Rücuen tahsil
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2019/4576 E. 2020/980 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Yetkili mahkeme
- yetki/yetkisizlik
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
milletlerarası yetki itirazı↗ milletlerarası yetki↗ münhasır yetki↗ yabancılık unsuru↗ yetki şartı↗ konişmento↗ izafeten dava↗ icazet↗ donatan↗ rücuen tahsil↗ yetki itirazı↗ acente↗ münhasırlık↗ acentelik↗ usulden reddi↗ yetki↗ yetkisizlik kararı↗ hasar↗ temsil↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; somut uyuşmazlığın yabancılık unsuru taşıdığı, dava konusunun Türk mahkemelerinin yetkisinin münhasır yetki esasına göre düzenlenmiş bir konuya ilişkin olmayıp deniz taşımasından yani akdi ilişkinden kaynaklanmış olması ve davalı vekilinin kendi adına yargılama boyunca yapılan tüm işlem ve itirazlara icazet verdiğini beyan etmesi nedeniyle dosyada usule uygun bir yetki itirazının bulunduğu kabul edilerek, konişmentoda yer alan yetki şartına göre uyuşmazlığın yetkili kılınan Çin Halk Cumhuriyeti Guangzau Deniz Mahkemesi'nde görülmesi gerektiğinden, davalı vekilinin milletlerarası yetki itirazının kabulü ile davanın yetkisizlik nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.
Karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, davalının gerçekleştirdiği taşıma sırasında yükte meydana gelen hasar nedeniyle davacı sigortacının sigortalısına yaptığı ödemenin rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Mahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; yetkisizlik nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş ise de, bozma ilamında da belirtildiği üzere, davalı Cosco-Tianjin Cosco Shipping Co.'ya izafeten davalı... Vapur Acenteliği A.Ş tarafından usulüne göre bir yetki itirazı bulunmadığı, davalı donatanın Türkiye genel acentesi ve temsilcisi olan Cosco Denizcilik A.Ş'nin ise taşıma aktinde acente sıfatıyla hareket etmediği, bu suretle müvekkili adına açılan işbu davada davayı takip yetkisine ve buna bağlı olarak müvekkili adına davaya cevap verme yetkisi bulunmadığı halde, Cosco Denizcilik A.Ş. tarafından yapılan yetki itirazına bağlı olarak yetkisizlik kararı verilmesi doğru olmamış ve hükmün davacı yararına bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/12862 E. 2013/16969 K.
Ortak:münhasır yetki · yetki şartı · konişmento · izafeten dava · rücuen tahsil · yetki itirazı · acente · münhasırlık · yetki/yetkisizlik · Rücuen tahsil
İncelediğiniz karardaMahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; somut uyuşmazlığın «yabancılık unsuru» taşıdığı, dava konusunun Türk mahkemelerinin «yetkisinin» «münhasır yetki» esasına göre düzenlenmiş bir konuya ilişkin olmayıp deniz taşımasından yani akdi ilişkinden kaynaklanmış olması ve davalı vekilinin kendi adına yargılama boyunca yapılan tüm işlem ve itirazlara «icazet» verdiğini beyan etmesi nedeniyle dosyada usule uygun bir «yetki itirazının» bulunduğu kabul edilerek, «konişmentoda» yer alan «yetki şartına» göre uyuşmazlığın yetkili kılınan Çin Halk Cumhuriyeti Guangzau Deniz Mahkemesi'nde görülmesi gerektiğinden, davalı vekilinin «milletlerarası yetki itirazının» kabulü ile davanın yetkisizlik nedeniyle «usulden reddine» karar verilmiştir.
Vapur Acenteliği A.Ş tarafından usulüne göre bir «yetki itirazı» bulunmadığı, davalı «donatanın» Türkiye genel «acentesi» ve «temsilcisi» olan Cosco Denizcilik A.Ş'nin ise taşıma aktinde «acente» sıfatıyla hareket etmediği, bu suretle müvekkili adına açılan işbu davada davayı takip «yetkisine» ve buna bağlı olarak müvekkili adına davaya cevap verme yetkisi bulunmadığı halde, Cosco Denizcilik A.Ş. tarafından yapılan yetki itirazına bağlı olarak yetkisizli …
Dava, davalının gerçekleştirdiği taşıma sırasında yükte meydana gelen «hasar» nedeniyle davacı sigortacının sigortalısına yaptığı ödemenin «rücuen tahsili» istemine ilişkindir.
Benzer bu karardaMahkemece, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamı ve tarafların sıfatlarına göre «konişmentodaki» «yetki şartının» MÖHUK 47/1.madde gereğince geçerli bir yetki şartı olduğu, davada «münhasır yetki» ve «kamu düzeninin» söz konusu olmadığı, tarafların konişmentonun 2.1 c.2 ile yetkili mahkeme olarak Çin Halk Cumhuriyeti'ndeki Guang Z Hou Deniz Mahkemesini yetkili kıldıkları gerekçesiyle dava dilekçesinin «yetkisizlik» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, davalı şirkete «izafeten» Cosco Denizcilik Dış Ticaret A.Ş. vekili tarafından verilen 29.11.2010 tarihli cevap dilekçesi ile süresinde yapılan «yetki itirazının» kabulü ile «konşimentoda» mevcut yetki hükmüne dayalı olarak mahkemenin «yetkisizliğine» karar verilmiştir.
Ancak, itirazda bulunan Cosco Denizcilik ve Dış Ticaret A.Ş'nin «yetki itirazında» bulunduğu tarih olan 29.11.2010 tarihi itibariyle taşımayı gerçekleştiren Çin Halk Cumhuriyeti tabiyetindeki şirketin yetkili «acentes» olmadığına dair davalı itirazı dikkate alınarak, öncelikle Cosco AŞ'nin «uyuşmazlık konusu» taşıma akdiyle ilgili acentesinin dava dilekçesinde gösterilen «acente» olup olmadığı, bu nedenle de «temsil» ettiği yabancı tabiyetindeki şirket namına yetki itirazında bulunup bulunamayacağı hususları değerlendirilmek ve bu konularda gerektiğinde acenteliğe ve uyuşmazlık konusu taşımayla ilgili olarak aracılıkta bulunduğuna dair belge örnekleri istenmek suretiyle yapılacak değerlendirme sonucunda taraf teşkilinin sağlandığının belirlenmesi üzerine bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde «eksik inceleme» sonucu «yetkisizlik» kararı verilmesi doğru görülmemiş ve kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:konşimento · kamu düzeni · uyuşmazlık konusu · eksik inceleme
Benzer bu karardaAncak, itirazda bulunan Cosco Denizcilik ve Dış Ticaret A.Ş'nin «yetki itirazında» bulunduğu tarih olan 29.11.2010 tarihi itibariyle taşımayı gerçekleştiren Çin Halk Cumhuriyeti tabiyetindeki şirketin yetkili «acentes» olmadığına dair davalı itirazı dikkate alınarak, öncelikle Cosco AŞ'nin «uyuşmazlık konusu» taşıma akdiyle ilgili acentesinin dava dilekçesinde gösterilen «acente» olup olmadığı, bu nedenle de «temsil» ettiği yabancı tabiyetindeki şirket namına yetki itirazında bulunup bulunamayacağı hususları değerlendirilmek ve bu konularda gerektiğinde acenteliğe ve uyuşmazlık konusu taşımayla ilgili olarak aracılıkta bulunduğuna dair belge örnekleri istenmek suretiyle yapılacak değerlendirme sonucunda taraf teşkilinin sağlandığının belirlenmesi üzerine bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde «eksik inceleme» sonucu «yetkisizlik» kararı verilmesi doğru görülmemiş ve kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamı ve tarafların sıfatlarına göre «konişmentodaki» «yetki şartının» MÖHUK 47/1.madde gereğince geçerli bir yetki şartı olduğu, davada «münhasır yetki» ve «kamu düzeninin» söz konusu olmadığı, tarafların konişmentonun 2.1 c.2 ile yetkili mahkeme olarak Çin Halk Cumhuriyeti'ndeki Guang Z Hou Deniz Mahkemesini yetkili kıldıkları gerekçesiyle dava dilekçesinin «yetkisizlik» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, davalı şirkete «izafeten» Cosco Denizcilik Dış Ticaret A.Ş. vekili tarafından verilen 29.11.2010 tarihli cevap dilekçesi ile süresinde yapılan «yetki itirazının» kabulü ile «konşimentoda» mevcut yetki hükmüne dayalı olarak mahkemenin «yetkisizliğine» karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2020/8347 E. 2022/3672 K.
Ortak:münhasır yetki · yabancılık unsuru · yetki şartı · konişmento · izafeten dava · yetki itirazı · acente · münhasırlık · yetki/yetkisizlik
İncelediğiniz karardaMahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; somut uyuşmazlığın «yabancılık unsuru» taşıdığı, dava konusunun Türk mahkemelerinin «yetkisinin» «münhasır yetki» esasına göre düzenlenmiş bir konuya ilişkin olmayıp deniz taşımasından yani akdi ilişkinden kaynaklanmış olması ve davalı vekilinin kendi adına yargılama boyunca yapılan tüm işlem ve itirazlara «icazet» verdiğini beyan etmesi nedeniyle dosyada usule uygun bir «yetki itirazının» bulunduğu kabul edilerek, «konişmentoda» yer alan «yetki şartına» göre uyuşmazlığın yetkili kılınan Çin Halk Cumhuriyeti Guangzau Deniz Mahkemesi'nde görülmesi gerektiğinden, davalı vekilinin «milletlerarası yetki itirazının» kabulü ile davanın yetkisizlik nedeniyle «usulden reddine» karar verilmiştir.
Vapur Acenteliği A.Ş tarafından usulüne göre bir «yetki itirazı» bulunmadığı, davalı «donatanın» Türkiye genel «acentesi» ve «temsilcisi» olan Cosco Denizcilik A.Ş'nin ise taşıma aktinde «acente» sıfatıyla hareket etmediği, bu suretle müvekkili adına açılan işbu davada davayı takip «yetkisine» ve buna bağlı olarak müvekkili adına davaya cevap verme yetkisi bulunmadığı halde, Cosco Denizcilik A.Ş. tarafından yapılan yetki itirazına bağlı olarak yetkisizli …
Mahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; «yetkisizlik» nedeniyle davanın «usulden reddine» karar verilmiş ise de, bozma ilamında da belirtildiği üzere, davalı Cosco-Tianjin Cosco Shipping Co.'ya «izafeten» davalı...
Benzer bu karardaBölge Adliye Mahkemesince, 6100 sayılı HMK'nın 116. maddesinde; "(1) İlk itirazların a)Kesin «yetki» kuralının bulunmadığı hâllerde «yetki itirazı», b) Uyuşmazlığın «tahkim» yoluyla çözümlenmesi gerektiği itirazı, c) İş «bölümü» itirazı olark sayıldığı, Kanun’un 117. maddesine göre «ilk itirazların» hepsinin cevap dilekçesinde ileri sürülmek zorunda olduğu aksi hâlde dinlenilmeyeceği, ilk itirazların dava şartlarından sonra inceleneceği, Kanun’un 114. maddesinde dava şartlarının sayıldığı, davalı tarafça dava «dilekçesinin tebliğinden» sonra 2 haftalık süre içerisinde olmak üzere 20/09/2017 tarihli dilekçe ile cevap süresinin uzatılması talebinde bulunulduğu, 04/10/2017 tarihli süre uzatım kararı ile cevap süresinin, bitiminden itibaren 1 ay uzatılmasına karar verildiği, davalı vekili tarafından bir aylık süre içerisinde 19/10/2017 tarihinde sunulan cevap dilekçesi ile yetki ve «tahkim itirazında» bulunulduğu, davacı vekilinin süresi içerisinde yetki ve tahkim itirazında bulunulmadığı yönündeki «istinaf sebebi» yerinde görülmediği, mahkemece davalının yetki itirazından önce dava şartı olan tahkim itirazının incelenmesinde de usul ve yasaya aykırı bir durum bulunmadığı, MÖHUK'un 47. maddesinde; "Yer itibariyle yetkinin «münhasır yetki» esasına göre tayin edilmediği hallerde, taraflar, aralarındaki «yabancılık unsuru» «taşıyan» ve borç ilişkilerinden doğan uyuşmazlığın yabancı bir devletin mahkemesinde görülmesi konusunda anlaşabilirler.
Gerek Kanun'da yer alan düzenlemelerden, gerekse de Kanun’un gerekçelerinden, kanun koyucu tarafından, yabancı tacirlerin Türkiye'deki «acenteleri» aracılığıyla yapılan sözleşmelerden doğacak ihtilaflar yönünden dava ister «izafeten» «acente» aleyhine açılsın, isterse sözleşmenin tarafı aleyhine açılsın, bu tarz uyuşmazlıklarda Türk mahkemelerine milletlerarası «münhasır yetki» tanındığı anlaşılmaktadır.
Tahkim yeri Londra'dır ve İngiliz kanunları uygulanacaktır." hükmü bulunduğu, dava konusu uyuşmazlığın «yabancılık unsuru» taşıdığı, mahkemenin «yetkisinin» «münhasır yetki» esasına göre düzenlenmemiş olduğu ve uyuşmazlığın borç ilişkisinden doğduğu ve sözleşmede yetki ve uygulanacak hukuka ilişkin konulan yazılı şartın geçerli ve bağlayıcı olduğu, 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu 4/3. md.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:tahkime elverişlilik · tahkim itirazı · yetki sözleşmesi · yazılı delille ispat · istinaf sebebi · ilk itiraz · yerleşim yeri · konşimento
Benzer bu karardaBölge Adliye Mahkemesince, 6100 sayılı HMK'nın 116. maddesinde; "(1) İlk itirazların a)Kesin «yetki» kuralının bulunmadığı hâllerde «yetki itirazı», b) Uyuşmazlığın «tahkim» yoluyla çözümlenmesi gerektiği itirazı, c) İş «bölümü» itirazı olark sayıldığı, Kanun’un 117. maddesine göre «ilk itirazların» hepsinin cevap dilekçesinde ileri sürülmek zorunda olduğu aksi hâlde dinlenilmeyeceği, ilk itirazların dava şartlarından sonra inceleneceği, Kanun’un 114. maddesinde dava şartlarının sayıldığı, davalı tarafça dava «dilekçesinin tebliğinden» sonra 2 haftalık süre içerisinde olmak üzere 20/09/2017 tarihli dilekçe ile cevap süresinin uzatılması talebinde bulunulduğu, 04/10/2017 tarihli süre uzatım kararı ile cevap süresinin, bitiminden itibaren 1 ay uzatılmasına karar verildiği, davalı vekili tarafından bir aylık süre içerisinde 19/10/2017 tarihinde sunulan cevap dilekçesi ile yetki ve «tahkim itirazında» bulunulduğu, davacı vekilinin süresi içerisinde yetki ve tahkim itirazında bulunulmadığı yönündeki «istinaf sebebi» yerinde görülmediği, mahkemece davalının yetki itirazından önce dava şartı olan tahkim itirazının incelenmesinde de usul ve yasaya aykırı bir durum bulunmadığı, MÖHUK'un 47. maddesinde; "Yer itibariyle yetkinin «münhasır yetki» esasına göre tayin edilmediği hallerde, taraflar, aralarındaki «yabancılık unsuru» «taşıyan» ve borç ilişkilerinden doğan uyuşmazlığın yabancı bir devletin mahkemesinde görülmesi konusunda anlaşabilirler.
Tahkim yeri Londra'dır ve İngiliz kanunları uygulanacaktır." şeklinde «yetki sözleşmesi» bulunduğu, «yabancılık unsuru» bulunan hukuki ilişkide 5718 sayılı MÖHUK'un 47. maddesinde uluslararası yetki sözleşmesinin bulunduğu durumlarda ancak yabancı mahkemenin kendisini «yetkisiz» sayması veya Türk mahkemelerinde «yetki itirazında» bulunulmaması halinde davanın yetkili Türk mahkemelerinde görülebileceğinin belirtildiği, olayda yabancılık unsuru bulunduğundan ve anlaşmada gösterilen yetkili mahkeme tarafından verilen bir yetkisizlik kararı olmadığından ve davalı tarafça süresi içinde «tahkim itirazında» bulunulduğundan, davalı Cosco Shıppıng Co.
A.Ş aracılığıyla yapılan «taşıma sözleşmesine» ilişkin olup, dava «yerleşim yeri» yurt dışında olan davalıya karşı açılmış olsa dahi Türkiye'deki «acentenin» aracılık ettiği taşıma sözleşmesine istinaden uyuşmazlığın yabancı mahkemede görülmesine dair «yetki şartının» Türk mahkemelerinin «münhasır» «yetkisini» ortadan kaldırır nitelikte olması ve «tahkime elverişsiz» bulunması nedeniyle «geçersiz» olduğundan mahkemece eksik ve hatalı değerlendirme sonucu yetkisizlik kararı verilmesi doğru olmamış ve kararın bu sebeple davacı yararına bozulması gerekmiştir.
İlk derece mahkemesince, taraflar arasındaki hukuki ilişki konusunda uyuşmazlık söz konusu olmadığını, her ne kadar davalı tarafın uluslararası «yetki itirazına» davacı taraf karşı çıkmış ise de taşımanın «konşimento» tahtında yapıldığı, davacı firma ile davalı CoscoShipping Co Ltd. şirketi arasında imzalanan anlaşmanın 30. maddesinde "...
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/1785 E. 2010/5990 K.
Ortak:izafeten dava · donatan
İncelediğiniz karardaMahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; «yetkisizlik» nedeniyle davanın «usulden reddine» karar verilmiş ise de, bozma ilamında da belirtildiği üzere, davalı Cosco-Tianjin Cosco Shipping Co.'ya «izafeten» davalı...
Vapur Acenteliği A.Ş tarafından usulüne göre bir «yetki itirazı» bulunmadığı, davalı «donatanın» Türkiye genel «acentesi» ve «temsilcisi» olan Cosco Denizcilik A.Ş'nin ise taşıma aktinde «acente» sıfatıyla hareket etmediği, bu suretle müvekkili adına açılan işbu davada davayı takip «yetkisine» ve buna bağlı olarak müvekkili adına davaya cevap verme yetkisi bulunmadığı halde, Cosco Denizcilik A.Ş. tarafından yapılan yetki itirazına bağlı olarak yetkisizli …
Benzer bu karardaMahkemece davalı Contaz Trader gemisi «donatanına» «izafeten» Contaz Denizcilik Nakliyat ve Ticaret A.Ş. aleyhine açılan davanın «pasif husumet ehliyeti» yokluğu nedeniyle reddine, davalı ...
Inc'a «izafeten» ...
İnc.e «izafeten» ...
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:pasif husumet ehliyeti · husumet ehliyeti · pasif husumet · taraf ehliyeti · avans faizi · husumet
Benzer bu karardaMahkemece davalı Contaz Trader gemisi «donatanına» «izafeten» Contaz Denizcilik Nakliyat ve Ticaret A.Ş. aleyhine açılan davanın «pasif husumet ehliyeti» yokluğu nedeniyle reddine, davalı ...
Denizcilik Taşımacılık ve Ticaret A.Ş. aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile 10.405,25YTL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek «avans faizi» ile birlikte iş bu davalıdan tahsiline karar verilmiş, davacı vekili ile davalı ...
4 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/12862 E. 2013/16969 K.
Ortak:münhasır yetki · yetki şartı · konişmento · izafeten dava · rücuen tahsil · yetki itirazı · acente · münhasırlık · yetki/yetkisizlik · Rücuen tahsil
İncelediğiniz karardaMahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; somut uyuşmazlığın «yabancılık unsuru» taşıdığı, dava konusunun Türk mahkemelerinin «yetkisinin» «münhasır yetki» esasına göre düzenlenmiş bir konuya ilişkin olmayıp deniz taşımasından yani akdi ilişkinden kaynaklanmış olması ve davalı vekilinin kendi adına yargılama boyunca yapılan tüm işlem ve itirazlara «icazet» verdiğini beyan etmesi nedeniyle dosyada usule uygun bir «yetki itirazının» bulunduğu kabul edilerek, «konişmentoda» yer alan «yetki şartına» göre uyuşmazlığın yetkili kılınan Çin Halk Cumhuriyeti Guangzau Deniz Mahkemesi'nde görülmesi gerektiğinden, davalı vekilinin «milletlerarası yetki itirazının» kabulü ile davanın yetkisizlik nedeniyle «usulden reddine» karar verilmiştir.
Vapur Acenteliği A.Ş tarafından usulüne göre bir «yetki itirazı» bulunmadığı, davalı «donatanın» Türkiye genel «acentesi» ve «temsilcisi» olan Cosco Denizcilik A.Ş'nin ise taşıma aktinde «acente» sıfatıyla hareket etmediği, bu suretle müvekkili adına açılan işbu davada davayı takip «yetkisine» ve buna bağlı olarak müvekkili adına davaya cevap verme yetkisi bulunmadığı halde, Cosco Denizcilik A.Ş. tarafından yapılan yetki itirazına bağlı olarak yetkisizli …
Dava, davalının gerçekleştirdiği taşıma sırasında yükte meydana gelen «hasar» nedeniyle davacı sigortacının sigortalısına yaptığı ödemenin «rücuen tahsili» istemine ilişkindir.
Benzer bu karardaMahkemece, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamı ve tarafların sıfatlarına göre «konişmentodaki» «yetki şartının» MÖHUK 47/1.madde gereğince geçerli bir yetki şartı olduğu, davada «münhasır yetki» ve «kamu düzeninin» söz konusu olmadığı, tarafların konişmentonun 2.1 c.2 ile yetkili mahkeme olarak Çin Halk Cumhuriyeti'ndeki Guang Z Hou Deniz Mahkemesini yetkili kıldıkları gerekçesiyle dava dilekçesinin «yetkisizlik» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, davalı şirkete «izafeten»...Denizcilik Dış Ticaret A.Ş. vekili tarafından verilen 29.11.2010 tarihli cevap dilekçesi ile süresinde yapılan «yetki itirazının» kabulü ile «konşimentoda» mevcut yetki hükmüne dayalı olarak mahkemenin «yetkisizliğine» karar verilmiştir.
Ancak, itirazda bulunan...Denizcilik ve Dış Ticaret A.Ş'nin «yetki itirazında» bulunduğu tarih olan 29.11.2010 tarihi itibariyle taşımayı gerçekleştiren Çin Halk Cumhuriy...tabiyetindeki şirketin yetkili «acentes» olmadığına dair davalı itirazı dikkate alınarak, öncelikle...AŞ'nin «uyuşmazlık konusu» taşıma akdiyle ilgili acentesinin dava dilekçesinde gösterilen «acente» olup olmadığı, bu nedenle de «temsil» ettiği yabancı tabiyetindeki şirket namına yetki itirazında bulunup bulunamayacağı hususları değerlendirilmek ve bu konularda gerektiğinde acenteliğe ve uyuşmazlık konusu taşımayla ilgili olarak aracılıkta bulunduğuna dair belge örnekleri istenmek suretiyle yapılacak değerlendirme sonucunda taraf teşkilinin sağlandığının belirlenmesi üzerine bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde «eksik inceleme» sonucu «yetkisizlik» kararı verilmesi doğru görülmemiş ve kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:konşimento · kamu düzeni · uyuşmazlık konusu · eksik inceleme
Benzer bu karardaAncak, itirazda bulunan...Denizcilik ve Dış Ticaret A.Ş'nin «yetki itirazında» bulunduğu tarih olan 29.11.2010 tarihi itibariyle taşımayı gerçekleştiren Çin Halk Cumhuriy...tabiyetindeki şirketin yetkili «acentes» olmadığına dair davalı itirazı dikkate alınarak, öncelikle...AŞ'nin «uyuşmazlık konusu» taşıma akdiyle ilgili acentesinin dava dilekçesinde gösterilen «acente» olup olmadığı, bu nedenle de «temsil» ettiği yabancı tabiyetindeki şirket namına yetki itirazında bulunup bulunamayacağı hususları değerlendirilmek ve bu konularda gerektiğinde acenteliğe ve uyuşmazlık konusu taşımayla ilgili olarak aracılıkta bulunduğuna dair belge örnekleri istenmek suretiyle yapılacak değerlendirme sonucunda taraf teşkilinin sağlandığının belirlenmesi üzerine bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde «eksik inceleme» sonucu «yetkisizlik» kararı verilmesi doğru görülmemiş ve kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamı ve tarafların sıfatlarına göre «konişmentodaki» «yetki şartının» MÖHUK 47/1.madde gereğince geçerli bir yetki şartı olduğu, davada «münhasır yetki» ve «kamu düzeninin» söz konusu olmadığı, tarafların konişmentonun 2.1 c.2 ile yetkili mahkeme olarak Çin Halk Cumhuriyeti'ndeki Guang Z Hou Deniz Mahkemesini yetkili kıldıkları gerekçesiyle dava dilekçesinin «yetkisizlik» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, davalı şirkete «izafeten»...Denizcilik Dış Ticaret A.Ş. vekili tarafından verilen 29.11.2010 tarihli cevap dilekçesi ile süresinde yapılan «yetki itirazının» kabulü ile «konşimentoda» mevcut yetki hükmüne dayalı olarak mahkemenin «yetkisizliğine» karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/19011 E. 2015/13156 K.
Ortak:izafeten dava · acente · temsil
İncelediğiniz karardaVapur Acenteliği A.Ş tarafından usulüne göre bir «yetki itirazı» bulunmadığı, davalı «donatanın» Türkiye genel «acentesi» ve «temsilcisi» olan Cosco Denizcilik A.Ş'nin ise taşıma aktinde «acente» sıfatıyla hareket etmediği, bu suretle müvekkili adına açılan işbu davada davayı takip «yetkisine» ve buna bağlı olarak müvekkili adına davaya cevap verme yetkisi bulunmadığı halde, Cosco Denizcilik A.Ş. tarafından yapılan yetki itirazına bağlı olarak yetkisizli …
Mahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; «yetkisizlik» nedeniyle davanın «usulden reddine» karar verilmiş ise de, bozma ilamında da belirtildiği üzere, davalı Cosco-Tianjin Cosco Shipping Co.'ya «izafeten» davalı...
Benzer bu karardaDenizcilik A.Ş.'ye «acente» sıfatıyla «taşıyanı» «temsilen» dava açıldığına dair herhangi bir ibarenin bulunmadığı, yargılama sırasında taraf değişikliği sonucunu doğurabilecek şekilde hukuki işlem yapılamayacağı gerekçesiyle davalı yanın «husumet itirazının» kabulü ile davalı acente aleyhine açılan işbu alacak davasının husumet yönünden reddine karar verilmiştir.
Denizcilik A.Ş.'yi gösterdiği, ancak davalının cevabında «taşıyan» olmadığını, «acente» olduğunu savunması üzerine davacı vekilinin cevaba cevap dilekçesinde, davalının taşıyan olmadığını acente olduğunu, sehven davalı olarak gösterildiğini, taşıyanın ''A.P.
A/S'' şirketi olduğunu ve davayı bu şirkete «izafeten» M...
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:husumet itirazı · eş rızası · taşıma sözleşmesi · dürüstlük kuralı · taşıyan · husumet
Benzer bu karardaDenizcilik A.Ş.'ye «acente» sıfatıyla «taşıyanı» «temsilen» dava açıldığına dair herhangi bir ibarenin bulunmadığı, yargılama sırasında taraf değişikliği sonucunu doğurabilecek şekilde hukuki işlem yapılamayacağı gerekçesiyle davalı yanın «husumet itirazının» kabulü ile davalı acente aleyhine açılan işbu alacak davasının husumet yönünden reddine karar verilmiştir.
Dava, «taşıma sözleşmesinden» kaynaklanan tazminat istemine ilişkin olup, mahkemece yukarıda anılan gerekçe ile davanın «husumet» yönünden reddine karar verilmiştir.
Ancak, HMK'nın 124/3. maddesinde «dürüstlük kuralına» aykırı olmayan taraf değişikliği talebinin karşı tarafın «rızası» aranmaksızın hakim tarafından kabul edilebileceği düzenlenmiştir.
Bu itibarla, davacı tarafın bu talebinin «dürüstlük kuralına» aykırı olmayan bir taraf değişikliği talebi olarak değerlendirilerek yargılamaya devam edilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile davanın «husumet» nedeniyle reddine karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/10489 E. 2018/2489 K.
Ortak:konişmento · izafeten dava · donatan · acente · acentelik
İncelediğiniz karardaVapur Acenteliği A.Ş tarafından usulüne göre bir «yetki itirazı» bulunmadığı, davalı «donatanın» Türkiye genel «acentesi» ve «temsilcisi» olan Cosco Denizcilik A.Ş'nin ise taşıma aktinde «acente» sıfatıyla hareket etmediği, bu suretle müvekkili adına açılan işbu davada davayı takip «yetkisine» ve buna bağlı olarak müvekkili adına davaya cevap verme yetkisi bulunmadığı halde, Cosco Denizcilik A.Ş. tarafından yapılan yetki itirazına bağlı olarak yetkisizli …
Mahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; somut uyuşmazlığın «yabancılık unsuru» taşıdığı, dava konusunun Türk mahkemelerinin «yetkisinin» «münhasır yetki» esasına göre düzenlenmiş bir konuya ilişkin olmayıp deniz taşımasından yani akdi ilişkinden kaynaklanmış olması ve davalı vekilinin kendi adına yargılama boyunca yapılan tüm işlem ve itirazlara «icazet» verdiğini beyan etmesi nedeniyle dosyada usule uygun bir «yetki itirazının» bulunduğu kabul edilerek, «konişmentoda» yer alan «yetki şartına» göre uyuşmazlığın yetkili kılınan Çin Halk Cumhuriyeti Guangzau Deniz Mahkemesi'nde görülmesi gerektiğinden, davalı vekilinin «milletlerarası yetki itirazının» kabulü ile davanın yetkisizlik nedeniyle «usulden reddine» karar verilmiştir.
Mahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; «yetkisizlik» nedeniyle davanın «usulden reddine» karar verilmiş ise de, bozma ilamında da belirtildiği üzere, davalı Cosco-Tianjin Cosco Shipping Co.'ya «izafeten» davalı...
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, «donatan» Sunlight Shipping Co.'ya «izafeten» «acente» ...
Gemisi Donatanı/Taşıyanı Sunlight Shipping Co'ya «izafeten» «acentesi» ...
2- Dava, davalı «donatan» tarafından deniz yoluyla taşınan emtianın «konişmento» «ibraz» edilmeden davalı gönderilene «teslimi» nedeniyle zarara uğranıldığı idiasına dayalı alacak istemine ilişkindir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:konşimento · davanın konusu · müteselsil sorumluluk · ciro · hamil · taşıyıcı · fatura · ibraz
Benzer bu karardaŞti.'ne karşı açılan davada, «dava konusu» taşımaya ilişkin hazırlık mektubunda davalı şirketin «acente» olarak gösterilmesi sebebiyle bu şirkete «husumet» yöneltilmesinde usulsüzlük bulunmadığı, davacı tarafından...'a satılan emtia için 01.09.2008 tarihli 682.000 USD tutarında «fatura» düzenlendiği, bu fatura karşılığında kısmen ödeme yapıldığı, davacı «defterlerine» göre 400.293 USD bakiye alacağın kaldığı, «taşıyıcı» şirketin «konşimento» «ibraz» edilmeksizin yükü alıcısına «teslim» ettiği, bu sebeple bakiye alacağın tahsil edilemediği, davalı gönderilen...
Ltd.'nin satın aldığı emtia bedelini ödemekle yükümlü olduğu, davalı «donatan»/ «taşıyıcının» 6762 sayılı TTK'nin 1102. maddesi uyarınca «konşimentonun» «teslimi» şartını gerçekleştirmeden malı gönderilene vermesi sebebiyle müşterek ve «müteselsil sorumluluğunun» bulunduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 400.293 USD'nin dava tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunun 4/a maddesi uyarınca işleyecek faizi ile birlikte dava …
Davacı tarafından da davalı «taşıyıcının», ancak satılan emtia bedelinin tahsilinin sağlanmasını müteakip gönderilene «teslim» edilmesi gerektiği ya da «konişmentonun» başka bir alıcıya «ciro» ve teslim edildiği iddia ve ispat edilmemiştir.
Olay tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı TTK'nin 1102. maddesinde, «konişmento» gereğince kendisine mallar «teslim» edilecek olan veya konişmento emre yazılı ise «ciro» ve teslim ile kendisine devredilmiş olan kimsenin, malları teslim almaya salahiyetli olduğu, konişmento birden çok nüsha olarak tanzim edilmişse malların, bir tek nüshanın salahiyetli «hamiline» teslim edileceği belirtilmiştir.
-
İtirazın iptali | İcra inkar tazminatı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/2983 E. 2015/9998 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:karar verilmesine yer olmadığına
Benzer bu karardaMahkemece, karar «verilmesine yer olmadığına» dair verilen karar davacı vekilinin temyizi üzerine Dairemizce bozulmuştur.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2019/4576 E. , 2020/980 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesince bozmaya uyularak verilen 16/07/2019 tarih ve 2018/106-2019/345 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesinin davacı vekili tarafından istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, Eti Alüminyum A.Ş.'nin China Nuclear Energy İnd.Cor. şirketinden ithal ettiği buhar türbin, jeneratör ve ilgili aksamı müvekkili sigorta şirketi nezdinde 45355652 nolu nakliyat poliçesi ile nakliyat rizikolarına karşı sigorta ettirildiğini, ilgili emtianın Shanghai-Çin'den İstanbul-Türkiye nakliyesini 14.09.2009 tarihli ve B101 nolu konşimento tahtında davalı taşıyanın "LE TAI 76" isimli gemi ile üstlendiğini, taşıma konusu bir takım kapların gemiden hasarlı ve dağınık şekilde tahliye edildiğini, bu durumun 26.10.2009 tarihli TCDD Ambar Zabıt Varakası ile tespit edilerek taşıyanın acentesinin huzurunda imza altına alındığını, davalının muhtemel bir savunmasını peşinen bertaraf etmek bakımından konşimentoda şerh düşülen "three wooden cases broken" (3 adet kap kırıktır) ibaresinin işbu dava kapsamındaki talebe konu olan hasarlı aksamlara ait olmadığının ekspertiz raporunda belirlendiğini, Sigortacılık Kanunu 22.maddesine göre hasarlı olarak nakliye edilen malların onarımı ve zararının tespiti için tayin olunan sigorta eksperinin yaptığı çalışmalar sonucunda düzenlenen 30.12.2009 tarihli Nakliyat Ekspertiz Raporu ile taşıma sırasında taşıma konusu emtiada hasıl olan hasar tutarının 47.404,96 USD karşılığı 69.112 TL olduğunun tespit edildiğini, nakliyat hasarı olan 69.112 TL'nin sigortalı...
A.Ş.'ye ödediğini ve TTK'nun 1361.maddesi uyarınca haklarına halef olduğunu ileri sürerek, 69.112,00 TL'nin 15.03.2010 tarihinden itibaren avans faizi ve yargılama giderleri ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, usule ilişkin olarak; davanın kaydı olarak gösterilen Cosco Tianjan Cosco Shipping Co. Ltd. şirketine açıldığını, şirketin adresinin "Ocean Plaza, 158 Fuxingmennei Street Beijing 100031 China (Çin)" olduğunu, bu sebeple HMK'nun 9.maddesi ve konişmento şartları gereğince Beijing/Çin Mahkemeleri'nin yetkili olduğunu, davanın yetkisizlik sebebiyle reddedilmesi gerektiğini, esas bakımdan ise; davacının, bahsi geçen sigorta poliçesinin numarasını, bir örneğini, eki klozları ve bunların tercümeleri ile ödemeye ilişkin belgeleri sunmadığını, bu sebeple halefiyetin gerçekleşip gerçekleşmediğinin belli olmadığını, taşımayı yapan "LE TAI 76" isimli geminin denize, yola ve yüke elverişli olmadığını kanıtlayacak bir delilin bulunmadığını,
konşimentonun "clean on board/temiz kaydı" taşımayan bir konşimento olduğunu, konteynere
malların yükleyicinin sorumluluğunda istif edilip mühürlendiğini ve bu sebeple sorumlu olmadıklarını, TTK'nun 1065. ve 1066.maddelerine uygun şekilde davacı tarafından yapılmış bir ihbar/tespit bulunmadığını, dolayısıyla, taşıyanın malda meydana geldiği iddia edilen zarar ve/veya hasardan sorumlu olmayacağının kabulü gerektiğini ve oluşan karinenin aksinin davacı tarafından ispatlanamadığını, davalının acentesi olduğu "LE TAI 76" isimli geminin davaya konu olan sefer sırasında ağır hava koşullarına maruz kaldığının bildirildiğini, bu sebeple meydana gelen hasardan davalının sorumlu olmadığını, dava konusu taşımaya ait 14.09.2009 tarihli konşimentoya şerh düşülen "three wooden cases broken"(3 adet kap kırık) ibaresinin dava konusu emtianın daha taşımanın başında gemiye yüklendiğinde hasarlı olduğunu ispatladığını, davacının emtia hasarının belirlenmesi için aldığı ekspertiz raporunun ne zaman ve kimin tarafından yetkilendirilen survey tarafından yapıldığına dair herhangi bir belge olmadığını, emtianın taşındığı kapların/kasaların kırılacak kadar bir kuvvete maruz kalan kasa içindeki emtianın da hasarlanmasının kuvvetle muhtemel olduğunu, davalının kasalar içindeki (kırık bile olsa) emtianın kontrolünü sağlama imkanına sahip olmadığını, konşimentoda Clean On Board ibaresinin bulunmadığını, bu sebeple davacının öncelikle emtianın tam ve sağlam olarak davalıya ait gemiye yüklendiğini ve davalının neden olduğu bir kusur sebebiyle zararın meydana geldiğini ispatlamasının gerektiğini, davacının bu dava ile ilgili olarak talep etmiş olduğu tutara dair delil niteliğinde bir belge sunmadığını, istenilen miktara ilişkin zarar kalemlerinin açıklanmasının gerektiğini, davacının talep etmiş olduğu tazminat bedelinin fahiş olup gerçeği yansıtmadığını, talep etmiş olduğu faiz tutarının da fahiş ve yasaya aykırı olduğunu, konşimentoda malların değerine ilişkin bir kayıt yer almadığını ve taşıyanın sorumluluğunun TTK'nın 1114.maddesi uyarınca sınırlı olduğunu savunmuştur.
Mahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; somut uyuşmazlığın yabancılık unsuru taşıdığı, dava konusunun Türk mahkemelerinin yetkisinin münhasır yetki esasına göre düzenlenmiş bir konuya ilişkin olmayıp deniz taşımasından yani akdi ilişkinden kaynaklanmış olması ve davalı vekilinin kendi adına yargılama boyunca yapılan tüm işlem ve itirazlara icazet verdiğini beyan etmesi nedeniyle dosyada usule uygun bir yetki itirazının bulunduğu kabul edilerek, konişmentoda yer alan yetki şartına göre uyuşmazlığın yetkili kılınan Çin Halk Cumhuriyeti Guangzau Deniz Mahkemesi'nde görülmesi gerektiğinden, davalı vekilinin milletlerarası yetki itirazının kabulü ile davanın yetkisizlik nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.
Karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, davalının gerçekleştirdiği taşıma sırasında yükte meydana gelen hasar nedeniyle davacı sigortacının sigortalısına yaptığı ödemenin rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Mahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; yetkisizlik nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş ise de, bozma ilamında da belirtildiği üzere, davalı Cosco-Tianjin Cosco Shipping Co.'ya izafeten davalı... Vapur Acenteliği A.Ş tarafından usulüne göre bir yetki itirazı bulunmadığı, davalı donatanın Türkiye genel acentesi ve temsilcisi olan Cosco Denizcilik A.Ş'nin ise taşıma aktinde acente sıfatıyla hareket etmediği, bu suretle müvekkili adına açılan işbu davada davayı takip yetkisine ve buna bağlı olarak müvekkili adına davaya cevap verme yetkisi bulunmadığı halde, Cosco Denizcilik A.Ş. tarafından yapılan yetki itirazına bağlı olarak yetkisizlik kararı verilmesi doğru olmamış ve hükmün davacı yararına bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz isteminin kabulü ile, hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz edene iadesine, 05/02/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/587312600 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz