İtirazın iptali | İcra inkar tazminatı | Rücuen tazminat | Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2023/1533 E. 2024/3913 K.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/7731 E. 2018/1961 K.

Ortak:zayi · taşıma sözleşmesi · taşıyıcı · kusur · hasar

İncelediğiniz kararda

… ih ve sayısı belirtilen kararı ile dava dışı sigortalı ile davalı Şirket arasında "Araçla Şehirlerarası Kargo Taşıma Sözleşmesi" imzalandığı, buna göre sigortalının «taşıyıcı», davalı Şirketin «alt taşıyıcı» konumunda olduğu, taraflar arasındaki sözleşmede "Kira" tabiri kullanılmış ise taraflar arasındaki hukuki ilişkinin «taşıma sözleşmesi» niteliğinde bulunduğu, davalı ...Ankara firmasına ait aracın, emtia yüklü olduğu halde seyir halinde iken 06.08.2017 tarihinde yangın çıkması sonucu maddi «hasar» meydana geldiği, TIR'ın dorsesinin arka lastiğinin patlaması sonucu aşırı sürtünmeden dolayı çıkan yangında taşınan emtianın tamamının yandığı, sigortalı tarafından davacıya 326.541,36TL «yansıtma faturası» kesildiği, poliçe kapsamında davacı tarafından sigortalıya 20.12.2017 tarihinde 276.729,97TL ve 26.02.2018 tarihinde 49.811,39TL ödendiği, yangın olayının davalıya ait taşıttaki eksiklikten yani lastiğin patlaması ve sonrası aşırı ısınmadan kaynaklandığı, davalı «taşıyanı sorumluluktan» kurtaracak bir «sebebin» gerçekleşmediği, davalı vekilinin araca fazla eşya yüklendiği şeklindeki savunmasının yerinde görülmediği, taşıta hangi miktarda eşya yükleneceği hakkında bilgisi bulunan ve aşırı yükleme halinde yola çıkmaktan imtina etmesi gerekenin davalının kendisi olduğu, sigortalı tarafından eşya sahiplerine ödemenin nakit veya taşıma hizmeti verilmek suretiyle yapıldığı, tespit edilen zararın davalının «sınırlı sorumlu» olduğu miktarın altında kaldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davalıların itirazının 306.049,99 TL «asıl alacak», 9.931,82 TL «işlemiş faiz» üzerinden iptaline, asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda «avans faizi» uygulanmasına, fazlaya ilişkin istemin reddine, tarafların «icra inkar tazminatı» ve «kötü niyet tazminatı» taleplerinin reddine karar verilmiştir.

Expres tarafından «alt taşıyıcı» davalı ...Ankara firmasına ait araca yüklendiğini, davalı ...'in araç sürücüsü olduğunu, 06.08.2017 günü araç seyir halinde iken sağ arka lastik fren balatalarının sıkışması sonucu lastikte başlayan yangının araçtaki emtianın tamamının «zayi» olmasına sebep olduğunu, sigortalıya toplam 326.541,36 TL tazminat ödendiğini, zarardan davalıların sorumlu olduklarını, davalılar hakkında başlatılan icra takibine davalıların itiraz ettiğini ileri sürerek icra takibine yapılan itirazın iptaline ve %20 «icra inkar tazminatının» davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

İstinaf Sebepleri Davalı Şirket vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili ile «ihbar olunan» sigortalı arasındaki ilişkinin, müvekkilinin malı «teslim» alıp gideceği yere teslim etmesinden ibaret olduğunu, müvekkilinin ve davalı sürücünün taşınan malın türü veya ağırlığı hakkında bilgisinin bulunmadığını, müvekkili ile sigortalı şirket arasında imzalanan sözleşmenin 6. maddesinin bu yönde olduğunu, aracın yüklenmesinden ve boşaltılmasından sigortalının sorumlu bulunduğunu, bu nedenle yüklenen malın niteliğinin müvekkili tarafından bilinmediğini, müvekkilinin sürücülerinin yükleme ve boşlatma alanlarına girmesinin yasak olduğunu, müvekkilinin 28.07.2017 tarihinde aracın bakımını yaptırdığını, bilirkişi heyetinin istiap haddinin aşıldığına kanaat getirmesine bu hususun etki ettiğini, dava konusu «sigorta poliçesinin» 6. maddesinin istisnalar başlıklı maddesinde "..«teminat» altındaki bir araçla yapılan taşımada, «münhasıran» istiap haddinin aşılmasında veya gabari dışı yüklemeden dolayı meydana gelen her türlü «hasarlar»" «teminat kapsamı» dışında bırakıldığını, sigortalı firmanın fazla yükleme yaparak emtiaların «zayi» olmasına sebebiyet vermesine rağmen davacının yaptığı ödemenin lütuf ödemesi niteliğinde bulunduğunu ve «rücu» edilemeyeceğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Benzer bu kararda

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; «taşıma sözleşmesinde» ...’ın aracın maliki ...’in taşıtın sürücüsü olarak belirtildiği ve sözleşmeyi imzaladığı, halihazırda ise taşıtın sürücülüğünü ...’in yapmış olduğu, araçta çıkan yangında taşınan tüm emtianın «zayi» olduğu, hasarlı olanların da ticari kullanımının mümkün olmadığı, taşınan yükün tamamı 16.311,90 Kg olup davacının «ticari defterlerine» göre müşterilerine yaptığı 247.817,80 TL zarar ödemesinin «sorumluluk sınırları» dahilinde kaldığı, ... m.

879 hükümleri gereği meydana gelen yangının taşıt «kusuru», sürücü kusuru birlikteliği ile meydana geldiği, yangın tüpünün bittiği, yangın çıkmasının engellenemediği, çıkan yangının zaman kaybetmeden söndürülemediği, davalı ... ve ...'ın «taşıyıcı sıfatına» sahip olup olayda tam kusurlu olduğu, diğer davalı ...'in somut olayda «haksız fiil sorumluluğu» için kusurunun sabit olmadığı ve zarardan sorumlu tutulamayacağı gerekçesiyle ... yönünden davanın reddine, davalılar ... ve ... yönünden kısmen kabulü ile, 247.817,80TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

… da mahkemece, taşımaya konu aracın bakım ve onarımından davalılar ... ve ...'in sorumlu olup olmadığı, yangının çıkış nedeni de gözetilerek davalıların somut olayda «kusuru» bulunup bulunmadığının tespiti ile sonuca varılması gerekirken, bu hususta herhangi bir değerlendirme yapılmaksızın davalı ... yönünden davanın reddi ile davalı ...'in «taşıyıcı» olarak zarardan sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü doğru olmamış, «eksik incelemeye» dayalı kurulan hükmün bozulması gerekmiştir. ...- Bozma sebep ve şekline göre davalılar vekilinin «vekalet ücretine» yönelik sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal

Farklı:taşıyıcı sıfatı · sorumluluk sınırlaması · haksız fiil sorumluluğu · haksız fiil · ticari defter · yasal faiz · eksik inceleme · vekalet ücreti

Benzer bu kararda

879 hükümleri gereği meydana gelen yangının taşıt «kusuru», sürücü kusuru birlikteliği ile meydana geldiği, yangın tüpünün bittiği, yangın çıkmasının engellenemediği, çıkan yangının zaman kaybetmeden söndürülemediği, davalı ... ve ...'ın «taşıyıcı sıfatına» sahip olup olayda tam kusurlu olduğu, diğer davalı ...'in somut olayda «haksız fiil sorumluluğu» için kusurunun sabit olmadığı ve zarardan sorumlu tutulamayacağı gerekçesiyle ... yönünden davanın reddine, davalılar ... ve ... yönünden kısmen kabulü ile, 247.817,80TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; «taşıma sözleşmesinde» ...’ın aracın maliki ...’in taşıtın sürücüsü olarak belirtildiği ve sözleşmeyi imzaladığı, halihazırda ise taşıtın sürücülüğünü ...’in yapmış olduğu, araçta çıkan yangında taşınan tüm emtianın «zayi» olduğu, hasarlı olanların da ticari kullanımının mümkün olmadığı, taşınan yükün tamamı 16.311,90 Kg olup davacının «ticari defterlerine» göre müşterilerine yaptığı 247.817,80 TL zarar ödemesinin «sorumluluk sınırları» dahilinde kaldığı, ... m.

… da mahkemece, taşımaya konu aracın bakım ve onarımından davalılar ... ve ...'in sorumlu olup olmadığı, yangının çıkış nedeni de gözetilerek davalıların somut olayda «kusuru» bulunup bulunmadığının tespiti ile sonuca varılması gerekirken, bu hususta herhangi bir değerlendirme yapılmaksızın davalı ... yönünden davanın reddi ile davalı ...'in «taşıyıcı» olarak zarardan sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü doğru olmamış, «eksik incelemeye» dayalı kurulan hükmün bozulması gerekmiştir. ...- Bozma sebep ve şekline göre davalılar vekilinin «vekalet ücretine» yönelik sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

Tazminat

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/12439 E. 2014/14318 K.

Ortak:alt taşıyıcı · zayi · taşıma sözleşmesi · taşıyıcı · kusur · hasar

İncelediğiniz kararda

… ih ve sayısı belirtilen kararı ile dava dışı sigortalı ile davalı Şirket arasında "Araçla Şehirlerarası Kargo Taşıma Sözleşmesi" imzalandığı, buna göre sigortalının «taşıyıcı», davalı Şirketin «alt taşıyıcı» konumunda olduğu, taraflar arasındaki sözleşmede "Kira" tabiri kullanılmış ise taraflar arasındaki hukuki ilişkinin «taşıma sözleşmesi» niteliğinde bulunduğu, davalı ...Ankara firmasına ait aracın, emtia yüklü olduğu halde seyir halinde iken 06.08.2017 tarihinde yangın çıkması sonucu maddi «hasar» meydana geldiği, TIR'ın dorsesinin arka lastiğinin patlaması sonucu aşırı sürtünmeden dolayı çıkan yangında taşınan emtianın tamamının yandığı, sigortalı tarafından davacıya 326.541,36TL «yansıtma faturası» kesildiği, poliçe kapsamında davacı tarafından sigortalıya 20.12.2017 tarihinde 276.729,97TL ve 26.02.2018 tarihinde 49.811,39TL ödendiği, yangın olayının davalıya ait taşıttaki eksiklikten yani lastiğin patlaması ve sonrası aşırı ısınmadan kaynaklandığı, davalı «taşıyanı sorumluluktan» kurtaracak bir «sebebin» gerçekleşmediği, davalı vekilinin araca fazla eşya yüklendiği şeklindeki savunmasının yerinde görülmediği, taşıta hangi miktarda eşya yükleneceği hakkında bilgisi bulunan ve aşırı yükleme halinde yola çıkmaktan imtina etmesi gerekenin davalının kendisi olduğu, sigortalı tarafından eşya sahiplerine ödemenin nakit veya taşıma hizmeti verilmek suretiyle yapıldığı, tespit edilen zararın davalının «sınırlı sorumlu» olduğu miktarın altında kaldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davalıların itirazının 306.049,99 TL «asıl alacak», 9.931,82 TL «işlemiş faiz» üzerinden iptaline, asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda «avans faizi» uygulanmasına, fazlaya ilişkin istemin reddine, tarafların «icra inkar tazminatı» ve «kötü niyet tazminatı» taleplerinin reddine karar verilmiştir.

Expres tarafından «alt taşıyıcı» davalı ...Ankara firmasına ait araca yüklendiğini, davalı ...'in araç sürücüsü olduğunu, 06.08.2017 günü araç seyir halinde iken sağ arka lastik fren balatalarının sıkışması sonucu lastikte başlayan yangının araçtaki emtianın tamamının «zayi» olmasına sebep olduğunu, sigortalıya toplam 326.541,36 TL tazminat ödendiğini, zarardan davalıların sorumlu olduklarını, davalılar hakkında başlatılan icra takibine davalıların itiraz ettiğini ileri sürerek icra takibine yapılan itirazın iptaline ve %20 «icra inkar tazminatının» davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

… Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava dışı sigortalı tarafından, söz konusu yangından doğan tazminat hakkının davacıya «temlik» edildiği, davalı Şirket ile dava dışı sigortalı arasındaki sözleşmenin «taşıma sözleşmesi» niteliğinde bulunduğu, aksi yöndeki davalı savunmasının yerinde olmadığı, «alt taşıyıcı» olan davalının meydana gelen zarardan sorumlu olduğu ve kendisini sorumluluktan kurtaracak bir halin varlığını ispat edemediği, hüküm altına alınan miktarın, davalının «sınırlı sorumlu» olduğu miktarın altında kaldığı gerekçesiyle davalı Şirket vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Benzer bu kararda

Somut olayda, taraflar arasında, davalı «alt taşıyıcı» tarafından taşıması üstlenilen dava dışı Tekel A.Ş'ye ait sigara emtiasının taşınması sırasında çıkan yangın sonucu emtianın yanarak «zayi» olduğu hususları «uyuşmazlık konusu» değildir.

Mahkemece, davanın kabulüne ilişkin verilen karar bir kısım davalılar vekilinin temyizi üzerine Dairemizce “dava koşulu olarak «üst taşıyıcı» olan davacının mal sahibine ödeme yapıp yapmadığının araştırılması” gerektiği gerekçesiyle bozulmuş, mahkemece bozma ilamına uyularak, davacı tarafından üst taşıyıcı olarak davalıların taşımasını yaptığı emtianın yanarak hasarlanması nedeniyle «hasar» bedelinin mal sahibine ödendiği, meydana gelen hasardan davacının bir kusurunun bulunmadığı gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bu itibarla, mahkemece, taşıma konusunda uzmanlığı bulunan bir bilirkişinin de içinde bulunduğu heyetten yeniden rapor alınarak, «istif» hatası veya istiap haddinin üzerinde yükleme yapılıp yapılmadığı, yangın oluşumuna istif hatası veya fazla yükleme yapılmasının yol açıp açmadığı, dolayısı ile «taşıyıcının» hasardan tümüyle mi yoksa «nezaret görevini» yerine getirmemesi nedeniyle «müterafik kusuru» dairesinde mi sorumlu tutulacağı belirlenerek, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, «eksik incelemeye» dayalı yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal

Farklı:nezaret görevi · üst taşıyıcı · müterafik kusur · istifa · uyuşmazlık konusu · eksik inceleme

İtirazın iptali

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/6881 E. 2011/17689 K.

Ortak:sorumluluk sigortası · teminat kapsamı · rücuen tazminat · rücu · kusur · hasar · teminat

İncelediğiniz kararda

İstinaf Sebepleri Davalı Şirket vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili ile «ihbar olunan» sigortalı arasındaki ilişkinin, müvekkilinin malı «teslim» alıp gideceği yere teslim etmesinden ibaret olduğunu, müvekkilinin ve davalı sürücünün taşınan malın türü veya ağırlığı hakkında bilgisinin bulunmadığını, müvekkili ile sigortalı şirket arasında imzalanan sözleşmenin 6. maddesinin bu yönde olduğunu, aracın yüklenmesinden ve boşaltılmasından sigortalının sorumlu bulunduğunu, bu nedenle yüklenen malın niteliğinin müvekkili tarafından bilinmediğini, müvekkilinin sürücülerinin yükleme ve boşlatma alanlarına girmesinin yasak olduğunu, müvekkilinin 28.07.2017 tarihinde aracın bakımını yaptırdığını, bilirkişi heyetinin istiap haddinin aşıldığına kanaat getirmesine bu hususun etki ettiğini, dava konusu «sigorta poliçesinin» 6. maddesinin istisnalar başlıklı maddesinde "..«teminat» altındaki bir araçla yapılan taşımada, «münhasıran» istiap haddinin aşılmasında veya gabari dışı yüklemeden dolayı meydana gelen her türlü «hasarlar»" «teminat kapsamı» dışında bırakıldığını, sigortalı firmanın fazla yükleme yaparak emtiaların «zayi» olmasına sebebiyet vermesine rağmen davacının yaptığı ödemenin lütuf ödemesi niteliğinde bulunduğunu ve «rücu» edilemeyeceğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalıların dava konusu «hasar» bedelinden sorumlu olup olmadığı, hasarın «teminat» dahilinde bulunup bulunmadığı, davacının ödemesinin lütuf ödemesi niteliğinde olup olmadığı ve sair hususlara ilişkindir.

Taraflar arasındaki «rücuen tazminat» davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Benzer bu kararda

B fırkasında "İstihap haddinin aşılmasından dolayı meydana gelen her türlü «hasar» ve ziyanlar" «teminat» dışı olarak belirlendiği, davacının «teminat kapsamında» bulunmayan hasarı reddi gerekir iken sigortalısına ex-gratia (hatır ödemesi) yaptığı, zararın sorumlulara «rücu» edilmesinin mümkün olmadığı, davacının davalı sürücüye karşı «rücu hakkı» bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkemece, davacı ... şirketince yapılan ödemeyle ilgili olarak, sigorta genel şartları 7/B maddesi uyarınca istiap haddinden fazla yükleme yapılması nedeniyle «rizikonun» «teminat» dışı olduğu, TTK 1301 maddesi uyarınca «rücu» koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Taşıma sırasında meydana gelen «hasarın» «teminat» dışı olması için kaza ile istiap haddinden fazla yükleme arasında «nedensellik bağının» bulunması gerekir.

Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal

Farklı:ex gratia ödeme · poliçe özel şartları · nedensellik bağı · rücu hakkı · riziko · bilirkişi incelemesi

İtirazın iptali | İcra inkar tazminatı | Rücuen tazminat

Gerekçe

Benzer Kararlar

Karar metni

HÜKÜM

I. DAVA

II. CEVAP

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

IV. İSTİNAF

V. TEMYİZ

VI. KARAR