Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2022/1589 E. 2023/5631 K. ·
Kısmen onandı, kısmen bozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
yoksun kalınan kâr↗ haksız fiil sorumluluğu↗ iş bölümü↗ kâr kaybı↗ haksız fiil↗ maddi ve manevi tazminat↗ ilk derece kararının kaldırılması↗ maddi tazminat↗ yasal faiz↗ ilan↗ kusur↗ yükleten (shipper)↗ istinaf yoluna başvurulabilirlik↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının yazarı olduğu "Türk Asıllı İskandinav ve Cermenler" adlı makale ile davalılardan ...’nin yazarı olduğu "Viking Türk Sırları" adlı süreli olmayan yayının 5846 sayılı Kanun anlamında ilim ve edebiyat eseri oldukları, davacı tarafın eserinin 01.05.2016 tarihinde "www.dagarcikturkiye.com" isimli internet sitesinde yayımlandığı, davaya konu kitabın ise davalılardan ...’ın yetkilisi/sahibi olduğu Gece Kitaplığı Yayınevi tarafından, Ocak 2017 tarihinde 2.300 adet basılarak piyasaya sunulduğu, davalı ...’nin davacı taraftan izin almadan, maksadın haklı gösterebileceği oranı aşar şekilde ve eserin bütünlüğünü de bozmak suretiyle davacı tarafın eserini kendi eserinin 147-170 sayfaları arasında iktibas ettiği, davalı tarafın kitabında usulsüz alıntılamaya konu bölümlerin sayfa sayısının 24, davalının kitabının toplam sayfa sayısının ise 216 olduğu, bu kapsamda davalı tarafın kitabının nicelik olarak % 11,1’inin davacı tarafın makalesinden iktibas edilerek oluşturulduğu, söz konusu iktibasın yapılış şekli ve oranı dikkate alındığında, 5846 sayılı Kanun'un 35 inci maddesinde belirtilen serbesti veya Kanundan doğan her hangi bir serbesti kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, bahse konu fiilin davacı tarafın 5846 sayılı Kanun'un 14, 15 ve 16 ncı maddelerinden kaynaklanan manevi haklarından “Umuma arz yetkisi”, “Adın belirtilmesi yetkisi” ve “Eserde değişiklik yapılmasını menetmek” yetkisi ile 5846 sayılı Kanun'un 22 ve 23 üncü maddelerinden doğan mali haklarından “Çoğaltma” ve “Yayma” haklarını ihlal etmiş olduğu, davaya konu kitaptan 2.300 adet basıldığı, dava tarihi itibariyle 964 adedinin satıldığı, ilgili tarihte yayınevinin stokunda 1.336 adet kitabın bulunduğu, dava tarihine kadar satılan 964 adet kitaptan, davalı yayınevinin 1.879,80 TL ila 2.410,00 TL aralığında kazanç temin edebileceği, bu kazancın %11,1’inin ise 209,00 TL ila 267,50 TL arasında olduğu, ihlale maruz kalan makaleye benzer makaleler için yayıncılık piyasasında baskı sayısından bağımız olarak, piyasa koşullarına göre yazarına telif ödemesi yapıldığı, bu kapsamda yayıncılık piyasasının genel koşulları içerisinde bu tür makaleler için makalenin niteliğine göre yazarlarına ödenebilecek ortalama telif ücretleri dikkate alındığında, davacı tarafa makalesi için 1.000,00 TL ödenebileceği, bu kapsamda 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin ikinci fıkrası kapsamında maddi tazminat anlamında yoksun kaldığı kazancının 1.000,00 TL olabileceği, davacının dava tarihine göre yapılan hesaba göre zararının 209,00 TL ila 267,50 TL arasında olabileceği, dolayısıyla davacının zararının yoksun kalınan kazançla birlikte 1.267,00 TL olduğu, davalı tarafın eylemleri ile davacının 5846 sayılı Kanun'un 14, 15 ve 16 ncı maddelerinden kaynaklanan manevi haklarından “Umuma arz" , “Adın belirtilmesi" ve “Eserde değişiklik yapılmasını menetmek” yetkisi ile 5846 sayılı Kanun'un 22 ve 23 üncü maddelerinden doğan mali haklarından “Çoğaltma” ve “Yayma” haklarını ihlal edilmiş olduğu, davacı tarafça her ne kadar 6098 sayılı Kanun'un 49 uncu maddesi gereğince hakları haleldar olduğundan bahisle manevi tazminat talep emiş ise de 5846 sayılı Kanun'daki manevi hakların dışında davacının şahsi haklarına zarar verecek nitelikte bir eylem söz konusu olmadığından, bu manevi tazminat talebinin reddine karar verildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davacının eser sahipliğinden doğan mali ve manevi haklara tecavüzün ref'ine ve muhtemel ve tekrar edebilecek tecavüzün ref'ine, esere tecavüz eden "Viking Türk Sırları" adlı ürünün yeni nüshalarının çoğaltılmasının ve satışının yasaklanmasına, çoğaltılmış nüshalarına bulundukları her yerde el konulmasına ve toplatılmasına ve dava sonunda imha edilmesine, davacı tarafın maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 1.267,00 TL maddi tazminatın, dava tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmek suretiyle davalılardan tahsiline, 3.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, karar kesinleştiğinde kararın özetinin ilanına karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; yayınevi sahibi olan müvekkilinin cezai ve hukuki bir sorumluluğunun bulunmadığını, ceza yargılamasında alınan bilirkişi raporu ile sabit olduğunu, davalı yazar ile yaptıkları telif hakları sözleşmesi gereğince sorumluluğun davalı yazarda olduğunu, müvekkilinin bir alıntı yapıldığını bilmesinin mümkün olmadığını, intihalden haberdar olunca gereğini yaparak yayımı durdurduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
2.Davalı ... istinaf dilekçesinde özetle; istinaf başvuru dilekçesinde, yayımlamış olduğu eserinde davacının isminin metnin başında açıkça yazıldığı gibi davacının makalesine de usulüne uygun atıfların yapıldığını, davacının makalesinin bir ana bir de yan başlığının bulunduğunu, yan başlığın kitabında yer aldığını, ana başlığa yer verilmemesinin maddi bir hatadan kaynaklanmış olduğunun kabulünün gerektiğini, bu durumun da intihal kastının olmadığını gösterdiğini, kitabının 30 uncu sayfasında yer alan "Haftanın günlerinden olan salı" diye başlayan paragrafın ve bu sayfanın sonuna kadar olan bölümün, hiçbir şekilde davacının eserinin alınmadığını, İngilizce metinden kendisi tarafından çevrildiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalılar hakkında Ankara 1. Fikri ve Sınai Haklar Ceza Mahkemesince görülen davada, 22.11.2018 tarih, 2018/198 E., 393 K. sayılı kesinleşmiş kararda, davalı ...’nin cezalandırılmasına, davalılardan ...’ın ise izinsiz iktibası bildiği ispat edilemediğinden ve bu durumda suç kasıtı oluşmadığından, üzerine atılı suçu işlemediği gerekçesiyle beraatına karar verildiği, 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin 3 üncü fıkrası kapsamında kâr kaybı tazminatına hükmedilebilmesi için kusur şartı aranmayacağı, 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin bir ve ikinci fıkraları uyarınca manevi ve maddi tazminata hükmedilebilmesi içinse kusur şartı arandığı, davalılardan ...’nin haksız fiilin faili olarak kusurunun bulunduğu ve anılan taleplerden sorumlu olduğu, davalılardan ...’ın, dava konusu kitabı basarak piyasaya süren yayınevinin yetkilisi/sahibi olduğu, dolayısıyla yayımladığı bir kitaptaki iktibas fiilini, en azından bilmesi gerektiği, aksi halde haksız fiil sorumluluğunun doğması için ihmal, hatta hafif ihmal dahi yeterli bulunduğundan davacının uğrayacağı maddi ve manevi zararlardan sorumlu olacağı kabul edilmesi gerektiği, zira 6098 sayılı Kanun'un 74 üncü maddesinde hâkimin, zarar verenin kusurunun olup olmadığı, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken, ceza hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza hâkimi tarafından verilen beraat kararıyla da bağlı bulunmadığı, aynı şekilde, ceza hâkiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararının da, hukuk hâkimini bağlamayacağının düzenlendiği, ceza mahkemesince davalılardan ...’ın sübjektif açıdan kastının bulunmadığı gerekçesiyle üzerine atılı suçtan beraatına karar verilmesine rağmen, işbu davada İlk Derece Mahkemesince anılan davalının objektif açıdan kusurlu görülüp, davacının maddi ve manevi tazminat taleplerinden sorumlu tutulmasında da bir isabetsizliğin olmadığı gerekçesiyle davalıların istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, davacının eser sahipliğinden doğan mali ve manevi haklara tecavüzün ref'ine ve muhtemel ve tekrar edebilecek tecavüzün ref'ine, esere tecavüz eden "Viking Türk Sırları" adlı ürünün yeni nüshalarının çoğaltılmasının ve satışının yasaklanmasına, çoğaltılmış nüshalarına bulundukları her yerde el konulmasına ve toplatılmasına ve dava sonunda imha edilmesine, davacı tarafın maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 1.267,00 TL maddi tazminatın, dava tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmek suretiyle davalılardan tahsiline, 3.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, karar kesinleştiğinde kararın özetinin ilanına karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı ... vekilince, istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve re’sen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istenmiştir.
2. Davalı ..., istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve re’sen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istenmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davalıların eylemlerinin davacının eserden doğan haklarına tecavüz oluşturup oluşturmadığı, tecavüz var ise niteliği ve davacının talep edebileceği maddi ve manevi tazminat miktarının ne olabileceği noktasında toplanmaktadır.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalıların temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/11258 E. 2014/18187 K.
Ortak:maddi tazminat · ilan · Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
İncelediğiniz kararda… ücretleri dikkate alındığında, davacı tarafa makalesi için 1.000,00 TL ödenebileceği, bu kapsamda 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin ikinci fıkrası kapsamında «maddi tazminat» anlamında yoksun kaldığı kazancının 1.000,00 TL olabileceği, davacının dava tarihine göre yapılan hesaba göre zararının 209,00 TL ila 267,50 TL arasında olabileceği, dolayısıyla davacının zararının «yoksun kalınan» kazançla birlikte 1.267,00 TL olduğu, davalı tarafın eylemleri ile davacının 5846 sayılı Kanun'un 14, 15 ve 16 ncı maddelerinden kaynaklanan manevi haklarından “Umuma arz" , “Adın belirtilmesi" ve “Eserde değişiklik yapılmasını menetmek” yetkisi ile 5846 sayılı Kanun'un 22 ve 23 üncü maddelerinden doğan mali haklarından “Çoğaltma” ve “Yayma” haklarını ihlal edilmiş olduğu, davacı tarafça her ne kadar 6098 sayılı Kanun'un 49 uncu maddesi gereğince hakları haleldar olduğundan bahisle manevi tazminat talep emiş ise de 5846 sayılı Kanun'daki manevi hakların dışında davacının şahsi haklarına zarar verecek nitelikte bir eylem söz konusu olmadığından, bu manevi tazminat talebinin reddine karar verildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davacının eser sahipliğinden doğan mali ve manevi haklara tecavüzün ref'ine ve muhtemel ve tekrar edebilecek tecavüzün ref'ine, esere tecavüz eden "Viking Türk Sırları" adlı ürünün yeni nüshalarının çoğaltılmasının ve satışının yasaklanmasına, çoğaltılmış nüshalarına bulundukları her yerde el konulmasına ve toplatılmasına ve dava sonunda imha edilmesine, davacı tarafın maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 1.267,00 TL maddi tazminatın, dava tarihinden itibaren «yasal faiz» yürütülmek suretiyle davalılardan tahsiline, 3.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, karar kesinleştiğinde kararın özetinin «ilanına» karar verilmiştir.
… ç kasıtı oluşmadığından, üzerine atılı suçu işlemediği gerekçesiyle beraatına karar verildiği, 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin 3 üncü fıkrası kapsamında kâr «kaybı» tazminatına hükmedilebilmesi için «kusur» şartı aranmayacağı, 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin bir ve ikinci fıkraları uyarınca manevi ve «maddi tazminata» hükmedilebilmesi içinse kusur şartı arandığı, davalılardan ...’nin «haksız fiilin» faili olarak kusurunun bulunduğu ve anılan taleplerden sorumlu olduğu, davalılardan ...’ın, dava konusu kitabı basarak piyasaya süren yayınevinin yetkilisi/sahibi olduğu, dolayısıyla yayımladığı bir kitaptaki iktibas fiilini, en azından bilmesi gerektiği, aksi halde «haksız fiil sorumluluğunun» doğması için ihmal, hatta hafif ihmal dahi yeterli bulunduğundan davacının uğrayacağı maddi ve manevi zararlardan sorumlu olacağı kabul edilmesi gerektiği, zira 6098 sayılı Kanun'un 74 üncü maddesinde hâkimin, zarar verenin kusurunun olup olmadığı, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken, ceza hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza hâkimi tarafından verilen beraat kararıyla da bağlı bulunmadığı, aynı şekilde, ceza hâkiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararının da, hukuk hâkimini bağlamayacağının düzenlendiği, ceza mahkemesince davalılardan ...’ın sübjektif açıdan kastının bulunmadığı gerekçesiyle üzerine atılı suçtan beraatına karar verilmesine rağmen, işbu davada İlk Derece Mahkemesince anılan davalının objektif açıdan kusurlu görülüp, davacının maddi ve manevi tazminat taleplerinden sorumlu tutulmasında da bir isabetsizliğin olmadığı gerekçesiyle davalıların istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, davacının eser sahipliğinden doğan mali ve manevi haklara tecavüzün ref'ine ve muhtemel ve tekrar edebilecek tecavüzün ref'ine, esere tecavüz eden "Viking Türk Sırları" adlı ürünün yeni nüshalarının çoğaltılmasının ve satışının yasaklanmasına, çoğaltılmış nüshalarına bulundukları her yerde el konulmasına ve toplatılmasına ve dava sonunda imha edilmesine, davacı tarafın maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 1.267,00 TL maddi tazminatın, dava tarihinden itibaren «yasal faiz» yürütülmek suretiyle davalılardan tahsiline, 3.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, karar kesinleştiğinde kararın özetinin «ilanına» karar verilmiştir.
Benzer bu kararda… , davacının kitabına atıf yapılmadığı, kaynak gösterilmediği, gerekçesiyle davalılara ait Atatürk'ün Kehanetleri adlı kitabın davacıya ait aynı adı tayşıyan kitapla «haksız rekabet» oluşturduğunun tespitine, intihal oluşturan kitabın yeni baskılarının yapılmasının ve satılmasının men'ine, ihlal oluşturan kitabın çoğaltılmasına özgülenen araçların imhasına, FSEK'in 68. maddesi uyarınca 553,35 TL üç kat telif tazminatı ile 5846 sayılı kanun'un 83. maddesi uyarınca 737,80 TL «maddi tazminat» ve taktiren 3.000,00 TL manevi tazminatın 31.1.2011 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, hükmün gazetede «ilanına» karar verilmiştir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:ıslah · taşıyan · haksız rekabet
Benzer bu kararda2- Dava; davalının, davacının aynı adı «taşıyan» eserinden izinsiz alıntı yapmak suretiyle oluşturup piyasaya sürdüğü kitabın, «haksız rekabet» teşkil ettiğinin tespiti ile haksız rekabetin men ve ref'i, davacının mali haklarının ihlali nedeniyle FSEK'in 68. maddesi uyarınca telif tazminatı, manevi hakların ihlali nedeniyle 70. maddesi uyarınca manevi tazminat istemlerine ilişkindir.
… , davacının kitabına atıf yapılmadığı, kaynak gösterilmediği, gerekçesiyle davalılara ait Atatürk'ün Kehanetleri adlı kitabın davacıya ait aynı adı tayşıyan kitapla «haksız rekabet» oluşturduğunun tespitine, intihal oluşturan kitabın yeni baskılarının yapılmasının ve satılmasının men'ine, ihlal oluşturan kitabın çoğaltılmasına özgülenen araçların imhasına, FSEK'in 68. maddesi uyarınca 553,35 TL üç kat telif tazminatı ile 5846 sayılı kanun'un 83. maddesi uyarınca 737,80 TL «maddi tazminat» ve taktiren 3.000,00 TL manevi tazminatın 31.1.2011 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, hükmün gazetede «ilanına» karar verilmiştir.
Davacı vekilinin dava dilekçesi ve «ıslah» dilekçesinden FSEK'in 83. maddesi gereğince tazminat istemi bulunmadığı anlaşılmaktadır.
-
Telif Hakkı İhlali ve Tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/4389 E. 2015/12225 K.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:sahte imza · sözleşmeye aykırılık · kâr dağıtımı · yetki · temsil
Benzer bu kararda… niteliğinde olduğu, ...'ndan getirtilen belgelerden davacının karşı yana kitabın çoğaltılması konusunda 05/07/2008 tarihli sözleşme ile sınırsız baskı yapmak üzere «yetki» verdiği, haklarını devir ettiği, davacı 2011 yılında sözleşmenin süresi dolduğu halde 2011 yılı Mart ayından sonra da yeni baskılar yapıldığı, böylece çoğaltma hakkının ihlal edildiği, isminin kitaba konulmadığı iddialarını ileri sürmüş ise de, kitabın sözleşmeye aykırı ve sözleşmede ön görülen süre geçtikten sonra basıldığına ve «dağıtıldığına» ilişkin bir kanıt gösteremediği, davacının haksız çoğaltma iddialarını kanıtlayamadığı, öte yandan, 05/07/2008 tarihli sözleşme ile yazarın yayınevine tüm haklarını sınırsız baskı yapılmak üzere devir ettiği, sözleşmede davacı yazarın imzası bulunmakta olup, sözleşmenin ...na yayınevi tarafından sunulduğu ve bandrol tahsisi sağlandığı, daha sonra kitabın basılarak piyasaya çıktığı, davacının, sözleşmenin «sahte imza» ile düzenlendiğine ilişkin iddialarının aradan geçen süre karşısında ciddi bulunmadığı, somut bir kanıt da olmadığı, bandrollerle ilgili uygulamanın ise, doğrudan …
Bu durumda, dava dışı yayıncılık şirketi tarafından çoğaltılan kitapların «sözleşmeye aykırılığından» söz edilemez.
Ancak, davacı işbu davada davalı şirket ile bu şirketin «temsilcileri» ve şirket namına sözleşme yapan davalı ... tarafından izinsiz olarak gerçekleştirilen baskı ve çoğaltma yoluyla mali haklarına yönelik tecavüzün önlenmesini talep etmiştir.
-
Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/18533 E. 2015/5899 K.
Ortak:Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:kişilik hakları · uyuşmazlık konusu · i̇i̇k 72/son
Benzer bu kararda… n basımını ve yayınını yaparak davacının mali haklarını ihlal ettikleri gerekçesiyle FSEK'nın 68/1. maddesi uyarınca hesaplanan 4.600 TL telif tazminatının, FSEK 70/«son». maddeye göre hesaplanan 927,39 TL tazminatın, 2.500,00 TL manevi tazminatın avans faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, tecavüzün ref'ine, muhtem …
2- Ancak, davacı şirket, «uyuşmazlık konusu» İzafiyet Teorisi isimli eser üzerinde mali hak sahibi olarak eldeki davayı açmıştır.
… ser sahibi olamayacaklarından manevi hak tazminatı talep etme hakları mümkün bulunmadığı gibi, davalıların eylemi nedeniyle Türk Borçlar Kanunu hükümleri kapsamında «kişilik haklarının» zarara uğradığına ilişkin herhangi bir iddia da ileri sürülüp kanıtlanamadığına göre, mahkemece manevi tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerekirken, yazıl …
2 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/6350 E. 2024/2632 K.
Ortak:kâr kaybı · haksız fiil · maddi tazminat · yasal faiz · ilan · kusur
İncelediğiniz kararda… ç kasıtı oluşmadığından, üzerine atılı suçu işlemediği gerekçesiyle beraatına karar verildiği, 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin 3 üncü fıkrası kapsamında kâr «kaybı» tazminatına hükmedilebilmesi için «kusur» şartı aranmayacağı, 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin bir ve ikinci fıkraları uyarınca manevi ve «maddi tazminata» hükmedilebilmesi içinse kusur şartı arandığı, davalılardan ...’nin «haksız fiilin» faili olarak kusurunun bulunduğu ve anılan taleplerden sorumlu olduğu, davalılardan ...’ın, dava konusu kitabı basarak piyasaya süren yayınevinin yetkilisi/sahibi olduğu, dolayısıyla yayımladığı bir kitaptaki iktibas fiilini, en azından bilmesi gerektiği, aksi halde «haksız fiil sorumluluğunun» doğması için ihmal, hatta hafif ihmal dahi yeterli bulunduğundan davacının uğrayacağı maddi ve manevi zararlardan sorumlu olacağı kabul edilmesi gerektiği, zira 6098 sayılı Kanun'un 74 üncü maddesinde hâkimin, zarar verenin kusurunun olup olmadığı, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken, ceza hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza hâkimi tarafından verilen beraat kararıyla da bağlı bulunmadığı, aynı şekilde, ceza hâkiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararının da, hukuk hâkimini bağlamayacağının düzenlendiği, ceza mahkemesince davalılardan ...’ın sübjektif açıdan kastının bulunmadığı gerekçesiyle üzerine atılı suçtan beraatına karar verilmesine rağmen, işbu davada İlk Derece Mahkemesince anılan davalının objektif açıdan kusurlu görülüp, davacının maddi ve manevi tazminat taleplerinden sorumlu tutulmasında da bir isabetsizliğin olmadığı gerekçesiyle davalıların istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, davacının eser sahipliğinden doğan mali ve manevi haklara tecavüzün ref'ine ve muhtemel ve tekrar edebilecek tecavüzün ref'ine, esere tecavüz eden "Viking Türk Sırları" adlı ürünün yeni nüshalarının çoğaltılmasının ve satışının yasaklanmasına, çoğaltılmış nüshalarına bulundukları her yerde el konulmasına ve toplatılmasına ve dava sonunda imha edilmesine, davacı tarafın maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 1.267,00 TL maddi tazminatın, dava tarihinden itibaren «yasal faiz» yürütülmek suretiyle davalılardan tahsiline, 3.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, karar kesinleştiğinde kararın özetinin «ilanına» karar verilmiştir.
… ücretleri dikkate alındığında, davacı tarafa makalesi için 1.000,00 TL ödenebileceği, bu kapsamda 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin ikinci fıkrası kapsamında «maddi tazminat» anlamında yoksun kaldığı kazancının 1.000,00 TL olabileceği, davacının dava tarihine göre yapılan hesaba göre zararının 209,00 TL ila 267,50 TL arasında olabileceği, dolayısıyla davacının zararının «yoksun kalınan» kazançla birlikte 1.267,00 TL olduğu, davalı tarafın eylemleri ile davacının 5846 sayılı Kanun'un 14, 15 ve 16 ncı maddelerinden kaynaklanan manevi haklarından “Umuma arz" , “Adın belirtilmesi" ve “Eserde değişiklik yapılmasını menetmek” yetkisi ile 5846 sayılı Kanun'un 22 ve 23 üncü maddelerinden doğan mali haklarından “Çoğaltma” ve “Yayma” haklarını ihlal edilmiş olduğu, davacı tarafça her ne kadar 6098 sayılı Kanun'un 49 uncu maddesi gereğince hakları haleldar olduğundan bahisle manevi tazminat talep emiş ise de 5846 sayılı Kanun'daki manevi hakların dışında davacının şahsi haklarına zarar verecek nitelikte bir eylem söz konusu olmadığından, bu manevi tazminat talebinin reddine karar verildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davacının eser sahipliğinden doğan mali ve manevi haklara tecavüzün ref'ine ve muhtemel ve tekrar edebilecek tecavüzün ref'ine, esere tecavüz eden "Viking Türk Sırları" adlı ürünün yeni nüshalarının çoğaltılmasının ve satışının yasaklanmasına, çoğaltılmış nüshalarına bulundukları her yerde el konulmasına ve toplatılmasına ve dava sonunda imha edilmesine, davacı tarafın maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 1.267,00 TL maddi tazminatın, dava tarihinden itibaren «yasal faiz» yürütülmek suretiyle davalılardan tahsiline, 3.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, karar kesinleştiğinde kararın özetinin «ilanına» karar verilmiştir.
Benzer bu kararda… 'in kendi eserine aldığı cümlelerin bir kısmının iktibas serbestisini aşar mahiyette olduğu, usulsüz alıntı kapsamında değerlendirilebileceğinin anlaşıldığı, ayrıca «maddi tazminat» bakımından davacı talebiyle sınırlı kalacağından davacının davasının kabulüne, davalılar tarafından yayınlanan "Anayasa Hukuku" isimli kitabın bütün baskılarının satışa sunulmuş olsun veya olmasın, bütün nüshalarının toplanarak imhası suretiyle tecavüzün ref'ine, kitabın yeni baskılarının yapılmaması konusunda tecavüzün men'ine, hükmün «masrafı» davalılardan alınarak Türkiye genelinde yayınlanan en yüksek tirajlı 3 gazetede «ilanına», 1.000,00 TL maddi tazminatın «haksız fiilin» gerçekleştiği Ekim 2013 tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, 9.000,00 TL manevi tazminatın haksız fiilin gerçekleştiği Ekim 2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, manevi tazminat yönünden davacı vekilinin emeği uyarınca Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT) uyarınca takdir edilen 3.145,00 TL «vekalet ücretinin» davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, maddi tazminat yönünden davacı vekilinin emeği uyarınca AAÜT uyarınca takdir edilen 1.000,00 TL vekalet ücretinin davalı …
… plamaların yanlış yapıldığını, Mahkemece 5845 sayılı Kanun'un 68 inci maddesinde belirtilen 3 kat tazminat hesabının yapıldığını, bu usul ve yasaya aykırı olduğunu, «maddi tazminat» talepleri yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, yayınınevi yönünden «kusurun» ispat edilmediğini, manevi tazminat yönünden hükmedilen bedelin fahiş olduğunu, yayınevinin manevi tazminat yönünden de kusurun ispat edilemediğini, içerik denetimi yapma yetkisi olmadığını, davacının müştereken ve müteselsilen talebi olmadan Mahkemece müştereken ve müteselsilen tahsile karar verdiğini, bilirkişi raporunun hesaplamalarının yanlış ve fazla olduğunu, bilirkişilerin tüm kitap ve satış fiyatları üzerinden telif ve zarar hesaplaması yaptığını, tecavüzün ref'i halinde 5845 sayılı Kanun'un 68 inci maddesi gereğince tazminat istenemeyeceği, bilirkişi kurulunda ek raporun iki kişi olarak verildiğini, 3 büyük gazete de «ilan» verilmesinin yanlış ve fahiş olduğunu, «vekalet ücretinin» yanlış hesaplandığını belirterek kararının kaldırılmasını istemiştir.
… karşı tarafın talebi olmamasına rağmen 5845 sayılı Kanun'un 68 inci maddesinde belirtilen 3 kat tazminat hesabı yapıldığını, yayın evi içerik denetimi yapmadığından «kusur» şartı oluşmadığı için «maddi tazminat» açısından müvekkilin ayrılması gerektiğini, manevi tazminat yönünden ise; yine anılan Kanun'un 107 nci maddesine göre talep edildiğini, kusur şartı gözetilmeden davacının istediği 9.000,00 TL'yi 2014 şartlarında hem yazar hem yayınevi için müştereken takdir edildiğini, bu miktarın fahiş ve yüksek olduğunu, olayın akışı ve intihal iddiasının gerçek olsa bile çok düşük olması karşısında 1.000,00-2.000,00 TL arasında bir manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken hükmedilen miktarın yüksek olduğunu, müvekkilinin kusurunun ispat edilemediğini, çünkü yayınevinin içerik denetimi yapma «yetkisinin» olmadığını, davacının dava dilekçesinde yazar ve yayınevini ayırarak sonuç kısmında kazanç oranına göre tazminatların ayrı ayrı tahsilini talep ettiğini, yani davacının müteselsilen ödeme talebi olmadığını, buna rağmen Mahkemece «müteselsilen sorumlu» tuttuğunu, bilirkişi tarafından yapılan hesaplamaların yanlış olduğunu, davacının iddia ettiği intihallerin bile kitabın %3'ünü geçmediğini, basılan kitap sayısının 300 adet olduğunu, 28 adetinin satıldığını, geri kalanın imha edildiğini, burada yapılacak hesaplama ile 28*20.62=578,2*%15 telif =86,73 TL'nin 28 adet kitabın toplam telifi olduğunu, bunun üzerinden intihal oranına göre bir rakam çıkacağını, bilirkişiler tüm kitap ve satış fiyatları üzerinden hesaplama yaptıklarını, davacının tecavüzün refini talep ettiğini, bu talepte ise zaten anılan Kanun'un 68 inci maddesi kapsamında tazminat istenemeyeceğini, alınan raporun 3 kişilik olduğunu ek raporun ise 2 kişilik olduğunu bunun zaten usul ve yasaya aykırı olduğunu, «eksik incelemeyi» yapacak olan kamu hukukçusu... tarafından intihalin olmadığının belirtildiğini, anayasa hukukçusu olmayan diğer «bilirkişilerin inceleme» dahi yapmadan intihal oranı dahi tespit etmeden kitapların toplam «ciro» değeri üzerinden afaki hesaplar yapıldığını, kararda 3 büyük gazetede «ilanına» karar verdiğini, bu kararın yanlış ve fahiş olduğunu, çünkü bu kararın gerekçesinin olması gerektiğini, kararın ölçüsüz olduğunu, mühim bir sebep ve menfaat olması gerektiğini, ilanın şekil ve muhtevasının da karar da belirtilmesi gerektiğini, «vekalet ücretlerinin» yanlış hesaplandığını, manevi tazminatlarda yüksek ücret hesaplandığını, maddi tazminatlarda ise hükmedilen miktar üzerinden vekalet ücreti hesaplandığını belirter …
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:belirsiz alacak davası · kişilik hakları · vekalet ücreti takdiri · bedelsizlik · müteselsil sorumluluk · ciro · yargılama giderleri · alacak davası
Benzer bu karardaDAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; 2013 yılında ... tarafından yazılan ve ...Yayıncılık tarafından yayınlanıp «dağıtılan» "ANAYASA HUKUKU" isimli kitapta, müvekkilinin "Anayasa Hukukuna Giriş", "Devletin Genel Teorisi", "Hukuk Açısından Monarşi ve Cumhuriyet Kavramlarının Tanımı Sorunu", "Üniter Devlet ve Demokratik Açılım", "Cumhurbaşkanı-Hükümet Çatışması: Cumhurbaşkanı Kararnameleri İmzalamayı Reddebilirmi" adlı eserlerinden usulsüz alıntıların bulunduğunu, yapılan alıntıların bazılarında kaynak gösterilmediğini diğerlerinde ise dipnotta kaynak olarak gösterilmesine rağmen, alıntıların tırnak içinde veya girintili paragraf şeklinde olması gerekirken buna uyulmadığını, dolayısıyla alıntının belli olacak şekilde yapılması şartına uyulmadığını, davalının alıntılarının 5845 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanun'un (5845 sayılı Kanun) 35 inci maddesine aykırı olduğunu belirterek dava konusu kitabın bütün baskılarının satışa sunulmuş olsun ya da olmasın bütün nüshalarının toplatılarak imhası suretiyle tecavüzün refini, yeni baskılarının yapılmaması tecavüzün menini, Mahkeme hükmünün en yüksek trajlı üç gazetede «ilanına» ve ilgili kurumlara bildirilmesini, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 107 nci maddesi gereğince «belirsiz alacak davası» niteliğinde şimdilik 1.000,00 TL maddi 9.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplamda 10.000,00 TL tazminatın tecavüz ve «haksız fiilin» gerçekleştiği Ekim 2013 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan kendi aralarındaki kazanç paylaşım oranına göre tahsiline, «yargılama giderleri» ve «vekalet ücretinin» davalılar üzerine yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
… karşı tarafın talebi olmamasına rağmen 5845 sayılı Kanun'un 68 inci maddesinde belirtilen 3 kat tazminat hesabı yapıldığını, yayın evi içerik denetimi yapmadığından «kusur» şartı oluşmadığı için «maddi tazminat» açısından müvekkilin ayrılması gerektiğini, manevi tazminat yönünden ise; yine anılan Kanun'un 107 nci maddesine göre talep edildiğini, kusur şartı gözetilmeden davacının istediği 9.000,00 TL'yi 2014 şartlarında hem yazar hem yayınevi için müştereken takdir edildiğini, bu miktarın fahiş ve yüksek olduğunu, olayın akışı ve intihal iddiasının gerçek olsa bile çok düşük olması karşısında 1.000,00-2.000,00 TL arasında bir manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken hükmedilen miktarın yüksek olduğunu, müvekkilinin kusurunun ispat edilemediğini, çünkü yayınevinin içerik denetimi yapma «yetkisinin» olmadığını, davacının dava dilekçesinde yazar ve yayınevini ayırarak sonuç kısmında kazanç oranına göre tazminatların ayrı ayrı tahsilini talep ettiğini, yani davacının müteselsilen ödeme talebi olmadığını, buna rağmen Mahkemece «müteselsilen sorumlu» tuttuğunu, bilirkişi tarafından yapılan hesaplamaların yanlış olduğunu, davacının iddia ettiği intihallerin bile kitabın %3'ünü geçmediğini, basılan kitap sayısının 300 adet olduğunu, 28 adetinin satıldığını, geri kalanın imha edildiğini, burada yapılacak hesaplama ile 28*20.62=578,2*%15 telif =86,73 TL'nin 28 adet kitabın toplam telifi olduğunu, bunun üzerinden intihal oranına göre bir rakam çıkacağını, bilirkişiler tüm kitap ve satış fiyatları üzerinden hesaplama yaptıklarını, davacının tecavüzün refini talep ettiğini, bu talepte ise zaten anılan Kanun'un 68 inci maddesi kapsamında tazminat istenemeyeceğini, alınan raporun 3 kişilik olduğunu ek raporun ise 2 kişilik olduğunu bunun zaten usul ve yasaya aykırı olduğunu, «eksik incelemeyi» yapacak olan kamu hukukçusu... tarafından intihalin olmadığının belirtildiğini, anayasa hukukçusu olmayan diğer «bilirkişilerin inceleme» dahi yapmadan intihal oranı dahi tespit etmeden kitapların toplam «ciro» değeri üzerinden afaki hesaplar yapıldığını, kararda 3 büyük gazetede «ilanına» karar verdiğini, bu kararın yanlış ve fahiş olduğunu, çünkü bu kararın gerekçesinin olması gerektiğini, kararın ölçüsüz olduğunu, mühim bir sebep ve menfaat olması gerektiğini, ilanın şekil ve muhtevasının da karar da belirtilmesi gerektiğini, «vekalet ücretlerinin» yanlış hesaplandığını, manevi tazminatlarda yüksek ücret hesaplandığını, maddi tazminatlarda ise hükmedilen miktar üzerinden vekalet ücreti hesaplandığını belirter …
… rine, söz konusu dava açılmadan 4 ay önce 11 Kasım 2013 tarihinde ...Yayınevine faks çekerek ve mail göndererek, dava konusu kitabın Web Sitesinden çıkarılmasını ve «dağıtımının» durdurulmasını ve başka dağıtımcılara ve kitapçılara gönderilmişse onlardan tekrar alınmasını, web sitesinden kitabın reklamının çıkarılmasını ve yapılması gereken ne varsa onların yapılmasını talep ettiğini, müvekkilinin dava konusu kitabı, Anayasa ile ilgili genel bilgiler ve temel kavramlar üzerinde, öğrenmeyi kolaylaştırma adına interaktif eğitim kullanarak eğitici ile öğrenci arasındaki etkileşimi sağlamak ve öğrenmeyi kolaylaştırmak amacı ile hazırladığını, kitapta bir çok yazarın eserinden olduğu gibi davacının kitaplarından da yararlandığını, 22 eserine yer verdiğini, bu eserlere toplam 93 atıf yaptığını, kaynakçada da bu eserleri gösterdiğini, davacının usulsüz atıf yapıldığını iddia ettiği 42 örnekten 28 tanesinde, hem dipnotta davacının ilgili eserine atıf yaptığını hem de bu eserleri kaynakçada gösterdiğini, davacı tarafından kaynak gösterilmediği iddia edilen bilgilerin, Anayasa hukukuna ilişkin genel bilgiler içerdiğini, bu bilgilerin Anayasada da benzer şekillerde yer aldığını ya da paragrafın sonunda davacının eserine atıfta bulunduğunu, dava konusu kitapta davacının eserlerin ve adının hiçbir zaman gizlenmediğini, bilerek ve isteyerek davacının eserlerinden herhangi bir aşırma yapma ya da onun görüşlerini kendi görüşleri gibi yansıtma gayesi taşımadığını, davacının herhangi bir maddi «kayba» uğramadığını, manevi yönden ise kendisini zorda bırakacak ilmi kariyerini zedeleyecek «kişilik haklarını» zarara uğratacak herhangi bir kayba neden olunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
2.Davalı ...Yayıncılık cevap dilekçesinde; yayınevenin Mahkemenin 2014/11 E. sayılı dosyasına konu Polisler İçin Anayasa Hukuku isimli kitabı «ihtarnamenin» ellerine ulaşmasından sonra kitabın derhal toplatıldığını, yine ...'e ait Anayasa Hukuku isimli kitabı da «ihtar» olmaksızın tedbiren toplattıklarını, internet sitesinde satışa «son» verdiklerini, diğer internet sitelerine kitabın tedarikinin sona erdiğine dair bilgi verdiklerini, satışı durdurulan 133 adet basılı, 145 adet basılmamış kitap bulunduğunu, 345 adet bandrol alındığını, bu kitaplardan 34 adedinin satıldığını, 11 adedin mevzuat gerekği verilmesi gereken kamu kurumlarına iletildiğini, 8 adedin yazarın istediği kişilere tanıtım kopyası olarak «bedelsiz» gönderildiğini, yazara da 15 adet kitabın sözleşme gereğince ücretsiz verildiğini, dolayısı ile tecavüzün men'i ve ref'ine ilişkin taleplerin konusuz kaldığını, ya …
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/9076 E. 2013/22554 K.
Ortak:maddi tazminat
İncelediğiniz kararda… ücretleri dikkate alındığında, davacı tarafa makalesi için 1.000,00 TL ödenebileceği, bu kapsamda 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin ikinci fıkrası kapsamında «maddi tazminat» anlamında yoksun kaldığı kazancının 1.000,00 TL olabileceği, davacının dava tarihine göre yapılan hesaba göre zararının 209,00 TL ila 267,50 TL arasında olabileceği, dolayısıyla davacının zararının «yoksun kalınan» kazançla birlikte 1.267,00 TL olduğu, davalı tarafın eylemleri ile davacının 5846 sayılı Kanun'un 14, 15 ve 16 ncı maddelerinden kaynaklanan manevi haklarından “Umuma arz" , “Adın belirtilmesi" ve “Eserde değişiklik yapılmasını menetmek” yetkisi ile 5846 sayılı Kanun'un 22 ve 23 üncü maddelerinden doğan mali haklarından “Çoğaltma” ve “Yayma” haklarını ihlal edilmiş olduğu, davacı tarafça her ne kadar 6098 sayılı Kanun'un 49 uncu maddesi gereğince hakları haleldar olduğundan bahisle manevi tazminat talep emiş ise de 5846 sayılı Kanun'daki manevi hakların dışında davacının şahsi haklarına zarar verecek nitelikte bir eylem söz konusu olmadığından, bu manevi tazminat talebinin reddine karar verildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davacının eser sahipliğinden doğan mali ve manevi haklara tecavüzün ref'ine ve muhtemel ve tekrar edebilecek tecavüzün ref'ine, esere tecavüz eden "Viking Türk Sırları" adlı ürünün yeni nüshalarının çoğaltılmasının ve satışının yasaklanmasına, çoğaltılmış nüshalarına bulundukları her yerde el konulmasına ve toplatılmasına ve dava sonunda imha edilmesine, davacı tarafın maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 1.267,00 TL maddi tazminatın, dava tarihinden itibaren «yasal faiz» yürütülmek suretiyle davalılardan tahsiline, 3.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, karar kesinleştiğinde kararın özetinin «ilanına» karar verilmiştir.
… ç kasıtı oluşmadığından, üzerine atılı suçu işlemediği gerekçesiyle beraatına karar verildiği, 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin 3 üncü fıkrası kapsamında kâr «kaybı» tazminatına hükmedilebilmesi için «kusur» şartı aranmayacağı, 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin bir ve ikinci fıkraları uyarınca manevi ve «maddi tazminata» hükmedilebilmesi içinse kusur şartı arandığı, davalılardan ...’nin «haksız fiilin» faili olarak kusurunun bulunduğu ve anılan taleplerden sorumlu olduğu, davalılardan ...’ın, dava konusu kitabı basarak piyasaya süren yayınevinin yetkilisi/sahibi olduğu, dolayısıyla yayımladığı bir kitaptaki iktibas fiilini, en azından bilmesi gerektiği, aksi halde «haksız fiil sorumluluğunun» doğması için ihmal, hatta hafif ihmal dahi yeterli bulunduğundan davacının uğrayacağı maddi ve manevi zararlardan sorumlu olacağı kabul edilmesi gerektiği, zira 6098 sayılı Kanun'un 74 üncü maddesinde hâkimin, zarar verenin kusurunun olup olmadığı, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken, ceza hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza hâkimi tarafından verilen beraat kararıyla da bağlı bulunmadığı, aynı şekilde, ceza hâkiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararının da, hukuk hâkimini bağlamayacağının düzenlendiği, ceza mahkemesince davalılardan ...’ın sübjektif açıdan kastının bulunmadığı gerekçesiyle üzerine atılı suçtan beraatına karar verilmesine rağmen, işbu davada İlk Derece Mahkemesince anılan davalının objektif açıdan kusurlu görülüp, davacının maddi ve manevi tazminat taleplerinden sorumlu tutulmasında da bir isabetsizliğin olmadığı gerekçesiyle davalıların istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, davacının eser sahipliğinden doğan mali ve manevi haklara tecavüzün ref'ine ve muhtemel ve tekrar edebilecek tecavüzün ref'ine, esere tecavüz eden "Viking Türk Sırları" adlı ürünün yeni nüshalarının çoğaltılmasının ve satışının yasaklanmasına, çoğaltılmış nüshalarına bulundukları her yerde el konulmasına ve toplatılmasına ve dava sonunda imha edilmesine, davacı tarafın maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 1.267,00 TL maddi tazminatın, dava tarihinden itibaren «yasal faiz» yürütülmek suretiyle davalılardan tahsiline, 3.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, karar kesinleştiğinde kararın özetinin «ilanına» karar verilmiştir.
Benzer bu karardaDava, 5846 sayılı Kanun kapsamında, esere tecavüz nedeniyle tecavüzün ref'i, basım ve satışının durdurulması ve «maddi tazminat» talebine ilişkindir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:taşıyan
Benzer bu kararda… tabında yer alan 12 soruya ait cevapların, davacının kitabında yer alan aynı soruların cevaplarından aynen alındığı, alınan soru cevaplarının sahibinin hususiyetini «taşıyan» fikri çaba ürünü, ilim eseri niteliğinde bulunduğu, alıntılandırmada herhangi bir kaynak gösterilmediği gibi, amacı aşacak şekilde iktibas yapıldığı; aynı şekilde …
5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu 1/B ve 2. maddeler uyarınca, ilim ve edebiyat eseri herhangi bir şekilde dil ve yazıyla ifade olunan ve sahibinin hususiyetini «taşıyan» fikir mahsulüdür.
… ış, öte yandan davacı tarafça piyasaya sunulan kitapta yer alan söz konusu 12 adet cevabın 5846 sayılı FSEK'in 1/B ve 2. maddeleri kapsamında sahibinin hususiyetini «taşıyan» ilim ve edebiyat eseri niteliğinde fikir mahsulü olup olmadığı hususunda bir açıklamada bulunulmamıştır.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2022/1589 E. , 2023/5631 K.
"İçtihat Metni"
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
Taraflar arasındaki tecavüzün men'i, ref'i, maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalılar tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin "Türk Asıllı İskandinav ve Cermenler" isimli ilim ve edebiyat eseri niteliğindeki makalenin sahibi olduğunu, anılan makalenin 30.06.2016 tarihinde Dağarcık Dergisinin internet sitesi üzerinden okuyucuya sunulduğunu, müvekkilinin izni ve bilgisi olmadan, davalılardan ... tarafından yazarı ve editörü olduğu "Viking Türk Sırları" adlı kitabının 147 ila 170 nci sayfaları arasına, müvekkiline ait eserin tahrif edilerek, neredeyse tamamının yerleştirildiğini, diğer davalı "Gece Kitaplığı Yayınevi" tarafından da anılan kitabın çoğaltılıp, satışa sunulduğunu, bu suretle 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'un (5846 sayılı Kanun) 14, 15, 16, 22 ve 23 üncü maddelerine göre müvekkilinin, umuma arz, adının belirtilmesi, eserde değişiklik yapılmasını menetme, manevi hakları ile çoğaltma ve yayma mali haklarının ihlal edildiğini, ayrıca müvekkilinin mesleki şerefi ve itibarının sarsıldığını, kişilik haklarının haleldar olduğunu ileri sürerek, eser sahipliğinden doğan mali ve manevi haklara tecavüzün ref'i, muhtemel ve tekrar edebilecek tecavüzün men'i, esere tecavüz eden "Viking Türk Sırları" adlı ürünün yeni nüshalarının çoğaltılmasının ve satışının yasaklanması, çoğaltılmış nüshalarına ve çoğaltma vasıtalarına bulundukları her yerde el konularak toplatılması ve 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü gereğince, eser sahibinin haklarına tecavüz nedeniyle şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsilini, 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin üçüncü gereğince temin edilen kârın davalılardan tahsilini, 5846 sayılı Kanun'un 35, 14, 15 ve 16 ncı maddesi delaletiyle 70 inci maddesinin birinci fıkrası gereğince 10.000,00 TL manevi tazminatın, 5846 sayılı Kanun'un 16 ncı maddesi delaletiyle müvekkilinin kişilik haklarının da haleldar olması nedeniyle 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 49 uncu maddesi gereğince 1.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan tahsilini, hüküm özetinin ilanını talep etmiştir.
Davacı vekili 26.02.2019 tarihli ıslah dilekçesiyle maddi tazminat talebini 1.433,00 TL olarak ıslah etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkilin yayıncı olduğunu, davalı tarafından basılan eserlerde intihal olup olmadığını denetleme yükümlülüğünün olmadığını, ayrıca her yazar ile sorumluluğun yazara ait olduğu ilişkin telif sözleşmesinin imzalandığını bu nedenle davalıya sorumluluk yüklenemeyeceğini, kitapta yazar ve makaleye usulüne uygun atıf yapıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.
2.Davalı ... cevap dilekçesi sunmamıştır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının yazarı olduğu "Türk Asıllı İskandinav ve Cermenler" adlı makale ile davalılardan ...’nin yazarı olduğu "Viking Türk Sırları" adlı süreli olmayan yayının 5846 sayılı Kanun anlamında ilim ve edebiyat eseri oldukları, davacı tarafın eserinin 01.05.2016 tarihinde "www.dagarcikturkiye.com" isimli internet sitesinde yayımlandığı, davaya konu kitabın ise davalılardan ...’ın yetkilisi/sahibi olduğu Gece Kitaplığı Yayınevi tarafından, Ocak 2017 tarihinde 2.300 adet basılarak piyasaya sunulduğu, davalı ...’nin davacı taraftan izin almadan, maksadın haklı gösterebileceği oranı aşar şekilde ve eserin bütünlüğünü de bozmak suretiyle davacı tarafın eserini kendi eserinin 147-170 sayfaları arasında iktibas ettiği, davalı tarafın kitabında usulsüz alıntılamaya konu bölümlerin sayfa sayısının 24, davalının kitabının toplam sayfa sayısının ise 216 olduğu, bu kapsamda davalı tarafın kitabının nicelik olarak % 11,1’inin davacı tarafın makalesinden iktibas edilerek oluşturulduğu, söz konusu iktibasın yapılış şekli ve oranı dikkate alındığında, 5846 sayılı Kanun'un 35 inci maddesinde belirtilen serbesti veya Kanundan doğan her hangi bir serbesti kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, bahse konu fiilin davacı tarafın 5846 sayılı Kanun'un 14, 15 ve 16 ncı maddelerinden kaynaklanan manevi haklarından “Umuma arz yetkisi”, “Adın belirtilmesi yetkisi” ve “Eserde değişiklik yapılmasını menetmek” yetkisi ile 5846 sayılı Kanun'un 22 ve 23 üncü maddelerinden doğan mali haklarından “Çoğaltma” ve “Yayma” haklarını ihlal etmiş olduğu, davaya konu kitaptan 2.300 adet basıldığı, dava tarihi itibariyle 964 adedinin satıldığı, ilgili tarihte yayınevinin stokunda 1.336 adet kitabın bulunduğu, dava tarihine kadar satılan 964 adet kitaptan, davalı yayınevinin 1.879,80 TL ila 2.410,00 TL aralığında kazanç temin edebileceği, bu kazancın %11,1’inin ise 209,00 TL ila 267,50 TL arasında olduğu, ihlale maruz kalan makaleye benzer makaleler için yayıncılık piyasasında baskı sayısından bağımız olarak, piyasa koşullarına göre yazarına telif ödemesi yapıldığı, bu kapsamda yayıncılık piyasasının genel koşulları içerisinde bu tür makaleler için makalenin niteliğine göre yazarlarına ödenebilecek ortalama telif ücretleri dikkate alındığında, davacı tarafa makalesi için 1.000,00 TL ödenebileceği, bu kapsamda 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin ikinci fıkrası kapsamında maddi tazminat anlamında yoksun kaldığı kazancının 1.000,00 TL olabileceği, davacının dava tarihine göre yapılan hesaba göre zararının 209,00 TL ila 267,50 TL arasında olabileceği, dolayısıyla davacının zararının yoksun kalınan kazançla birlikte 1.267,00 TL olduğu, davalı tarafın eylemleri ile davacının 5846 sayılı Kanun'un 14, 15 ve 16 ncı maddelerinden kaynaklanan manevi haklarından “Umuma arz" , “Adın belirtilmesi" ve “Eserde değişiklik yapılmasını menetmek” yetkisi ile 5846 sayılı Kanun'un 22 ve 23 üncü maddelerinden doğan mali haklarından “Çoğaltma” ve “Yayma” haklarını ihlal edilmiş olduğu, davacı tarafça her ne kadar 6098 sayılı Kanun'un 49 uncu maddesi gereğince hakları haleldar olduğundan bahisle manevi tazminat talep emiş ise de 5846 sayılı Kanun'daki manevi hakların dışında davacının şahsi haklarına zarar verecek nitelikte bir eylem söz konusu olmadığından, bu manevi tazminat talebinin reddine karar verildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davacının eser sahipliğinden doğan mali ve manevi haklara tecavüzün ref'ine ve muhtemel ve tekrar edebilecek tecavüzün ref'ine, esere tecavüz eden "Viking Türk Sırları" adlı ürünün yeni nüshalarının çoğaltılmasının ve satışının yasaklanmasına, çoğaltılmış nüshalarına bulundukları her yerde el konulmasına ve toplatılmasına ve dava sonunda imha edilmesine, davacı tarafın maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 1.267,00 TL maddi tazminatın, dava tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmek suretiyle davalılardan tahsiline, 3.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, karar kesinleştiğinde kararın özetinin ilanına karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; yayınevi sahibi olan müvekkilinin cezai ve hukuki bir sorumluluğunun bulunmadığını, ceza yargılamasında alınan bilirkişi raporu ile sabit olduğunu, davalı yazar ile yaptıkları telif hakları sözleşmesi gereğince sorumluluğun davalı yazarda olduğunu, müvekkilinin bir alıntı yapıldığını bilmesinin mümkün olmadığını, intihalden haberdar olunca gereğini yaparak yayımı durdurduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
2.Davalı ... istinaf dilekçesinde özetle; istinaf başvuru dilekçesinde, yayımlamış olduğu eserinde davacının isminin metnin başında açıkça yazıldığı gibi davacının makalesine de usulüne uygun atıfların yapıldığını, davacının makalesinin bir ana bir de yan başlığının bulunduğunu, yan başlığın kitabında yer aldığını, ana başlığa yer verilmemesinin maddi bir hatadan kaynaklanmış olduğunun kabulünün gerektiğini, bu durumun da intihal kastının olmadığını gösterdiğini, kitabının 30 uncu sayfasında yer alan "Haftanın günlerinden olan salı" diye başlayan paragrafın ve bu sayfanın sonuna kadar olan bölümün, hiçbir şekilde davacının eserinin alınmadığını, İngilizce metinden kendisi tarafından çevrildiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalılar hakkında Ankara 1. Fikri ve Sınai Haklar Ceza Mahkemesince görülen davada, 22.11.2018 tarih, 2018/198 E., 393 K. sayılı kesinleşmiş kararda, davalı ...’nin cezalandırılmasına, davalılardan ...’ın ise izinsiz iktibası bildiği ispat edilemediğinden ve bu durumda suç kasıtı oluşmadığından, üzerine atılı suçu işlemediği gerekçesiyle beraatına karar verildiği, 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin 3 üncü fıkrası kapsamında kâr kaybı tazminatına hükmedilebilmesi için kusur şartı aranmayacağı, 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin bir ve ikinci fıkraları uyarınca manevi ve maddi tazminata hükmedilebilmesi içinse kusur şartı arandığı, davalılardan ...’nin haksız fiilin faili olarak kusurunun bulunduğu ve anılan taleplerden sorumlu olduğu, davalılardan ...’ın, dava konusu kitabı basarak piyasaya süren yayınevinin yetkilisi/sahibi olduğu, dolayısıyla yayımladığı bir kitaptaki iktibas fiilini, en azından bilmesi gerektiği, aksi halde haksız fiil sorumluluğunun doğması için ihmal, hatta hafif ihmal dahi yeterli bulunduğundan davacının uğrayacağı maddi ve manevi zararlardan sorumlu olacağı kabul edilmesi gerektiği, zira 6098 sayılı Kanun'un 74 üncü maddesinde hâkimin, zarar verenin kusurunun olup olmadığı, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken, ceza hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza hâkimi tarafından verilen beraat kararıyla da bağlı bulunmadığı, aynı şekilde, ceza hâkiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararının da, hukuk hâkimini bağlamayacağının düzenlendiği, ceza mahkemesince davalılardan ...’ın sübjektif açıdan kastının bulunmadığı gerekçesiyle üzerine atılı suçtan beraatına karar verilmesine rağmen, işbu davada İlk Derece Mahkemesince anılan davalının objektif açıdan kusurlu görülüp, davacının maddi ve manevi tazminat taleplerinden sorumlu tutulmasında da bir isabetsizliğin olmadığı gerekçesiyle davalıların istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, davacının eser sahipliğinden doğan mali ve manevi haklara tecavüzün ref'ine ve muhtemel ve tekrar edebilecek tecavüzün ref'ine, esere tecavüz eden "Viking Türk Sırları" adlı ürünün yeni nüshalarının çoğaltılmasının ve satışının yasaklanmasına, çoğaltılmış nüshalarına bulundukları her yerde el konulmasına ve toplatılmasına ve dava sonunda imha edilmesine, davacı tarafın maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 1.267,00 TL maddi tazminatın, dava tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmek suretiyle davalılardan tahsiline, 3.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, karar kesinleştiğinde kararın özetinin ilanına karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı ... vekilince, istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve re’sen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istenmiştir.
2. Davalı ..., istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve re’sen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istenmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davalıların eylemlerinin davacının eserden doğan haklarına tecavüz oluşturup oluşturmadığı, tecavüz var ise niteliği ve davacının talep edebileceği maddi ve manevi tazminat miktarının ne olabileceği noktasında toplanmaktadır.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalıların temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
05.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/964542400 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz