürürlükteki metni o günden bu yana değişmiştir (i̇çeri̇k deği̇şi̇kli̇ği̇). Gerekçe, güncel metnin değil tasarı metninin açıklamasıdır.
Sigortalı lehine yorumun esas olduğu ve azami güven esası üzerine kurulu olan sigortacılıkta, sigortacılara nazaran daha güçsüz durumda bulunan sigortalıların korunması gerekir. Bu nedenle, sigorta ilişkilerinde emniyeti sağlayan, sigortalıların haklı çıkarlarını koruyan tek taraflı veya iki taraflı emredici hükümlere diğer hukuk dallarından fazla nispette yer verilmiş ve bu hükümlere aykırılık halleri çeşitli şekillerde müeyyidelendirilmiştir.
Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu
Eski TTK (6762) karşılığı — tam metin
yeni hukum — 6102 ile getirilen yeni hüküm; mülga 6762 sayılı TTK'da karşılığı yoktur. — Sigorta genel ↔ Umumi + Mal umumi hükümler
Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.
Bu maddeye ilişkin kararlarda ele alınan başlıca hususlar
Emniyeti suistimal sigortasında tazminatın muacceliyeti
Ceza davası bitmeden sigorta tazminatı istenebilir mi
Poliçe özel şartının TTK 1452/3 karşısında geçersizliği
Sigorta poliçesindeki tüzel kişi taşıyıcı şartı ve gerçek zararın tespiti
Emtia hasarında tamir mi pert total mi ekonomik olduğunun araştırılması gerekliliği
Sigortacının teminat şartına aykırılık iddiasının kendi davranışıyla çelişmesi
Makine kırılması sigortası
Yayın arşivindeki kararlardan derlenen uyuşmazlık başlıkları — aşağıda ilgili kararlar listelenir.
İlişkili kararlar
Bu maddeyi anan içtihatlar (arşiv)
Yayın arşivinden derlendi (kararın atıf yaptığı mevzuattan otomatik); anonimleştirilmiş, editör onayından ayrıdır.
-
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi, 2024/1284 E. 2025/72 K.
Emniyeti suistimal sigortasında tazminatın muacceliyeti
-
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi, 2022/353 E. 2024/1387 K.
Sigorta poliçesindeki tüzel kişi taşıyıcı şartı ve gerçek zararın tespiti
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/1986 E. 2023/5751 K.
Alacak
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/4915 E. 2023/5328 K.
Makine kırılması sigortası
Güncel gelişmeler
Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.
Kendinizi test edin
TTK m.1413 (olağanüstü durumlarda fesih) hükmüne ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
- Birinci fıkrada sigortacıya, ikinci fıkrada sigorta ettirene fesih hakkı tanınmış olup, hüküm sözleşmeyle sigorta ettiren aleyhine serbestçe değiştirilebilir.
- Birinci fıkrada sigorta ettirene, ikinci fıkrada sigortacıya fesih hakkı tanınmış olup, m.1452 gereği bu hüküm sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar aleyhine değiştirilemez.
- Her iki fıkrada da fesih hakkı yalnızca sigorta ettirene aittir; sigortacının hiçbir fıkrada fesih hakkı yoktur.
- Birinci ve ikinci fıkradaki fesih hakları yalnızca rizikonun gerçekleşmesi hâlinde doğar ve emredici nitelikte değildir.
- Birinci fıkradaki fesih hakkı sigorta ettirene, ikinci fıkradaki ise sigortalıya tanınmış olup, hüküm yedek niteliktedir.
Cevabı ve açıklamayı göster
Doğru cevap: B
TTK m.1413/1'de sigortacının olağanüstü durumu (konkordato, ruhsat iptali, yetki kaldırılması) hâlinde fesih hakkı sigorta ettirene; m.1413/2'de ise sigorta ettirenin konkordatosu hâlinde fesih hakkı sigortacıya tanınmıştır. Ayrıca TTK m.1452/3'te 1413 ilâ 1417. maddeler sayılarak, bu hükümlerin sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar aleyhine değiştirilemeyeceği; değiştirilirse Kanun hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiştir; dolayısıyla hüküm emredici (koruyucu) niteliktedir. A şıkkı tarafları doğru sıralasa da hükmü serbestçe değiştirilebilir sayarak m.1452'ye aykırı düşmektedir. C şıkkı sigortacının f.2'deki fesih hakkını yok saymaktadır. D şıkkı fesih haklarını rizikonun gerçekleşmesine bağlamakta ve emredici niteliği reddetmektedir. E şıkkı f.2'deki fesih hakkını sigortalıya atfetme hatasını içermektedir.
Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-1452 — erişim: 18.08.2026