Rücuen tazminat

… işbu davanın bina maliki ile birlikte onun mali mesuliyet sigortacısına karşı açıldığı ve TTK'nın 4. maddesi uyarınca ticari dava olduğu, dolayısıyla davalı tarafın «görev itirazının» yerinde bulunmadığı, yangının meydana geldiği yapının, tapuda bahçeli, kargir fabrika niteliğinde kayıtlı bulunduğu, davalı yapı maliki tarafından 53 bağımsız «bölüm» oluşturularak davacının «sigorta ettireni» de «dahil» dava dışı şirket ve kişilere kiralandığı, eski olan yapının bağımsız bölümlerini ayıran duvarların alçıpandan yapıldığı, bu duvarların çatıya kadar yükseltilmediği, «depo» olarak kullanılan bağımsız bölümlerde kolay yanabilen tekstil ve benzeri ürünlerin depolandığı, bir bağımsız bölümün de çakmak deposu olarak kullandırıldığı, tüm bu nedenlerle nereden ve hangi sebeple çıktığı belirlenemeyen yangının kısa sürede yayılmasında etkili olduğu, davacı tarafından yangın sigortası ile sigortalanan iş yerinde toplam 4.775.000 TL zarar meydana geldiği, davacının bu miktarı sigorta ettirenine ödediği, davalı ...nin TBK'nın 69. maddesi (eBK m.58) uyarınca meydana gelen zarardan sorumlu bulunduğu, her ne kadar binada kiracı olarak bulunan bir kısım şirketlerin de yangının çıkmasında kusurları bulunmakta ise de zarara birlikte neden olanların «müteselsilen sorumlu» oldukları ve zarar görenin sorumlu olanlardan herhangi birine müracaat edebileceği, davacı sigortalısının ise yangının meydana gelmesinde ve büyümesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığı, meydana gelen zararın aynı zamanda davalı ... şirketi tarafından düzenlenen «sorumluluk sigortasının» kapsamında kaldığı gerekçesiyle davanın kabulüne, 4.775.000 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek «avans faizi» ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, davalı ... şirketinin «poliçe limiti» ile sınırlı olarak sorumlu tutulmasına karar verilmiştir.

Bu sorumluluk, «kusur» esasına dayanmayan objektif sorumluluk niteliğinde olup, bina veya imal olunan şeydeki bozukluğun veya eksikliğin malikten kaynaklanmasına gerek yoktur.

Başka bir anlatımla, malike «kusur» isnadı gerekli değildir.

Buna karşılık, kiralananı yasa ve sözleşmeye uygun olarak özenle kullanmak yükümlülüğü altında olan kiracının ise, meydana gelen zarardan ancak «kusuru» oranında sorumluluğu sözkonusu olup, somut olayda, davacıya ait «depoda» çıkan yangının neden meydana geldiğine ilişkin gerek itfaiye tarafından düzenlenen yangın raporunda ve gerekse olay sonrası alınan tesbit bilirkişi raporunda ve ek …

2- Asıl dava, yangın «sigorta sözleşmesine» dayalı «rücuan tazminat», birleşen dava ise, kiracının kusuruna dayalı yangından kaynaklanan zararın tazmini istemine ilişkindir.

Somut olayda, taraflar arasında davalı tarafından bir aylık süreliğine 22.06.2007 tarihinde kiralanan davacı ...Ş.’ye ait «depoda» 27.06.2007 tarihinde çıkan yangın çıktığı ve bunun sonucu olarak deponun zarar gördüğü hususunda ihtilaf yoktur.

2- Asıl dava, yangın «sigorta sözleşmesine» dayalı «rücuan tazminat», birleşen dava ise, kiracının kusuruna dayalı yangından kaynaklanan zararın tazmini istemine ilişkindir.

Malik, «mücbir sebep», zarar görenin veya «üçüncü kişinin» «kusuru» nedeniyle «illiyet bağının» kesildiğini kanıtlar ise «sorumluluktan kurtulabilecektir».

… işbu davanın bina maliki ile birlikte onun mali mesuliyet sigortacısına karşı açıldığı ve TTK'nın 4. maddesi uyarınca ticari dava olduğu, dolayısıyla davalı tarafın «görev itirazının» yerinde bulunmadığı, yangının meydana geldiği yapının, tapuda bahçeli, kargir fabrika niteliğinde kayıtlı bulunduğu, davalı yapı maliki tarafından 53 bağımsız «bölüm» oluşturularak davacının «sigorta ettireni» de «dahil» dava dışı şirket ve kişilere kiralandığı, eski olan yapının bağımsız bölümlerini ayıran duvarların alçıpandan yapıldığı, bu duvarların çatıya kadar yükseltilmediği, «depo» olarak kullanılan bağımsız bölümlerde kolay yanabilen tekstil ve benzeri ürünlerin depolandığı, bir bağımsız bölümün de çakmak deposu olarak kullandırıldığı, tüm bu nedenlerle nereden ve hangi sebeple çıktığı belirlenemeyen yangının kısa sürede yayılmasında etkili olduğu, davacı tarafından yangın sigortası ile sigortalanan iş yerinde toplam 4.775.000 TL zarar meydana geldiği, davacının bu miktarı sigorta ettirenine ödediği, davalı ...nin TBK'nın 69. maddesi (eBK m.58) uyarınca meydana gelen zarardan sorumlu bulunduğu, her ne kadar binada kiracı olarak bulunan bir kısım şirketlerin de yangının çıkmasında kusurları bulunmakta ise de zarara birlikte neden olanların «müteselsilen sorumlu» oldukları ve zarar görenin sorumlu olanlardan herhangi birine müracaat edebileceği, davacı sigortalısının ise yangının meydana gelmesinde ve büyümesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığı, meydana gelen zararın aynı zamanda davalı ... şirketi tarafından düzenlenen «sorumluluk sigortasının» kapsamında kaldığı gerekçesiyle davanın kabulüne, 4.775.000 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek «avans faizi» ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, davalı ... şirketinin «poliçe limiti» ile sınırlı olarak sorumlu tutulmasına karar verilmiştir.

Davacı tarafından yangın «sigorta poliçesi» ile sigortalanan iş yerinde, davalıların maliki ve «sorumluluk sigortacısı» oldukları binada çıkan yangın sonucu «hasar» meydana geldiği «uyuşmazlık konusu» olmayıp, uyuşmazlık yangının hangi nedenle çıktığı ve oluşan zarardan davalıların sorumlu olup olmadıkları noktasında toplanmaktadır.

Malik, «mücbir sebep», zarar görenin veya «üçüncü kişinin» «kusuru» nedeniyle «illiyet bağının» kesildiğini kanıtlar ise «sorumluluktan kurtulabilecektir».

"«sigorta ettiren»" olması sebebiyle 3. kişi sayılamayacağı, «sigorta poliçesinde» "«hasarın» ... 'ne «rücu» edilemeyeceğine" ilişkin «özel şartın» da düzenlenmiş olması sebebiyle mülga 6762 sayılı TTK'nın 1301. maddesi ve anılan sözleşme maddesine göre davacının ödediği hasar tazminatını davalı ... 'ye rücu etmesinin söz konusu olamayacağı, 1 nolu davalı ... , sigotalı ... ile yaptığı depolama ve «dağıtım» sözleşmesi ile «kira sözleşmesini» tüm hak ve yükümlülükleri ile birlikte yangın tarihinden önce ... 'ne devretmiş olduğundan bu şirketin taraf sıfatının ortadan kalkması nedeniyle oluşan hasardan sorumluluğuna gidilemeyeceği, davalı ... sigorta ettiren-kiracı ... . ile 1 nolu davalı ... ...'nin «sorumluluk sigortacısı» olup bu iki şirketin sorumluluğunun doğması halinde sorumluluk sigortacısı olarak zarar göreninin zararını karşılamakla yükümlü bulunduğundan yukarıda açıklanan gerekçeklerle ... .... ve ... .... sorumluluğuna gidilemeyeceğinden davacının ödediği hasar bedelinin her iki şirketin sorumluluk sigortacısı olan ...'ye rücu edilemeyeceği, davalı ... yangın olayının meydana geldiği «deponun» maliki olup malikin sorumluluğu ancak yangının meydana gelmesinde kusurlu olması ve «kusur oranına» bağlı olarak doğacağı, ....

Ödemir'in de «muvafakatı» ile davalı ...'ye devredildiği ve dava konusu «depoda» 05/10/2006 tarihinde çıkan yangında davacı nezdinde sigorta örtüsü altına alınan emtiaların yanarak «hasara» uğradığı «uyuşmalık konusu» değildir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafça sunulan «ibraname» başlıklı «mutabakatname» ve tazminat makbuzlarında "'nin ödediği bedel miktarınca «ibra» ve olaydan kaynaklanan tüm haklarından «feragat» ettiğimizi üçüncü şahıslara karşı olan takip ve dava haklarımızı ödediği tazminat miktarı kadar ...'ne TTK'nın 1301.maddesi gereğince «temlik» ettiğimizi kabul ve beyan ederiz" hükmünün yer aldığı, buna göre davacının sigortalısına ödediği «hasar» miktarınca TTK'nın 1301. maddesi gereğince sigortalısının haklarına halef olduğu, ibranamede BK hükümlerinden bahsedilmediğinden BK hükümlerine göre yapılmış bir temlikten söz edilemeyeceği, uyuşmazlığın çözümünde TTK hükümlerinin uygulanması gerektiği, TTK'nın 1301. maddesinde "sigortacı sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken «sigorta ettiren» kimse yerine geçeceği, sigorta ettiren kimsenin vaki zarardan dolayı 3. şahıslara karşı dava hakkı varsa bu hakkın tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal edeceği" hükmü düzenlendiğinden anılan hükme göre sigorta şirketinin ödediği zarar nispetince 3. şahıslara karşı «rücu davası» açma hakkını kazandığı, davalı ... .

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kesinleşen 2007/150 Esas ve 2012/163 Karar sayılı kararında yangının meydana gelmesinde kiracı ... 'nin tam kusurlu kabul edilerek tespit edilen gerçek bina zararının davalı ... 'den tahsili ile davacı malik ...'e ödenmesine karar verilmiş olup, kesinleşmiş mahkeme kararının işbu dosya açısından «kesin delil niteliği» taşıdığı, bu durumda ....

… bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve dava konusu «zeyilnameler» sigorta bedeli artışı ve oran değişimine ilişkin olup zeyilnamelerde dava konusu endüstriyel yangın «sigorta poliçesindeki» “«sigorta ettirene» «rücu» edilemeyeceğine” dair «özel şartı» kaldıran bir hüküm olmamasına göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

Mahkemece, davalı ... yönünden yapılan değerlendirmede “bina malikinin sorumluluğunun ancak yangının meydana gelmesinde kusurlu olması ve «kusur oranına» bağlı olarak doğacağı, ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kesinleşen 2007/150 Esas ve 2012/163 Karar sayılı kararında yangının meydana gelmesinde kiracı ... . tam kusurlu kabul edilerek tespit edilen bina zararının davalı ... 'den tahsili ile davacı malik ...'e ödenmesine karar verildiği, söz konusu kesinleşmiş mahkeme kararının işbu dava açısından «kesin delil niteliği» taşıdığı, ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kesinleşmiş kararı ile söz konusu yangın olayında davalı malik ...'in kusursuz olduğu kabul edildiğinden işbu davada da …

Davacı tarafından yangın «sigorta poliçesi» ile sigortalanan iş yerinde, davalıların maliki ve «sorumluluk sigortacısı» oldukları binada çıkan yangın sonucu «hasar» meydana geldiği «uyuşmazlık konusu» olmayıp, uyuşmazlık yangının hangi nedenle çıktığı ve oluşan zarardan davalıların sorumlu olup olmadıkları noktasında toplanmaktadır.

Oysa garemeten ödeme ilkesi, bir «rizikonun» gerçekleşmesi ile zarar görenlerin birden fazla olması ve tazminat alacaklarının da «sigorta sözleşmesinde» öngörülen sigorta bedelinden fazla olduğu hallerde, zarar görenlerden her birinin sigortacıya karşı yöneltebileceği tazminat miktarı isteminden, sigorta bedelinin tazminat alacaklıları toplamına olan oranına göre indirim yapılmasını öngörmektedir.

… işbu davanın bina maliki ile birlikte onun mali mesuliyet sigortacısına karşı açıldığı ve TTK'nın 4. maddesi uyarınca ticari dava olduğu, dolayısıyla davalı tarafın «görev itirazının» yerinde bulunmadığı, yangının meydana geldiği yapının, tapuda bahçeli, kargir fabrika niteliğinde kayıtlı bulunduğu, davalı yapı maliki tarafından 53 bağımsız «bölüm» oluşturularak davacının «sigorta ettireni» de «dahil» dava dışı şirket ve kişilere kiralandığı, eski olan yapının bağımsız bölümlerini ayıran duvarların alçıpandan yapıldığı, bu duvarların çatıya kadar yükseltilmediği, «depo» olarak kullanılan bağımsız bölümlerde kolay yanabilen tekstil ve benzeri ürünlerin depolandığı, bir bağımsız bölümün de çakmak deposu olarak kullandırıldığı, tüm bu nedenlerle nereden ve hangi sebeple çıktığı belirlenemeyen yangının kısa sürede yayılmasında etkili olduğu, davacı tarafından yangın sigortası ile sigortalanan iş yerinde toplam 4.775.000 TL zarar meydana geldiği, davacının bu miktarı sigorta ettirenine ödediği, davalı ...nin TBK'nın 69. maddesi (eBK m.58) uyarınca meydana gelen zarardan sorumlu bulunduğu, her ne kadar binada kiracı olarak bulunan bir kısım şirketlerin de yangının çıkmasında kusurları bulunmakta ise de zarara birlikte neden olanların «müteselsilen sorumlu» oldukları ve zarar görenin sorumlu olanlardan herhangi birine müracaat edebileceği, davacı sigortalısının ise yangının meydana gelmesinde ve büyümesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığı, meydana gelen zararın aynı zamanda davalı ... şirketi tarafından düzenlenen «sorumluluk sigortasının» kapsamında kaldığı gerekçesiyle davanın kabulüne, 4.775.000 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek «avans faizi» ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, davalı ... şirketinin «poliçe limiti» ile sınırlı olarak sorumlu tutulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, zarara sebebiyet veren yangın «rizikosunun», davalı ...’a ait işyerinde ve çalışanlarının «kusuru» ile çıktığı, meydana gelen zarardan davalı ...’ın BK’nın 41.maddesi uyarınca «haksız fiil» hükümlerine göre, davalı ...Ş.’nin poliçe limitiyle sorumluluğu bulunduğu, davacının ...’nın 1301.maddesi uyarınca sigortalısının haklarına halef olduğu gerekçesiy …

Bu nedenle «rizikonun» gerçekleşmesi halinde bu rizikodan zarar gören üçüncü kişilerin gördükleri «gerçek zararlar» sigorta limiti dahilinde karşılanır.

1- Dava, davacıya sigortalı iş yerinde meydana gelen «hasar» nedeniyle ödenen tazminat tutarının davalılardan «rücuen tahsili» istemine ilişkindir.

Mahkemece, aynı olay nedeniyle bir diğer zarar görene ödenen bedelin «rücu» için açılan dava dosyası getirtilip, gerektiğinde daha önce açılan dava dosyasında birleştirme hususu düşünülmeden ve davalı ... şirketinin poliçede yazılı mali sorumluluk «teminatının» yapılacak garame hesabı ile zarar görenlere paylaştırılması gerektiğinden davacının istediği tutardan davalı ... şirketinin garameten ödemekle yükümlü olduğu tutar …

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, zarara sebebiyet veren yangın «rizikosunun», davalı ...’a ait işyerinde ve çalışanlarının «kusuru» ile çıktığı, meydana gelen zarardan davalı ...’ın BK’nın 41.maddesi uyarınca «haksız fiil» hükümlerine göre, davalı ...Ş.’nin poliçe limitiyle sorumluluğu bulunduğu, davacının ...’nın 1301.maddesi uyarınca sigortalısının haklarına halef olduğu gerekçesiy …

1- Dava, davacıya sigortalı iş yerinde meydana gelen «hasar» nedeniyle ödenen tazminat tutarının davalılardan «rücuen tahsili» istemine ilişkindir.

Davacıya sigortalı ...'a ait iş yerinin davalı ...'a ait iş yerinde çıkan yangın nedeniyle hasarlandığı, yangının meydana geldiği iş yerinin yangın mali sorumluluk «teminatı» ile diğer davalıya sigortalı olduğu anlaşılmıştır.