Ihtiyari dava arkadaşlığı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2008/9631 E. 2010/660 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyari dava arkadaşlığı↗ yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğu↗ mutlak ticari dava↗ ticari dava niteliği↗ şirket müdürü↗ ortaklar kurulu kararı↗ hizmet sözleşmesi↗ görevsizlik kararı↗ yönetim kurulu kararı↗ temsil↗ görevli mahkeme↗
Usul tespitleri
- Görevli mahkeme
- görev/görevsizlik
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, dosya kapsamına göre, davalılardan ...’in davacı şirketin çalışanı olduğu şirketin muhasebe işlerine baktığı, aynı zamanda şirkette müdür olarak görev yaptığı, hizmet sözleşmesi sırasında işçi ve işveren arasında çıkan uyuşmazlıklara bakmak görevinin iş mahkemesine ait olduğu, diğer davalılar bakımından genel mahkeme görevli ise de ihtiyari dava arkadaşlığının bulunduğu böyle durumlarda, özel mahkemenin diğer davalılar için de görevli olduğunun kabulü gerektiği sonucuna varılarak, tüm davalılar bakımından görevsizlik kararı verilmiştir.
Kararı, davacı vekili ile davalılardan ...vekili temyiz etmiştir.
Davalılardan ...davacı şirketin ortaklar kurulu kararı ile atanmış ve beraberce temsile yetkili oldukları kararlaştırılmış olan iki müdürden biridir. Bu davalının diğer müdürün imzasını taklit ederek bankaya verdiği talimat yazıları ile kendisine diğer davalılar olan bankaların ödeme yapmasını sağladığı iddia edildiğine göre, TTK’nun 336/5 nci maddesi uyarınca ...’in davacı şirkete uğrattığı zarardan sorumlu olduğu ileri sürülmüş olmaktadır. Aynı Kanun’un 342 nci maddesinde, icrai işlerle görevli olan müdürlerin yönetim kurulu üyelerinin sorumlu olduğu hükümler uyarınca şirkete karşı da sorumlu oldukları hüküm altına alınmış olup, şirketin dava açma koşulları bakımından aynı kanunun 341 nci madde hükmüne tabidirler.
Davalılardan ...hakkında TTK’nun 556 ncı madde yollaması ile 336/5, 341 ve 342 nci maddelerinin uygulanması gerektiğine göre, dava TTK’da düzenlenen sorumluluk nedeniyle TTK’nun 4/1 nci maddesi uyarınca mutlak ticari davadır. Bu tür davalara TTK’nun 5 nci maddesi uyarınca o yerde ticaret mahkemesi varsa bu mahkemece bakılmalıdır. Zira, TTK’nun 319 ncu maddesi uyarınca anasözleşme uyarınca, yönetim işlerinin hepsinin veya bir kısmının yönetim kurulu başkan ve üyelerden birine murahhas üye sıfatıyla bırakılması mümkündür. Aynı Yasa’nın 342 nci maddesi, ortaklık işlerinin dış ilişkide icrasıyla görevi müdürlerin tayinine izin vermiştir. Bunlar 319 ncu maddede düzenlenen murahhas müdürlerden farklıdır. Murahhas müdür tayini, anasözleşme de buna izin veren bir hükmün bulunmasına bağlı olduğu halde, icra organı olan müdürlerin tayin edilebilmesi için anasözleşmede bir hüküm bulunmasına gerek bulunmamaktadır. Bu tür müdürlerin ortaklardan, yönetim kurulu üyelerinden veya üçüncü kişilerden tayin edilmesi mümkündür. Müdürler ortakların günlük işlerini görürler. Müdür tayini ortaklık ile müdür arasında düzenlenen bir sözleşmeye dayanır. Uygulamada çoğunlukla sözleşmenin bir hizmet sözleşmesi olduğu görülür. Ne var ki, hizmet sözleşmesi ile görev yapan müdürün sorumluluğu, yukarıda açıklandığı üzere TTK’nda düzenlendiğinden iş mahkemesi görevli değildir. Uyuşmazlık, hizmet sözleşmesinden, iş kanunundan doğan bir uyuşmazlık değildir. Dairemizin yerleşik uygulaması ve YHGB’nun 07.11.2001 tarih ve 2001/13-1026 E, 2001/765 K sayılı ilamı da bu yöndedir.
Bu durumda, gerek davalılardan ..., gerekse diğer davalılar olan bankalar hakkındaki dava ticari nitelikte olup, dava ticaret mahkemesine açıldığına göre, mahkemece bu davaya bakılması gerekirken, yazılı şekilde tüm davalılar bakımından görevsizlik kararı verilmesi doğru olmamıştır.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2012/8542 E. 2012/11562 K.
Ortak:hizmet sözleşmesi · görevsizlik kararı · yönetim kurulu kararı · görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaMahkemece, dosya kapsamına göre, davalılardan ...’in davacı şirketin çalışanı olduğu şirketin muhasebe işlerine baktığı, aynı zamanda «şirkette müdür» olarak görev yaptığı, «hizmet sözleşmesi» sırasında işçi ve işveren arasında çıkan uyuşmazlıklara bakmak görevinin iş mahkemesine ait olduğu, diğer davalılar bakımından genel mahkeme «görevli» ise de ihtiyari dava arkadaşlığının bulunduğu böyle durumlarda, özel mahkemenin diğer davalılar için de görevli olduğunun kabulü gerektiği sonucuna varılarak, tüm davalılar bakımından «görevsizlik» kararı verilmiştir.
Aynı Kanun’un 342 nci maddesinde, icrai işlerle «görevli» olan müdürlerin «yönetim kurulu üyelerinin sorumlu» olduğu hükümler uyarınca şirkete karşı da sorumlu oldukları hüküm altına alınmış olup, şirketin dava açma koşulları bakımından aynı kanunun 341 nci madde hükmüne tabidirler.
Ne var ki, «hizmet sözleşmesi» ile görev yapan müdürün sorumluluğu, yukarıda açıklandığı üzere TTK’nda düzenlendiğinden iş mahkemesi «görevli» değildir.
Benzer bu karardaİş Mahkemesinde açtığı davanın sürmekte olduğu, «hizmet sözleşmesinden doğan» uyuşmazlıklara ilişkin davaların İş Mahkemelerinde görülmesi gerektiği, TTK’nun 336 vd. maddelerinde düzenlenen hükümlerin ancak şirketin yöneticisi ve genel müdürleri hakkında uygulanabileceği, davalının laboratuvar müdürü sıfatıyla söz konusu kanun hükümleri kapsamında bulunmadığı gerekçesiyle «görevsizlik» kararı verilmiştir.
Aynı Kanun’un 342. maddesinde tanımlanan ve ortaklığın icraya yönelik işleriyle «görevli» olan bu nitelikteki müdürlerin ortaklığa karşı «yönetim kurulu» üyelerinin tâbi olduğu hükümler uyarınca sorumlu oldukları hüküm altına alınmıştır.
Müdür tayini her ne kadar ortaklık ile müdür arasında düzenlenen bir sözleşmeye dayanmakta ve uygulamada çoğunlukla sözleşmenin bir «hizmet sözleşmesi» olduğu görülmekte ise de hizmet sözleşmesi ile görev yapan müdürün sorumluluğu, yukarıda açıklandığı üzere TTK’nda düzenlendiği gibi uyuşmazlık hizmet sözleşmesinden ve İş Kanunu’ndan doğan bir uyuşmazlık olmadığından iş mahkemesi «görevli» değildir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:sözleşmeden doğan dava
Benzer bu karardaİş Mahkemesinde açtığı davanın sürmekte olduğu, «hizmet sözleşmesinden doğan» uyuşmazlıklara ilişkin davaların İş Mahkemelerinde görülmesi gerektiği, TTK’nun 336 vd. maddelerinde düzenlenen hükümlerin ancak şirketin yöneticisi ve genel müdürleri hakkında uygulanabileceği, davalının laboratuvar müdürü sıfatıyla söz konusu kanun hükümleri kapsamında bulunmadığı gerekçesiyle «görevsizlik» kararı verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/13097 E. 2014/14801 K.
Ortak:ticari dava niteliği · hizmet sözleşmesi · görevsizlik kararı · temsil · görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaMahkemece, dosya kapsamına göre, davalılardan ...’in davacı şirketin çalışanı olduğu şirketin muhasebe işlerine baktığı, aynı zamanda «şirkette müdür» olarak görev yaptığı, «hizmet sözleşmesi» sırasında işçi ve işveren arasında çıkan uyuşmazlıklara bakmak görevinin iş mahkemesine ait olduğu, diğer davalılar bakımından genel mahkeme «görevli» ise de ihtiyari dava arkadaşlığının bulunduğu böyle durumlarda, özel mahkemenin diğer davalılar için de görevli olduğunun kabulü gerektiği sonucuna varılarak, tüm davalılar bakımından «görevsizlik» kararı verilmiştir.
Ne var ki, «hizmet sözleşmesi» ile görev yapan müdürün sorumluluğu, yukarıda açıklandığı üzere TTK’nda düzenlendiğinden iş mahkemesi «görevli» değildir.
Bu durumda, gerek davalılardan ..., gerekse diğer davalılar olan bankalar hakkındaki dava «ticari nitelikte» olup, dava ticaret mahkemesine açıldığına göre, mahkemece bu davaya bakılması gerekirken, yazılı şekilde tüm davalılar bakımından «görevsizlik» kararı verilmesi doğru olmamıştır.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia ve dosya kapsamına göre, davacının «tacir» sayılmadığı, uyuşmazlığın her iki tarafın «ticari işletmesiyle» alakalı bulunmadığı, davanın ticari dava niteliğinde olmadığı, uyuşmazlığın davalı işveren ile şirkette genel müdür olarak «görevlendirilen» davacı arasındaki «hizmet sözleşmesinden» kaynaklandığı, davaya bakmakla iş mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle «görevsizlik» kararı verilmiştir.
Bu durumda uyuşmazlığa konu davada asliye ticaret mahkemesi «görevli» bulunmasına rağmen «görevsizlik» kararı verilmesi doğru görülmemiş, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün bozulması gerekmiştir.
Anonim şirket ile şirketi «temsile» yetkili murahhas üye veya müdürler arasındaki ilişki 6102 sayılı TTK'nın 365 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:çekişmesiz yargı · ticari işletme · anonim şirket · tacir
Benzer bu karardaMahkemece, iddia ve dosya kapsamına göre, davacının «tacir» sayılmadığı, uyuşmazlığın her iki tarafın «ticari işletmesiyle» alakalı bulunmadığı, davanın ticari dava niteliğinde olmadığı, uyuşmazlığın davalı işveren ile şirkette genel müdür olarak «görevlendirilen» davacı arasındaki «hizmet sözleşmesinden» kaynaklandığı, davaya bakmakla iş mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle «görevsizlik» kararı verilmiştir.
Yine TTK'nın 4. maddesinde bu kanundan kaynaklanan uyuşmazlıkların tarafların «tacir» olup olmadıklarına bakılmaksızın ticari dava olduğu belirtilmiş; aynı yasanın 5. maddesinde ise aksine hüküm bulunmadıkça tüm ticari davalar ile «ticari nitelikteki» «çekişmesiz yargı» işlerinin asliye ticaret mahkemesinde görüleceği öngörülmüştür.
Dava, «anonim şirket» genel müdürünün şirket aleyhine açtığı ücret istemine ilişkindir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/8593 E. 2016/3480 K.
Ortak:ticari dava niteliği · görevsizlik kararı · yönetim kurulu kararı · temsil · görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaMahkemece, dosya kapsamına göre, davalılardan ...’in davacı şirketin çalışanı olduğu şirketin muhasebe işlerine baktığı, aynı zamanda «şirkette müdür» olarak görev yaptığı, «hizmet sözleşmesi» sırasında işçi ve işveren arasında çıkan uyuşmazlıklara bakmak görevinin iş mahkemesine ait olduğu, diğer davalılar bakımından genel mahkeme «görevli» ise de ihtiyari dava arkadaşlığının bulunduğu böyle durumlarda, özel mahkemenin diğer davalılar için de görevli olduğunun kabulü gerektiği sonucuna varılarak, tüm davalılar bakımından «görevsizlik» kararı verilmiştir.
Aynı Kanun’un 342 nci maddesinde, icrai işlerle «görevli» olan müdürlerin «yönetim kurulu üyelerinin sorumlu» olduğu hükümler uyarınca şirkete karşı da sorumlu oldukları hüküm altına alınmış olup, şirketin dava açma koşulları bakımından aynı kanunun 341 nci madde hükmüne tabidirler.
Bu durumda, gerek davalılardan ..., gerekse diğer davalılar olan bankalar hakkındaki dava «ticari nitelikte» olup, dava ticaret mahkemesine açıldığına göre, mahkemece bu davaya bakılması gerekirken, yazılı şekilde tüm davalılar bakımından «görevsizlik» kararı verilmesi doğru olmamıştır.
Benzer bu karardaDava, şirket ortağı ve «yönetim kurulu» üyesi olan davacının davalı şirketten olan alacağının tahsili istemine ilişkin olup mahkemece yukarıda gösterilen gerekçe ile «görevsizlik» kararı verilmiştir.
Bu durumda uyuşmazlığa konu davada asliye ticaret mahkemesi «görevli» bulunduğu gözetilip işin esasına girilerek neticesine göre bir hüküm tesis edilmesi gerektiği halde «görevsizlik» kararı verilmesi doğru görülmemiş, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün bozulması gerekmiştir.
Anonim şirket ile şirketi «temsile» yetkili murahhas üye veya müdürler arasındaki ilişki 6762 sayılı TTK'nın 312 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:çekişmesiz yargı · usulden reddi · tacir
Benzer bu karardaYine TTK'nın 4. maddesinde bu kanundan kaynaklanan uyuşmazlıkların tarafların «tacir» olup olmadıklarına bakılmaksızın ticari dava olduğu belirtilmiş; aynı yasanın 5. maddesinde ise aksine hüküm bulunmadıkça tüm ticari davalar ile «ticari nitelikteki» «çekişmesiz yargı» işlerinin asliye ticaret mahkemesinde görüleceği öngörülmüştür.
Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu, dinlenen tanık beyanları ve tüm dosya kapsamına göre, davacının davalı şirkette sigortalı işçi gibi çalıştığı, ağırlıklı çalışmasının bu yönde olduğu anlaşıldığından, iş bu davaya mahkememizce değil İş Mahkemesi tarafından bakılması gerektiği gerekçesiyle dava dilekçesinin «usulden reddine» karar verilmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2008/9631 E. , 2010/660 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Ticaret Mahkemesi
Taraflar arasında görülen davada Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 26/05/2008 tarih ve 2008/178-2008/262 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalılardan ...vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili şirketi davalılardan ...’in dava dışı ...ile birlikte A grubu imza yetkilisi olarak şirket adına müşterek imza ile temsil ve ilzama yetkili müdürü/muhasebe müdürü olduğu dönemde, ...’in, diğer müdürün imzasını taklit ederek şirket adına düzenlediği talimatları diğer davalılardan bankalara ibraz edip, talimatlarda yer alan para çekme yetkisi nedeniyle paraları zimmetine geçirdiğini, ceza yargılamasında suçunu kabul ettiğini, şirket kayıtlarını tağyir ve tahrif ederek muhasebe hileleriyle eylemini bir süre gizlediğini bankaların imza sirkülerini ve yetki belgelerini incelemeden anılan talimatları işleme koymalarının hata olduğunu ve ...’in dolandırıcılık eylemini kolaylaştırdıklarını ileri sürerek, 304.500,00 Euro ve 45.550.00 USD7nın davalılar ...ve Finansbank A.Ş.’den 61.000,00 Euro’nun ise davalılar ...ve ....’den faiziyle müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekilleri, davanın reddini ayrı ayrı istemişlerdir.
Mahkemece, dosya kapsamına göre, davalılardan ...’in davacı şirketin çalışanı olduğu şirketin muhasebe işlerine baktığı, aynı zamanda şirkette müdür olarak görev yaptığı, hizmet sözleşmesi sırasında işçi ve işveren arasında çıkan uyuşmazlıklara bakmak görevinin iş mahkemesine ait olduğu, diğer davalılar bakımından genel mahkeme görevli ise de ihtiyari dava arkadaşlığının bulunduğu böyle durumlarda, özel mahkemenin diğer davalılar için de görevli olduğunun kabulü gerektiği sonucuna varılarak, tüm davalılar bakımından görevsizlik kararı verilmiştir.
Kararı, davacı vekili ile davalılardan ...vekili temyiz etmiştir.
Davalılardan ...davacı şirketin ortaklar kurulu kararı ile atanmış ve beraberce temsile yetkili oldukları kararlaştırılmış olan iki müdürden biridir. Bu davalının diğer müdürün imzasını taklit ederek bankaya verdiği talimat yazıları ile kendisine diğer davalılar olan bankaların ödeme yapmasını sağladığı iddia edildiğine göre, TTK’nun 336/5 nci maddesi uyarınca ...’in davacı şirkete uğrattığı zarardan sorumlu olduğu ileri sürülmüş olmaktadır. Aynı Kanun’un 342 nci maddesinde, icrai işlerle görevli olan müdürlerin yönetim kurulu üyelerinin sorumlu olduğu hükümler uyarınca şirkete karşı da sorumlu oldukları hüküm altına alınmış olup, şirketin dava açma koşulları bakımından aynı kanunun 341 nci madde hükmüne tabidirler.
Davalılardan ...hakkında TTK’nun 556 ncı madde yollaması ile 336/5, 341 ve 342 nci maddelerinin uygulanması gerektiğine göre, dava TTK’da düzenlenen sorumluluk nedeniyle TTK’nun 4/1 nci maddesi uyarınca mutlak ticari davadır. Bu tür davalara TTK’nun 5 nci maddesi uyarınca o yerde ticaret mahkemesi varsa bu mahkemece bakılmalıdır. Zira, TTK’nun 319 ncu maddesi uyarınca anasözleşme uyarınca, yönetim işlerinin hepsinin veya bir kısmının yönetim kurulu başkan ve üyelerden birine murahhas üye sıfatıyla bırakılması mümkündür. Aynı Yasa’nın 342 nci maddesi, ortaklık işlerinin dış ilişkide icrasıyla görevi müdürlerin tayinine izin vermiştir. Bunlar 319 ncu maddede düzenlenen murahhas müdürlerden farklıdır.
Murahhas müdür tayini, anasözleşme de buna izin veren bir hükmün bulunmasına bağlı olduğu halde, icra organı olan müdürlerin tayin edilebilmesi için anasözleşmede bir hüküm bulunmasına gerek bulunmamaktadır. Bu tür müdürlerin ortaklardan, yönetim kurulu üyelerinden veya üçüncü kişilerden tayin edilmesi mümkündür. Müdürler ortakların günlük işlerini görürler. Müdür tayini ortaklık ile müdür arasında düzenlenen bir sözleşmeye dayanır. Uygulamada çoğunlukla sözleşmenin bir hizmet sözleşmesi olduğu görülür. Ne var ki, hizmet sözleşmesi ile görev yapan müdürün sorumluluğu, yukarıda açıklandığı üzere TTK’nda düzenlendiğinden iş mahkemesi görevli değildir. Uyuşmazlık, hizmet sözleşmesinden, iş kanunundan doğan bir uyuşmazlık değildir.
Dairemizin yerleşik uygulaması ve YHGB’nun 07.11.2001 tarih ve 2001/13-1026 E, 2001/765 K sayılı ilamı da bu yöndedir.
Bu durumda, gerek davalılardan ..., gerekse diğer davalılar olan bankalar hakkındaki dava ticari nitelikte olup, dava ticaret mahkemesine açıldığına göre, mahkemece bu davaya bakılması gerekirken, yazılı şekilde tüm davalılar bakımından görevsizlik kararı verilmesi doğru olmamıştır.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin ve davalılardan ...vekilinin (göreve ilişen) temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 25.01.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1008138000 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz