Genel işlem koşulları
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2015/2586 E. 2015/8408 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
genel işlem koşulları↗ genel işlem şartı↗ ticari işletme↗ genel kredi sözleşmesi↗ komisyon↗ istirdat↗ kredi sözleşmesi↗ harç↗ tacir↗ dosya masrafı↗ eksik inceleme↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasındaki genel kredi sözleşmesinin tip sözleşme olup sözleşmede ücre, masraf vs. kesilebilceğine dair sözleşme hükmünün genel işlem şartı olup davacının aleyhine konulduğunu, bu nedenle davalı Banka tarafından tahsil edilen komisyonun iadesinin gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 3000 TL'nin tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava, davalı Banka tarafından davacıya kullandırılan kredi nedeniyle komisyon adı altında tahsil edilen ücretin istirdadı istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki 15.06.2011 tarihli kredi sözleşmesinin 7. maddesinde sözleşme uyarınca davalı bankanın davacıdan her türlü masraf, vergi harç ve sair giderleri tahsil edebileceği düzenlenmiştir.
Mahkemece her ne kadar yukarıda anılan sözleşme hükmünün genel işlem şartı olup açıkça davacının menfaatine aykırı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 20. ve devamı maddelerinde düzenlenen genel işlem koşulları, ancak Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra akdedilen sözleşmelere uygulanacak olup taraflar arasındaki genel kredi sözleşmesinin 15.06.2011 tarihinde akdedildiği göz önüne alındığında mahkemenin yazılı gerekçeyle kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.
TTK'nın 22. (6102 sayılı TTK'nın 20.) maddesi uyarınca tacir olan veya olmayan bir kimseye, ticari işletmesiyle ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacir, münasip bir ücret isteyebilir. Davalı banka tacir olup dava konusu kredi davalının ticari işletmesiyle ilgili işlemlerindendir. Yukarıda da bahsedildiği üzere taraflar arasında akdedilen kredi sözleşmesinin 7. maddesinde sözleşme uyarınca davalı bankanın davacıdan her türlü masraf, vergi harç ve sair giderleri tahsil edebileceğine değinilmiş ancak bu masraf ve giderlerin ne oldukları ve oranları belirtilmemiştir. Somut olayda; davalı tarafından verilen kredi nedeniyle ücret istenebileceği sabit ise de hangi işlemler nedeniyle hangi oranlarda ücret tahsil edilebileceğinin tespiti bakımından mahkemece, kredi sözleşmesi, banka kayıtları ve konuya ilişkin sözleşme hükümleri ile diğer bankaların benzer işlemlerdeki emsal uygulamaları gözetilerek, bankacılık uygulamasında davalının tahsil ettiği tutarın uygun olup olmadığı konusunda uzman bilirkişi heyetine dosyanın tevdii ile bilirkişi raporu alınıp hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, kararın davalı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Kararın Yargıtayca incelenmesi
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/7261 E. 2017/4262 K.
Ortak:genel işlem koşulları · genel işlem şartı · ticari işletme · kredi sözleşmesi · tacir
İncelediğiniz karardaMahkemece her ne kadar yukarıda anılan sözleşme hükmünün «genel işlem şartı» olup açıkça davacının menfaatine aykırı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 20. ve devamı maddelerinde düzenlenen «genel işlem koşulları», ancak Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra akdedilen sözleşmelere uygulanacak olup taraflar arasındaki «genel kredi sözleşmesinin» 15.06.2011 tarihinde akdedildiği göz önüne alındığında mahkemenin yazılı gerekçeyle kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasındaki «genel kredi sözleşmesinin» tip sözleşme olup sözleşmede ücre, «masraf» vs. kesilebilceğine dair sözleşme hükmünün «genel işlem şartı» olup davacının aleyhine konulduğunu, bu nedenle davalı Banka tarafından tahsil edilen «komisyonun» iadesinin gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 3000 TL'nin tahsiline karar verilmiştir.
TTK'nın 22. (6102 sayılı TTK'nın 20.) maddesi uyarınca «tacir» olan veya olmayan bir kimseye, «ticari işletmesiyle» ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacir, münasip bir ücret isteyebilir.
Benzer bu karardaMahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; davalı tarafın banka olduğu ve «tacir sıfatına» haiz olduğu, yapılan işlemin ticari iş olduğu, ticari işten kaynaklanan uyuşmazlıkta tarafların «basiretli tacir» gibi hareket etme yükümlülüğü olduğu, bu nedenlerle 6098 sayılı TBK'nın «genel işlem şartlarının» uygulanmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
01.07.2012 tarihinden önce kullandırılan krediler için 6762 sayılı TTK'nın 22. maddesi uyarınca «tacir» olan veya olmayan bir kimseye, «ticari işletmesiyle» ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacir, münasip bir ücret isteyebilir.
Davalı Banka «tacir» olup dava konusu kredi davalının «ticari işletmesiyle» ilgili işlemlerindendir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:tacir sıfatı · ticari kredi · basiretli tacir
Benzer bu karardaMahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; davalı tarafın banka olduğu ve «tacir sıfatına» haiz olduğu, yapılan işlemin ticari iş olduğu, ticari işten kaynaklanan uyuşmazlıkta tarafların «basiretli tacir» gibi hareket etme yükümlülüğü olduğu, bu nedenlerle 6098 sayılı TBK'nın «genel işlem şartlarının» uygulanmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Dava, kullandırılan «ticari kredi» nedeniyle haksız tahsil edildiği iddia edilen ücretlerin davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/624 E. 2015/5895 K.
Ortak:ticari işletme · komisyon · istirdat · kredi sözleşmesi · tacir · dosya masrafı · eksik inceleme
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasındaki «genel kredi sözleşmesinin» tip sözleşme olup sözleşmede ücre, «masraf» vs. kesilebilceğine dair sözleşme hükmünün «genel işlem şartı» olup davacının aleyhine konulduğunu, bu nedenle davalı Banka tarafından tahsil edilen «komisyonun» iadesinin gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 3000 TL'nin tahsiline karar verilmiştir.
Dava, davalı Banka tarafından davacıya kullandırılan kredi nedeniyle «komisyon» adı altında tahsil edilen ücretin «istirdadı» istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki 15.06.2011 tarihli «kredi sözleşmesinin» 7. maddesinde sözleşme uyarınca davalı bankanın davacıdan her türlü «masraf», vergi «harç» ve sair giderleri tahsil edebileceği düzenlenmiştir.
Benzer bu karardaMahkemece iddia ve tüm dosya kapsamına göre taraflar arasında Avrupa Yatırım Bankacılığı Kaynaklı Ticari İşletme Kredisi adı altında «ticari kredi sözleşmesi» imzalandığı, ticari krediler için bankaların müşterilerinden zorunlu «masrafları» isteyebileceği, davalı bankanın davacıdan «ipotek» tesis ekspertiz bedeli, «komisyon», dosya masrafı vb. isimler altında aldığı paraların zorunlu masraflar olmadığı, davalı bankanın «ekspertiz ücretini» 3. kişilere ödediğini ispat edemediği gerekçesiyle davanın kabulüne, 2.070,60 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar ve …
Dava, davalı banka tarafından davacıya kullandırılan kredi nedeniyle davacıdan alınan «masrafların» «istirdatı» istemine ilişkindir.
TTK'nın 22. (6102 sayılı TTK'nın 20.) maddesi uyarınca «tacir» olan veya olmayan bir kimseye, «ticari işletmesiyle» ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacir, münasip bir ücret isteyebilir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:ekspertiz ücreti · ticari kredi sözleşmesi · ticari kredi · ipotek
Benzer bu karardaMahkemece iddia ve tüm dosya kapsamına göre taraflar arasında Avrupa Yatırım Bankacılığı Kaynaklı Ticari İşletme Kredisi adı altında «ticari kredi sözleşmesi» imzalandığı, ticari krediler için bankaların müşterilerinden zorunlu «masrafları» isteyebileceği, davalı bankanın davacıdan «ipotek» tesis ekspertiz bedeli, «komisyon», dosya masrafı vb. isimler altında aldığı paraların zorunlu masraflar olmadığı, davalı bankanın «ekspertiz ücretini» 3. kişilere ödediğini ispat edemediği gerekçesiyle davanın kabulüne, 2.070,60 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar ve …
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/895 E. 2015/1961 K.
Ortak:ticari işletme · genel kredi sözleşmesi · komisyon · kredi sözleşmesi · tacir · dosya masrafı · eksik inceleme
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasındaki «genel kredi sözleşmesinin» tip sözleşme olup sözleşmede ücre, «masraf» vs. kesilebilceğine dair sözleşme hükmünün «genel işlem şartı» olup davacının aleyhine konulduğunu, bu nedenle davalı Banka tarafından tahsil edilen «komisyonun» iadesinin gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 3000 TL'nin tahsiline karar verilmiştir.
Taraflar arasındaki 15.06.2011 tarihli «kredi sözleşmesinin» 7. maddesinde sözleşme uyarınca davalı bankanın davacıdan her türlü «masraf», vergi «harç» ve sair giderleri tahsil edebileceği düzenlenmiştir.
Mahkemece her ne kadar yukarıda anılan sözleşme hükmünün «genel işlem şartı» olup açıkça davacının menfaatine aykırı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 20. ve devamı maddelerinde düzenlenen «genel işlem koşulları», ancak Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra akdedilen sözleşmelere uygulanacak olup taraflar arasındaki «genel kredi sözleşmesinin» 15.06.2011 tarihinde akdedildiği göz önüne alındığında mahkemenin yazılı gerekçeyle kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; davalı tarafından yargılama sırasında alınan «masraflara» dair belge sunulmadığı için davacıdan alınan ücretin neleri içerdiği hususunda «bilirkişi incelemesinin» yapılamadığı, taraflar arasında akdedilen «kredi sözleşmesinin» içeriğinde açıkça dosya masrafının alınacağının kararlaştırılmadığı, dosya masrafı altında alınan paranın bankanın gelir kaynağı olmayıp müşteriye sunduğu hizmet nedeniyle harcadığı para niteliğinde olduğu davacının dava tarihi öncesinde davalıyı «temerrüde» düşürmediği gerekçesiyle 2.100,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Dava, davalı banka tarafından davacıya kullandırılan kredi nedeniyle dosya «masrafı», «komisyon» adı altında tahsil edilen ücretin iadesi istemine ilişkindir.
TTK'nın 22. (6102 Sayılı TTK'nın 20.) maddesi uyarınca «tacir» olan veya olmayan bir kimseye, «ticari işletmesiyle» ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacir, münasip bir ücret isteyebilir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:ticari dava niteliği · bilirkişi incelemesi · temerrüt
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; davalı tarafından yargılama sırasında alınan «masraflara» dair belge sunulmadığı için davacıdan alınan ücretin neleri içerdiği hususunda «bilirkişi incelemesinin» yapılamadığı, taraflar arasında akdedilen «kredi sözleşmesinin» içeriğinde açıkça dosya masrafının alınacağının kararlaştırılmadığı, dosya masrafı altında alınan paranın bankanın gelir kaynağı olmayıp müşteriye sunduğu hizmet nedeniyle harcadığı para niteliğinde olduğu davacının dava tarihi öncesinde davalıyı «temerrüde» düşürmediği gerekçesiyle 2.100,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Dava konusu kredi taraflar arasında akdedilen «ticari nitelikli» Genel Kredi Sözleşmesi'nden kaynaklı olup bu sözleşme uyarınca davacı tüketici konumunda kabul edilemez.
3 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/5834 E. 2017/5320 K.
Ortak:genel işlem koşulları · genel işlem şartı · ticari işletme · genel kredi sözleşmesi · komisyon · kredi sözleşmesi · tacir · dosya masrafı
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasındaki «genel kredi sözleşmesinin» tip sözleşme olup sözleşmede ücre, «masraf» vs. kesilebilceğine dair sözleşme hükmünün «genel işlem şartı» olup davacının aleyhine konulduğunu, bu nedenle davalı Banka tarafından tahsil edilen «komisyonun» iadesinin gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 3000 TL'nin tahsiline karar verilmiştir.
Mahkemece her ne kadar yukarıda anılan sözleşme hükmünün «genel işlem şartı» olup açıkça davacının menfaatine aykırı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 20. ve devamı maddelerinde düzenlenen «genel işlem koşulları», ancak Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra akdedilen sözleşmelere uygulanacak olup taraflar arasındaki «genel kredi sözleşmesinin» 15.06.2011 tarihinde akdedildiği göz önüne alındığında mahkemenin yazılı gerekçeyle kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.
Taraflar arasındaki 15.06.2011 tarihli «kredi sözleşmesinin» 7. maddesinde sözleşme uyarınca davalı bankanın davacıdan her türlü «masraf», vergi «harç» ve sair giderleri tahsil edebileceği düzenlenmiştir.
Benzer bu karardaDavalı tarafından verilen kredi nedeniyle faiz, «komisyon», «masraf» adı altında ücret tahsil edileceği ve oranı dosyaya tamamı sunulmamış «genel kredi sözleşmesinden» anlaşılamamaktadır.
Dava, «genel kredi sözleşmeleri» uyarınca ödenen «komisyon bedelinin» geri alımına ilişkindir.
Diğer yandan Türk Ticaret Kanunu'nun 22. (6102 sayılı TTK'nın 20.) maddesi uyarınca «tacir» olan veya olmayan bir kimseye, «ticari işletmesiyle» ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacirin münasip bir ücret isteyebileceği düzenlenmiş olup, davalı banka tacir ve dava konusu kredi ticari işletmesiyle ilgili işlemlerdendir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:sözleşme serbestisi · komisyon bedeli
Benzer bu karardaMahkemece tüm dosya kapsamına göre, davalı bankanın sunmuş olduğu hizmetten dolayı sözleşmeye uygun olarak davacıdan «masraf» alması, ticaret alanındaki «sözleşme serbestisi» ve tarafların sıfatı dikkate alındığında makul ve gerekli olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Dava, «genel kredi sözleşmeleri» uyarınca ödenen «komisyon bedelinin» geri alımına ilişkindir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/13156 E. 2016/3233 K.
Ortak:ticari işletme · kredi sözleşmesi · tacir · dosya masrafı · eksik inceleme
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasındaki «genel kredi sözleşmesinin» tip sözleşme olup sözleşmede ücre, «masraf» vs. kesilebilceğine dair sözleşme hükmünün «genel işlem şartı» olup davacının aleyhine konulduğunu, bu nedenle davalı Banka tarafından tahsil edilen «komisyonun» iadesinin gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 3000 TL'nin tahsiline karar verilmiştir.
Taraflar arasındaki 15.06.2011 tarihli «kredi sözleşmesinin» 7. maddesinde sözleşme uyarınca davalı bankanın davacıdan her türlü «masraf», vergi «harç» ve sair giderleri tahsil edebileceği düzenlenmiştir.
TTK'nın 22. (6102 sayılı TTK'nın 20.) maddesi uyarınca «tacir» olan veya olmayan bir kimseye, «ticari işletmesiyle» ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacir, münasip bir ücret isteyebilir.
Benzer bu karardaKaldı ki, 6102 sayılı TTK'nın 20. maddesi uyarınca «tacir» olan veya olmayan bir kimseye, «ticari işletmesiyle» ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacirin münasip bir ücret isteyebileceği düzenlenmiş olup, davalı banka tacir ve dava konusu kredi ticari işletmesiyle ilgili işlemlerden olduğu için ücret dahi talep etme hakkı vardır.
Somut olayda, davalı tarafından «masraf» adı altında toplam 2.290,00TL kesinti yapılmış ise de, bu tutarın hangi hizmetin karşılığı olarak alındığı ve hangi oran üzerinden alındığı dosya kapsamında «kredi sözleşmelerinin» tamamı bulunmadığından anlaşılamamaktadır.
Bu durumda mahkemece dava konusu kesintilerin yapıldığı «kredi sözleşmelerinin» tamamı ve banka kayıtlarının getirtilerek konuya ilişkin sözleşme hükümleri ile diğer bankaların da benzer işlemlerdeki emsal uygulamaları da gözetilerek, bankacılık uygulamasında davalının tahsil ettiği tutarların yasalara ve sözleşme hükümlerine uygun olup olmadığı konusunda uzman bilirkişi heyetine dosyanın tevdii ile bilirkişi raporu alınmak suretiyle hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde «eksik inceleme» ile karar verilmesi doğru olmamış, kararın davalı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:genel işlem koşulu · yasal faiz
Benzer bu kararda… u ve tüm dosya kapsamına göre; davacının 2006-2007 ve 2008 yıllarında birden fazla kez işletme ihtiyaç kredisi kullandığı, kullanılan kredilerden dolayı 2.290,00 TL «masraf» kesintisi yapıldığı, taraflar arasındaki ilişkinin 4077 sayılı Yasa kapsamında kalmadığı, uyuşmazlık konusunun 6098 sayılı TBK hükümleri gereğince çözümlenmesi gerektiği, bu kapsamda TBK'nın 20. ve 21. maddesi gereğince davalı banka tarafından tek başına hazırlanarak ileride çok sayıdaki benzer sözleşmede kullanılma amacı güdüldüğü ve tip sözleşme niteliği taşıdığı sözleşmenin diğer tarafının «genel işlem koşullarını» tam olarak anlayıp olası sonuçları ile birlikte değerlendirebilecek donanımda ve pazarlık gücünde olmadığı, genel işlem koşullarının taraflar arasında müzakere edilerek kabul edilmemesi halinde yazılmamış sayılması gerektiği, davalı bankanın haksız olarak masraf adı altında kesintiler yapmış olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile; 2.290,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Mahkemece 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 20. ve 22. maddesi gereği davanın kabulüne karar verilmiş ise de, taraflar arasında 2006-2007-2008 tarihli birden fazla «kredi sözleşmesi» imzalanmış olup, işbu sözleşmeler 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun yürürlüğe girmesinden önceki tarihli olduğundan anılan Kanunun «genel işlem koşullarına» ilişkin hükümlerinin somut uyuşmazlıkta nazara alınması mümkün değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/12257 E. 2016/2905 K.
Ortak:ticari işletme · kredi sözleşmesi · tacir · dosya masrafı
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasındaki «genel kredi sözleşmesinin» tip sözleşme olup sözleşmede ücre, «masraf» vs. kesilebilceğine dair sözleşme hükmünün «genel işlem şartı» olup davacının aleyhine konulduğunu, bu nedenle davalı Banka tarafından tahsil edilen «komisyonun» iadesinin gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 3000 TL'nin tahsiline karar verilmiştir.
Taraflar arasındaki 15.06.2011 tarihli «kredi sözleşmesinin» 7. maddesinde sözleşme uyarınca davalı bankanın davacıdan her türlü «masraf», vergi «harç» ve sair giderleri tahsil edebileceği düzenlenmiştir.
TTK'nın 22. (6102 sayılı TTK'nın 20.) maddesi uyarınca «tacir» olan veya olmayan bir kimseye, «ticari işletmesiyle» ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacir, münasip bir ücret isteyebilir.
Benzer bu karardaMahkemece, davacının «tacir» olduğu, kredinin «ticari işletmesi» için kullanıldığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
6102 sayılı TTK'nın 20. (eTTK m.22) maddesi uyarınca «tacir» olan veya olmayan bir kimseye, «ticari işletmesiyle» ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacir, münasip bir ücret isteyebilir.
Davalı banka «tacir» olup dava konusu kredi davalının «ticari işletmesiyle» ilgili işlemlerindendir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:ticari kredi · ticari dava niteliği
Benzer bu kararda2- Dava, davalı banka tarafından davacıya kullandırılan «ticari kredi» nedeniyle dosya «masrafı» adı altında tahsil edilen ücretlerin iadesi istemine ilişkindir.
Dava konusu krediler de taraflar arasında akdedilen «ticari nitelikli» «kredi sözleşmelerinden» kaynaklıdır.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2015/2586 E. , 2015/8408 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ELAZIĞ 4. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ 11/11/2014
NUMARASI 2013/235-2014/549
Taraflar arasında görülen davada Elazığ 4. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 11/11/2014 tarih ve 2013/235-2014/549 sayılı kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin davalı Banka'dan kullanmış 15.06.2011 tarihinde kullandığı kredi nedeni ile davalı bankanın masrafı, sigorta, komisyon ve ekspertiz masrafı adları altında olmak üzere 3.000,00 TL tahsilat yaptığını, yapılan bu tahsilatın haksız olduğunu ileri sürerek 3.000,00 TL'nin istirdadını talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, dava konusu edilen komisyon ve BSMV'nin taraflar arasındaki kredi sözleşmesi gereğince tahsil edildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasındaki genel kredi sözleşmesinin tip sözleşme olup sözleşmede ücre, masraf vs. kesilebilceğine dair sözleşme hükmünün genel işlem şartı olup davacının aleyhine konulduğunu, bu nedenle davalı Banka tarafından tahsil edilen komisyonun iadesinin gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 3000 TL'nin tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava, davalı Banka tarafından davacıya kullandırılan kredi nedeniyle komisyon adı altında tahsil edilen ücretin istirdadı istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki 15.06.2011 tarihli kredi sözleşmesinin 7. maddesinde sözleşme uyarınca davalı bankanın davacıdan her türlü masraf, vergi harç ve sair giderleri tahsil edebileceği düzenlenmiştir.
Mahkemece her ne kadar yukarıda anılan sözleşme hükmünün genel işlem şartı olup açıkça davacının menfaatine aykırı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 20. ve devamı maddelerinde düzenlenen genel işlem koşulları, ancak Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra akdedilen sözleşmelere uygulanacak olup taraflar arasındaki genel kredi sözleşmesinin 15.06.2011 tarihinde akdedildiği göz önüne alındığında mahkemenin yazılı gerekçeyle kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.
TTK'nın 22. (6102 sayılı TTK'nın 20.) maddesi uyarınca tacir olan veya olmayan bir kimseye, ticari işletmesiyle ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacir, münasip bir ücret isteyebilir. Davalı banka tacir olup dava konusu kredi davalının ticari işletmesiyle ilgili işlemlerindendir. Yukarıda da bahsedildiği üzere taraflar arasında akdedilen kredi sözleşmesinin 7. maddesinde sözleşme uyarınca davalı bankanın davacıdan her türlü masraf, vergi harç ve sair giderleri tahsil edebileceğine değinilmiş ancak bu masraf ve giderlerin ne oldukları ve oranları belirtilmemiştir. Somut olayda; davalı tarafından verilen kredi nedeniyle ücret istenebileceği sabit ise de hangi işlemler nedeniyle hangi oranlarda ücret tahsil edilebileceğinin tespiti bakımından mahkemece, kredi sözleşmesi, banka kayıtları ve konuya ilişkin sözleşme hükümleri ile diğer bankaların benzer işlemlerdeki emsal uygulamaları gözetilerek, bankacılık uygulamasında davalının tahsil ettiği tutarın uygun olup olmadığı konusunda uzman bilirkişi heyetine dosyanın tevdii ile bilirkişi raporu alınıp hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, kararın davalı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 17/06/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/134914100 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz