Madde 1481 — 9. Halefiyet
(1) Sigortacı, sigorta tazminatını ödedikten sonra hukuken sigortalı yerine geçer. Sigortalının gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel tutarında sigortacıya ait olur.
(2) Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı gereğince, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir.
(3) Sigortalı veya zarar gören, birinci fıkra gereğince sigortacıya geçen haklarını ihlal edici şekilde davranırsa, sigortacıya karşı sorumlu olur.
Madde gerekçesi
Söz konusu madde ile sorumluluk sigortalarındaki halefiyet hali de açıkça hüküm altına alınmış ve özelliğinden dolayı da genel zarar sigortasındaki halefiyetten bağımsız olarak düzenlenmiştir. Bu konu doktrinde çok fazla tartışmaya neden olmuş ve bu tür sigortalarda sigortalı ile zarardan sorumlu olan aynı kişi olduğundan sigortacının zararın failine (borçluya) başvurması nedeni ile halefiyetinden bahsedilemeyeceği, aksi taktirde sigortacının sigortalısı için ödediği tazminatı geri sigortalısına rücu edeceği şeklinde bir sonuca varılacağı ve bu durumda da sigortalı için prim ödenmesinin bir anlamı olmadığı ileri sürülmüştür. Bu görüşte haklılık payı olmakla birlikte, sorumluluk sigortalarında hiçbir şekilde halefiyetin olamayacağını söylemek de doğru değildir. Şöyle ki, özellikle müteselsil sorumluluk halinde, zarar görenin müteselsil sorumlulardan birinden veya bunun sigortacısından zararının tamamını alması halinde sigortacı sigortalısına halef olarak fazla ödediği miktar için diğer sorumlulara rücu edebilir. Maddenin ikinci ve üçüncü fıkrası ise genel anlamdaki halefiyette olduğu gibi düzenlenmiştir.
Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu
Eski TTK (6762) karşılığı — tam metin
m.1301 II - Halefiyet: kismen — Zarar sigortaları ↔ Mal sigortası
Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.
Bu maddeye ilişkin kararlarda ele alınan başlıca hususlar
İcra takibine itirazın iptali | İcra inkar tazminatı
Yayın arşivindeki kararlardan derlenen uyuşmazlık başlıkları — aşağıda ilgili kararlar listelenir.
İlişkili kararlar
Bu maddeyi anan içtihatlar (arşiv)
Yayın arşivinden derlendi (kararın atıf yaptığı mevzuattan otomatik); anonimleştirilmiş, editör onayından ayrıdır.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2018/4517 E. 2020/2010 K.
Ttk 1178
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2020/5765 E. 2021/4862 K.
İcra takibine itirazın iptali | İcra inkar tazminatı
Güncel gelişmeler
Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.
Kendinizi test edin
TTK m.1481'de düzenlenen halefiyetin hukuki niteliği ve uygulama alanına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Halefiyet kanundan doğan bir geçiştir; ayrı bir temlik sözleşmesine gerek olmaksızın ödeme ile gerçekleşir ve zarar sigortalarına özgüdür
- Halefiyet, sigortacıya sigortalının hakkından bağımsız, yeni ve ayrı bir rücu alacağı kazandırır
- Halefiyetin doğması için sigortacı ile sigortalı arasında ayrıca yazılı bir alacağın devri sözleşmesi yapılması zorunludur
- Halefiyet, zarar sigortaları yanında hayat ve kaza gibi can (meblağ) sigortalarında da aynı şekilde uygulanır
- Halefiyetin kullanılabilmesi, her hâlde sigortalının yazılı onayının alınmasına bağlıdır
Cevabı ve açıklamayı göster
Doğru cevap: A
TTK m.1481 halefiyeti kanuni (cebrî) bir geçiş olarak düzenler: ödeme ile sigortalının hakkı, ayrıca bir temlik işlemine gerek kalmaksızın ödenen tutar kadar sigortacıya geçer. Halefiyet tazminat ilkesinin uzantısı olduğundan zarar sigortalarına özgüdür; mükerrer zenginleşmenin söz konusu olmadığı can/meblağ sigortalarında uygulanmaz. Genel zarar sigortası halefiyeti TTK m.1472'de, sorumluluk sigortalarına ilişkin özel görünümü ise m.1481'de yer alır.
Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-1481 — erişim: 18.08.2026