Alacak
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2016/13913 E. 2018/373 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
aydınlatma yükümlülüğü↗ sovtaj bedeli↗ sigorta acenteliği↗ sovtaj↗ adli yardım talebi↗ tanık beyanı↗ hayat sigortası↗ sigorta teminatı↗ sigorta ettiren↗ adli yardım↗ teminat kapsamı↗ riziko↗ acentelik↗ ispat yükü↗ sigorta poliçesi↗ cy/cy kaydı↗ hasar↗ eksik inceleme↗ temerrüt↗ teminat↗ kesin hüküm↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece iddia, savunma, tanık beyanı, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; sigorta poliçesine göre hayvanın damızlık vasfını yitirmesi nedeni ile yapılan kesimin zorunlu kesime girmeyeceği gibi dosyadaki suni tohumlama kayıtları, ultrason görüntülerine rağmen işletme döl verim kaydının olmadığı ve hayvanın doğum yapabildiği ancak sonradan infertil olduğunun davacı tarafından ispat edilemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
1-Davacı vekili, temyiz dilekçesiyle birlikte adli yardım talebinde bulunmuş olup, dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonrasında 6100 sayılı HMK'nın 334. maddesi koşullarının oluştuğu anlaşıldığından davacı vekilinin adli yardım talebinin kesin olarak kabulüne ve temyiz incelemesine karar vermek gerekmiştir.
2- Dava, Devlet Destekli Hayvan Hayat Sigortası Poliçesine dayalı tazminat istemine ilişkin olup, mahkemece, davacının sigortalı hayvanının sonradan infertil olduğunu ispatlayamadığı gibi bu sebeple kesiminin de mecburi kesim sayılmayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Davacı, ... kulak numaralı hayvanın satın alındıktan sonra yavruladığını, ancak sonrasında üç kez tohumlama yapılmasına rağmen gebe kalamadığını bu nedenle veteriner tarafından kesime gönderildiğini, poliçe teminat kapsamındaki hallerden birinin gerçekleştiğini iddia etmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’ nun 1425. madde hükmüne göre, sigorta poliçesi tarafların hakları temerrüde ilişkin hükümler ile genel ve özel şartları içerir ve kolay okunacak biçimde düzenlenir. Sigortacı ve acentesinin sigortalıyı aydınlatma yükümlülüğü olup, sözleşmede öngörülen rizikonun gerçekleşmesinden doğan zarardan veya bedelden sigortacı sorumludur. Sözleşmede öngörülen rizikolardan herhangi birinin veya bazılarının sigorta teminatı dışında kaldığını ispat yükü de sigortacıya aittir.
Taraflar arasında düzenlenen poliçede, yazılı teminatlar ve poliçeye ekli matbu genel şartlar ve teknik şartlar dahilinde yazılı hayvanların sigorta edildiği yazılı olup, klozlar başlığı altında sovtaj alt başlığında “ sigortalı hayvanın damızlık vasfını yitirmesi nedeniyle kesime sevk edilmesi halinde sovtaj bedelini sigorta bedelinin en az %50 olarak hesap edilir.” şeklinde açıklama yapıldığı, hasar halinde sigortalı/sigorta ettirenin temin etmesi gereken belgelerin de poliçenin 3. sayfasında sayıldığı, hayvanın infertilite gerekçesi ile kesimi durumunda suni tohumlama belgeleri ve işletme döl verim kaydının da bu belgelerden olduğu, poliçede yer alan sovtaj ve hasar halinde temin edilmesi gereken belgeler başlığı altındaki düzenlemelerin aynen Devlet Destekli Hayvan Hayat Sigortası Teknik Şartlar Tarife ve Talimatlarında da yer aldığı anlaşılmıştır. Devlet Destekli Hayvan Hayat Sigortası Genel Şartlarında da A.2. maddesinde teminat kapsamındaki haller ve kayıplar, A.3. maddesinde teminat dışında kalan haller açıkça sayılmıştır.
Somut uyuşmazlıkta, sigortalı hayvanın sonradan infertil olduğu gerekçesiyle mecburi kesime gönderilmesi hali açıkça teminat kapsamındaki yada teminat dışında kalan haller arasında sayılmamıştır. Davacı, sigortalı ... kulak numaralı hayvanın veteriner tarafından yapılan suni tohumlamalara rağmen gebe kalmadığını iddia etmiş ve dosyaya hayvanın suni tohumlama kayıtları ile hayvanın yavrusuna ait olduğu iddia edilen hayvan pasaportunu sunmuştur. Ayrıca, hayvanı kesime gönderen veteriner de tanık olarak dinlenmiştir. Hayvanın döl verim kaydının ve hayat hikayesinin sunulması için ilgili kurumlara müzekkere yazılmış ise de, 01.10.2015 tarihli ilk bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere, müzekkerelerde hayvanın kulak numarası yanlış yazıldığından istenilen belgeler temin edilememiştir. Mahkemece bu eksiklik giderilmeksizin yeni bir bilirkişiden rapor alınmış ve neticede davacının iddialarını ispat edemediği sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bu durumda, mahkemece, öncelikle dosya kapsamındaki eksikliklerin giderilmesi için ilgili kurumlardan ... kulak numaralı sigortalı hayvana ilişkin kayıtların istenmesi, yukarıda ifade edilen mevzuat hükümleri, poliçe genel ve özel şartları ile teknik şartlarla birlikte ...'nın 1409. maddesi uyarınca ispat yükünün davalı sigortacı üzerinde olduğu da gözetilerek inceleme ve değerlendirme yapılması gerekirken, eksik incelemeye dayalı olarak davanın reddi yönünde hüküm kurulması doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/5154 E. 2015/12396 K.
Ortak:sigorta poliçesi · hasar · teminat
İncelediğiniz karardaTaraflar arasında düzenlenen poliçede, yazılı «teminatlar» ve poliçeye ekli matbu genel şartlar ve teknik şartlar dahilinde yazılı hayvanların sigorta edildiği yazılı olup, klozlar başlığı altında «sovtaj» alt başlığında “ sigortalı hayvanın damızlık vasfını yitirmesi nedeniyle kesime sevk edilmesi halinde «sovtaj bedelini» sigorta bedelinin en az %50 olarak hesap edilir.” şeklinde açıklama yapıldığı, «hasar» halinde sigortalı/«sigorta ettirenin» temin etmesi gereken belgelerin de poliçenin 3. sayfasında sayıldığı, hayvanın infertilite gerekçesi ile kesimi durumunda suni tohumlama belgeleri ve işletme döl verim «kaydının» da bu belgelerden olduğu, poliçede yer alan sovtaj ve hasar halinde temin edilmesi gereken belgeler başlığı altındaki düzenlemelerin aynen Devlet Destekli Hayvan H …
Mahkemece iddia, savunma, «tanık beyanı», bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; «sigorta poliçesine» göre hayvanın damızlık vasfını yitirmesi nedeni ile yapılan kesimin zorunlu kesime girmeyeceği gibi dosyadaki suni tohumlama kayıtları, ultrason görüntülerine rağmen işletme döl verim «kaydının» olmadığı ve hayvanın doğum yapabildiği ancak sonradan infertil olduğunun davacı tarafından ispat edilemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Davacı, ... kulak numaralı hayvanın satın alındıktan sonra yavruladığını, ancak sonrasında üç kez tohumlama yapılmasına rağmen gebe kalamadığını bu nedenle veteriner tarafından kesime gönderildiğini, poliçe «teminat kapsamındaki» hallerden birinin gerçekleştiğini iddia etmiştir.
Benzer bu karardaBu durumda mahkemece, aktedilen «sigorta poliçesi» ile poliçe genel ve «özel şartlarının» değerlendirilerek «hasarın» «teminat» altında bulunup bulunmadığının tespiti ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
… müddet bekledikten sonra hayvanın gebe kalıp kalmadığını kontrol etmesi gerekirken, görevinin gereklerine aykırı hakaret ederek hayvanı kesime sevk ettiği, eksperin «adam çalıştıranın sorumluluğu» ilkeleri kapsamında gerçekleştirmiş olduğu kusurlu eyleminden doğan davacı zararından davalı şirketin sorumlu olması gerektiği, bu yönüyle «sigorta sözleşmesi» kapsamında «hasarın» davalı tarafından «görevlendirilen» ekspertizin hatalı davranışı neticesinde gerçekleştiği gerekçesiyle davanın kabulüne, 6.810 TL'nin 21.11.2012 tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:adam çalıştıranın sorumluluğu · özel dava şartı · sigorta sözleşmesi · yasal faiz · görevli mahkeme
Benzer bu kararda… müddet bekledikten sonra hayvanın gebe kalıp kalmadığını kontrol etmesi gerekirken, görevinin gereklerine aykırı hakaret ederek hayvanı kesime sevk ettiği, eksperin «adam çalıştıranın sorumluluğu» ilkeleri kapsamında gerçekleştirmiş olduğu kusurlu eyleminden doğan davacı zararından davalı şirketin sorumlu olması gerektiği, bu yönüyle «sigorta sözleşmesi» kapsamında «hasarın» davalı tarafından «görevlendirilen» ekspertizin hatalı davranışı neticesinde gerçekleştiği gerekçesiyle davanın kabulüne, 6.810 TL'nin 21.11.2012 tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Mahkemece, «adam çalıştıranın sorumluluğu» çerçevesinde davanın kabulüne karar verilmişse de, Sigorta EksperleriYönetmeliği'nin 21 vd. maddeleri uyarınca, eksperler sigorta şirketlerinin personeli olmayıp konu ile ilgili yasal mevzuat çerçevesinde gerekli eğitimlerden geçerek eksperlik yapmaya hak kazanmış ve ruhsat almış kişilerden oluşurlar.
Bu itibarla «görevlendirilen» eksperin sigorta şirketi ile arasında 6098 sayılı TBK'nın 66. ve 116. maddeleri anlamında adam çalıştırma ve yardımcı kişi ilişkisi bulunmamaktadır.
Bu durumda mahkemece, aktedilen «sigorta poliçesi» ile poliçe genel ve «özel şartlarının» değerlendirilerek «hasarın» «teminat» altında bulunup bulunmadığının tespiti ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
-
Alacak | İtirazın iptali | İcra inkar tazminatı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/18826 E. 2015/5417 K.
Ortak:sovtaj bedeli · sovtaj · sigorta teminatı · riziko · sigorta poliçesi · hasar · eksik inceleme · teminat
İncelediğiniz karardaTaraflar arasında düzenlenen poliçede, yazılı «teminatlar» ve poliçeye ekli matbu genel şartlar ve teknik şartlar dahilinde yazılı hayvanların sigorta edildiği yazılı olup, klozlar başlığı altında «sovtaj» alt başlığında “ sigortalı hayvanın damızlık vasfını yitirmesi nedeniyle kesime sevk edilmesi halinde «sovtaj bedelini» sigorta bedelinin en az %50 olarak hesap edilir.” şeklinde açıklama yapıldığı, «hasar» halinde sigortalı/«sigorta ettirenin» temin etmesi gereken belgelerin de poliçenin 3. sayfasında sayıldığı, hayvanın infertilite gerekçesi ile kesimi durumunda suni tohumlama belgeleri ve işletme döl verim «kaydının» da bu belgelerden olduğu, poliçede yer alan sovtaj ve hasar halinde temin edilmesi gereken belgeler başlığı altındaki düzenlemelerin aynen Devlet Destekli Hayvan H …
Sözleşmede öngörülen «rizikolardan» herhangi birinin veya bazılarının «sigorta teminatı» dışında kaldığını «ispat yükü» de sigortacıya aittir.
Mahkemece iddia, savunma, «tanık beyanı», bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; «sigorta poliçesine» göre hayvanın damızlık vasfını yitirmesi nedeni ile yapılan kesimin zorunlu kesime girmeyeceği gibi dosyadaki suni tohumlama kayıtları, ultrason görüntülerine rağmen işletme döl verim «kaydının» olmadığı ve hayvanın doğum yapabildiği ancak sonradan infertil olduğunun davacı tarafından ispat edilemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, bozma ilamı ve tüm dosya kapsamına göre, icra müdürlüğünün «yetkisine» yapılan itirazın yerinde görülmediği, davalının veteriner muayenesinden geçirmesinin ardından dava konusu hayvanları sigortaladığı, yine davacının söz konusu ineklerin kulak numaralarını davalı şirkete verdiği, davalının kulak numaralarından soy kütüklerine ulaşıp dava konusu ineklerin kaç defa tohumlamaya tabi tutulduğunu görebileceği, tüm bu düzenleme ve somut olayda yer alan uygulama şekline göre davacının akit öncesi iyi niyetli «beyan yükümlülüğünü» kasten ihlal ettiği sonucuna varılamayacağı, «rizikolardan» herhangi birinin veya bazılarının «sigorta teminatı» dışında kaldığının ispatının sigortacıya ait olduğu, tıbbi yönden talep konusu hayvanların poliçe başlangıç tarihinden önce meydana geldiği tespit edilen hastalıklar ve kalıtsal anomalilere bağlı mecburi kesimden bahsedilemeyeceği, dolayısıyla bu hallerin mevcudiyeti sonucu zararın teminat dışı kaldığı sonucuna varılamadığı, müşterek sigorta ve «sovtaj bedeli» düşüldükten sonra davalının 4.800,00 TL sigorta bedelinden sorumlu olacağı gerekçesiyle davalının ...
Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, müşterek sigorta ve «sovtaj bedeli» düşüldükten sonra ödenmesi gereken bedelin iki hayvan için 4.800,00 TL olduğu belirtilmiştir.
Davalı vekili, tazminat miktarının hatalı hesaplandığını, poliçeye göre düşülmesi gereken «sovtaj bedelinin» sigorta bedeli üzerinden hesaplanması gerektiğini belirterek «bilirkişi raporuna itiraz» etmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:beyan yükümlülüğü · bilirkişi raporuna itiraz · işlemiş faiz · asıl alacak · icra inkar tazminatı · inkar tazminatı · yetkisizlik kararı
Benzer bu karardaİcra Müdürlüğü'nün «yetkisine» yaptığı itirazın iptaline, takibin 4.800,00 TL «asıl alacak» ve 141,00 TL «işlemiş faiz» alacağı olmak üzere toplam 4.941,00 TL üzerinden olmak üzere devamına, fazla talebin reddine, «icra inkar tazminatı» hükmedilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bozma ilamı ve tüm dosya kapsamına göre, icra müdürlüğünün «yetkisine» yapılan itirazın yerinde görülmediği, davalının veteriner muayenesinden geçirmesinin ardından dava konusu hayvanları sigortaladığı, yine davacının söz konusu ineklerin kulak numaralarını davalı şirkete verdiği, davalının kulak numaralarından soy kütüklerine ulaşıp dava konusu ineklerin kaç defa tohumlamaya tabi tutulduğunu görebileceği, tüm bu düzenleme ve somut olayda yer alan uygulama şekline göre davacının akit öncesi iyi niyetli «beyan yükümlülüğünü» kasten ihlal ettiği sonucuna varılamayacağı, «rizikolardan» herhangi birinin veya bazılarının «sigorta teminatı» dışında kaldığının ispatının sigortacıya ait olduğu, tıbbi yönden talep konusu hayvanların poliçe başlangıç tarihinden önce meydana geldiği tespit edilen hastalıklar ve kalıtsal anomalilere bağlı mecburi kesimden bahsedilemeyeceği, dolayısıyla bu hallerin mevcudiyeti sonucu zararın teminat dışı kaldığı sonucuna varılamadığı, müşterek sigorta ve «sovtaj bedeli» düşüldükten sonra davalının 4.800,00 TL sigorta bedelinden sorumlu olacağı gerekçesiyle davalının ...
Davalı vekili, tazminat miktarının hatalı hesaplandığını, poliçeye göre düşülmesi gereken «sovtaj bedelinin» sigorta bedeli üzerinden hesaplanması gerektiğini belirterek «bilirkişi raporuna itiraz» etmiştir.
Bu durumda mahkemece, davalının «bilirkişi raporuna itirazları» değerlendirilmeden «eksik incelemeye» dayalı hüküm kurulması doğru olmamış, kararın davalı yararına bozulması gerekmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2020/1651 E. 2021/1218 K.
Ortak:sigorta teminatı · teminat kapsamı · sigorta poliçesi · eksik inceleme · teminat
İncelediğiniz karardaDavacı, ... kulak numaralı hayvanın satın alındıktan sonra yavruladığını, ancak sonrasında üç kez tohumlama yapılmasına rağmen gebe kalamadığını bu nedenle veteriner tarafından kesime gönderildiğini, poliçe «teminat kapsamındaki» hallerden birinin gerçekleştiğini iddia etmiştir.
Sözleşmede öngörülen «rizikolardan» herhangi birinin veya bazılarının «sigorta teminatı» dışında kaldığını «ispat yükü» de sigortacıya aittir.
Devlet Destekli Hayvan Hayat Sigortası Genel Şartlarında da A.2. maddesinde «teminat kapsamındaki» haller ve kayıplar, A.3. maddesinde teminat dışında kalan haller açıkça sayılmıştır.
Benzer bu karardaMahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda, sigortalanan hayvanın interfil olması sebebiyle mecburi kesime tabi tutulmasının «sigorta teminatı kapsamındaki» hususlardan olduğu ancak belirtilen durumun poliçenin tanzim tarihinden sonra ortaya çıktığına ilişkin herhangi bir delil bulunmadığı, bu husustaki «ispat külfeti» sigorta şirketinde olsa da sigorta şirketince bu hususun ispatlanmasının neredeyse imkansız olduğu ve toplanan delillerden hayvanın daha önce doğum yaptığına ilişk …
Bu itibarla, mahkemece, ekspertiz raporundaki tespitin gerçeği yansıttığı kabul edilecek olursa doğan yavruya ilişkin bir kayıt olması gerektiği de gözetilerek, sigortalı hayvana ilişkin tüm resmi kayıtlarının dosyaya kazandırılması ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken «eksik incelemeye» dayalı olarak karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:gerekçe-hüküm çelişkisi · sigorta teminatı kapsamı · ispat külfeti
Benzer bu karardaMahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda, sigortalanan hayvanın interfil olması sebebiyle mecburi kesime tabi tutulmasının «sigorta teminatı kapsamındaki» hususlardan olduğu ancak belirtilen durumun poliçenin tanzim tarihinden sonra ortaya çıktığına ilişkin herhangi bir delil bulunmadığı, bu husustaki «ispat külfeti» sigorta şirketinde olsa da sigorta şirketince bu hususun ispatlanmasının neredeyse imkansız olduğu ve toplanan delillerden hayvanın daha önce doğum yaptığına ilişk …
Mahkemece, resmi belgelerde hayvanın doğum yaptığına ilişkin kayıt bulunmadığından bahisle davanın reddine karar verilmişse de ekspertiz raporunda, mahkeme «gerekçesiyle çelişki» oluşturacak şekilde sigortalı hayvanın 14.11.2012 tarihinde doğum yaptığı yazılıdır.
1 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2020/8220 E. 2022/1243 K.
Ortak:sigorta teminatı · sigorta poliçesi · teminat · Alacak
İncelediğiniz karardaSözleşmede öngörülen «rizikolardan» herhangi birinin veya bazılarının «sigorta teminatı» dışında kaldığını «ispat yükü» de sigortacıya aittir.
Mahkemece iddia, savunma, «tanık beyanı», bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; «sigorta poliçesine» göre hayvanın damızlık vasfını yitirmesi nedeni ile yapılan kesimin zorunlu kesime girmeyeceği gibi dosyadaki suni tohumlama kayıtları, ultrason görüntülerine rağmen işletme döl verim «kaydının» olmadığı ve hayvanın doğum yapabildiği ancak sonradan infertil olduğunun davacı tarafından ispat edilemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Davacı, ... kulak numaralı hayvanın satın alındıktan sonra yavruladığını, ancak sonrasında üç kez tohumlama yapılmasına rağmen gebe kalamadığını bu nedenle veteriner tarafından kesime gönderildiğini, poliçe «teminat kapsamındaki» hallerden birinin gerçekleştiğini iddia etmiştir.
Benzer bu kararda… numaralı bir yavrusunun bulunduğunun tespit edildiği, her ne kadar farklı işletmelerde bulunsa da söz konusu yavrunun dava konusu büyükbaş hayvanın yavrusu olduğu, «sigorta poliçesinin» 24.08.2011-24.08.2012 tarihlerini kapsadığı, dava konusu büyükbaşın yavrulama tarihinin bu tarihler arasına denk geldiği, hayvanın infertilite durumunun olmadığı, doğumdan sonraki süreçte hayvanda infertilite teşkil ettiği kanaatine varıldığının tespit edildiği, bu nedenle hayvanın hasarından kaynaklanan zararın sigorta kapsamında olduğunun anlaşıldığı, poliçe gereğince «sigorta teminat» bedelinden %20 müşterek sigorta bedeli ile sovdaj bedelinin düşülmesi suretiyle yapılan hesaplamanın dosya kapsamına uygun olduğu, 7251 sayılı Kanun'la değişik 6100 sayılı HMK'nın 177. maddesi uyarınca Yargıtay bozma kararından sonra da «ıslah» yapılabileceği mümkün olduğundan davacının ıslah dilekçesi de dikkate alınarak davanın ıslah edilen şekliyle kabulüne karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle davanı …
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:geçersizlik · ıslah
Benzer bu kararda2-Davacı bozmadan sonraki 30.09.2019 tarihinde ıslahla talep miktarını artırmış ise de «ıslahın» yapıldığı 30.09.2019 tarih itibariyle 06.05.2016 gün ve 2015/1 esas -2016/1 karar sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu kararı uyarınca ıslah yapılması mümkün olmadığından söz konusu ıslah «geçersiz» olup 28.07.2020 tarihinde yürürlüğe giren 7251 sayılı Kanun'la HMK’nın 177. maddesinde yapılan değişiklik ile bozmadan sonra ıslahın yapılabileceğinin öngörülmüş o …
… numaralı bir yavrusunun bulunduğunun tespit edildiği, her ne kadar farklı işletmelerde bulunsa da söz konusu yavrunun dava konusu büyükbaş hayvanın yavrusu olduğu, «sigorta poliçesinin» 24.08.2011-24.08.2012 tarihlerini kapsadığı, dava konusu büyükbaşın yavrulama tarihinin bu tarihler arasına denk geldiği, hayvanın infertilite durumunun olmadığı, doğumdan sonraki süreçte hayvanda infertilite teşkil ettiği kanaatine varıldığının tespit edildiği, bu nedenle hayvanın hasarından kaynaklanan zararın sigorta kapsamında olduğunun anlaşıldığı, poliçe gereğince «sigorta teminat» bedelinden %20 müşterek sigorta bedeli ile sovdaj bedelinin düşülmesi suretiyle yapılan hesaplamanın dosya kapsamına uygun olduğu, 7251 sayılı Kanun'la değişik 6100 sayılı HMK'nın 177. maddesi uyarınca Yargıtay bozma kararından sonra da «ıslah» yapılabileceği mümkün olduğundan davacının ıslah dilekçesi de dikkate alınarak davanın ıslah edilen şekliyle kabulüne karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle davanı …
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2016/13913 E. , 2018/373 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada... Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 09/02/2016 tarih ve 2013/692-2016/179 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin iki adet hayvanı sigorta teminatı ile koruma altına aldığını, kulak numarası ... olan hayvanın alındıktan sonra yavruladığı ancak daha sonra üç kez tohumlama yapılmasına rağmen gebe kalamadığını ve damızlık vasfını kaybetmesi nedeniyle veteriner hekim tarafından mecburi kesime gönderildiğini, sigorta poliçesinde damızlık vasfının yitirilmesi halinin sigorta kapsamına alındığını ileri sürerek şimdilik 500,00 TL miktarın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili; dava konusu hayvanın poliçenin düzenlenme tarihinden önce hiç buzağılamadığını ve infertilite nedeniyle kesime gönderildiğini, davacının gerçekdışı beyanla hayvanı sigortalattığını, hasarın teminat kapsamında olmadığını savunmuştur.
Mahkemece iddia, savunma, tanık beyanı, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; sigorta poliçesine göre hayvanın damızlık vasfını yitirmesi nedeni ile yapılan kesimin zorunlu kesime girmeyeceği gibi dosyadaki suni tohumlama kayıtları, ultrason görüntülerine rağmen işletme döl verim kaydının olmadığı ve hayvanın doğum yapabildiği ancak sonradan infertil olduğunun davacı tarafından ispat edilemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
1-Davacı vekili, temyiz dilekçesiyle birlikte adli yardım talebinde bulunmuş olup, dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonrasında 6100 sayılı HMK'nın 334. maddesi koşullarının oluştuğu anlaşıldığından davacı vekilinin adli yardım talebinin kesin olarak kabulüne ve temyiz incelemesine karar vermek gerekmiştir.
2- Dava, Devlet Destekli Hayvan Hayat Sigortası Poliçesine dayalı tazminat istemine ilişkin olup, mahkemece, davacının sigortalı hayvanının sonradan infertil olduğunu ispatlayamadığı gibi bu sebeple kesiminin de mecburi kesim sayılmayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Davacı, ... kulak numaralı hayvanın satın alındıktan sonra yavruladığını, ancak sonrasında üç kez tohumlama yapılmasına rağmen gebe kalamadığını bu nedenle veteriner tarafından kesime gönderildiğini, poliçe teminat kapsamındaki hallerden birinin gerçekleştiğini iddia etmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’ nun 1425. madde hükmüne göre, sigorta poliçesi tarafların hakları temerrüde ilişkin hükümler ile genel ve özel şartları içerir ve kolay okunacak biçimde düzenlenir. Sigortacı ve acentesinin sigortalıyı aydınlatma yükümlülüğü olup, sözleşmede öngörülen rizikonun gerçekleşmesinden doğan zarardan veya bedelden sigortacı sorumludur. Sözleşmede öngörülen rizikolardan herhangi birinin veya bazılarının sigorta teminatı dışında kaldığını ispat yükü de sigortacıya aittir.
Taraflar arasında düzenlenen poliçede, yazılı teminatlar ve poliçeye ekli matbu genel şartlar ve teknik şartlar dahilinde yazılı hayvanların sigorta edildiği yazılı olup, klozlar başlığı altında sovtaj alt başlığında “ sigortalı hayvanın damızlık vasfını yitirmesi nedeniyle kesime sevk edilmesi halinde sovtaj bedelini sigorta bedelinin en az %50 olarak hesap edilir.” şeklinde açıklama yapıldığı, hasar halinde sigortalı/sigorta ettirenin temin etmesi gereken belgelerin de poliçenin 3. sayfasında sayıldığı, hayvanın infertilite gerekçesi ile kesimi durumunda suni tohumlama belgeleri ve işletme döl verim kaydının da bu belgelerden olduğu, poliçede yer alan sovtaj ve hasar halinde temin edilmesi gereken belgeler başlığı altındaki düzenlemelerin aynen Devlet Destekli Hayvan Hayat Sigortası Teknik Şartlar Tarife ve Talimatlarında da yer aldığı anlaşılmıştır.
Devlet Destekli Hayvan Hayat Sigortası Genel Şartlarında da A.2. maddesinde teminat kapsamındaki haller ve kayıplar, A.3. maddesinde teminat dışında kalan haller açıkça sayılmıştır.
Somut uyuşmazlıkta, sigortalı hayvanın sonradan infertil olduğu gerekçesiyle mecburi kesime gönderilmesi hali açıkça teminat kapsamındaki yada teminat dışında kalan haller arasında sayılmamıştır. Davacı, sigortalı ... kulak numaralı hayvanın veteriner tarafından yapılan suni tohumlamalara rağmen gebe kalmadığını iddia etmiş ve dosyaya hayvanın suni tohumlama kayıtları ile hayvanın yavrusuna ait olduğu iddia edilen hayvan pasaportunu sunmuştur. Ayrıca, hayvanı kesime gönderen veteriner de tanık olarak dinlenmiştir. Hayvanın döl verim kaydının ve hayat hikayesinin sunulması için ilgili kurumlara müzekkere yazılmış ise de, 01.10.2015 tarihli ilk bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere, müzekkerelerde hayvanın kulak numarası yanlış yazıldığından istenilen belgeler temin edilememiştir.
Mahkemece bu eksiklik giderilmeksizin yeni bir bilirkişiden rapor alınmış ve neticede davacının iddialarını ispat edemediği sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bu durumda, mahkemece, öncelikle dosya kapsamındaki eksikliklerin giderilmesi için ilgili kurumlardan ... kulak numaralı sigortalı hayvana ilişkin kayıtların istenmesi, yukarıda ifade edilen mevzuat hükümleri, poliçe genel ve özel şartları ile teknik şartlarla birlikte ...'nın 1409. maddesi uyarınca ispat yükünün davalı sigortacı üzerinde olduğu da gözetilerek inceleme ve değerlendirme yapılması gerekirken, eksik incelemeye dayalı olarak davanın reddi yönünde hüküm kurulması doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin adli yardım talebinin kabulüyle temyiz itirazlarının incelenmesine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, 17.01.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verilmiştir.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/404390600 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz