Genel hükümler; prim ve beyan yükümlülüğü
TTK 1401-1452 · 46 karar
Bu başlıkta usul:
Dava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm) 10Zamanaşımı 9Görev ve yetki 2Hak düşürücü süre 1
-
CFR teslim şartında satıcının sigortalanabilir menfaati ve halefiyet
2022/121 E. 2022/1087 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
CFR teslim şartıyla yapılan satışlarda, malların geminin küpeştesini aştığı andan itibaren yarar ve hasar alıcıya geçer ve satıcının mal üzerindeki sigortalanabilir menfaati sona erer; satıcının kendi hesabına yaptırdığı sigorta bu aşamadan sonraki zarar için geçerli bir sigorta teminatı sağlamaz. Bu durumda sigortacı, TTK 1472 uyarınca sigortalının (satıcının) zarar sorumlusuna karşı dava hakkına halef olamaz ve rücu davasında aktif husumet ehliyetine sahip olmaz; mal bedelinin ödenmediğine dair delil bulunmadıkça bu sonuç değişmez.
halefiyetaktif husumet ehliyetisigortalanabilir menfaatCFR teslim şeklinakliyat emtia sigortasıitirazın iptali
-
CIF satışta sigortalanabilir menfaat ve halefiyet hakkının kapsamı
2022/103 E. 2022/946 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
CIF satışta, malların gemiye yüklenmesiyle hasar riski alıcıya geçtiğinden, sigortalanabilir menfaat de alıcıya aittir; satıcı adına yaptırılan sigorta CIF satış sözleşmesi bakımından geçerli bir sigorta olarak kabul edilemez ve buna dayalı tazminat ödemesi sigortacıya halefiyet hakkı kazandırmaz, dolayısıyla aktif husumet ehliyeti doğurmaz. Ayrıca, geçerli bir mazeret göstermeksizin arabuluculuğun ilk toplantısına katılmayan taraf, davada haklı çıksa bile lehine vekalet ücretine hükmedilemez.
CIF satışsigortalanabilir menfaathalefiyetaktif husumet ehliyetiarabuluculukmazeretsiz katılmama
-
Kredi sigortasında vadesi geçmiş borç bildirimi ve teminat kapsamı incelemesi
2021/1355 E. 2022/762 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Kredi sigortası poliçelerinde yer alan vadesi geçmiş borç bildirimi/müdahale talebi sürelerine ilişkin sözleşmesel düzenlemeler, TTK'nın emredici hükümleri karşısında tek başına teminatı ortadan kaldırmaz; ancak sigortalının, ödeme güçlüğüne düştüğünü bildiği veya bildirmesi gerektiği bir alıcıya, bu durumu sigortacıya bildirmeden yaptığı sonraki sevkiyatlar Kredi Sigortası Genel Şartları uyarınca teminat kapsamı dışında kalır. Ayrıca poliçede temlik yasağı bulunması halinde, alacağın üçüncü kişilere temlik edilmiş olması, temlik alanların davayı takip…
kredi sigortasıvadesi geçmiş borç bildirimimüdahale talebiteminat kapsamıtemlik yasağıaktif husumet ehliyeti
-
İşveren mali sorumluluk sigortasında alt işveren işçisinin teminat kapsamı
2019/2413 E. 2022/684 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
İşveren mali sorumluluk sigortası poliçesinde, alt işverene bağlı olarak çalışan işçilerin uğradığı iş kazası zararlarının teminat dışında bırakıldığına dair açık bir özel şart bulunmuyor ve genel şartların teminat dışı haller maddesinde de bu yönde bir ayrım yapılmamışsa, sigortalı işyerinde ve mutat faaliyet alanında çalışan alt işveren işçileri de poliçe teminatı kapsamında kabul edilir.
işveren mali sorumluluk sigortasıitirazın iptalialt işveren işçisisigorta genel şartlarıteminat kapsamıicra inkar tazminatı
-
Sigorta tazminatından önceki hasar dosyasındaki fazla ödemenin takası
2019/1716 E. 2022/48 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Sigorta şirketinin daha önce farklı bir hasar dosyasında sehven yaptığı ve sigorta teminatı kapsamı dışında kaldığı sonradan anlaşılan ödemeyi, sigortalıya sonraki bir hasar dosyası kapsamında ödeyeceği tazminattan mahsup etmesi, borçlar hukuku ilkeleri çerçevesinde takas defi niteliğinde olup; bu ödemenin karşılıksız kaldığı ve takasa konu alacağın takas beyanı tarihi itibariyle zamanaşımına uğramadığı tespit edildiğinde, sigortalının bu tutarın eksik ödendiği iddiasıyla açtığı alacak davası reddedilmelidir.
takas defibozucu yenilik doğuran haksigorta teminatı istisnasımuacceliyetzamanaşımısehven ödeme
-
Makine kırılması sigortasında ağır kusur teminat istisnasının kapsamı
2019/1589 E. 2021/1958 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Makine kırılması sigortası genel şartlarında ağır kusurun teminat dışı sayılabilmesi için bunun ayrıca poliçede açıkça düzenlenmiş olması gerekir; genel şartlarda işletme personeli veya üçüncü kişilerin ihmal, kusur, hata veya sabotajı teminat kapsamında tutulmuşsa, sigortalının basit bakım kusuru ağır kusur olarak nitelendirilip teminat dışında bırakılamaz. Belirsiz alacak davası şeklinde açılan bir davada, bilirkişi raporu doğrultusunda talep miktarının açıklanması ıslah niteliğinde olmayıp, açıklanan miktar yönünden zamanaşımının kesildiği kabul…
makine kırılması sigortasıteminat dışı hâlağır kusuraşkın sigortaprim iadesibelirsiz alacak davası
-
Rücuan tazminatta muafiyet altı poliçe ödemesi sigortalı kusuruna göre sınırlanır
2019/66 E. 2021/1854 K. ·
Tazminatkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Sigortacının halefiyet yoluyla üçüncü kişiye rücu talebinde, sigortalıya ödenen tazminatın tamamı değil, zarar sorumlusunun kusur oranına isabet eden kısmı talep edilebilir; sigortalının kendi kusuruna denk gelen kısım zarar sorumlusuna yükletilemez ve rücu miktarı bu orana göre sınırlandırılır.
halefiyetrücuan tazminatmuafiyet altı sigortahava aracı gövde sorumluluk sigortasızamanaşımı def'ikusur oranı
-
Taşıyıcı sorumluluk sigortası prim borcunda geçersiz iptal bildirimi
2019/1167 E. 2021/1547 K. ·
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddi
Taşıyıcı sorumluluk sigortası poliçesinde, sigorta ettirenin poliçe iptali yönündeki bildirimi ancak sigortacıya veya acenteye yapılması halinde geçerlidir; broker temsilcisiyle sözlü olarak yapılan iptal talebi TTK 1416 anlamında geçerli bir bildirim sayılmaz ve sigorta ettirenin bakiye prim bedelinden sorumluluğu devam eder. Ayrıca, tutarı taraf defterleriyle doğrulanan bakiye prim bedeli likit bir alacak olduğundan, borçlunun itirazının haksız bulunması halinde icra inkar tazminatına hükmedilmesi mümkündür.
taşıyıcı sorumluluk sigortasıprim borcuitirazın iptaliicra inkar tazminatılikit alacakbroker
-
Tekne hırsızlığında sigorta poliçesi özel şartının yorumu
2019/1056 E. 2021/1117 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Tekne sigortası poliçesinde, teknenin uzun süreli bağlama yerinin dışında kısa süreli demirlenmesi/bulunması halinde sigortalının makul güvenlik önlemlerini alması şartı öngörülmüşse, bu şartın uygulanabilmesi için bağlama yerinin ıssız ve korunaksız olmaması gerekir; teknenin bağlandığı yerin fiilen ıssız ve korunaksız olmadığı tespit edildiğinde, sigortalının gerekli makul önlemleri aldığı kabul edilir ve hırsızlık rizikosu teminat kapsamında değerlendirilir. Poliçedeki 'devamlı gözetim altındaki mahal' ifadesi, o yerde kamera bulunması şeklinde…
tekne sigortasıgezinti tekneleri sigortasıEnstitü Yat KlozlarıTekne Poliçesi Genel Şartlarıpoliçe özel şartıhırsızlık rizikosu
-
Avukat mesleki sorumluluk sigortasında rizikonun teminat kapsamına girip girmediği
2019/552 E. 2020/1219 K. ·
Alacakkaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Mesleki sorumluluk sigortasında, sigortalının kusurlu davranışının (rizikonun) poliçe teminat süresi içinde gerçekleştiği ve poliçe öncesinde hatalı bir işlem bulunmadığı hâllerde, 'poliçenin ilk kez düzenlenmiş olması' istisnası uygulama alanı bulmaz. Bu istisnanın uygulanabilmesi için, poliçenin ilgili sigortacı tarafından mı yoksa başka bir sigortacı tarafından mı ilk kez düzenlendiğinin tereddütsüz şekilde ispatlanması gerekir; bu ispat sağlanamazsa istisnaya dayanılarak ret kararı verilemez. Ayrıca icra takip dosyasında alacaklının alacağının…
avukat mesleki sorumluluk sigortasırizikoistisnalar hükmüilliyet bağıbilirkişi incelemesitemerrüt
-
Avukatın mesleki sorumluluk sigortası priminden doğan dava mutlak ticari davadır
2020/506 E. 2020/443 K. ·
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)
Sigorta ettirenin prim ödeme borcuna ilişkin davalar, TTK'nın sigorta hukukunu düzenleyen hükümlerine (TTK 1430 vd.) dayandığından mutlak ticari dava niteliğindedir ve bu davalara bakmakla Asliye Ticaret Mahkemesi görevlidir. Sigorta ettiren taraf tacir olmasa da (örneğin avukat olsa da) ve poliçe mesleki amaçla yaptırılmışsa, işlem tüketici işlemi sayılmaz; bu durumda tüketici mahkemesi görevli değildir.
mutlak ticari davagörevdava şartısigorta prim alacağıtüketici işlemire'sen inceleme
-
Kasko poliçesi iptali halinde işlemeyen prim iadesi (TTK 1419)
2018/1222 E. 2020/293 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
TTK 1419 uyarınca sigorta sözleşmesi sona erdiğinde işlemeyen günlere ait ödenmiş prim sigorta ettirene geri verilir; poliçenin iptal edildiği ve prim bedelinin ödendiği tevsik edildiğinde bu tutarın iadesi gerekir. Sigortacının, iptal edilen poliçe kapsamı dışında yaptığı bir hasar ödemesi veya iptalden sonra düzenlediği farklı (bila bedel) bir poliçe, önceki poliçeye ilişkin prim iade borcunu kendiliğinden ortadan kaldırmaz; bu hususlar ancak takas-mahsup talebi veya ayrı bir dava yoluyla ileri sürülebilir.
kasko sigortasıpoliçe iptaliprim iadesiitirazın iptaliicra inkar tazminatıtakas-mahsup
-
Hasar bildiriminin gecikmesi tazminattan indirim koşulu doğurmaz
2018/1593 E. 2019/1206 K. ·
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hüküm
Kredi sigortası poliçesinde veya genel şartlarda, sigortalının temerrüt/hasar bildirimini belirli bir sürede yapmaması halinde teminattan yararlanma hakkını kaybedeceğine ilişkin düzenleme, TTK 1446/2'nin emredici hükmü karşısında hükümsüzdür; bildirimin gecikmesi ancak tazminat miktarında veya rizikonun gerçekleşmesinde bir artışa neden olmuşsa kusurun ağırlığına göre tazminattan indirim yapılabilir, aksi halde bildirimdeki gecikme teminat kapsamını ortadan kaldırmaz. Ayrıca gerçekleşen riziko nedeniyle likit hale gelen alacak yönünden icra inkar…
kredi sigortasıitirazın iptalitemerrüt bildirimihasar ihbarımüdahale talebiTTK 1446
-
Yangın hasarında mekanik arıza teminat istisnasının ispatı
2018/2277 E. 2019/969 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Taşıyıcı sorumluluk sigortasında, hasarın poliçedeki mekanik arıza istisnası kapsamında teminat dışı kaldığını iddia eden sigortacı bu hususu ispat etmekle yükümlüdür; yangın raporundaki mekanik arıza tespiti tek başına kesin dayanak oluşturmuyor ve arızanın kesin nedeni belirlenemiyorsa, ayrıca aracın kısa süre önceki muayenesinde arıza bulunmadığı da tespit edilmişse, istisna uygulanmaz ve hasar teminat kapsamında sayılır. Rizikonun poliçedeki süre içinde ihbar edilmemesi, TTK 1475 ve 1446. maddeleri uyarınca yalnızca kusurun ağırlığına göre…
taşıyıcı mali sorumluluk sigortasıpoliçe özel şartımekanik arıza istisnasıteminat kapsamıispat yükürizikonun ihbarı
-
Tekne battı iddiasında rizikonun ispat yükü sigortalıya aittir
2018/391 E. 2019/615 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Tekne yat sigortası kapsamında tam ziya (batma) iddiasına dayalı tazminat talebinde, TTK 1409 uyarınca rizikonun (teknenin battığının) gerçekleştiğini ispat yükü öncelikle sigortalı/davacıya aittir; sigortacının ispat yükü ancak riziko ispatlandıktan sonra, teminat dışı kalan hususlar yönünden devreye girer. Tek taraflı ve çelişik beyanlar dışında batmayı doğrulayan somut delil, belge veya görgü şahidi bulunmaması, olay örgüsündeki tutarsızlıklar ve teknik/bilimsel bulgularla desteklenmemesi halinde riziko ispatlanmış sayılmaz. Birbiriyle çelişen…
tekne yat sigorta poliçesitam ziyarizikoispat yükübilirkişi raporu çelişkisihüküm kurmaya elverişlilik
-
Sigorta ettirenin rahatsızlığını gizlemesi ve cayma hakkı
2017/66 E. 2017/63 K. ·
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddi
Hayat sigortası başvuru formunda sigortalının, bildiği ve tedavi gördüğü mevcut rahatsızlıklarını (kalp hastalığı, hipertansiyon vb.) tüm sorulara matbu olarak hayır cevabı vererek gizlemesi ve bu gizlenen rahatsızlıklar ile ölüm nedeni arasında illiyet bağının bilirkişi raporuyla tespit edilmesi halinde, TTK 1435 ve 1439 hükümleri uyarınca sigortacının sözleşmeden cayarak tazminat ödemeyi reddetmesi haklı kabul edilir; bu durumda sigorta şirketinin sigortalıya sormadan formu doldurduğu iddiası, aksi ispatlanmadıkça hayatın olağan akışına uygun görülmez.
beyan yükümlülüğüsağlık beyan formuilliyet bağıcayma hakkıhayat sigortasısigorta teminatının ödenmemesi