805 sayılı kanun
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2023/495 E. 2023/7397 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
805 sayılı kanun↗ abonman sigorta poliçesi↗ rücuen tazmin↗ finansal kiralama sözleşmesi↗ itiraz hakem heyeti↗ kesinleşen ilam↗ finansal kiralama↗ sigorta tahkim komisyonu↗ sigorta tahkimi↗ taşıyıcının sorumluluğu↗ bloke↗ tahkim↗ hakem kararı↗ münhasırlık↗ komisyon↗ taşıyıcı↗ geçersizlik↗ sigorta poliçesi↗ e-defter↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Uyuşmazlık, sigorta poliçesine dayalı alacak istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1.5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 30 uncu maddesi.
2.805 sayılı İktisadi Müesseselerde Mecburi Türkçe Kullanılması Hakkında Kanun'un (805 sayılı Kanun) 1, 3 ve 4 üncü maddeleri.
3. Değerlendirme
1.5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin ondördüncü fıkrasında Mahkemeye ve Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümleri uyarınca Tüketici Sorunları Hakem Heyetine intikal etmiş uyuşmazlıklar ile ilgili olarak Komisyona başvuru yapılamayacağı düzenlenmiştir. Somut olayda ise her ne kadar dava dışı mal sahibi ile finansal kiralama sözleşmesi kiracısının sigortacısı tarafından sigortalısına ödediği miktarın rücuen tazmini için davacıya karşı icra takipleri başlatılmış ve itirazın iptali davaları açılmışsa da davacının kesinleşen ilama dayanılarak kendisinden tahsil edilen 389.118,05 TL'nın Taşıyıcı Sorumluluk Blok Abonman Sigorta Poliçesi ile eldeki davanın davalısı sigorta şirketince Sigorta güvencesi altına alındığını, ancak başvuruya rağmen ödeme yapılmadığını ileri sürdüğüne göre bu davanın konusunu taraflar arasındaki ayrı bir Sigorta poliçesi oluşturmaktadır ve bu poliçeye dayalı olarak mahkemeye herhangi bir başvuru yapılmamıştır. Bu itibarla uyuşmazlığın 5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin ondördüncü fıkrasında açıklandığı şekliyle mahkemeye intikal etmiş bir uyuşmazlık olarak değerlendirilmesi yerinde olmamıştır.
2.Öte yandan 805 sayılı Kanun'un 1 ... maddesi "Türk tabiiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler, Türkiye dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve defterlerini Türkçe tutmağa mecburdurlar.
" şeklinde düzenlenmiş olup Türk tabiiyetinde tüzel kişi olan taraflar arasında düzenlenen poliçedeki uyuşmazlıkların münhasıran İngiliz Mahkemelerince çözümleneceğine dair hüküm İngilizce dilinde kaleme alındığından anılan hükmün aynı Kanun'un 4 üncü maddesi uyarınca geçersiz olduğunun nazara alınmaması da doğru görülmemiş, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2017/4747 E. 2018/1344 K.
Ortak:geçersizlik · e-defter
İncelediğiniz kararda2.Öte yandan 805 sayılı Kanun'un 1 ... maddesi "Türk tabiiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler, Türkiye dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve «defterlerini» Türkçe tutmağa mecburdurlar.
" şeklinde düzenlenmiş olup Türk tabiiyetinde tüzel kişi olan taraflar arasında düzenlenen poliçedeki uyuşmazlıkların «münhasıran» İngiliz Mahkemelerince çözümleneceğine dair hüküm İngilizce dilinde kaleme alındığından anılan hükmün aynı Kanun'un 4 üncü maddesi uyarınca «geçersiz» olduğunun nazara alınmaması da doğru görülmemiş, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını gerektirmiştir.
Benzer bu karardaMahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama, iddia, savunma, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, sözleşmenin .... düzenlenmesinin sözleşmenin «geçersizliği» sonucunu doğurmayacağı, davacı - satıcı 14/06/2004 tarihli yazısı ile gemiyi «teslim» etmeye hazır olduğunu davacı - alıcıya «ihtar» ettiği, davacı - alıcı bu bildirime rağmen gemiyi teslim almadığı, davacı - alıcının gemiyi sözleşme koşullarında teslim almadığının 17/06/2004 tarihli hatırlatma ve 22/06/2004 tarihli «protesto» mektubu ile de sabit olduğunun değerlendirildiği, sözleşmeyi «fesih» hakkı olan ve bu hakkı kullanarak sözleşmeyi fesheden davacı - satıcının sözleşmenin 13.maddesine göre tarafına ödenen depozitonun lehine serbest kaldığı, davacı - satıcının sözleşmenin 13.maddesinin aleyhine yorumu suretiyle sadece «menfi zararlarını» talep hakkının olduğu ve menfi zararları toplamının 312.163,50 USD ile 362,50 Euro toplamından ibaret olduğu, davacı - satıcının fazlaya dair hakkı saklı kalmak «kaydı» ile 50.000,00 Euro zararın tazmini istemi ile açtığı davada 312.163,50 USD'nin çapraz kur karşılığının 254.«266»,92 Euro ile 362,50 Euro faiz geliri zararı toplamı 254.629,42 Euro olduğunun saptandığı, sözleşmenin 2. maddesinde sözleşmenin doğru şekilde «ifa» edilmesini güvence altına almak için düzenlenen depozitonun sözleşmenin 13. maddesi ile birlikte yorumu suretiyle «cezai şart» mahiyetinde olduğu, davacı - satıcının talep edebileceği menfi zararının 138.629,42 Euro olduğu gerekçesiyle asıl davada davacı ...'ın davasının aktif dava «ehliyeti» yokluğundan, davalı ... hakkındaki davanın «pasif husumet ehliyeti» yokluğundan reddine, esas davada davacı...... davalı .... hakkındaki davasının reddine, birleşen davanın kabulü ile fazlaya dair hak saklı kalmak kaydı ile 50.000, …
Mahkemece asıl ve birleşen davanın reddine dair verilen karar Dairemizce ''805 sayılı İktisadi Müesseselerde ....Kullanılması Hakkındaki Kanun’un 1. maddesi gereğince, Türk tabiiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler, ....... dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve «defterlerini» .... tutmağa mecburdurlar.
… lanılması Hakkındaki Kanun’un 1. maddesinde ''Türk tabiiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler, Türkiye dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve «defterlerini» Türkçe tutmağa mecburdurlar.'' aynı Yasa'nın 4. maddesinde ''Bu kanunun mevkii meriyete vaz'ından sonra birinci ve ikinci maddeler ahkamına muhalif olarak tanzim k …
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:menfi zarar · protesto · i̇i̇k 266 · butlan · pasif husumet ehliyeti · satış sözleşmesi · sözleşmenin feshi · husumet ehliyeti
Benzer bu karardaMahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama, iddia, savunma, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, sözleşmenin .... düzenlenmesinin sözleşmenin «geçersizliği» sonucunu doğurmayacağı, davacı - satıcı 14/06/2004 tarihli yazısı ile gemiyi «teslim» etmeye hazır olduğunu davacı - alıcıya «ihtar» ettiği, davacı - alıcı bu bildirime rağmen gemiyi teslim almadığı, davacı - alıcının gemiyi sözleşme koşullarında teslim almadığının 17/06/2004 tarihli hatırlatma ve 22/06/2004 tarihli «protesto» mektubu ile de sabit olduğunun değerlendirildiği, sözleşmeyi «fesih» hakkı olan ve bu hakkı kullanarak sözleşmeyi fesheden davacı - satıcının sözleşmenin 13.maddesine göre tarafına ödenen depozitonun lehine serbest kaldığı, davacı - satıcının sözleşmenin 13.maddesinin aleyhine yorumu suretiyle sadece «menfi zararlarını» talep hakkının olduğu ve menfi zararları toplamının 312.163,50 USD ile 362,50 Euro toplamından ibaret olduğu, davacı - satıcının fazlaya dair hakkı saklı kalmak «kaydı» ile 50.000,00 Euro zararın tazmini istemi ile açtığı davada 312.163,50 USD'nin çapraz kur karşılığının 254.«266»,92 Euro ile 362,50 Euro faiz geliri zararı toplamı 254.629,42 Euro olduğunun saptandığı, sözleşmenin 2. maddesinde sözleşmenin doğru şekilde «ifa» edilmesini güvence altına almak için düzenlenen depozitonun sözleşmenin 13. maddesi ile birlikte yorumu suretiyle «cezai şart» mahiyetinde olduğu, davacı - satıcının talep edebileceği menfi zararının 138.629,42 Euro olduğu gerekçesiyle asıl davada davacı ...'ın davasının aktif dava «ehliyeti» yokluğundan, davalı ... hakkındaki davanın «pasif husumet ehliyeti» yokluğundan reddine, esas davada davacı...... davalı .... hakkındaki davasının reddine, birleşen davanın kabulü ile fazlaya dair hak saklı kalmak kaydı ile 50.000, …
2- Asıl dava, davacı .....in alıcı, davalı ....satıcısı olduğu, .....gemisinin satışına dair 02/06/2004 tarihli «satış sözleşmesinin» «butlan» nedeniyle feshi, ödenen 116.000 Euro depozitonun davalılardan müteselsilen tahsili, birleşen dava ise, davacı satıcının gemi satış sözleşmesinin haklı sebeple feshi sebebiyle doğan zararlarının tazmini istemine ilişkindir.
3- Birleşen davada davalı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine gelince ise; İşbu davada davacının «sözleşmeyi feshinin» haklı olması ve bu bağlamda yalnızca «menfi zararını» isteyebileceğine ilişkin değerlendirme ve kabuller ilkesel olarak isabetli ise de, dava konusu geminin satımına ilişkin kaçırılan fırsatlar ile geminin kiralanması …
Ayrıca, dava konusu 02/06/2004 tarihli «satış sözleşmesinin» ''Alıcının Yükümlülüklerini Yerine Getirmemesi'' başlıklı 13. maddesinde de, ''Depozitonun m.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2009/10605 E. 2011/10371 K.
Ortak:geçersizlik · e-defter
İncelediğiniz kararda2.Öte yandan 805 sayılı Kanun'un 1 ... maddesi "Türk tabiiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler, Türkiye dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve «defterlerini» Türkçe tutmağa mecburdurlar.
" şeklinde düzenlenmiş olup Türk tabiiyetinde tüzel kişi olan taraflar arasında düzenlenen poliçedeki uyuşmazlıkların «münhasıran» İngiliz Mahkemelerince çözümleneceğine dair hüküm İngilizce dilinde kaleme alındığından anılan hükmün aynı Kanun'un 4 üncü maddesi uyarınca «geçersiz» olduğunun nazara alınmaması da doğru görülmemiş, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını gerektirmiştir.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı-karşı davalı «tacir» olduğundan sözleşmenin İngilizce düzenlenmesinin «geçersizlik» nedeni olmayacağı, alıcı bakiye borcunu ödemeyerek kendi «kusuru» ile aktin feshine yol açmış olması nedeniyle verdiği «kaparonun» iadesini isteyemeyeceği, BK’nun 158.maddesine göre alınan kaparo bir nevi sözleşmenin yapıldığı sırada verilen kararlaştırılan «cezai şart» hükmünde olup, satıma konu geminin bir yıl önce elde ettiği gelir, geminin bakım ve tutum «masrafları», daha düşük fiyata satılması nedeniyle uğranılan zararın tazminini talep edemeyeceği, aksinin kabulü davaya konu gemiyi daha yüksek fiyata sattığı durumda kararlaş …
Mahkemece, davacının denizcilik alanında çalışan «tacir» olması nedeniyle «basiretli tacir» gibi davranması gerektiğinden sözleşmenin İngilizce düzenlenmesinin «geçersizlik» nedeni olmayacağı, davacının bakiye borcunu ödemeyerek kendi «kusuru» ile aktin feshine yol açmış olması nedeniyle verdiği «kaparonun» iadesini isteyemeyeceği, BK’nun 158.maddesine göre alınan kaparo bir nevi sözleşmenin yapıldığı sırada verilen kararlaştırılan «cezai şart» hükmünde olup, satıma konu geminin bir yıl önce elde ettiği gelir, geminin bakım ve tutum «masrafları», daha düşük fiyata satılması nedeniyle uğranılan zararın tazminini talep edemeyeceği gerekçesiyle asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiştir.
805 sayılı İktisadi Müesseselerde Mecburi Türkçe Kullanılması Hakkındaki Kanun’un 1. maddesi gereğince, Türk tabiiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler, Türkiye dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve «defterlerini» Türkçe tutmağa mecburdurlar.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kaparo · irade fesadı · butlan · basiretli tacir · cezai şart · tacir · dosya masrafı · kusur
Benzer bu karardaMahkemece, davacının denizcilik alanında çalışan «tacir» olması nedeniyle «basiretli tacir» gibi davranması gerektiğinden sözleşmenin İngilizce düzenlenmesinin «geçersizlik» nedeni olmayacağı, davacının bakiye borcunu ödemeyerek kendi «kusuru» ile aktin feshine yol açmış olması nedeniyle verdiği «kaparonun» iadesini isteyemeyeceği, BK’nun 158.maddesine göre alınan kaparo bir nevi sözleşmenin yapıldığı sırada verilen kararlaştırılan «cezai şart» hükmünde olup, satıma konu geminin bir yıl önce elde ettiği gelir, geminin bakım ve tutum «masrafları», daha düşük fiyata satılması nedeniyle uğranılan zararın tazminini talep edemeyeceği gerekçesiyle asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı-karşı davalı «tacir» olduğundan sözleşmenin İngilizce düzenlenmesinin «geçersizlik» nedeni olmayacağı, alıcı bakiye borcunu ödemeyerek kendi «kusuru» ile aktin feshine yol açmış olması nedeniyle verdiği «kaparonun» iadesini isteyemeyeceği, BK’nun 158.maddesine göre alınan kaparo bir nevi sözleşmenin yapıldığı sırada verilen kararlaştırılan «cezai şart» hükmünde olup, satıma konu geminin bir yıl önce elde ettiği gelir, geminin bakım ve tutum «masrafları», daha düşük fiyata satılması nedeniyle uğranılan zararın tazminini talep edemeyeceği, aksinin kabulü davaya konu gemiyi daha yüksek fiyata sattığı durumda kararlaş …
… rağmen sözleşmeyi imzalamaya ikna ettiklerini, müvekkilinin sözleşme şartlarını inceleyemeden sözleşmeyi imzaladığını ileri sürerek sözleşmeye göre geminin zamanda «teslim» edilmemesi nedeniyle ve sözleşme içeriğinin hileli yollarla «irade fesadı» yaratması nedeniyle sözleşmenin «butlan» nedeniyle feshine, 116.000 Euro’nun 02.06.2004 tarihinden itibaren faizi ile davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/15066 E. 2015/11597 K.
Ortak:geçersizlik · e-defter
İncelediğiniz kararda2.Öte yandan 805 sayılı Kanun'un 1 ... maddesi "Türk tabiiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler, Türkiye dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve «defterlerini» Türkçe tutmağa mecburdurlar.
" şeklinde düzenlenmiş olup Türk tabiiyetinde tüzel kişi olan taraflar arasında düzenlenen poliçedeki uyuşmazlıkların «münhasıran» İngiliz Mahkemelerince çözümleneceğine dair hüküm İngilizce dilinde kaleme alındığından anılan hükmün aynı Kanun'un 4 üncü maddesi uyarınca «geçersiz» olduğunun nazara alınmaması da doğru görülmemiş, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını gerektirmiştir.
Benzer bu karardaMahkemece, asıl ve birleşen davanın reddine dair verilen karar Dairemizce bozulmuş, bozmaya uyulmuş, sözleşmenin İngilizce düzenlenmesinin sözleşmenin «geçersizliği» sonucunu doğurmayacağı, davacı - satıcı 14/06/2004 tarihli yazısı ile gemiyi «teslim» etmeye hazır olduğunu davacı - alıcıya «ihtar» ettiği, davacı - alıcı bu bildirime rağmen gemiyi teslim almadığı, davacı - alıcının gemiyi sözleşme koşullarında teslim almadığının 17/06/2004 tarihli hatırlatma ve 22/06/2004 tarihli «protesto» mektubu ile de sabit olduğunun değerlendirildiği, sözleşmeyi «fesih» hakkı olan ve bu hakkı kullanarak sözleşmeyi fesheden davacı - satıcının sözleşmenin 13.maddesine göre tarafına ödenen depozitonun lehine serbest kaldığı, davacı - satıcının sözleşmenin 13.maddesinin aleyhine yorumu suretiyle sadece «menfi zararlarını» talep hakkının olduğu ve menfi zararları toplamının 312.163,50 USD ile 362,50 Euro toplamından ibaret olduğu, davacı - satıcının fazlaya dair hakkı saklı kalmak «kaydı» ile 50.000,00 Euro zararın tazmini istemi ile açtığı davada 312.163,50 USD'nin çapraz kur karşılığının 254.«266»,92 Euro ile 362,50 Euro faiz geliri zararı toplamı 254.629,42 Euro olduğunun saptandığı, sözleşmenin 2.maddesinde sözleşmenin doğru şekilde «ifa» edilmesini güvence altına almak için düzenlenen depozitonun sözleşmenin 13.maddesi ile birlikte yorumu suretiyle «cezai şart» mahiyetinde olduğu, davacı - satıcının talep edebileceği menfi zararının 138.629,42 Euro olduğu gerekçesiyle asıl davada davacı A..
Şti'nin satıcısı olduğu, M/F Derin Deniz gemisinin satışına dair 02/06/2004 tarihli «satış sözleşmesinin» «butlan» nedeniyle feshi, ödenen 116.000 Euro depozitonun davalılardan müteselsilen tahsili, birleşen dava ise; davacı satıcının gemi satış sözleşmesinin haklı sebeple feshi sebebiyle doğan zararlarının tazmini istemine ilişkin olup, mahkemece asıl ve birleşen davanın reddine dair verilen karar Dairemizce “805 sayılı İktisadi Müesseselerde Mecburi Türkçe Kullanılması Hakkındaki Kanun’un 1.maddesi gereğince, Türk tabiiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler, Türkiye dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve «defterlerini» Türkçe tutmağa mecburdurlar.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:menfi zarar · protesto · i̇i̇k 266 · butlan · pasif husumet ehliyeti · satış sözleşmesi · sözleşmenin feshi · husumet ehliyeti
Benzer bu karardaMahkemece, asıl ve birleşen davanın reddine dair verilen karar Dairemizce bozulmuş, bozmaya uyulmuş, sözleşmenin İngilizce düzenlenmesinin sözleşmenin «geçersizliği» sonucunu doğurmayacağı, davacı - satıcı 14/06/2004 tarihli yazısı ile gemiyi «teslim» etmeye hazır olduğunu davacı - alıcıya «ihtar» ettiği, davacı - alıcı bu bildirime rağmen gemiyi teslim almadığı, davacı - alıcının gemiyi sözleşme koşullarında teslim almadığının 17/06/2004 tarihli hatırlatma ve 22/06/2004 tarihli «protesto» mektubu ile de sabit olduğunun değerlendirildiği, sözleşmeyi «fesih» hakkı olan ve bu hakkı kullanarak sözleşmeyi fesheden davacı - satıcının sözleşmenin 13.maddesine göre tarafına ödenen depozitonun lehine serbest kaldığı, davacı - satıcının sözleşmenin 13.maddesinin aleyhine yorumu suretiyle sadece «menfi zararlarını» talep hakkının olduğu ve menfi zararları toplamının 312.163,50 USD ile 362,50 Euro toplamından ibaret olduğu, davacı - satıcının fazlaya dair hakkı saklı kalmak «kaydı» ile 50.000,00 Euro zararın tazmini istemi ile açtığı davada 312.163,50 USD'nin çapraz kur karşılığının 254.«266»,92 Euro ile 362,50 Euro faiz geliri zararı toplamı 254.629,42 Euro olduğunun saptandığı, sözleşmenin 2.maddesinde sözleşmenin doğru şekilde «ifa» edilmesini güvence altına almak için düzenlenen depozitonun sözleşmenin 13.maddesi ile birlikte yorumu suretiyle «cezai şart» mahiyetinde olduğu, davacı - satıcının talep edebileceği menfi zararının 138.629,42 Euro olduğu gerekçesiyle asıl davada davacı A..
Y.. hakkındaki davanın «pasif husumet ehliyeti» yokluğundan reddine, esas davada davacı Mavi Yolculuk Turizm Denizcilik Nakliyat Sanayi Tic.
Şti'nin satıcısı olduğu, M/F Derin Deniz gemisinin satışına dair 02/06/2004 tarihli «satış sözleşmesinin» «butlan» nedeniyle feshi, ödenen 116.000 Euro depozitonun davalılardan müteselsilen tahsili, birleşen dava ise; davacı satıcının gemi satış sözleşmesinin haklı sebeple feshi sebebiyle doğan zararlarının tazmini istemine ilişkin olup, mahkemece asıl ve birleşen davanın reddine dair verilen karar Dairemizce “805 sayılı İktisadi Müesseselerde Mecburi Türkçe Kullanılması Hakkındaki Kanun’un 1.maddesi gereğince, Türk tabiiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler, Türkiye dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve «defterlerini» Türkçe tutmağa mecburdurlar.
3-Birleşen davada davalı vekilinin temyiz itirazlarına gelince; işbu davada davacının «sözleşmeyi feshinin» haklı olması ve bu bağlamda yalnızca «menfi zararını» isteyebileceğine ilişkin değerlendirme ve kabuller ilkesel olarak isabetli ise de, dava konusu geminin satımına ilişkin kaçırılan fırsatlar ile geminin kiralanması …
5 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2006/8049 E. 2007/15338 K.
Ortak:e-defter
İncelediğiniz kararda2.Öte yandan 805 sayılı Kanun'un 1 ... maddesi "Türk tabiiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler, Türkiye dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve «defterlerini» Türkçe tutmağa mecburdurlar.
Benzer bu karardaOysa, 805 sayılı İktisadi Müesseselerde Mecburi Türkçe Kullanılması Hakkındaki Kanun’un 1 nci maddesi gereğince, Türk tabiiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler, Türkiye dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve «defterlerini» Türkçe tutmağa mecburdurlar.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:hile · uyuşmazlık konusu
Benzer bu kararda… savunma, toplanan kanıtlar, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacının “ “vadeli/spot alım satım işlemleri sözleşmesi” ” ve Risk Beyanını imzaladığının «uyuşmazlık konusu» olmadığı, davalı bankanın 2002 yılından beri mudisi olan davacının yüksek montantlı hesabında bu tip işlemleri bilebilecek seviyede olduğu, 11.10.2004 tarihinde imzaladığı belge ile hesabındaki paranın 1.490.000.-TL kur üzerinden USD alımını istediği, davacının «hileye» uğratıldığını ispatlayamadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Türkçe metninin davacıya verilmediği taraflar arasında «uyuşmazlık konusu» değildir.
Mahkemece de davacının İngilizce metinleri imzaladığı kabul edilmiş fakat, davalı bankanın 2002 yılından beri mudisi olan davacının yüksek montantlı hesabında bu tip işlemleri bilebilecek seviyede olduğu, davacının «hileye» uğratıldığını ispatlayamadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
-
Tek taraflı belgedeki tahkim şartının geçersizliği ve tahkim iradesinin açıklığı ölçütü
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2021/3725 E. 2022/9061 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:tahkim şartı · tahkim ilk itirazı
Benzer bu kararda… e Adliye Mahkemesi’nce, davacı tarafın İktisadi Müesseselerde Mecburi Türkçe Kullanılması Hakkında 805 sayılı Yasa’nın 1. maddesine dayandığı, yabancı dilde yapılan «tahkim sözleşmesinin» hükümsüz olduğunu savunduğu, 805 sayılı Yasa’nın 1. maddesinin, "Türk tabiiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler, Türkiye dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve «defterlerini» Türkçe tutmaya mecburdurlar" hükmünü içerdiği, anılan Yasa’nın 2. maddesine göre bu zorunluluk, yabancı şirket ve müesseseler için, Türk müesseseleri ile Türkiye uyruğunda olan kişiler ile muhabere, muamele ve temaslarına ve devlet kurumlarına «ibraz» zorunluluğunda bulundukları evrak ve defterlerine hasredildiği, somut olaya döndüğümüzde, «tahkim şartını» içeren sözleşmenin bir tarafının yabancı şirket olması nedeniyle 805 sayılı Yasa’nın 1. maddesinin uygulama olanağının bulunmadığı kanaatine varıldığı, davacı vekilinin bu konudaki istinaf nedenlerinin yerinde görülmediği, sözleşmenin şartlarını belirleyen distrübütörlük sözleşmesine dayalı isteklerin belirli bir uyuşmazlığa ilişkin olması, özel hukuk uyuşmazlığı niteliğinde olması nedeniyle tahkim şartının geçerli olduğu, «tacirler» arasında düzenlenen bir sözleşmeye tahkim koşulu konulmasının «haksız şart» sayılamayacağı, İlk Derece Mahkemesi’nce yasal sürede yapılan «tahkim ilk itirazının» kabulü ile davanın «usulden reddi» yönünde verilen kararda ve «arabuluculuk ücretinin» davacıdan tahsiline ilişkin ek kararda isabetsizlik olmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin karar ve ek karara yönelik istinaf başvurusunun esastan reddine karar ve …
İlk Derece Mahkemesi’nce, davacının taraflar arasındaki distrübütörlük «sözleşmesine aykırılıktan» kaynaklı davalıdan bir kısım taleplerde bulunduğu, taraflar arasındaki sözleşmenin bir tarafının yabancı şirket olması nedeni ile geçerli olduğu ve 805 sayılı Kanun’un uygulanma olanağı olmadığı, davalı tarafın süresi içinde «tahkim ilk itirazında» bulunduğu, sözleşmenin 12.3. maddesi gereği uyuşmazlığın tahkim yolu ile çözümlenmesinin zorunlu olduğu, öte yandan dava dilekçesindeki tüm taleplerini taraflar arasındaki sözleşmeye davalının aykırı davrandığı iddiasına dayandıran davacının bu sözleşmenin «geçersiz» olduğunu, yok hükmünde olduğunu ileri sürmesinin TMK’nın 2. maddesi anlamında «dürüstlük kuralına» aykırı olduğu, HMK'nın 116/1-b bendi uyarınca uyuşmazlığın tahkim yolu ile çözülmesi gerekeceği gerekçesiyle davanın «usulden reddine» karar verilmiş, 15.10.2020 tarihli ek karar ile Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL «arabulucu ücretinin» davacıdan tahsili ile hazineye gelir olarak «kaydına» karar verilmiş, hüküm davacı vekilince istinaf edilmiştir.
HMK'nın 116. maddesinde «tahkim itirazı», «ilk itirazlar» arasında sayılmış olup davalı vekilince süresinde «tahkim ilk itirazında» bulunulmuştur.
Bir davanın «hakemde» görüleceğine dair hakem sözleşmesinin ya da bir sözleşmeye eklenen «tahkim şartının» geçerli olabilmesi için ortaya konan tahkim iradesinin hiçbir tereddüde yer vermeyecek kesinlikte açık olması gerekmektedir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2024/813 E. 2024/3458 K.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2023/5646 E. 2024/8880 K.
Ortak:itiraz hakem heyeti · hakem kararı
Benzer bu karardaDava, sigorta «itiraz hakem heyeti» kararının iptali istemine ilişkindir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2023/5827 E. 2024/3227 K.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2023/495 E. , 2023/7397 K.
"İçtihat Metni"
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ Ticaret Mahkemesi
SAYISI 2022/956 D.İş, 2022/985 Karar
KARAR Dosyanın saklanmasın
İTİRAZ HAKEM HEYETİ Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti
SAYISI 2022/İHK-52249
KARAR İtirazın kabulü
Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetince itirazın kabulüne karar verilmiştir.
İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının müvekkilini vinç operasyonları sorumluluk sigortası ile sigortaladığını, İng Leasing adına kayıtlı, Canel Tekstil İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin (Canel Tekstil) kiraladığı kumaş baskı makinesinin müvekkilince taşındığını, emtianın forklift üzerinde iken kaza sonucu hasarlandığını, Mapfre Sigorta A.Ş.’nin Canel Tekstil’e ödeme yaptıktan sonra rücu amaçlı müvekkiline iki adet takip başlattığını, itiraz üzerine açtığı itirazın iptali davalarının birleştirilmesini müteakip birinin kısmen kabul edildiğini, bilirkişinin operatörü %50 oranında kusurlu bulduğunu, Mapfre Sigorta A.Ş.’nin koyduğu hacizlerin kaldırılması için müvekkilinin 389.118,05 TL ödeme yapmak zorunda kaldığını, müvekkilinin sigortacısı olan davalının tüm taleplere rağmen ödeme yapmadığını ileri sürerek 389.118,05 TL’nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; Ing Finansal Kiralama A.Ş.’nin İtalya’da […]R.L firmasından satın alıp ithal ettiği makinenin kiracı Canel Tekstil’in iş yerine taşınması esnasında hasarlandığını, İtalya’ye geri taşınıp onarıldığını, hasarda davacının ve […]R.L’nin yetersiz ambalajlama sebebiyle %50’şer oranda kusurlu bulunduğunu, araflar arasındaki poliçe uyarınca İngiliz Mahkemelerinin yetkili olduğunu, İngiliz Hukukunun uygulanması gerektiğini, başvuranın talebinin zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin sorumluluk sigortacısı olduğunu, 3.850 Kg. olan makinenin 8.000 Kg. kapasiteli bir forklift ile taşınması gerekirken 5.000 Kg. kapasiteli bir forkliftle taşınırken hasar gördüğünü, yeterli ambalajlamanın yapılmamasından kaynaklanan hasarların da teminat harici haller arasında sayıldığını, bu durumda poliçe şartları gereği hasarın teminat dışı kaldığını savunarak davanın reddini istemiştir.
III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI
Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetinin 16.08.2022 tarihli, K-2022/209687 sayılı kararı ile poliçe kapsamına göre Türk Hukukunun uygulanacağı, poliçenin İstanbul’da düzenlendiği, yetkinin Türk Mahkemelerinde olduğu, sorumluluk sigortaları için ayrık düzenlemelere göre talebin zamanaşımına uğramadığı, forklift operatörünün %50 oranında kusurunun bulunduğu, hasarın sadece forkliftin 5 tonluk olmamasından kaynaklanmadığı, gönderenin de ambalaj kusurunun bulunduğu gerekçesiyle talebin kabulüne, 389.118,00 TL’nin 21.01.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalı ... şirketinden tahsiline karar verilmiş, bu karara davalı vekili tarafından süresi içinde itiraz edilmiştir.
IV. İTİRAZ HAKEM HEYETİ KARARI
Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Emtia Nakliyat Sigorta Sözleşmesi Genel Şartlarında uygulanacak hukuk ve yetkili mahkeme hususunda bir düzenleme bulunmadığı, poliçenin ... şartlarının 13.6. maddesinde sözleşmeden kaynaklanan uyuşmazlıkların İngiliz Hukukuna tabi olduğu ve münhasıran İngiliz Mahkemelerinin yetkisine girdiği hususunda yetki sözleşmesi aktedildiği, taşıyıcı firmaya gelebilecek hukuki sorumlulukların da teminat kapsamında yer aldığının belirtilmesinin yetki hükmünü bertaraf etmediği, İngiliz Mahkemelerinin yetkili kılınmasına ilişkin klozun sözleşmede “mahkeme yetkisinden” söz edilmesi sebebiyle yetkili mahkeme huzurunda ileri sürülüp tartışılabileceği, bu hususta bir değerlendirme yapılmadığı, öte yandan Mapfre Sigorta A.Ş.’nin kendi sigortalısına ödediği hasar bedelinin rücuen tahsili için başlatılan takibe itirazın iptali davasında hasar ve kusur durumunun belirlendiği, davalının ihbar olunan sıfatıyla dosyada yer aldığı, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun (5684 sayılı Kanun) 30 uncu maddesinin ondördüncü fıkrasında mahkemeye intikal eden uyuşmazlıklardan söz edildiği, uyuşmazlığın taraflarının aynı olması ...
bulunmadığı, bu durumda sigorta tahkimin yetkisinin olmadığı gerekçesiyle itirazın kabulüne, başvurunun usulden reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuran
Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; 5684 sayılı Kanun'un 30 ucu maddesi ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 6 ncı, 10 uncu, 15 ... maddeleri uyarınca sigorta tahkim komisyonunun davaya bakmakta görev ve yetkisinin bulunduğunu, sözleşmeyle yetkili kılınan mahkemenin yanında Kanunen yetkili genel ve ... diğer mahkemelerin yetkisinin devam ettiğini, İngiliz Mahkemelerini yetkili kılan, Türkçe düzenlenmeyen İngilizce poliçenin geçersiz olduğunu, poliçeye göre Türk Mahkemelerinin ve Sigorta Tahkim Komisyonu’nun yetkisinin bulunduğunu, Mapfre Sigorta A.Ş.’nin açtığı davada ihbar olunan davalı ...Ş. hakkında bir karar verilmediğinden bu sebeple verilen yetkisizlik kararının kabul edilemeyeceğini, mahkeme kararının ancak tarafları hakkında kesin hüküm teşkil edeceğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, sigorta poliçesine dayalı alacak istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1.5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 30 uncu maddesi.
2.805 sayılı İktisadi Müesseselerde Mecburi Türkçe Kullanılması Hakkında Kanun'un (805 sayılı Kanun) 1, 3 ve 4 üncü maddeleri.
3. Değerlendirme
1.5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin ondördüncü fıkrasında Mahkemeye ve Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümleri uyarınca Tüketici Sorunları Hakem Heyetine intikal etmiş uyuşmazlıklar ile ilgili olarak Komisyona başvuru yapılamayacağı düzenlenmiştir. Somut olayda ise her ne kadar dava dışı mal sahibi ile finansal kiralama sözleşmesi kiracısının sigortacısı tarafından sigortalısına ödediği miktarın rücuen tazmini için davacıya karşı icra takipleri başlatılmış ve itirazın iptali davaları açılmışsa da davacının kesinleşen ilama dayanılarak kendisinden tahsil edilen 389.118,05 TL'nın Taşıyıcı Sorumluluk Blok Abonman Sigorta Poliçesi ile eldeki davanın davalısı sigorta şirketince Sigorta güvencesi altına alındığını, ancak başvuruya rağmen ödeme yapılmadığını ileri sürdüğüne göre bu davanın konusunu taraflar arasındaki ayrı bir Sigorta poliçesi oluşturmaktadır ve bu poliçeye dayalı olarak mahkemeye herhangi bir başvuru yapılmamıştır.
Bu itibarla uyuşmazlığın 5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin ondördüncü fıkrasında açıklandığı şekliyle mahkemeye intikal etmiş bir uyuşmazlık olarak değerlendirilmesi yerinde olmamıştır.
2.Öte yandan 805 sayılı Kanun'un 1 ... maddesi "Türk tabiiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler, Türkiye dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve defterlerini Türkçe tutmağa mecburdurlar.
" şeklinde düzenlenmiş olup Türk tabiiyetinde tüzel kişi olan taraflar arasında düzenlenen poliçedeki uyuşmazlıkların münhasıran İngiliz Mahkemelerince çözümleneceğine dair hüküm İngilizce dilinde kaleme alındığından anılan hükmün aynı Kanun'un 4 üncü maddesi uyarınca geçersiz olduğunun nazara alınmaması da doğru görülmemiş, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını gerektirmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davacıya iadesine,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
14.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/990132500 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz