Sözleşmenin devri

11. Hukuk Dairesi         2023/4751 E.  ,  2024/6451 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi

SAYISI 2023/1159 Esas, 2023/1066 Karar

HÜKÜM

Esastan ret; davanın reddi

İLK DERECE MAHKEMESİ İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI 2021/265 E., 2022/1031 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı şirketin %34 hissenin ... ...'e, %33 hissenin ...'ye, %33 hissenin ...'ye ait olduğunu, davacı şirket kurulurken ... ...'e ait arsa üzerine kurulan çiftliğin yine ... ...'ün kendi taşınmazları üzerine ipotek tesis etmesiyle almış olduğu krediler sonrası çiftliğin aktif hale getirildiğini, şirkete ait hayvan çiftliğinin masraflarının tamamını ... ...'ün karşıladığını, diğer iki ortağın hiçbir gidere katılmadığını, şirket yetkilisi tarafından şirkete ait vergi borçlarının ödenmediğini, davalıların 11.12.2017 tarihli satış sözleşmesi ile hisse oranlarının tamamını ... ...'e devrettiğini, ancak davalıların 25.04.2017 tarihinde çiftlikte bulunan büyükbaş hayvanın tamamını, şirkete ait olan demirbaşlar ile birlikte başka bir işletmeye teslim ederek şirketi tamamen boşalttıklarının anlaşıldığını, hayvan satım bedellerinin de şirket hesabına yatırılmamış olduğunu, hibe programından yararlanıldığını, ancak davalıların 25.04.2017 tarihinde bütün hayvanları satmaları sonucunda;

“Güneydoğu ve Doğu Anadolu Projesi Kapsamındaki İllerde Kurulacak Damızlık Sığır İşletmesi Yatırımlarının Desteklenmesine İlişkin Bakanlar Kurulu Kararı”na göre hazırlanan taahhütnamenin 12 nci maddesi gereğince; ''Satın alınan makine ve damızlık hayvanları, işletmede bulunan hayvanları mücbir sebepler (rehberde yer alan) dışında 5 (beş) yıl süre ile elden çıkartmayacağımı ve işletmeyi 5 yıl süre ile tam kapasiteli olarak faal halde yürüteceğimi kabul ve taahhüt ederim.'' şeklindeki taahhüdün ihlal edilmiş olduğunu, taahhüdün ihlal edilmesi sonucunda İzmir Vergi Dairesi Başkanlığı tarafından hazırlanan ödeme emrinin müvekkiline gönderildiğini ileri sürerek davalılardan alacak olarak şimdilik 10,000,00 TL’nin yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde; taraflar arasındaki ortaklık ilişkisinin, müvekkillerinin hisselerini 11.12.2017 tarihli "Limited Şirket Pay Devri Sözleşmesi" ile ... ...'e devri ile sona erdiğini, ilgili sözleşmede de hisselerin devrinin ve tarafların yükümlülüklerinin açıkça belirtildiğini, iddia olunan alacakların zamanaşımına uğradığını, kuruluş esnasında gerekli tüm masraf ve muhasebe ücretlerinde ... ...'ün herhangi bir katkısının olmadığını, müvekkilleri Aslı Koç ve ... tarafından karşılandığını, yine söz konusu tesis ile ilgili tüm projelerin müvekkilleri tarafından hazırlatılıp, tüm masrafların yapıldığını, kuruluşun akabinde öncelikle mülkiyeti davacıya ait taşınmazı şirket adına davacıdan tapuda resmi şekilde satın aldıklarını, taşınmazın ıslah edildiğini, ...

...'ün herhangi bir katkısının olmadığını, bu kapsamda bedelin karşılanmasını teminen krediler çekildiğini, kuruluş aşamasındaki masrafların tamamının ... ... ve Aslı Koç tarafından yapıldığını, ... ...'ün usulsüz işlemler yaptığını, şirkete hiçbir katkı sağlamadığını, uyuşmazlıklar neticesinde 11.12.2017 tarihli sözleşme ile resmi şekilde hisse payı devri sözleşmesinin gerçekleştirildiğini ve mevcut davalardan karşılıklı feragat edildiğini, iddia edildiği gibi şirketin müvekkilleri tarafından boşaltılması gibi bir durumun mevzu bahis dahi olmadığını, basiretli bir tacir gibi hareket etmesi gereken ... ...'ün gelinen süreçte hisse devrinden önce ayrıntılı şekilde değerlendirerek resmi olarak devir aldığını, iddialarının hukuki dayanağının bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince, şirket adına yöneticilerin sorumluluğuna ilişkin tazminat davasının açılabilmesi için 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 612 nci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendindeki eksikliğin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 115 inci maddesinin ikinci fıkrasına göre tamamlanarak dava açılması konusunda alınan 03.03.2021 tarihli genel kurul kararının dosyaya sunulduğu, davacı şirketin, 17.05.2010 tarihinde sicile tescil edildiği, davalıların, davacı şirketteki tüm paylarını 11.12.2017 tarihinde ortak ... ...'e devrederek ayrıldıkları, şirketin tek ortaklı şirket haline gelerek aksi karar alınıncaya kadar şirketi münferiden ...

...'ün temsile yetkili olduğunun ilan edildiği, 6102 sayılı Kanun'un 644 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde 553 üncü ve 560 ıncı maddelerin limited şirketlere de uygulanacağının belirtildiği, 560 ıncı maddede sorumlu olanlara karşı tazminat isteme hakkının davacının zararı ve sorumluyu öğrendiği tarihten itibaren iki ve her halde zararı doğuran fiilin meydana geldiği günden itibaren 5 yıl geçmekle zamanaşımına uğrayacağı, 553 üncü maddenin yalnız şirket kurucuları, yönetim kurulu üyeleri, yönetici ve tasfiye memurları hakkında açılabilir nitelikte davalara ilişkin olduğu, Şirket ortağı olduğu konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmayan davalı ... ...'nin şirket yetkilisi sıfatıyla hiç görev yapmadığı dikkate alındığında adı geçen davalı hakkında sorumluluk davasının açılmasının mümkün bulunmadığı ve pasif husumet yokluğu halinin varlığının bulunduğu, davalı ...

yönünden ise yöneticilik yaptığı dönem ise şirketin kuruluş tarihinden itibaren şirket müdürlüğünün sona erdiğine ilişkin alınan genel kurul karar tarihi olan 12.12.2017 tarihi olması nedeniyle ancak bu dönem için aldığı kararlar ile yaptığı işlem ve eylemler yönünden sorumluluğu söz konusu olacağı, dava dışı ortak ... ...'ün tek ortak olup, bu tarihten itibaren şirketi münferiden temsil ve ilzama yetkili olduğu sicil kayıtları ile belli olduğu, şirket yetkilisi olarak atandığı tarih olan 12.12.2017 tarihi itibariyle davaya konu şirket zararını sorumluyu öğrenebileceği ve öğrenmesi gerektiği, davalı tarafça yasal süre içinde cevap dilekçesi ile birlikte zaman aşımı definin dile getirilmiş olması nedeni ile dava tarihi itibariyle iki yıllık zamanaşımı süresinin sona erdiği, davalı ...

...'ye husumet yöneltilmesi mümkün bulunmasa da husumet yokluğunun davanın esası ile ilgili olup 6100 sayılı Kanun'un 320 nci maddesinin ikinci fıkrasına göre dava şartları ve ilk itirazlardan sonra hak düşürücü süre ve zamanaşımı konusunda karar verilmesi gerektiğinin düzenlenmesi karşısında davalı Abdulkadır ... yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle değil her iki davalı yönünden öncelikle davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar vermek gerektiği gerekçesiyle davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesince, davacı şirketin tek ortağı kalan ... ...'ün, hisse devir sözleşmesi öncesinde basiretli tacir olarak şirketin güncel maddi durumunu, borç-alacak tutarlarını, kredi ödemelerini, malvarlığını yeterince incelemeden davalıların hisselerini devraldıktan sonra, banka kredi borçları ve ilçe tarım müdürlüğünden gelen borç yazıları üzerine bahse konu sözleşmeden dolayı zarara uğratıldığı iddiası ile zararın tazmini istemine ilişkin esasa dair istemlerin de kabulünün mümkün görülmediği, kaldı ki, dosya içerisinde mevcut noter pay devir sözleşmesinde tarafların hak ve yükümlülükleri çok açık bir şekilde belirtildiği, buna göre davalıların hisselerini devralan davadışı şirket ortağının, banka kredi borçları ve tarım kredi kooperatifinden, tarım bakanlığından doğmuş/doğabilecek borçlar nedeniyle hisse devreden davalılardan bir talepte bulunamayacağının açıkça düzenlendiği, mahkemece davanın şirket adına açılmış olmasına göre yapılan nitelendirmede ve davanın reddine yönelik verilen verilen kararda bir isabetsizlik görülmediği, davacı vekilinin tüm istinaf itirazlarının esastan reddine karar vermek gerektiği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karar davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ İNCELEMESİ

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, limited şirketi zarara uğratan davalılara yönelik alacağın tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2.6100 sayılı Kanun'un 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin birinci alt bendi

3.6102 sayılı Kanun'un 560 ncı maddesi. 644 üncü maddesi,

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

17.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

.