Makine kırılması sigortası

11. Hukuk Dairesi         2022/4915 E.  ,  2023/5328 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ Ticaret Mahkemesi

SAYISI 2022/187 Esas, 2022/187 Karar

SAYISI 2022/İHK-1786

KARAR İtirazın reddi

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetince itirazın reddine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacıya ait iş makinesinin 15.02.2020 ila 15.02.2021 vadeli leasing all risk sigorta poliçesi ile teminat altına alındığını, davalı tarafından sigortalanan davacıya ait tesiste bulunan tersiyerin pandül astarlarından birisinin 14.10.2020 tarihinde kırıldığını, bu hususun tutanakla imza altına alındığını, daha büyük hasarların oluşumunun engellenmesi adına tersiyer kırıcının sökülerek 19.10.2020 tarihinde dava dışı Çelik Mak. İmalat. San ve Tic. Ltd. Şti.'ne gönderildiğini, hasar ile ilgili ihbarın yapılarak hasar dosyasının açıldığını, ancak taleplerin bir kısmının teminat dışı olduğu, bir kısmının ise hasarın ağır bir darbeye maruz kalmadığı gerekçesiyle ödemenin yapılmadığını, halbuki hasarın teminatın kapsamında gerçekleştiğini, davalının poliçe kapsamında sorumluluğunun bulunduğunu, hasarın giderilmesinden önce taleple bulunulmasıyla ilgili bir düzenlemenin olmadığını, hasarın dışarıdan bakılarak anlaşılamayacağını, davalı tarafından eksik inceleme yapıldığını ileri sürerek fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere hasar gören sigortalı iş makinesine ilişkin ödenmeyen 10.000,00 TL'nin 01.12.2020 temerrüt tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 15.10.2021 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini toplamda 175.820,00 TL'ye artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; poliçede daini mürtehin kaydının olduğunu, aktif husumet yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, kısmi dava açılmasında hukuki yararın bulunmadığını, dava dilekçesi ekindeki belgelere göre talep edilen zarar bedelinin belirli olduğunu, ayrıca hasarın mutad kullanım nedeniyle oluştuğunu, poliçe genel ve özel şartlarına göre hasarın teminat dışı olduğunu, 14.10.2020 tarihinde hasar ihbarının yapıldığını, ancak hasar gören makinenin servis onarımından önce davalıya gösterilmediğini, pandül düşmesi sonucunda tersiyer kırıcıda kayda değer önemli bir hasara rastlanılmadığı kanaatine ulaşıldığını, hasarın mutad kullanım sonucu oluştuğunu ve bu nedenle teminat dışı olduğunu, makinedeki rotorun ise ağır bir darbeye maruz kalmadığını ve bundan dolayı teminat dışı olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte hasar bedelinin fahiş olduğunu, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun(6102 sayılı Kanun) 1435,1439, 1444, 1448 inci maddeleri gereklerinin davacı tarafından yerine getirilmediğini, bu nedenlerle davalının sorumluluğunun bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetinin 18.11.2021 tarihli, 2021.E.132402 başvuru ve 2021/172467 Karar sayılı kararı ile kural olarak rizikonun teminat dışı kaldığı iddiasının sigortacı tarafından ispatlanmasının gerektiği, davalı sigortacı tarafından bu hususun ispatlanamadığı, alınan bilirkişi raporun hükme esas alınabilecek nitelikte olduğu gerekçesiyle başvurunun kabulü ile 175.820,00 TL tazminatın davalı ... kuruluşundan tahsili ile başvuru sahibine 14.06.2021 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmiş, bu karara davalı vekili tarafından süresi içinde itiraz edilmiştir.

IV. İTİRAZ HAKEM HEYETİ KARARI

Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile karara esas alınan bilirkişi raporunun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, rizikonun teminat dışında kaldığı iddialarının sigortacı tarafından ispatlanmasının gerektiği, davacının hasarlı makinalı davadışı servise teslim ederek tamir ettirmesinin zarar artışına sebep olduğuna ilişkin dosyada bir delil olmadığı gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; yetersiz ve eksik inceleme yapıldığını, kısmi dava açılmasında hukuki yararın bulunmadığını, meydana gelen hasarın teminat kapsamında olup olmadığının, mutad kullanım sonucu oluşup oluşmadığının alınan bilirkişi raporunda incelenmediğini, raporun iş makinesi incelenmeden alındığını, çene takımı bağlantılarındaki hasarın zamanla titreşime bağlı olarak meydana geldiğini ve teminat dışı olduğunu, mutad kullnım nedeniyle oluşan hasarın teminat dışı olduğunu, 6102 sayılı Kanun'un 1435,1439, 1444, 1448 inci maddeleri gereklerinin davacı tarafından yerine getirilmediğini, bu nedenlerle davalının sorumluluğunun bulunmadığını savunarak kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, leasing all risk sigorta poliçesi ile teminat altına alınan iş makinesinde meydana gelen hasar bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 30 uncu maddesi, 6102 sayılı Kanun'un 1409, 1452 inci maddeleri

3. Değerlendirme

Dava, leasing all risk sigorta poliçesi ile teminat altına alınan davacıya ait iş makinesinde poliçe vadesi içerisinde hasar meydana gelmesi, rizikonun gerçekleşmesi nedeniyle poliçe kapsamında davalıdan talep edilen bedelin ödenmesi istemine ilişkindir.

Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetince, meydana gelen rizikonun teminat kapsamında olduğu, teminat dışında olduğu iddialarının davalı sigortacı tarafından ispatlanamadığı gerekçesiyle başvurunun kabulüne karar verilmiş, İtiraz Hakem Heyeti tarafından da davalının itirazının reddine karar verilmiştir.

Davalı sigortacı, itiraz ve temyiz sebebi olarak iş makinesinde oluşan hasarın mutad kullanım sonucu oluşup oluşmadığının değerlendirilmediğini, hasarın teminat kapsamında olup olmadığına ilişkin araştırmanın yapılmadığını ileri sürmüştür.

Dava konusu sigorta poliçesinin özel şartlarına ve genel şartlarının birinci maddesine göre makinede oluşan hasarlar teminat altına alınmışken, Makina Kırılması Sigortası Genel Şartlarının üçüncü maddesinin (h) bendine göre makinelerin normal işlemesinden ve mutad kullanılmasından doğan hasarlar teminat dışında bırakılmıştır.

Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından makine mühendisi bilirkişiden rapor alınmışsa da, alınan raporda davaya konu makine kırılma hadisesi sebebi olarak "yüksek titreşim ve gerilim sonucu doğan kuvvetler olabileceği" gösterilmekle yetinilmiş, oluşan bu yüksek titreşim ve gerilimin neden dolayı kaynaklandığı, makinenin mutad kullanımı sonucu olup olmadığı, dışarıdan haricen bir etkinin olup olmadığına ilişkin bir değerlendirme yapılmamıştır.

Hakem heyetince dava konusu iş makinesinde meydana gelen hasarın tam olarak hangi sebepten kaynaklandığı, davalının iddia ettiği gibi mutad kullanım sonucu oluşup oluşmadığı, makinenin dışarıdan bir etkiye maruz kalıp kalmadığı konularında yeterli, denetime ve hüküm kurmaya elverişli teknik bilirkişi raporuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine, Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

26.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.