Deniz ticaret hukuku
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2015/5520 E. 2016/2250 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Dava şartı
- dava şartı
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
deniz ticaret hukuku↗ müsadere↗ gemi alacağı↗ hizmet akdi↗ gemi adamı↗ pasif dava ehliyeti (husumet)↗ cebri icra↗ deniz ticareti↗ kanuni rehin hakkı↗ temsil yetkisi↗ rehin hakkı↗ donatan↗ rehin↗ möhuk 47↗ sicilden terkin↗ tespit davası↗ taraf ehliyeti↗ terkin↗ yetkisizlik kararı↗ cy/cy kaydı↗ dahili dava↗ ibraz↗ temsil↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davaya konu geminin .... Devleti tarafından kurtarma ve yardım giderlerinin ödenmediği gerekçesiyle müsadere edildiği, davacı şirkete ihale ile satıldığı, 6762 Sayılı TTK'nın 851. maddesi uyarınca gemi cebri icra yoluyla satılırsa sicilden terkininin talep edilebileceği, gemi .... Devletinin mülkiyetine geçtiğinden MÖHUK 22. maddesi gereğince gemi üzerindeki ayni ve kişisel hakların .... hukukuna tabi olduğu, ülkenin müsadere yasasına göre gemi üzerindeki aynı ve kişisel hakların sona erdiği, TTK'nın 1235, 1236. maddesi hükümlerine göre gemi alacağı ve kanuni rehin hakkı bulunması durumunda TTK'nın 1245/2. maddesinin uygulanacağı gerekçesiyle, davanın kabulüne, .... ....'nın 02.10.2012 tarihli sicilden terkin talebinin reddine dair kararının kaldırılmasına, geminin sicilden terkinine, geminin mülkiyetinin davacı donatana ait olduğunun tespitine karar verilmiştir.
Kararı, davalılar vekilleri temyiz etmiştir.
1- Davacı vekili, davalı .... Denizcilik AŞ.'nin maliki olduğu.... isimli geminin, .... açıklarında yandığını, .... Donanması tarafından kurtarma ve yardım hizmeti verilerek ... ....ına çekildiğini, geminin terk edilmesi ve sahip çıkılmaması üzerine müsadere edildiğini, yapılan ihaleyi müvekkilinin aldığını, geminin halen Türk gemi sicilinde de kayıtlı olduğunu ileri sürerek, gemi kaydının terkinini, geminin davacıya ait olduğunun tespitini talep etmiş, mahkemece yukarıda açıklanan gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bir davada, tarafların (davacının ve davalının) taraf ve dava ehliyetine sahip olması 6100 sayılı HMK’nun 114/1-d maddesi uyarınca dava şartı olarak öngörülmüştür. Yasanın bu hükmüne göre aktif ve pasif dava ehliyeti dava şartlarından olup mahkemece esasa girilmeden önce resen nazara alınmalıdır.
6103 SK'nın 2/a maddesi uyarınca somut olaya 6762 Sayılı TTK hükümleri tatbik edilecektir. Dosyada mevcut vekaletname uyarınca bağlama dışında bulunan gemi hakkında davayı donatanı temsilen gemi kaptanı açmıştır.
Kaptan, 6762 Sayılı TTK'nın 821. maddesine göre bir gemi adamıdır ve donatana hizmet akdi ile bağlıdır. Kaptanın donatanı temsil yetkisi, geminin bağlama ....ında bulunup bulunmamasına göre değişiklik gösterir. Gemi bağlama ....ı dışında bulunduğu zaman kaptanın temsil yetkisi genişler, kaptan geminin iyi halde muhafaza edilmesine ve umumi olarak yolculuğun selametle icrasına müteallik her türlü muamele ve tasarrufları üçüncü şahıslarla donatan namına yapmaya yetkilidir. (TTK 987/1), Geminin donatılmasına, yakıt ve kumanyasına, gemi adamlarına taalluk eden muameleler ile taşıma mukaveleleri ve kendi vazifeleri çerçevesine dahil hususlarda dava açabilir, istisnai hallerde kaptan TTK'nın 990. maddesi uyarınca gemiyi satma yetkisine sahiptir.( Bkz. Prof Dr. İnci Kaner, Deniz Ticareti Hukuku, sayfa 100-109 ) Somut olayda, geminin ....'da davacı donatan tarafından açık artırma ihalesi sonucu alınması sonrası, .... .... ismini aldığı, .... Bayrağı taşıdığı, .... ....ına tamir için getirildiği konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Bu itibarla, mahkemece gemi kaptanının donatanı temsilen geminin sicilden terkini ve mülkiyetin donatana ait olduğunun tespiti davası açma yetkisi bulunup bulunmadığı değerlendirilip tartışılarak, ayrıca davalılar savunmalarında, .... .... .... .. .... isimli kişinin gemi kaptanı olduğuna dair dosyada belge olmadığını savunduğu, davacı taraf ise anılan kişinin gemi kaptanı olduğuna dair gemi klas sertifikası, gemi uygunluk belgesi ve gemi adamları listesi ibraz ettiği, anılan gemi klas ve gemi uygunluk belgelerinde gemi kaptanının isminin geçmediği, gemi adamı listesinin ise tercümesiz ve fotokopi evrak olup, .... .... .... .. .... isimli kişinin yanında .... ibaresi bulunduğu halde, donatanı temsilen dava açan bu kişinin gemi kaptanı olduğuna dair itirazlar üzerinde durulmadan, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.
2- Bozma neden ve şekline göre, davalılar vekillerinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/3986 E. 2016/4311 K.
Ortak:donatan · yetkisizlik kararı
İncelediğiniz karardaGemi bağlama ....ı dışında bulunduğu zaman kaptanın «temsil yetkisi» genişler, kaptan geminin iyi halde muhafaza edilmesine ve umumi olarak yolculuğun selametle icrasına müteallik her türlü muamele ve tasarrufları üçüncü şahıslarla «donatan» namına yapmaya yetkilidir. (TTK 987/1), Geminin donatılmasına, yakıt ve kumanyasına, «gemi adamlarına» taalluk eden muameleler ile taşıma mukaveleleri ve kendi vazifeleri çerçevesine «dahil» hususlarda dava açabilir, istisnai hallerde kaptan TTK'nın 990. maddesi uyarınca gemiyi satma «yetkisine» sahiptir.( Bkz.
Devletinin mülkiyetine geçtiğinden MÖHUK 22. maddesi gereğince gemi üzerindeki ayni ve kişisel hakların .... hukukuna tabi olduğu, ülkenin «müsadere» yasasına göre gemi üzerindeki aynı ve kişisel hakların sona erdiği, TTK'nın 1235, 1236. maddesi hükümlerine göre «gemi alacağı» ve «kanuni rehin hakkı» bulunması durumunda TTK'nın 1245/2. maddesinin uygulanacağı gerekçesiyle, davanın kabulüne, .... ....'nın 02.10.2012 tarihli «sicilden terkin» talebinin reddine dair kararının kaldırılmasına, geminin sicilden terkinine, geminin mülkiyetinin davacı «donatana» ait olduğunun tespitine karar verilmiştir.
Dosyada mevcut vekaletname uyarınca bağlama dışında bulunan gemi hakkında davayı «donatanı» «temsilen» gemi kaptanı açmıştır.
Benzer bu karardaMahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, TTK 1088 ve devamı maddelerinde kaptanın «donatan» yada gemi işletme mütahidi adına «yetki sözleşmesi» yapılması konusunda bir düzenlemenin yer almadığı, «protokoldeki» «yetki şartının» davalıları bağlamayacağı , yetkili mahkemenin genel hükümlere göre belirlenmesi gerektiği, HMK'nın 6. maddesine göre «genel yetkili» mahkemenin davalının «yerleşim yeri» mahkemesi olduğu eldeki dosyada davalıların ikametgahının ... da bulunması nedeniyle,...
Mahkemelerinin yetkili olduğu gerekçesiyle, mahkemenin «yetkisizliğine», ...
Dava, kurtarma yardım nedeniyle bedelin tahsili istemine ilişkin olup, davacı ve davalıların «donatanı» oldukları gemilerin kaptanları tarafından kurtarma yardım yapılmasından sonra 17.11.2014 tarihli bir tutanak tutulmuş, bu tutanakta yapılan kurtarma işlemi anlatılmış ve davacı donatanın ücret talep etme hakkının saklı olduğu belirtilerek, ihtilaf halinde ...
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:genel yetkili mahkeme · yetki şartı · yetki sözleşmesi · yerleşim yeri · yetki itirazı · protokol · yetki · taşıyan
Benzer bu karardaMahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, TTK 1088 ve devamı maddelerinde kaptanın «donatan» yada gemi işletme mütahidi adına «yetki sözleşmesi» yapılması konusunda bir düzenlemenin yer almadığı, «protokoldeki» «yetki şartının» davalıları bağlamayacağı , yetkili mahkemenin genel hükümlere göre belirlenmesi gerektiği, HMK'nın 6. maddesine göre «genel yetkili» mahkemenin davalının «yerleşim yeri» mahkemesi olduğu eldeki dosyada davalıların ikametgahının ... da bulunması nedeniyle,...
Denizcilik İhtisas Mahkemesi'nin yetkili olduğu kararlaştırılmıştır.6102 sayılı TTK 'nın 1300/1 maddesi gereğince kaptan, aracın kurtarılması için malik adına kurtarma sözleşmesi yapmaya yetkilidir.Bu «yetkinin» kapsamına yetkili Mahkemeyi veya Tahkimi kararlaştırmak da girer.Bu durumda yolcu «taşıyan» ve davalılara ait olan geminin kaptanı tarafından yapılan «yetki sözleşmesi» de geçerli olup, davalıları bağlar.Kaldı ki, davalılardan ...
Şirketi «yetki itirazında» da bulunmamıştır.Bu durumda Mahkemenin «yetkisizlik» kararı vermesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2019/1388 E. 2020/5003 K.
Ortak:donatan · taraf ehliyeti · dava şartı
İncelediğiniz karardaDevletinin mülkiyetine geçtiğinden MÖHUK 22. maddesi gereğince gemi üzerindeki ayni ve kişisel hakların .... hukukuna tabi olduğu, ülkenin «müsadere» yasasına göre gemi üzerindeki aynı ve kişisel hakların sona erdiği, TTK'nın 1235, 1236. maddesi hükümlerine göre «gemi alacağı» ve «kanuni rehin hakkı» bulunması durumunda TTK'nın 1245/2. maddesinin uygulanacağı gerekçesiyle, davanın kabulüne, .... ....'nın 02.10.2012 tarihli «sicilden terkin» talebinin reddine dair kararının kaldırılmasına, geminin sicilden terkinine, geminin mülkiyetinin davacı «donatana» ait olduğunun tespitine karar verilmiştir.
Bir davada, tarafların (davacının ve davalının) taraf ve dava «ehliyetine» sahip olması 6100 sayılı HMK’nun 114/1-d maddesi uyarınca dava şartı olarak öngörülmüştür.
Yasanın bu hükmüne göre aktif ve pasif dava «ehliyeti» dava şartlarından olup mahkemece esasa girilmeden önce resen nazara alınmalıdır.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, M/V ORMOND gemisinin «hasarın» meydana gelmesinde sorumluluğu olmadığı, kaldı ki davalının geminin kaptanı veya «donatanı» da olmadığı, davacının «rücuen tazminat» davasını davalıya yöneltemeyeceği, davalının davada «pasif husumet ehliyeti» olmadığı gerekçesiyle, davanın «usulden reddine» dair verilen kararın davacı vekili tarafından temyizi üzerine karar Dairemizce bozulmuştur.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:pasif husumet ehliyeti · husumet ehliyeti · rücuen tazminat · pasif husumet · usulden reddi · hasar · husumet
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, M/V ORMOND gemisinin «hasarın» meydana gelmesinde sorumluluğu olmadığı, kaldı ki davalının geminin kaptanı veya «donatanı» da olmadığı, davacının «rücuen tazminat» davasını davalıya yöneltemeyeceği, davalının davada «pasif husumet ehliyeti» olmadığı gerekçesiyle, davanın «usulden reddine» dair verilen kararın davacı vekili tarafından temyizi üzerine karar Dairemizce bozulmuştur.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/2186 E. 2014/5727 K.
Ortak:gemi adamı · donatan
İncelediğiniz karardaGemi bağlama ....ı dışında bulunduğu zaman kaptanın «temsil yetkisi» genişler, kaptan geminin iyi halde muhafaza edilmesine ve umumi olarak yolculuğun selametle icrasına müteallik her türlü muamele ve tasarrufları üçüncü şahıslarla «donatan» namına yapmaya yetkilidir. (TTK 987/1), Geminin donatılmasına, yakıt ve kumanyasına, «gemi adamlarına» taalluk eden muameleler ile taşıma mukaveleleri ve kendi vazifeleri çerçevesine «dahil» hususlarda dava açabilir, istisnai hallerde kaptan TTK'nın 990. maddesi uyarınca gemiyi satma «yetkisine» sahiptir.( Bkz.
Bu itibarla, mahkemece gemi kaptanının «donatanı» «temsilen» geminin «sicilden terkini» ve mülkiyetin donatana ait olduğunun «tespiti davası» açma yetkisi bulunup bulunmadığı değerlendirilip tartışılarak, ayrıca davalılar savunmalarında, .... .... .... .. .... isimli kişinin gemi kaptanı olduğuna dair dosyada belge olmadığını savunduğu, davacı taraf ise anılan kişinin gemi kaptanı olduğuna dair gemi klas sertifikası, gemi uygunluk belgesi ve gemi adamları listesi «ibraz» ettiği, anılan gemi klas ve gemi uygunluk belgelerinde gemi kaptanının isminin geçmediği, «gemi adamı» listesinin ise tercümesiz ve fotokopi evrak olup, .... .... .... .. .... isimli kişinin yanında .... ibaresi bulunduğu halde, donatanı temsilen dava açan bu kişini …
Devletinin mülkiyetine geçtiğinden MÖHUK 22. maddesi gereğince gemi üzerindeki ayni ve kişisel hakların .... hukukuna tabi olduğu, ülkenin «müsadere» yasasına göre gemi üzerindeki aynı ve kişisel hakların sona erdiği, TTK'nın 1235, 1236. maddesi hükümlerine göre «gemi alacağı» ve «kanuni rehin hakkı» bulunması durumunda TTK'nın 1245/2. maddesinin uygulanacağı gerekçesiyle, davanın kabulüne, .... ....'nın 02.10.2012 tarihli «sicilden terkin» talebinin reddine dair kararının kaldırılmasına, geminin sicilden terkinine, geminin mülkiyetinin davacı «donatana» ait olduğunun tespitine karar verilmiştir.
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamına göre, «ihtiyati haciz» talep eden ile aleyhine ihtiyati haciz istenen ve geminin «donatanı» olan karşı taraf arasında düzenlenen iş aktinin tanzim tarihinin 01.10.2013 olduğu, gemi kaptanı tarafından düzenlenen 02.10.2013 tarihli bilanço başlıklı belgede «gemi adamının» gemide 01.10.2012 tarihinde işe başladığının gösterildiği ve davacının çalışmasından kaynaklanan alacak miktarının 60.000,00 USD olduğunun belirtildiği, ancak gemi adamının gemiye katıldığı tarihin 01.10.2012 olduğuna dair katılış «ordinosu» sunulmadığı, tanzim tarihine göre alacağın varlığına dair yeterli kanaate varılamadığı, «yaklaşık ispat şartının» gerçekleşmediği gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiştir.
Talep, «gemi adamı» alacağının tahsili imkanının sağlanmasına yönelik «ihtiyati haciz» istemine ilişkindir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:ispat şartı · ordino · yaklaşık ispat · re'sen gözetilme · ihtiyati haciz · haciz
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamına göre, «ihtiyati haciz» talep eden ile aleyhine ihtiyati haciz istenen ve geminin «donatanı» olan karşı taraf arasında düzenlenen iş aktinin tanzim tarihinin 01.10.2013 olduğu, gemi kaptanı tarafından düzenlenen 02.10.2013 tarihli bilanço başlıklı belgede «gemi adamının» gemide 01.10.2012 tarihinde işe başladığının gösterildiği ve davacının çalışmasından kaynaklanan alacak miktarının 60.000,00 USD olduğunun belirtildiği, ancak gemi adamının gemiye katıldığı tarihin 01.10.2012 olduğuna dair katılış «ordinosu» sunulmadığı, tanzim tarihine göre alacağın varlığına dair yeterli kanaate varılamadığı, «yaklaşık ispat şartının» gerçekleşmediği gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiştir.
Gemi kaptanı tarafından düzenlenmiş ve «ihtiyati haciz» isteyen tarafın alacaklı olduğunu gösterir bilanço nazara alındığında mahkemece, borçlunun itirazına konu olabilecek iş sözleşmesindeki tarihler re'«sen gözetilerek» talebin reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Kararı, «ihtiyati haciz» talep eden vekili temyiz etmiştir.
Talep, «gemi adamı» alacağının tahsili imkanının sağlanmasına yönelik «ihtiyati haciz» istemine ilişkindir.
1 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/4298 E. 2015/11814 K.
Ortak:donatan
İncelediğiniz karardaDevletinin mülkiyetine geçtiğinden MÖHUK 22. maddesi gereğince gemi üzerindeki ayni ve kişisel hakların .... hukukuna tabi olduğu, ülkenin «müsadere» yasasına göre gemi üzerindeki aynı ve kişisel hakların sona erdiği, TTK'nın 1235, 1236. maddesi hükümlerine göre «gemi alacağı» ve «kanuni rehin hakkı» bulunması durumunda TTK'nın 1245/2. maddesinin uygulanacağı gerekçesiyle, davanın kabulüne, .... ....'nın 02.10.2012 tarihli «sicilden terkin» talebinin reddine dair kararının kaldırılmasına, geminin sicilden terkinine, geminin mülkiyetinin davacı «donatana» ait olduğunun tespitine karar verilmiştir.
Dosyada mevcut vekaletname uyarınca bağlama dışında bulunan gemi hakkında davayı «donatanı» «temsilen» gemi kaptanı açmıştır.
Kaptan, 6762 Sayılı TTK'nın 821. maddesine göre bir gemi adamıdır ve «donatana» «hizmet akdi» ile bağlıdır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2015/5520 E. , 2016/2250 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ .... ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 31/12/2014
NUMARASI 2014/1109-2014/475
Taraflar arasında görülen davada .... ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 31/12/2014 tarih ve 2014/1109-2014/475 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 01.3.2016 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı vekilleri Av. ... ... ve Av. .... .... ve davalılardan tasfiye halinde .... .... . . . vekili Av. .... .... ile .... .... vekili Av. dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müflis davalı .... Denizcilik AŞ.'nin maliki olduğu Türk Bayraklı .... isimli geminin 22.11.2009 tarihinde .... açıklarında yandığını, deniz trafiğini olumsuz etkilemesi nedeniyle .... Donanması tarafından ....a çekildiğini, geminin terk edilmesi ve sahip çıkılmaması üzerine müsadere edildiğini, .... yasalarına uygun olarak gerekli ilanlar yapıldıktan sonra müvekkilinin kaptanı olduğu .... firmasına gemi alacaklarından ari olarak satıldığını, geminin isminin .... .... olarak ....'da tescil edildiğini, Türk Gemi sicilinden terkinini istediklerini, davalı .... Başkanlığı'nın taleplerini reddettiğini ileri sürerek, .... Başkanlığı'nın 02.10.2012 tarihli kararının kaldırılmasını, Türk gemi sicilinden gemi alacaklılarının onayına gerek duyulmaksızın terkinini, gemini malikinin ....
.... Marıtıma Ltd olduğunun tespitini talep ve dava etmiştir.
Davalı .... Denizcilik A.Ş. İflas İdaresi vekili, gemi siciline iflas kaydının işlendiğini, sicilden terkin için hak sahiplerinin muvafakatı gerektiğini, geminin denize terk edilmesinin söz konusu olmadığını, davacının aktif dava ehliyeti bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı .... .... . . . vekili, gemi üzerinde müvekkilinin ipoteği bulunduğunu, ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapıldığını, dava dilekçesine ekli vekaletnamenin gemi kaptanı tarafından imzalandığını, donatanın kim olduğunun belirtilmediğini, 6762 Sayılı TTK'nın 1245. maddesindeki ilan koşulunun yerine getirilmediğini, sicilden terkin için davalının muvafakatinin alınacağını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı .... .... vekili, müvekkilinin taşra teşkilatı olup husumet ehliyeti bulunmadığını, idari işlemin iptalinin adli yargıda istenemeyeceğini, Türk gemi siciline kayıtlı geminin Türk Kanunlarına tabi olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davaya konu geminin .... Devleti tarafından kurtarma ve yardım giderlerinin ödenmediği gerekçesiyle müsadere edildiği, davacı şirkete ihale ile satıldığı, 6762 Sayılı TTK'nın 851. maddesi uyarınca gemi cebri icra yoluyla satılırsa sicilden terkininin talep edilebileceği, gemi .... Devletinin mülkiyetine geçtiğinden MÖHUK 22. maddesi gereğince gemi üzerindeki ayni ve kişisel hakların .... hukukuna tabi olduğu, ülkenin müsadere yasasına göre gemi üzerindeki aynı ve kişisel hakların sona erdiği, TTK'nın 1235, 1236. maddesi hükümlerine göre gemi alacağı ve kanuni rehin hakkı bulunması durumunda TTK'nın 1245/2. maddesinin uygulanacağı gerekçesiyle, davanın kabulüne, ....
....'nın 02.10.2012 tarihli sicilden terkin talebinin reddine dair kararının kaldırılmasına, geminin sicilden terkinine, geminin mülkiyetinin davacı donatana ait olduğunun tespitine karar verilmiştir.
Kararı, davalılar vekilleri temyiz etmiştir.
1- Davacı vekili, davalı .... Denizcilik AŞ.'nin maliki olduğu.... isimli geminin, .... açıklarında yandığını, .... Donanması tarafından kurtarma ve yardım hizmeti verilerek ... ....ına çekildiğini, geminin terk edilmesi ve sahip çıkılmaması üzerine müsadere edildiğini, yapılan ihaleyi müvekkilinin aldığını, geminin halen Türk gemi sicilinde de kayıtlı olduğunu ileri sürerek, gemi kaydının terkinini, geminin davacıya ait olduğunun tespitini talep etmiş, mahkemece yukarıda açıklanan gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bir davada, tarafların (davacının ve davalının) taraf ve dava ehliyetine sahip olması 6100 sayılı HMK’nun 114/1-d maddesi uyarınca dava şartı olarak öngörülmüştür. Yasanın bu hükmüne göre aktif ve pasif dava ehliyeti dava şartlarından olup mahkemece esasa girilmeden önce resen nazara alınmalıdır.
6103 SK'nın 2/a maddesi uyarınca somut olaya 6762 Sayılı TTK hükümleri tatbik edilecektir. Dosyada mevcut vekaletname uyarınca bağlama dışında bulunan gemi hakkında davayı donatanı temsilen gemi kaptanı açmıştır.
Kaptan, 6762 Sayılı TTK'nın 821. maddesine göre bir gemi adamıdır ve donatana hizmet akdi ile bağlıdır. Kaptanın donatanı temsil yetkisi, geminin bağlama ....ında bulunup bulunmamasına göre değişiklik gösterir. Gemi bağlama ....ı dışında bulunduğu zaman kaptanın temsil yetkisi genişler, kaptan geminin iyi halde muhafaza edilmesine ve umumi olarak yolculuğun selametle icrasına müteallik her türlü muamele ve tasarrufları üçüncü şahıslarla donatan namına yapmaya yetkilidir. (TTK 987/1), Geminin donatılmasına, yakıt ve kumanyasına, gemi adamlarına taalluk eden muameleler ile taşıma mukaveleleri ve kendi vazifeleri çerçevesine dahil hususlarda dava açabilir, istisnai hallerde kaptan TTK'nın 990. maddesi uyarınca gemiyi satma yetkisine sahiptir.( Bkz.
Prof Dr. İnci Kaner, Deniz Ticareti Hukuku, sayfa 100-109 ) Somut olayda, geminin ....'da davacı donatan tarafından açık artırma ihalesi sonucu alınması sonrası, .... .... ismini aldığı, .... Bayrağı taşıdığı, .... ....ına tamir için getirildiği konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Bu itibarla, mahkemece gemi kaptanının donatanı temsilen geminin sicilden terkini ve mülkiyetin donatana ait olduğunun tespiti davası açma yetkisi bulunup bulunmadığı değerlendirilip tartışılarak, ayrıca davalılar savunmalarında, .... .... .... .. .... isimli kişinin gemi kaptanı olduğuna dair dosyada belge olmadığını savunduğu, davacı taraf ise anılan kişinin gemi kaptanı olduğuna dair gemi klas sertifikası, gemi uygunluk belgesi ve gemi adamları listesi ibraz ettiği, anılan gemi klas ve gemi uygunluk belgelerinde gemi kaptanının isminin geçmediği, gemi adamı listesinin ise tercümesiz ve fotokopi evrak olup, .... .... .... .. .... isimli kişinin yanında .... ibaresi bulunduğu halde, donatanı temsilen dava açan bu kişinin gemi kaptanı olduğuna dair itirazlar üzerinde durulmadan, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.
2- Bozma neden ve şekline göre, davalılar vekillerinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılar vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün anılan taraflar yararına BOZULMASINA, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılar vekillerinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, takdir olunan 1.350,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden müflis .... Denizcilik San. ve Tic. A.Ş'ye iadesine, 01/03/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/180095200 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz